រាជធានីភ្នំពេញ ៖ បន្ទាប់ពីកិច្ចប្រជុំគណៈកម្មការចម្រុះព្រំដែន JBC រវាងកម្ពុជា-ថៃ ដែលបានធ្វើឡើងនៅរាជធានីភ្នំពេញ នាថ្ងៃទី១៤-១៥ ខែមិថុនា បានបញ្ចប់ទៅ ភាគីទាំងពីរបានឯកភាពលើរបៀបវិរៈចំនួន ៤ចំណុច ដើម្បីបន្តពិភាក្សា និងជំរុញ ការងារខណ្ឌសីមា និងបោះបង្គោលព្រំដែនគោករវាងប្រទេសទាំងពីរ។

កិច្ចប្រជុំពេញអង្គ JBC ដែលដឹកនាំដោយលោក ឡាំ ជា រដ្ឋមន្ត្រីទទួលបន្ទុករដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានកិច្ចការព្រំដែន និងជាប្រធានគណៈកម្មការចម្រុះព្រំដែនកម្ពុជា(តំណាងភាគីកម្ពុជា) និង លោក ប្រាសាស ប្រាសាសវិនិច្ឆ័យ (Prasas Prasasvinitchai) ទីប្រឹក្សាក្រសួងការបរទេសថៃ និងជាប្រធានគណៈកម្មការចម្រុះព្រំដែនថៃ (តំណាងភាគីថៃ) បានឯកភាពអនុម័តលើរបៀបវារៈចំនួន៤ ដូចខាងក្រោម៖

១. ពិនិត្យ និងអនុម័តលើកំណត់ហេតុកិច្ចប្រជុំលើកទី៤ របស់អនុគណៈកម្មការបច្ចេកទេសចម្រុះព្រំដែន (JTSC) កម្ពុជា-ថៃ ថៃ-កម្ពុជា ចុះថ្ងៃទី១៤ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៤ នៅខេត្តសៀមរាប ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា
២. ពិនិត្យ និងពិភាក្សាលើការកែសម្រួល TOR ឆ្នាំ២០០៣ ពាក់ព័ន្ធការផលិតផែនទី អ័រតូហ្វូតូ (ជំហាន២ ក្នុងចំណុច៤ នៃ TOR)
៣. ពិភាក្សា និងអនុម័តលើការបញ្ជូនក្រុមវាស់វែងចម្រុះ ចុះវាស់វែង និងខណ្ឌសីមាព្រំដែន នៅលើដីជាក់ស្តែង នៅចន្លោះទីតាំងពិតប្រាកដនៃបង្គោលព្រំដែនដែលបានឯកភាពគ្នា (កំណាត់ខ្សែព្រំដែនដើរតាមផ្លូវទឹក និងកំណាត់ខ្សែត្រង់)
៤. ពិភាក្សាលើសេចក្តីណែនាំលើការវាស់វែងនៅ Sector 6 (ចំណុច IX នៃកិច្ចប្រជុំ លើកទី៤ និងកិច្ចប្រជុំពិសេសរបស់ JBC ឆ្នាំ២០០៩)។

គួរឲ្យដឹងថា មុននឹងចាប់ផ្ដើមកិច្ចប្រជុំពេញអង្គ ភាគីទាំងពីរបានបើកការប្រជុំចង្អៀតមួយ ដែលមានសមាជិកចូលរួមចំនួន១០នាក់ប៉ុណ្ណោះ ដោយកម្ពុជាចំនួន៥នាក់ និងថៃចំនួន៥នាក់ ដែលនាំឲ្យវាបានអូសបន្លាយពេលវេលានៃកិច្ចប្រជុំពេញអង្គផ្លូវការ។

យ៉ាងណាមិញគួរជម្រាបថា កិច្ចប្រជុំគណៈកម្មការចម្រុះព្រំដែន(JBC)កម្ពុជា-ថៃ លើកនេះគឺជាកិច្ចប្រជុំលើកទី៦ ដែលបានប្រព្រឹត្តទៅក្នុងបរិយាកាសមិត្តភាព យោគយល់គ្នា ក្នុងស្មារតីពិភាក្សាបើកចំហទៅវិញទៅមកនិងប្រកបដោយភាពវិជ្ជមាន។ លើសពីនេះ ភាគីទាំងពីរបានឯកភាពគ្នា និងចុះហត្ថលេខាលើការសម្រេចអនុម័តរបៀបវិរៈទាំង៤ចំណុចដូចខាងលើ ហើយភាគីទាំងពីរក៏បានឯកភាពគ្នា ក្នុងការជួបប្រជុំសាជាថ្មីម្ដងទៀតនៅខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥ខាងមុខនេះផងដែរ៕

