ស្មារតីជាតិនិយមកើនឡើងលើសពីការភ័យខ្លាច! ខណៈដែលសហរដ្ឋអាមេរិកប្រកាសថានឹងកម្ទេចប្រទេសអ៊ីរ៉ង់ រួមទាំងប្រជាជាតិអ៊ីរ៉ង់ទាំងមូលចោលក្នុងពេលមួយយប់ ប្រជាជនអ៊ីរ៉ង់ប្រមាណជាង ១៤ លាននាក់ ត្រូវបានរាយការណ៍ថា បានត្រៀមខ្លួនរួចស្រេចដើម្បីបូជាជីវិត ខណៈមានមនុស្សរាប់ម៉ឺនរាប់សែននាក់នៅក្នុងទីក្រុងធំៗមួយចំនួននៃប្រទេសនេះ បានមកឈរប្រមូលផ្ដុំនៅជុំវិញរោងចក្រថាមពល ជាមួយនឹងការបញ្ជាក់ដ៏អង់អាចថា បើគង់តែត្រូវស្លា.ប់ដដែល ពួកគេសុខចិត្តស្លា.ប់ដើម្បីការពារសាធារណរដ្ឋឥស្លាមមួយនេះ។

យោងតាមការបង្ហោះរបស់អតីតប្រធានាធិបតីទី៩ របស់ប្រទេសអ៊ីរ៉ង់ លោក Masoud Pezeshkian នៅលើបណ្ដាញសង្គម X បានឲ្យដឹងថា រហូតមកដល់ពេលនេះ ជនជាតិអ៊ីរ៉ង់ដែលមានមោទនភាពជាង ១៤ លាននាក់បានចុះឈ្មោះលះបង់ជីវិតរបស់ពួកគេដើម្បីការពារប្រទេស។ លោកបន្ថែមថា ខ្លួនលោកផ្ទាល់ក៏នឹងនៅទីនេះជាដរាបដើម្បីលះបង់ជីវិតសម្រាប់ជាតិផងដែរ។

ដោយឡែកបើយោងតាមបាយការណ៍របស់សារព័ត៌មានធំៗដូចជា CNN, BBC, Al Jazeera និង The Guardian ក៏បានបង្ហាញដែរថា យុវជនអ៊ីរ៉ង់ដែលរួមមានទាំងនិស្សិត អត្តពលិក វិចិត្រករ និងប្រជាជនគ្រប់លំដាប់ថ្នាក់ បានប្រមូលផ្តុំគ្នាជា «ច្រវ៉ាក់មនុស្ស» នៅជុំវិញរោងចក្រថាមពល និងទីតាំងសំខាន់ៗមួយចំនួន។ នៅក្នុងទីក្រុងធំៗដូចជា តេអេរ៉ង់ តាប្រ៊ីស និងដេសហ្វុល ហ្វូងមនុស្សរាប់ម៉ឺននាក់បានឈរគ្រវីទង់ជាតិដោយឈរស្មាទល់នឹងស្មា ដែលជានិមិត្តរូបនៃការការពារកន្លែងដែលពួកគេជឿថាអាចត្រូវបានកំណត់គោលដៅដោយការវា.យប្រហាររបស់សហរដ្ឋអាមេរិក។

ចលនានេះធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីការព្រមានរបស់លោក ត្រាំ ថាសហរដ្ឋអាមេរិកអាចបំផ្លាញហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធរបស់អ៊ីរ៉ង់ ជាពិសេសនឹងឈានដល់ ការរំលា.យ “អរិយធម៌ទាំងមូលរបស់អ៊ីរ៉ង់ឲ្យស្លា.ប់នៅយប់នេះ” ប្រសិនបើមិនមានកិច្ចព្រមព្រៀងណាមួយត្រូវបានសម្រេច។ នេះគឺជាសញ្ញាព្រមានទៅកាន់អាម៉េរិកថា ប្រសិនបើការវាយប្រហារពិតជាកើតឡើងមែននោះ វានឹងក្លាយជាសង្រ្គាមបង្ហូរឈាមដ៏យូរអង្វែងមួយ ដោយសារតែស្មារតីតស៊ូរបស់ប្រជាជនអ៊ីរ៉ង់ដែលមិនខ្លាចស្លាប់ដើម្បីការពារទឹកដីរបស់ខ្លួន។

ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ គិតមកត្រឹមថ្ងៃពុធ ទី៨ ខែមេសា នេះស្ថានភាពហាក់ធូរស្រាលបានបន្តិច ក្រោយសហរដ្ឋអាមេរិកយល់ព្រមទទួលយកបទឈប់បា.ញ់រយៈពេល ២សប្ដាហ៍ ក្រោយពេលអ៊ីរ៉ង់យល់ព្រមបើកឡើងវិញនូវច្រកហ័រមូស។ លទ្ធផលចុងក្រោយនេះ មិនត្រឹមតែល្អសម្រាប់ប្រជាជាតិអ៊ីរ៉ង់ប៉ុណ្ណោះទេ តែក៏ជាដំណឹងល្អសម្រាប់ពិភពលោកទាំងមូលផងដែរ។

ប្រសិនបើបទឈប់បា.ញ់រយៈពេល ២សប្ដាហ៍នេះ ត្រូវបានភាគីទាំងពីរគោរពតាមបានដោយជោគជ័យ នោះការបញ្ចប់សង្រ្គាមជាអចិន្រ្តៃយ៍ ក៏លែងជារឿងដែលឆ្ងាយមិនទៅរួចទៀតដែរ។ ស្របពេលជាមួយគ្នានេះ គេរំពឹងថាតម្លៃប្រេងអាចនឹងធ្លាក់ចុះមកវិញក្នុងពេលឆាប់ៗ ក្រោយការបើកឡើងវិញនៃច្រកសមុទ្រហ័រមូស៕

យោងតាមរបាយការណ៍ថ្មីៗនេះដែលដកស្រង់សម្តីអ្នកជំនាញដែលថ្លែងទៅកាន់សារព័ត៌មាន Fox News បានអះអាងថា អ៊ីរ៉ង់កំពុងប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាមីស៊ីលបាលីស្ទិក អាវុ.ធ និងប្រពន្ធ័ការពារទំនើបៗជាច្រើនទៀត ដែលទទួលបានមកពីកូរ៉េខាងជើងផ្លោងទៅលើមូលដ្ឋានយោធាសហរដ្ឋអាមេរិក ក៏ដូចជាប្រតិបត្តិការជាបន្តបន្ទាប់ប្រឆាំងនឹងអ៊ីស្រាអែល។

តាមលោក Bruce Bechtol សាស្ត្រាចារ្យវិទ្យាសាស្ត្រនយោបាយដែលទទួលស្គាល់ជាសកលលើបញ្ហាយោធា និងនយោបាយកូរ៉េខាងជើង បានប្រាប់ Fox News ថា “កូរ៉េខាងជើងជាអ្នកលក់ ហើយអ៊ីរ៉ង់ជាអ្នកទិញ” ដោយពន្យល់ថា ទីក្រុងព្យុងយ៉ាងបានផ្គត់ផ្គង់គ្រឿងបន្លាស់សព្វាវុធ និងប្រព័ន្ធមីស៊ីលជាយូរមកហើយជាថ្នូរនឹងសាច់ប្រាក់ និងប្រេងពីអ៊ីរ៉ង់។

អ្នកជំនាញរូបនេះបានបញ្ជាក់ទៀតថា អាវុធទាំងនេះមិនមែនជាអាវុធសម្ងាត់នោះទេ ដោយពួកវាមួយចំនួនមានតាំងពីរាប់ទសវត្សរ៍មុន ពោលគឺកូរ៉េខាងជើងនិងអ៊ីរ៉ង់ មានសមត្ថភាពគ្រប់គ្រងលើអាវុធទាំងនេះតាំងពីឆ្នាំ ២០០៥ មកម្ល៉េះ។

