ប្រទេសថៃ ៖ កាលពីថ្ងៃទី៩ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ សារព័ត៌មាន Thai News រាយការណ៍ថា អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោក ថាក់ស៊ីន ស៊ីណាវ៉ាត់ បានផ្តល់បទសម្ភាសន៍ជាមួយសារព័ត៌មានពីស្ថានការណ៍ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃថា ជាបញ្ហាដែលប្រទេសទាំងពីរត្រូវពិភាក្សាគ្នាតាមរយៈយន្តការ ក្រោយពីបញ្ចប់កិច្ចប្រជុំគណៈកម្មការចម្រុះព្រំដែន (JBC) នឹងមានកិច្ចប្រជុំ GBC និង RBC ដែលត្រូវចរចា ។ ថៃអាចរង់ចាំ បើកម្ពុជាពុំព្រមចរចា គ្មានបញ្ហាទេ ពីព្រោះគ្មានការប៉ះទង្គិច រីឯកម្ពុជាបបួលថៃទៅតុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិ (ICJ) គឺឱ្យកម្ពុជាទៅតែឯង ថៃពុំចូលតុលាការ ។

លោក ថាក់ស៊ីន ស៊ីណាវ៉ាត់ អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ និងជាឪពុកលោកស្រី ផេថងថាន ស៊ីណាវ៉ាត់ និយាយថា បញ្ហាបច្ចុប្បន្ន ពុំពាក់ព័ន្ធនឹងប្រាសាទព្រះវិហារទេ ពីព្រោះស្ថិតក្នុងតំបន់ផ្សេងគ្នា និងជម្លោះផ្សេងគ្នា ។ កម្ពុជា និងថៃពុំអាចដោះស្រាយបញ្ហាបាន គឺគ្មានផលប៉ះពាល់ដល់ប្រធានអាស៊ាន យើងចង់ដោះស្រាយបញ្ហា ដោយភាគីទាំងពីរងាកមកជជែកគ្នា បើពុំជជែកគ្នានឹងពិបាកដោះស្រាយបញ្ហា ។

លោកបន្តថា បញ្ហាព្រំដែនបានកើតឡើងនៅប្រទេសនានាលើពិភពលោក គ្មានប្រទេសណាមួយគ្មានបញ្ហាព្រំដែនទេ ប៉ុន្តែប្រទេសនានាពុំយកបញ្ហាព្រំដែនជារឿងធំ ។ ប្រទេសនានាចាត់ទុកថា អាចរស់នៅជាមួយគ្នាបាន មិនអីទេ ពីព្រោះពលរដ្ឋនៅព្រំដែនរាប់អានគ្នាទៅវិញទៅមកដូចមិត្តភក្តិ សាច់ញាតិ គ្មានរឿងអ្វីឡើយ ប៉ុន្តែបើកម្ពុជាយកបញ្ហាព្រំដែនជារឿងធំ គឺថៃពុំអើពើ ។ កម្ពុជាអាចខឹងរឿងព្រំដែនពាក់ព័ន្ធជាមួយកាស៊ីណូដែលពលរដ្ឋថៃទៅលេង ពលរដ្ឋថៃខាតបង់ប្រាក់ ចាប់ពី២ពាន់លាន ទៅ៣ពាន់លានបាតក្នុង១ឆ្នាំៗ រួមទាំងបញ្ហាចាញ់បោក Call Center ជាច្រើន យើងត្រូវចាត់វិធានការដើម្បីពលរដ្ឋថៃ ។