រាជធានីភ្នំពេញ ៖ រដ្ឋលេខាធិការទីស្ដីការគណៈរដ្ឋមន្ដ្រី ឯកឧត្តម គួច វែងស្រ៊ុន បាននិយាយថា ៖ ពាក្យសំដីរបស់មេទ័ពថៃភូមិភាគទីពីរ គឺបានបញ្ជាក់ច្បាស់ហើយ ថាថៃជាអ្នកប្រកាសសង្គ្រា.ម ហើយចង់ធ្វើសង្គ្រាម និងមិនគោរពច្បាប់អន្តរជាតិ ទាត់ចោលយន្តការច្បាប់អន្តរជាតិ ដោយជ្រើសរើសជាប្រទេសមួយនៃសមាជិកអង្គការសហប្រជាជាតិ ដើរចេញពីសន្តិភាព ឆ្ពោះទៅកាន់សង្គ្រា.ម លែងមានសណ្តាប់ធ្នាប់ពិភពលោក។

លោកបានបន្តថា ៖ ពាក្យរបស់មេទ័ពថៃរូបនេះ បានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ថា គេចង់ធ្វើសង្គ្រាម និងថៃមិនទៅ ICJ ដាច់ខាត។ ដូចនេះកងទ័ពថៃ ត្រៀមខ្លួនស្លាប់ទៅក្នុងសង្គ្រាមនេះ ហើយប្រជាជនថៃខ្លួនឯងផងដែរ ក៏ត្រៀមទៅ នឹងទទួលការរងផលប៉ះពាល់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដោយសារសង្គ្រាមដែលថៃបង្កើតជាមួយកម្ពុជា និងជាអ្នកឈ្លានពានកម្ពុជា ដែលជាមួយប្រទេសជាប់របងផង និងការថ្កោលទោសលើឆាកអន្តរជាតិផង។

គួរឲ្យរំលឹកថា កម្ពុជា បានប្រកាស និងប្រកាន់ជំហរយ៉ាងរឹងមាំក្នុងការលើកកម្ពស់ការចរចារឈរលើអ្វីដែលមានស្រាប់ (JBC) ហើយអនុវត្តតាមច្បាប់ និងមូលដ្ឋានច្បាប់អន្តរជាតិជាគោលយ៉ាងខ្ជាប់ខ្ជួន ដូចនេះ កម្ពុជាគ្មានជម្រើសអ្វីក្រៅពីការពារខ្លួន ការពារទឹកដី និងការពារបូរណភាពទឹកដី។ លើសពីនេះលោកបានបន្ថែមថា ប្រសិនបើមានប្រទេសណាចេញមុខប្រកាសគាំទ្រថៃ គឺស្មើនឹងគាំទ្រប្រទេសដែលមិនគោរពច្បាប់អន្តរជាតិ ទាត់ចោលពិភពលោក តាមរយ:ការជ្រើសរើសសង្គ្រា.ម សម្លា.ប់កងទ័ព និងប្រជាជន ដែលផ្ទុយពីគោលការណ៍តំបន់ផង (អាស៊ាន) និងពិភពលោកក្រោមឆ័ត្រអង្គការសហប្រជាជាតិ។

លោករដ្ឋមន្ត្រីបានឲ្យដឹងផងដែរថា ៖ កម្ពុជាជ្រើសរើសសន្តិភាព និងជ្រើសរើសច្បាប់អន្តរជាតិ-ថៃជ្រើសរើសសង្គ្រាម និងបដិសេធច្បាប់អន្តរជាតិ។ ដូចនេះជម្រើសរបស់យើងដាច់ខាតពេលនេះ គឺជឿជាក់លើរាជរដ្ឋាភិបាល, ថ្នាក់ដឹកនាំ, កងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធគ្រប់ប្រភេទ និងកម្លាំងមហាសាមគ្គីគ្រួសារខ្មែរតែមួយ ដើម្បីការពារជាតិ ការពារបូរណភាពទឹកដី ជាមូលដ្ឋានសម្រាប់បច្ចុប្បន្ន អនាគត និងគ្រប់កាល:ទេស:៕

ចាប់ពីថ្ងៃស្អែកទៅ កម្ពុជា នឹងបិទច្រកព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ នៅក្នុងខេត្តទាំង៧ ក្នុងករណីភាគីថៃមិនព្រមបើកច្រកព្រំដែនតាមធម្មតាវិញ។

ថ្លែងក្នុងសម័យប្រជុំពេញអង្គលើកទី ៣ ព្រឹទ្ធសភា នីតិកាលទី ៥ សម្ដេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោហ៊ុន សែន ប្រធានព្រឹទ្ធសភា បានមានប្រសាសន៍ថា៖” រឿងព្រំដែន ថៃជាអ្នកបិទមុន ដូច្នេះត្រូវដោះស្រាយខ្លួនឯង។ តាមពិតទៅថ្ងៃនេះត្រូវបិទគ្រប់ច្រក តែដោយសារមានការពិភាក្សាជាមួយនាយករដ្ឋមន្រ្តីថៃ ទើបកម្ពុជាទុកពេលឱ្យត្រឹមថ្ងៃស្អែក បើមិនដូច្នេះទេ គ្រប់ច្រកទាំងអស់នៅតាមព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ នឹងត្រូវបិទ។ ក្នុងនោះការនាំចូលបន្លែ ផ្លែឈើក៏ត្រូវបិទផងដែរ”។