បញ្ហានេះកំពុងទទួលការចាប់អារម្មណ៍យ៉ាងខ្លាំងបន្ទាប់ពីមានរបាយការណ៍ថា អ៊ីរ៉ង់បានបាញ់មីស៊ីលផ្លោងទៅកាន់មូលដ្ឋានយោធារួមគ្នារវាងសហរដ្ឋអាមេរិក និងចក្រភពអង់គ្លេសនៅមហាសមុទ្រឥណ្ឌាក្នុងអំឡុងសង្គ្រាមបច្ចុប្បន្ន។ ខណៈពេលដែលការវាយប្រហារមិនបានវាយចំគោលដៅរបស់ខ្លួន មន្ត្រី និងអ្នកវិភាគអាមេរិកបាននិយាយថា វាបង្ហាញពីសមត្ថភាពវាយប្រហាររយៈចម្ងាយឆ្ងាយដែលកំពុងកើនឡើងរបស់អ៊ីរ៉ង់ ដែលមានខ្លះអាចជាប់ទាក់ទងនឹងការរចនារបស់កូរ៉េខាងជើង។

ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ មិនមែនចារកម្មទាំងអស់ស្របនឹងការអះអាងទាំងនេះទេ។ ការវាយតម្លៃដាច់ដោយឡែកពីគ្នាដែលរាយការណ៍ដោយ Reuters បានបង្ហាញថា កូរ៉េខាងជើងអាចនឹងកំពុងរក្សាគម្លាតពីអ៊ីរ៉ង់ ហើយនៅក្នុងសង្រ្គាមថ្មីៗនេះពួកគេមិនទាន់បានបញ្ជូនអាវុធ ឬជំនួយណាមួយដែលត្រូវបានបញ្ជាក់ទៅកាន់អ៊ីរ៉ង់ឡើយ។

ភាពផ្ទុយគ្នានេះបង្ហាញពីភាពមិនប្រាកដប្រជាជាបន្តបន្ទាប់អំពីវិសាលភាពនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរបស់សម្ព័ន្ធមិត្តទាំងពីរ ទោះបីជាសង្គ្រាមរវាងអ៊ីរ៉ង់ អ៊ីស្រាអែល និងសហរដ្ឋអាមេរិកនៅតែបន្តកើនឡើងក៏ដោយ៕

គ្រាន់តែជម្លោះនៅមជ្ឈិបបូព៌ារយៈពេលជាងមួយខែបានបង្ខំឲ្យពិភពលោកទាំងមូលធ្លាក់ក្នុងវិបត្តិខ្វះខាតប្រេងឥន្ធនៈ និងប្រេងឡើងថ្លៃ ធ្វើឲ្យមនុស្សម្នារជួបទុក្ខលំបាក ប៉ះពាល់ជីវភាពយ៉ាងនេះទៅហើយ តែមានធ្លាប់ស្រមៃឬអត់ថា ចុះប្រសិនបើពិភពលោកទាំងមូលអស់ប្រេងប្រើទៀត? នោះតើមនុស្សទាំងអស់នឹងត្រូវរស់នៅ និងប្រកបរបរចិញ្ចឹមជីវិតដោយរបៀបណា?

យោងតាមអង្គការថាមពលធំៗដូចជាទីភ្នាក់ងារថាមពលអន្តរជាតិ និងរដ្ឋបាលព័ត៌មានថាមពលសហរដ្ឋអាមេរិក មនុស្សមិនត្រូវបានគេរំពឹងថានឹង “អស់ប្រេង” ភ្លាមៗក្នុងពេលឆាប់ៗនេះទេ។ តាមការប៉ាន់ស្មានរបស់អ្នកជំនាញបានបង្ហាញថា ទុនបំរុងប្រេងសកលដែលបានបញ្ជាក់អាចមានរយៈពេលជាច្រើនទសវត្សរ៍តទៅមុខ ដែលជារឿយៗត្រូវបានលើកឡើងថាអាចនៅចន្លោះពី 40-50 ឆ្នាំទៀតបើមើលតាមអត្រាប្រើប្រាស់បច្ចុប្បន្ន។

ស្ដាប់ទៅដូចជាវានៅសល់រយៈពេលយូរទៀតមែនទេ? ប៉ុន្តែតាមពិតទៅវាកំពុងតែខិតចូលកាន់តែកៀកទៅៗហើយ។ ផ្អែកតាមទិន្នន័យនាពេលបច្ចុប្បន្នប្រេងនឹងកាន់តែពិបាកចម្រាញ់ រីឯថ្លៃដើមក្នុងការផលិតនឹងកាន់តែឡើងថ្លៃតាមពេលវេលា នៅមុនពេលវាឈានដល់ការរីងអស់ទៅវិញទាំងស្រុងពីភពផែនដី។ តែទោះជាយ៉ាងណា ការរកឃើញថ្មីៗ និងបច្ចេកវិទ្យាដែលកាន់តែរីកចម្រើន ដូចជាការខួងយកប្រេងក្នុងសមុទ្រជ្រៅ និងការទាញយកប្រេង shale អាចអូសបន្លាយរយៈពេលដែលប្រេងអាចនៅមានឲ្យប្រើប្រាស់បន្តទៀតបាន។

ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ចំនួននេះមិនថេរឡើយ ដ្បិតវាអាស្រ័យលើតម្រូវការប្រើប្រាស់របស់មនុស្សថាមានការកើនឡើងដែរឬអត់ និងវាអាស្រ័យលើការប្រែប្រួលនៃពេលវេលា។ ហេតុដូចនេះទើបបានជារដ្ឋាភិបាលរបស់ប្រទេសជាច្រើនអំពាវនាវឲ្យប្រជាជនខ្លួនប្រើប្រាស់ប្រេងឥន្ធនៈដោយសន្សំសំចៃ។

បច្ចុប្បន្នប្រទេសជាច្រើន កំពុងចាប់អារម្មណ៍ចំពោះការវិនិយោគលើថាមពលស្អាត និងអាចកកើតឡើងវិញដូចជា ថាមពលព្រះអាទិត្យ និងខ្យល់ ក៏ដូចជាករប្រើប្រាស់យានយន្តអគ្គិសនី ដើម្បីកាត់បន្ថយការបំភាយឧស្ម័ន និងប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។

ក្រុមអ្នកជំនាញមកពីទីភ្នាក់ងារថាមពលអន្តរជាតិ (IEA) ធ្លាប់បានព្យាករថា ការប្រើប្រាស់ប្រេងនឹងកើនឡើងខ្ពស់បំផុតចុងក្រោយនៅឆ្នាំ២០៣០ ហើយបន្ទាប់មកវានឹងធ្លាក់ចុះមកវិញជាបន្តបន្ទាប់ ដូច្នេះទើបគេគណនាថា បរិមាណប្រេងបច្ចុប្បន្នអាចទ្រទ្រង់សកម្មភាពគ្រប់យ៉ាងរបស់មនុស្សជាមធ្យមបានត្រឹម ៥០ឆ្នាំ ទៀតប៉ុណ្ណោះ។ និយាយឱ្យសាមញ្ញទៅ មនុស្សជាតិទំនងជាមិន “អស់” ប្រេងភ្លាមៗនោះទេ។ ផ្ទុយទៅវិញ ប្រេងនឹងកាន់តែមិនសូវសំខាន់ នៅពេលដែលប្រភពថាមពលស្អាតចូលមកជំនួស។

ដូច្នេះបញ្ហាប្រឈមពិតប្រាកដមិនមែនគ្រាន់តែជាចំនួនប្រេងដែលនៅសល់នោះទេ ប៉ុន្តែតើពិភពលោកអាចផ្លាស់ប្តូរពីការប្រើប្រាស់ប្រេងទៅជាថាមពលប្រកបដោយនិរន្តរភាពលឿនប៉ុណ្ណាសម្រាប់អនាគត៕

របាយការណ៍ចុងក្រោយបង្អស់ទាក់ទងនឹងសង្រ្គាមនៅមជ្ឈិមបូព៌ាបានបង្ហាញថា ប្រទេសអ៊ីរ៉ង់បានយល់ព្រមបើកច្រកសមុទ្រហ័រមូសមកវិញ ក្រោយអាមេរិកយល់ព្រមផ្អាកការវា.យប្រហារលើពួកគេរយៈពេល ២សប្តាហ៍។ នេះអាចចាត់ទុកថាជាដំណឹងដ៏ល្អមួយទោះជាសង្រ្គាមមិនទាន់បញ្ចប់ជាស្ថាពរ ព្រោះថាបន្ទាប់ពីនេះតម្លៃប្រេងអាចនឹងមានការធ្លាក់ចុះ។