រដ្ឋាភិបាលថៃត្រូវតែធ្វើឱ្យល្អបំផុត បញ្ហាទាំងអស់នឹងកន្លងផុតទៅ ពុំចាំបាច់បារម្ភឡើយ ។ រឿងក្តីផ្សេងៗពាក់ព័ន្ធនឹងកូនស្រី (គឺលោកស្រី ផេថងថាន ស៊ីណាវ៉ាត់) ក៏គ្មានបញ្ហាដែរ គឺដោះស្រាយតាមផ្លូវច្បាប់ ។ រីឯករណីកូនស្រីរបស់លោកនិយាយទូរស័ព្ទប្រាប់សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ប្រធានព្រឹទ្ធសភាកម្ពុជា ថា មេបញ្ជាការកងទ័ពភូមិភាគ២ លោក ប៊ុនស៊ីន ផាកក្លាង គឺជាភាគីផ្សេងគ្នាពីរដ្ឋាភិបាល គឺចង់មានន័យថា គំនិតនយោបាយខុសគ្នា ពុំមែនភាគីផ្សេងគ្នាទេ ។

ដោយឡែក ដីកាថៃបានចេញដីកាឱ្យសមត្ថកិច្ច Cyber ថៃចាប់ខ្លួនលោកឧកញ៉ា កុក អាន សញ្ជាតិខ្មែរ ដោយចោទប្រកាន់ថា ជាម្ចាស់ទីតាំងឧក្រិដ្ឋ.កម្មឆ្លងដែន, ពាក់ព័ន្ធជាមួយឧក្រិដ្ឋ.កម្មឆ្លងដែន និងលាងលុយក.ខ្វក់ លោក ថាក់ស៊ីន ថា ពុំស្គាល់លោកឧកញ៉ា កុក អាន ជាអ្នកណាទេ ។ លោកដឹងនៅពេលក្រោយថា លោកឧកញ៉ាជាម្ចាស់អគារកម្ពស់២៥ជាន់ និងពុំធ្លាប់ឃើញមុខ ៕

ប្រទេសថៃ ៖ លោក វីរៈ ស៊ុមខ្វាមឃិត ប្រធានក្រុមការពារសេរីភាពប្រជាជន និងប្រធានបណ្តាញប្រជាជនប្រឆាំងអំពើពុករលួយរបស់ថៃបាននិយាយក្នុងបទសម្ភាសន៍ជាមួយសារព័ត៌មានថៃ ដែលត្រូវបានយកមកផ្សព្វផ្សាយក្នុង TikTok នាដើមខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ ថា បើកម្ពុជាពុំព្រមដកថយទេ កងទ័ពថៃនឹងវាយយកប្រទេសកម្ពុជាទាំងមូល ។ កាលពីសម័យក្រុងស្រ៊ី បើបារាំងពុំដណ្តើមទឹកដីពីថៃ គឺបច្ចុប្បន្ន កម្ពុជាជាទឹកដីមួយផ្នែករបស់ថៃ ។

លោក វីរៈ ស៊ុមខ្វាមឃិត និយាយថា កម្ពុជាពុំចាំបាច់ទៅតុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិ (ICJ) ទេ បើកម្ពុជាចាប់ផ្តើមបង្កសង្គ្រាមជាមួយថៃ សូមឱ្យកងទ័ពថៃវាយយកប្រទេសកម្ពុជាទាំងមូល រួចហើយចាំចរចាគ្នា ។ កម្ពុជាធ្លាប់ស្ថិតនៅក្រោមអាណានិគមថៃតាំងពីឆ្នាំ១៧៧៥ គឺចាប់ពីសម័យអយុធ្យា រហូតដល់សម័យរជ្ជកាលទី៥ ក្រុងរតនៈកូស៊ីន ហើយលោកថា លោកនិយាយតាមប្រវត្តិសាស្ត្រ ។