សម្តេចតេជោ ក៏ស្នើឱ្យពលរដ្ឋថៃទៅតវ៉ាជាមួយរដ្ឋាភិបាលខ្លួនទៅ ព្រោះខ្លួនជាអ្នកបិទដោយឯកតោភាគី និងបានរំលោភលើកិច្ចព្រមព្រៀងច្រកព្រំដែន។

បន្ថែមពីនេះ សម្តេចតេជោ ក៏អំពាវនាវឱ្យសប្បុរសធម៌ខ្មែរ ដែលមានលទ្ធភាពជួយនាំគ្នាទិញបន្លែ ផ្លែឈើ ដែលប្រជាកសិករតែងយកទៅលក់នៅប្រទេសថៃ យកមកចែកជូនកងទ័ពដែលនៅជួរមុខតាមបន្ទាត់ព្រំដែន ដើម្បីជាការលើកទឹកចិត្តជំនួសវិញ៕

រាជធានីភ្នំពេញ ៖ សម្ដេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានលើកឡើងអំពីការត្រៀមលក្ខណៈរួចរាល់របស់រដ្ឋាភិបាលក្នុងការសម្របសម្រួលជូនបងប្អូនពលករខ្មែរដែលវិលត្រឡប់មកពីប្រទេសថៃ។ ក្នុងនោះសម្ដេចក៏បានអំពាវនាវទៅកាន់សមាគម៍ធនាគារនៅកម្ពុជា ឲ្យពិនិត្យមើលលទ្ធភាពក្នុងការសម្រាល់បន្ទុកជូនប្រជាពលករដែលជាប់ជំពាក់បំណុលតាមដែលអាចធ្វើទៅបានផងដែរ។

នៅក្នុងសំណេរមួយដែលបានបង្ហោះនារសៀល ថ្ងៃសៅរ៍ ទី១៤ ខែមិថុនា សម្ដេចធិបតីបានធ្វើការអំពាវនាវទៅកាន់សមាគមធនាគារនៅកម្ពុជា និង សមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជា ពិនិត្យលទ្ធភាពក្នុងការជួយសម្រាលបន្ទុកហិរញ្ញវត្ថុ សម្រាប់បងប្អូនប្រជាពលករដែលត្រលប់មកពីថៃវិញ ចំពោះអ្នកដែលមានជាប់ជំពាក់បំណុលជាមួយធនាគារ ឬគ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ ទៅតាមលទ្ធភាព ឬ ក្នុងមួយរយៈពេលកំណត់ណាមួយដែលអាចធ្វើទៅបាន ។

ជាមួយគ្នានេះដែរ ក្នុងករណីមានការវិលត្រឡប់ក្នុងទ្រង់ទ្រាយធំដោយមូលហេតុណាមួយ របស់បងប្អូនពលករខ្មែរយើងពីប្រទេសថៃ រាជរដ្ឋាភិបាលបានត្រៀមលក្ខណៈរួចជាស្រេចក្នុងការដោះស្រាយរួមមាន៖
– ក្រសួង-ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ កងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធគ្រប់ប្រភេទ និងរដ្ឋបាលខេត្តជាប់ព្រំដែនថៃទាំង៧ ត្រៀមសម្របសម្រួលការឆ្លងកាត់ព្រំដែន ការស្នាក់នៅបណ្ដោះអាសន្ន ការហូបចុក និងថែទាំព្យាបាលសុខភាពបឋម ជូនបងប្អូននៅតំបន់ព្រំដែន។
– ក្រសួងការពារជាតិ កងទ័ពជើងគោក សាលារាជធានីភ្នំពេញ ត្រៀមរថយន្ត ដើម្បីដឹកជញ្ជូនបងប្អូនពីព្រំដែន ត្រឡប់ទៅស្រុកកំណើត។
– ក្រសួងការងារនិងបណ្ដុះបណ្ដាលវិជ្ជាជីវៈ ត្រៀមជួយស្វែងរកការងារក្នុងប្រទេសជូនបងប្អូនដែលត្រលប់មកវិញ ដោយបច្ចុប្បន្ននៅក្នុងប្រទេសយើងនៅខ្វះកម្លាំងពលកម្មរាប់ម៉ឺននាក់។
ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ចនិងហិរញ្ញវត្ថុ ក្រសួងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ត្រៀមលក្ខណៈក្នុងការជួយអន្តរាគមន៍ ដល់បងប្អូនពលករខ្មែរដែលត្រូវត្រឡប់មកវិញក្នុងការសម្រួលជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ តាមរយៈកញ្ចប់អន្តរាគមន៍សេដ្ឋកិច្ចនិងសង្គមកិច្ចមួយចំនួន។

សម្ដេចធិបតី បានគូសបញ្ចាក់ថា ពេលប្រទេសជាតិនិងប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរយើងប្រឈមនឹងបញ្ហា ស្មារតីសាមគ្គីឯកភាពជាតិ និងការជួយគ្នាទៅវិញទៅមក គឺជាចំណុចខ្លាំងរបស់ប្រជាជាតិខ្មែរយើង៕