យោងតាមសារដែលបានបង្ហោះលើបណ្តាញសង្គម Truth Social របស់ប្រធានាធិបតីអាមេរិក ដូណាល់ ត្រាំ នៅថ្ងៃពុធ ទី៨ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៦ បានបញ្ជាក់ថា៖ អាមេរិកយល់ព្រមផ្អាកការទម្លាក់គ្រាប់បែក និងការវាយប្រហារលើប្រទេសអ៊ីរ៉ង់ ក្នុងរយៈពេលពីរសប្តាហ៍។ នេះនឹងក្លាយជា បទឈប់បាញ់ ទ្វេភាគីសម្រាប់អនុវត្តទាំងសងខាង!។

ស្របពេលជាមួយនឹងការប្រកាសបទឈប់បាញ់២សប្តាហ៍នេះ លោក ត្រាំ ក៏បានទទួលសំណើ ១០ ចំណុចពីអ៊ីរ៉ង់ផងដែរ ដោយលោកជឿជាក់ថា ទាំងនោះគឺជាមូលដ្ឋានដែលអាចយកទៅអនុវត្តបានសម្រាប់ការចរចាដើម្បីបញ្ចប់សង្គ្រាម។ សំណើ១០ចំណុចនោះរួមមាន៖ ១. ការធានាថា អ៊ីរ៉ង់នឹងមិនត្រូវបានវាយប្រហារម្តងទៀតទេ។ ២. ការបញ្ចប់សង្រ្គាមជាស្ថាពរ មិនមែនត្រឹមបទឈប់បាញ់។ ៣. បញ្ឈប់ការវាយប្រហាររបស់អ៊ីស្រាអែលនៅលីបង់។ ៤. លុបចោលរាល់ទណ្ឌកម្មរបស់អាមេរិកលើអ៊ីរ៉ង់។ ៥. បញ្ឈប់ការវាយប្រហារក្នុងតំបន់ប្រឆាំងនឹងសម្ព័ន្ធមិត្តរបស់អ៊ីរ៉ង់។ ៦. ជាការឆ្លើយតប អ៊ីរ៉ង់នឹងបើកច្រកសមុទ្រ Hormuz ឡើងវិញ។ ៧. អ៊ីរ៉ង់នឹងកំណត់យកកម្រៃសេវា ២ លានដុល្លារ ក្នុងមួយនាវា។ ៨. អ៊ីរ៉ង់នឹងបែងចែកប្រាក់ចំណូលទាំងនេះជាមួយប្រទេសអូម៉ង់។ ៩. អ៊ីរ៉ង់នឹងចេញច្បាប់សម្រាប់ការធ្វើដំណើរដោយសុវត្ថិភាពតាមច្រក Hormuz។ ១០. អ៊ីរ៉ង់នឹងប្រើប្រាស់ប្រាក់ចំណូលពីច្រក Hormuz សម្រាប់ការស្តារឡើងវិញ ជំនួសឲ្យការបង់សំណង។

ដោយឡែកបើយោងតាមការចុះផ្សាយរបស់ CNN រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអ៊ីរ៉ង់ Abbas Araghchi បានប្រកាសថា ក្នុងរយៈពេល២សប្តាហ៍នេះ ច្រក Hormuz នឹងបើកឡើងវិញសម្រាប់ការធ្វើនាវាចរណ៍ដោយសុវត្ថិភាព ប៉ុន្តែបើមានការវាយប្រហារជាបន្ត នោះច្រកនេះនឹងបិទវិញដដែល។ លោកបញ្ជាក់ថា ការបើកច្រកនេះនឹងត្រូវធ្វើឡើង តាមរយៈការសម្របសម្រួលជាមួយកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធរបស់អ៊ីរ៉ង់ និងដោយការពិចារណាឲ្យបានហ្មត់ចត់លើកម្រិតបច្ចេកទេសផ្សេងៗ។

ទន្ទឹមគ្នានេះ ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខកំពូលអ៉ីរ៉ង់ ក៏បានទទួលស្គាល់ពីការឈានដល់បទឈបបាញ់ផងដែរ ដោយមានការយល់ព្រមពីមេដឹកនាំកំពូលអ៉ីរ៉ង់ លោក Mojtaba Khamenei ហើយបាន បញ្ជាក់ថាកិច្ចចរចារវាងសហរដ្ឋអាមេរិក និងអ៉ីរ៉ង់នៅចាប់ផ្ដើមនៅថ្ងៃសុក្រសប្ដាហ៍នេះក្នុងទីក្រុងអ៉ីស្លាម៉ាបាដ។ ដោយឡែក ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយអាមេរិក និងអ៉ីស្រាអែល ក៏បានរាយការណ៍ដែរថាអ៉ីស្រាអែលក៏បានយល់ព្រមទទួលយកបទឈប់បាញ់ដែរ៕