ចាប់ពីឆ្នាំ១៩០៤ ពេលថៃធ្វើសន្ធិសញ្ញាព្រំដែនជាមួយបារាំង បារាំងក៏បានដាក់អាណានិគមមកលើប្រទេសកម្ពុជា ឡាវ វៀតណាម ពេលនោះ បារាំងក៏យកទឹកដីមួយផ្នែករបស់ថៃ គឺកម្ពុជា ។ កម្ពុជាគ្មានប្រទេសទេ ការពិត ព្រំដែនរវាងកម្ពុជា-ថៃពុំចាំបាច់មានក៏បានដែរ ពីព្រោះកម្ពុជាជាទឹកដីមួយផ្នែករបស់ថៃ ។ ពេលកម្ពុជាអះអាងថា ប្រាសាទថ្មទាំងអស់នៅថៃជារបស់កម្ពុជា ខ្ញុំសូមប្រាប់ថា ប្រាសាទថ្មទាំងអស់ពុំមែនជារបស់កម្ពុជាទេ គឺជារបស់ខម ហើយខមពុំមែនជាបុព្វបុរសរបស់កម្ពុជា ។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក វីរៈ ស៊ុមខ្វាមឃិត ។

លោក វីរៈ ស៊ុមខ្វាមឃិត បញ្ជាក់ថា ប្រទេសកម្ពុជាទាំងមូលជាផ្នែកមួយរបស់ប្រទេសថៃ ពីព្រោះកម្ពុជាធ្លាប់ស្ថិតនៅក្រោមអាណានិគមថៃ ។ រីឯការធ្វើសន្ធិសញ្ញារវាងស្យ៉ាម និងបារាំង គឺក្រោយពីបារាំងប្រគល់ឯករាជ្យឱ្យកម្ពុជានៅឆ្នាំ១៩៥៣ ទើបកម្ពុជាទទួលបានផលប្រយោជន៍ពីសន្ធិសញ្ញាស្យ៉ាម-បារាំងផងដែរ ហើយកម្ពុជាយកសន្ធិសញ្ញានេះមកចោទប្រកាន់ថៃ ។

គួរបញ្ជាក់ថា លោក វីរៈ ស៊ុមខ្វាមឃិត គឺជាមេដឹកនាំក្រុមជ្រុលនិយមថៃ និងធ្លាប់ចូលទឹកដីកម្ពុជាដោយខុសច្បាប់ជាមួយជនជាតិថៃ ចំនួន៦នាក់ទៀត ក្នុងអំឡុងពេលលោក អាប់ភីស៊ីត វ៉េចាជីវ៉ា ធ្វើជានាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ ។ រីឯការលើកឡើងរបស់លោកថា កម្ពុជាជាទឹកដីមួយផ្នែករបស់ថៃ គឺខុសពីប្រវត្តិសាស្ត្រហើយ ពីព្រោះលោកពុំបានសិក្សាពីប្រវត្តិសាស្ត្រពិតប្រាកដ លោកអានតែប្រវត្តិសាស្ត្រដែលថៃប្រឌិតឡើងមក ៕

ប៉ារីសៈ គណៈប្រតិភូថៃ ដែលបានចូលរួមកិច្ចប្រជុំជាមួយគណៈកម្មាធិការបេតិកភណ្ឌពិភពលោក នៅទីក្រុងប៉ារីស កើតទុក្ខមិនសុខចិត្ត ក្រោយរងភាពអាម៉ាស នៅពេលដែលរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងវប្បធម៌របស់កម្ពុជាបានចោ.ទប្រកាន់ប្រទេសថៃថាបានចម្លងរចនាបថប្រាសាទអង្គរវត្ត ដោយគ្មានក្រមសីលធម៌នៅក្នុងចំណោមតំណាងប្រទេសមកពីទូទាំងពិភពលោក។

យោងតាមសារព័ត៌មាន Khaosod នារសៀល ថ្ងៃសុក្រ ទី១១ ខែកក្កដា បានឲ្យដឹងថា ប្រធានគណៈប្រតិភូថៃ លោក Seehasak Phuangketkaew បានប្រតិកម្មយ៉ាងខ្លាំងចំពោះការចោ.ទប្រកាន់នេះ ដោយហៅវាថាជាហេតុផលនយោបាយ និងមិនសមរម្យក្នុងការលើកយកមកនិយាយនៅវេទិកាបេតិកភណ្ឌពិភពលោកបែបនេះទេ។