កូរ៉េខាងជើងហាក់កំពុងដកខ្លួនចេញពីសម្ព័ន្ធមិត្តរបស់ខ្លួន គឺអ៊ីរ៉ង់ និងចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍ជាសាធារណៈដោយបង្ហាញគោលជំហរប្រុងប្រយ័ត្ន ដើម្បីស្តារទំនាក់ទំនងល្អជាមួយអាមេរិកបន្ទាប់ពីបញ្ចប់សង្គ្រា.មនៅអ៊ីរ៉ង់ ។ បើតាមភ្នាក់ងារស៊ើបការណ៍សម្ងាត់កូរ៉េខាងត្បូង (NIS) គឺកូរ៉េខាងជើងមិនបញ្ជូនសព្វាវុ.ធ និងស្បៀងឱ្យអ៊ីរ៉ង់ទេ ព្រមទាំងមិនផ្ញើសាររំលែកទុក្ខការស្លា.ប់របស់អតីតមេដឹកនាំកំពូលអ៊ីរ៉ង់ ឬមិនផ្ញើសាររីករាយទៅកាន់មេដឹកនាំកំពូលអ៊ីរ៉ង់ថ្មី ។

សមាជិកសភាតំណាងរាស្ត្រកូរ៉េខាងត្បូងបាននិយាយកាលពីថ្ងៃទី៦ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៦ ដោយយោងប្រភពពីភ្នាក់ងារស៊ើបការណ៍សម្ងាត់កូរ៉េខាងត្បូង (NIS) ថា កូរ៉េខាងជើងចាប់ផ្តើមដកខ្លួនចេញពីអ៊ីរ៉ង់ដែលជាសម្ព័ន្ធមិត្តយូរអង្វែង និងព្យាយាមបង្ហាញគោលជំហរយ៉ាងប្រុងប្រយ័ត្ន ដើម្បីស្តារទំនាក់ទំនងល្អជាមួយអាមេរិកបន្ទាប់ពីបញ្ចប់សង្គ្រាមនៅអ៊ីរ៉ង់ ។

ភ្នាក់ងារស៊ើបការណ៍សម្ងាត់កូរ៉េខាងត្បូង (NIS) ថា កូរ៉េខាងជើងមិនបញ្ជូនសព្វាវុធ និងស្បៀងទៅកាន់អ៊ីរ៉ង់ទេ តាំងពីសង្គ្រាមកើតឡើងកាលពីថ្ងៃទី២៨ ខែកុម្ភៈ ហើយកូរ៉េខាងជើងក៏មិនបង្ហាញការសោកស្តាយជាសាធារណៈចំពោះការបាត់បង់ជីវិតរបស់លោក Ayatollah Ali Khamenei អតីតមេដឹកនាំកំពូលអ៊ីរ៉ង់ដោយសារការវាយប្រហារតាមផ្លូវអាកាស ។

លើសពីនេះ កូរ៉េខាងជើងមិនផ្ញើសារអបអរទៅកាន់លោក Mojtaba Khamenei ជាកូនប្រុសលោក Ali Khamenei ដែលត្រូវបានជ្រើសរើសឱ្យឡើងកាន់តំណែងជាមេដឹកនាំកំពូលអ៊ីរ៉ង់ថ្មី ។

ចំណែកចិន និងរុស្ស៊ី បានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍ពាក់ព័ន្ធនឹងសង្គ្រាមអ៊ីរ៉ង់ជាច្រើនលើក ប៉ុន្តែក្រសួងការបរទេសកូរ៉េខាងជើងចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍តែ២លើកប៉ុណ្ណោះ ហើយប្រើប្រាស់ពាក្យសម្តីមិនធ្ងន់ក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍ ដែលជាការបង្ហាញឥរិយាបថរបស់កូរ៉េខាងជើងមិនរិះគន់ប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Donald Trump ។ នេះបើតាមការអះអាងរបស់ភ្នាក់ងារស៊ើបការណ៍សម្ងាត់កូរ៉េខាងត្បូង (NIS) ។

ការបង្ហាញឥរិយាបថរបស់កូរ៉េខាងជើង គឺដើម្បីត្រៀមខ្លួនស្តារទំនាក់ទំនងការទូតជាថ្មីជាមួយអាមេរិក បើទោះជាកូរ៉េខាងជើងកំពុងប្រឈមមុខនឹងភាពតានតឹងសេដ្ឋកិច្ចយ៉ាងខ្លាំងដោយសារសង្គ្រាមនៅមជ្ឈិមបូព៌ា ព្រមទាំងរាំងស្ទះការផ្គត់ផ្គង់សម្ភារៈឧស្សាហកម្ម តម្លៃសម្ភារៈឧស្សាហកម្មកើនឡើង និងប៉ះពាល់អត្រាប្តូរប្រាក់ ។

ក្នុងកិច្ចប្រជុំសមាជគណបក្សការងារកូរ៉េខាងជើង លើកទី៩ កាលពីចុងខែកុម្ភៈ មេដឹកនាំកំពូលកូរ៉េខាងជើង លោក Kim Jong Un ហាក់ដូចជាបង្ហាញគោលជំហរចង់ចរចាជាមួយរដ្ឋាភិបាលក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន ដោយលោកថា ៖ «គ្មានមូលហេតុណាមួយដែលប្រទេសនានាមិនអាចរួមរស់ជាមួយគ្នាដោយរលូនទេ ប្រសិនបើអាមេរិកព្រមទទួលស្គាល់កូរ៉េខាងជើងជាប្រទេសនុយក្លេអ៊ែរ និងលុបចោលគោលនយោបាយប្រឆាំងកូរ៉េខាងជើង» ។

ពាក្យសម្តីរបស់មេដឹកនាំកំពូលកូរ៉េខាងជើង គឺបង្ហាញពីសញ្ញាចង់ស្តារទំនាក់ទំនងការទូតល្អឡើងវិញជាមួយរដ្ឋាភិបាលរបស់លោកប្រធានាធិបតី Trump នៅពេលបញ្ចប់សង្គ្រាមមជ្ឈិមបូព៌ា ៕

ចាប់ពីថ្ងៃទី២០ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៦ ស្ថានីយនៅទូទាំងប្រទេសថៃត្រូវបានកំណត់ឱ្យឈប់លក់ប្រេងឥន្ធនៈចាប់ពីម៉ោង១០យប់ រហូតដល់ម៉ោង៥ភ្លឺ ឱ្យស្របតាមវិធានការសន្សំសំចៃប្រេងរបស់រដ្ឋាភិបាល បន្ទាប់ពីការខ្វះខាតប្រេងនៅប្រទេសថៃ និងតម្លៃកើនឡើងដោយសារសង្គ្រា.មនៅមជ្ឈិមបូព៌ាមិនទាន់បញ្ចប់ ។ ជាមួយគ្នានេះ រដ្ឋាភិបាលថៃនឹងកំណត់វិធានការផ្សេងទៀតដើម្បីសន្សំសំចៃប្រេង និងកាត់បន្ថយផលប៉ះពាល់ពលរដ្ឋ ។

តាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានថៃ នៅព្រឹកថ្ងៃទី៧ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៦នេះ លោកនាយកដ្ឋមន្ត្រី Anutin Charnvirakul បានកំណត់វិធានការសន្សំសំចៃប្រេងបន្ទាប់ពីប្រទេសថៃខ្វះខាតប្រេងយ៉ាងខ្លាំង គឺកំណត់ឱ្យស្ថានីយនៅទូទាំងប្រទេសឈប់លក់ប្រេង ចាប់ពីម៉ោង១០យប់ រហូតដល់ម៉ោង៥ភ្លឺ ដែលវិធានការនេះនឹងអនុវត្តចាប់ពីថ្ងៃទី២០ ខែមេសា ក្រោយបញ្ចប់ពិធីចូលឆ្នាំ ។