លោក Seehasak បានច្រានចោលការលើកឡើងនេះ ដោយធ្វើការពន្យល់ថាវត្តភូម៉ាន់ហ្វា ដែលស្ថិតនៅខេត្តបុរីរម្យ ប្រទេសថៃ គឺជាស្ថាបត្យកម្មព្រះពុទ្ធសាសនា ដែលត្រូវបានបំផុសគំនិតដោយទីតាំងប្រវត្តិសាស្ត្រផ្សេងៗរបស់ថៃ មិនមែនជាការចម្លងនៃប្រាសាទដ៏ល្បីល្បាញរបស់ប្រទេសកម្ពុជានោះទេ។ លោកបានសម្តែងការភ្ញាក់ផ្អើល និងការខកចិត្តចំពោះការអះអាងរបស់ប្រទេសកម្ពុជា។

តំណាងប្រតិភូថៃរូបនេះ បានកត់សម្គាល់ថា កម្ពុជាតែងបញ្ចុះបញ្ចូលប្រទេសផ្សេងទៀតឲ្យនៅខាងខ្លួន ប៉ុន្តែមិនបានជោគជ័យឡើយ ព្រោះភាគច្រើនប្រទេសទាំងនោះបានចាត់ទុកវាជាបញ្ហាទ្វេភាគី ច្រើនជាងយល់ថាវាជាសមត្ថកិច្ចរបស់អង្គការយូណេស្កូ។ ជាមួយគ្នានេះ មេដឹកនាំប្រទេសទាំងពីរធ្លាប់បានព្រមព្រៀងគ្នាបង្កើតក្រុមការងាររួមគ្នាមួយ ដើម្បីដោះស្រាយវិវាទវប្បធម៌រវាងប្រទេសទាំងសងខាង។

លោក Seehasak បានទម្លាក់បន្ទុកមកកម្ពុជាវិញថា៖ ការស្តោះទឹកមាត់ដាក់គេបែបនេះ បានបង្កើនភាពតានតឹងបន្ថែម លើបញ្ហាដែលកំពុងកើតមាន ជាពិសេសការបំបាក់មុខថៃ នៅចំពោះមុខបណ្ដារប្រទេសដទៃទៀតលើឆាតអន្តរជាតិ បន្ទាប់ពីកម្ពុជាបានបង្ហោះការចោទប្រកាន់នេះនៅលើប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយសង្គមក្រោយកិច្ចប្រជុំ។

គួរជម្រាបថា សំណង់ស្ថាបត្យកម្មនៅវត្ត Phu Manfa ត្រូវបានថៃបដិសេធជារឿយៗថា មិនបានចម្លងគំរូតាមប្រាសាទអង្គរវត្តរបស់កម្ពុជាទេ។ គំនិតផ្ដួចផ្ដើមក្នុងការកសាងសំណង់ប្រាសាទនេះឡើង គឺបានមកពីការយល់សប្តិរបស់ព្រះចៅអធិការនៅវត្ត Phu Manfa រួមជាមួយនឹងការយកលំនាំតាមសិល្បៈនៅតាមទីតាំងប្រវត្តិសាស្រ្តផ្សេងៗទៀតរបស់ថៃផ្សុំបញ្ចូលគ្នា ទើបបង្កើតបានជាប្រាសាទ Siha Nakhon ឡើងមក៕

ខេត្តត្រាត៖ ត្រឹមតែខេត្តត្រាតមួយ ត្រូវបានគេប៉ាន់ស្មានថាបានខាតបង់ផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចលើសពី ១ម៉ឺនលានបាត ក្នុងរយៈពេលតែពីរសប្តាហ៍ប៉ុណ្ណោះ បន្ទាប់ការបិទច្រកព្រំដែនជាអចិន្ត្រៃយ៍នៅ Ban Had Lek ជាមួយប្រទេសកម្ពុជា។ នេះបើយោងតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន បាងកកប៉ុស្តិ៍ នាថ្ងៃសុក្រ ទី១១ កក្កដា។