កាលពីព្រឹកថ្ងៃទី៧ ខែមេសា នៅក្រសួងមហាផ្ទៃ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី Anutin និយាយថា បានកំណត់វិធានការសន្សំសំចំប្រេងដោយឱ្យស្ថានីយបើក-បិទតាមពេលវេលាកំណត់ដើម្បីឱ្យមានប្រេងប្រើប្រាស់គ្រប់គ្រាន់ក្នុងប្រទេស ។ ក្រៅពីនេះ នឹងបង្កើតមជ្ឈមណ្ឌលគ្រប់គ្រង និងតាមដានស្ថានការណ៍សង្គ្រាមនៅមជ្ឈិមបូព៌ា ដោយព្យាយាមសន្សំសំចៃប្រេងតាមគ្រប់វិធី ព្រមទាំងកំណត់វិធានការប្រើប្រាស់ប្រេងសន្សំសំចៃបំផុត ។

ការកំណត់ឱ្យស្ថានីយនៅទូទាំងប្រទេសឈប់លក់ប្រេងចាប់ពីម៉ោង១០យប់ រហូតដល់ម៉ោង៥ភ្លឺ គឺចាប់ផ្តើមអនុវត្តពេលពលរដ្ឋត្រឡប់មកពីចូលរួមពិធីចូលឆ្នាំនៅស្រុកកំណើត ដើម្បីកុំឱ្យប៉ះពាល់ដល់ការធ្វើដំណើរក្នុងអំឡុងពេលចូលឆ្នាំ ។

បើតាមសេចក្តីរាយការណ៍ វិធានការឱ្យស្ថានីយបើក-បិទតាមពេលវេលាកំណត់នេះ មិនមែនជាការបិទសេវាកម្ម ឬបិទការលក់ប្រេងទាំងអស់ទេ ប៉ុន្តែនឹងអនុញ្ញាតឱ្យលក់ប្រេងមួយចំនួន ។ ក្នុងចន្លោះពេលនេះ ស្ថានីយនានាអាចលក់បានតែប្រេងម៉ាស៊ូត B20 ប៉ុណ្ណោះ ។

គួរបញ្ជាក់ថា កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែមេសា លោក Anutin បានបង្ហោះសារក្នុងហ្វេសប៊ុកនិយាយពីស្ថានការណ៍សង្គ្រាមនៅមជ្ឈិមបូព៌ាឡើងកំដៅ ដោយមានការវាយប្រហារបន្ថែមទៀតលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងរោងចក្រចម្រាញ់ប្រេង ដែលធ្វើឱ្យពិភពលោកខ្វះខាតថាមពល ជាពិសេស ប៉ះពាល់ការបញ្ជូនប្រេងពីតំបន់មជ្ឈិមបូព៌ាទៅប្រទេសផ្សេងៗ ។ លោកជឿថា សង្គ្រាមនេះនឹងកាន់តែខ្លាំងក្លា ហើយអូសបន្លាយពេលយូរទៀត ។

បញ្ហាដែលប្រទេសទាំងអស់ត្រូវប្រឈមនោះ មិនមែនតែតម្លៃប្រេងកើនឡើងទេ ប៉ុន្តែនឹងពិបាកនាំចូលប្រេងពីក្រៅប្រទេស ហើយថៃក៏ជាប្រទេសមួយដែលត្រូវការនាំចូលប្រេងឆៅពីប្រភពជាច្រើន ។ ហេតុនេះ រដ្ឋាភិបាលចាំបាច់ត្រូវចាត់វិធានការឱ្យប៉ះពាល់តិចបំផុត ដោយមន្ត្រីរាជការ វិស័យឯកជន និងពលរដ្ឋ ត្រូវធ្វើការពីផ្ទះ (Work From Home) ឬធ្វើការពីទីកន្លែងណាមួយ (Work From Anywhere) ដើម្បីសន្សំសំចៃប្រេង ។

ក្រៅពីនេះ ត្រូវកាត់បន្ថយការប្រើប្រាស់រថយន្តផ្ទាល់ខ្លួន និងងាកមកប្រើប្រាស់មធ្យោបាយធ្វើដំណើរសាធារណៈ ឬប្រើប្រាស់យានជំនិះរួមគ្នា ។ ឆាប់ៗនេះ រដ្ឋាភិបាលថៃនឹងកំណត់វិធានការផ្សេងទៀតក្នុងការសន្សំសំចៃប្រេង ៕