លោក Theeraj Athanavanich អគ្គនាយកនៃនាយកដ្ឋានគយកាលពីម្សិលមិញបានដឹកនាំការត្រួតពិនិត្យចំណុចព្រំដែនដែលបានបិទ បានឃើញថាហាងអាជីវកម្មក្នុងស្រុកជាង 90% បានបិទទ្វាដោយសារតែការផ្អាកពាណិជ្ជកម្មឆ្លងព្រំដែនរវាងកម្ពុជា-ថៃ។ ក្នុងនោះ ការនាំចូលគ្រឿងសមុទ្រកម្ពុជាតាមសមុទ្រក៏ត្រូវបានបញ្ឈប់ជាស្ថាពរផងដែរ។ លោក Theeraj បាននិយាយថា ការនាំចេញសរុបទៅកាន់កម្ពុជា ដែលជាធម្មតាមានតម្លៃប្រហែល 20 ពាន់លានបាតក្នុងមួយខែៗបានធ្លាក់ចុះជាគំហុក ដែលបណ្តាលឱ្យមានការខាតបង់លើសពី ១ម៉ឺនលានបាតចាប់តាំងពីព្រំដែនបានបិទកាលពី 14 ថ្ងៃមុន។ ហើយបច្ចុប្បន្ននេះ នាយកដ្ឋានគយកំពុងស្វែងរកដំណោះស្រាយ។

ចំណែកលោក Anukul Pruksanusak អ្នកនាំពាក្យរងរដ្ឋាភិបាល បាននិយាយថា៖ ផ្លែឈើជាង 10,000 តោនត្រូវបានបញ្ជូនទៅកាន់ទីផ្សារក្នុងស្រុកតាមរយៈភាពជាដៃគូជាមួយទីផ្សារសើម អ្នកលក់រាយ និងក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍។ លោក ថា ក្រុមហ៊ុន CP All Plc ដែលជាប្រតិបត្តិករនៃហាង 7-Eleven បានចាប់ផ្តើមទិញផ្លែមង្ឃុតដែលលក់មិនចេញដោយសារការបិទព្រំដែន ដោយចែកចាយទៅហាងចំនួន 8,200 កន្លែងនៅទូទាំងប្រទេសក្នុងតម្លៃត្រឹម 40 បាតក្នុងមួយគីឡូក្រាម។

បន្ថែមពីនេះ ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មក៏បានសម្របសម្រួលជាមួយផ្នែកយោធា ដើម្បីដាក់ពង្រាយកម្លាំងទាហានក្នុងការជួយច្រូតកាត់ និងបេះផ្លែឈើតាមចម្ការ ខណៈដែលការបិទព្រំដែនបានធ្វើឲ្យពលករខ្មែរត្រឡប់ទៅប្រទេសកំណើតវិញអស់ បណ្ដាលឲ្យខ្វះខាតកម្លាំងពលកម្ម។

លោក Anukul បាននិយាយថា ពេលនេះសភាពាណិជ្ជកម្មថៃកំពុងអនុវត្តយុទ្ធសាស្ត្ររយៈពេលខ្លី និងរយៈពេលវែង ដើម្បីជួយជំរុញឲ្យមានការកែច្នៃ និងកែលម្អលទ្ធភាពដែលត្រូវទទួលបានលើទីផ្សារ។ ជាមួយគ្នានេះ រដ្ឋាភិបាលក៏កំពុងអំពាវនាវឲ្យកសិករ រក្សាភាពជឿជាក់លើរដ្ឋាភិបាល ព្រោះផែនការក្នុងការបង្កើនការលក់ និងកាត់បន្ថយផលប៉ះពាល់នៃរបាំងនាំចេញនៅពេលរដូវប្រមូលផលកាត់កំពុងដំណើរការ៕