រដ្ឋធានីអង់ការ៉ា (Ankara)៖ ក្រោយការរាប់សន្លឹកឆ្នោត នៅក្នុងការបោះឆ្នោតជុំទី២ស្ទើរតែអស់ទាំងស្រុងនោះ គេបានមើលឃើញ ថា លទ្ធផល នៃការបោះឆ្នោត នឹងធ្វើឲ្យលោក តាយយីប អេដូហ្គេន (Tayyip Erdogan) ទទួលបានជ័យជម្ន បន្ដកាន់តំណែងជាប្រធានាធិបតី ឈានដល់ទសវត្សរ៍ទី៣។

សារព័ត៌មាន Al Jazeera បានចេញផ្សាយ កាលពីថ្ងៃចន្ទ ទី២៩ ខែឧសភា ថា បើតាមឧត្ដមក្រុមប្រឹក្សាជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត នៃប្រទេសតួកគី និង ទិន្នន័យក្រៅផ្លូវការ ត្រូវបានចេញផ្សាយ ដោយទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មាន អេណាដូលូ (Anadolu) គ្រប់គ្រងដោយរដ្ឋតួកគី បានរាយការណ៍ ថា លោក តាយយីប អេដូហ្គេន ប្រធានាធិបតីតួកគី បានឈ្នះ នៅក្នុងការបោះឆ្នោតជាថ្មី នៅក្នុងការប្រកួតជម្រុះដ៏តានតឹង នៅជុំវិញទី២ ក្រោយពេលគាត់មិនទទួលបានសំឡេងលើសពីជាង៥០ភាគរយ សម្រាប់ជ័យជម្នះ នៅក្នុងការបោះឆ្នោតជុំទី១ កាលពីថ្ងៃទី១៤ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៣។ឧត្ដមក្រុប្រឹក្សារៀបចំការបោះឆ្នោត នៃប្រទេសតួកគី បានឲ្យដឹង ថា ការរាប់សន្លឹកឆ្នោត ស្ទើរតែរួចរាល់អស់ទាំងស្រុង ហើយលោក អេដូហ្គេន ទទួលបានសំឡេងគាំទ្រ ចំនួន៥២,១៤ភាគរយ នៅក្នុងការបោះឆ្នោត នៅជុំទី២ កាលពីថ្ងៃអាទិត្យ ទី២៨ ខែឧសភា ខណៈគូប្រជែងរបស់គាត់ គឺលោក កេម៉ាល់ គីលីកដារ៉ូហ្គ្លូ (Kemal Kilicdaroglu) ទទួលបានសំឡេង ត្រឹមតែ៤៧,៨៦ភាគរយប៉ុណ្ណោះ។

លទ្ធផល នៃការបោះឆ្នោតប្រធានាធិបតី នៃប្រទេសតួកគី គេរំពឹង ថា នឹងត្រូវប្រកាស នៅក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានថ្ងៃខាងមុខនេះ។ ជ័យជម្នះនេះ នឹងធ្វើឲ្យលោក អេដូហ្គេន កសាងប្រវត្ដិសាស្រ្ដថ្មី ព្រោះគាត់នឹងពង្រីកអំណាចគ្រប់គ្រងរបស់គាត់ អស់រយៈពេល២០ឆ្នាំកន្លងមកនេះ បន្ដទៅកាន់អាណត្ដិថ្មីមួយបន្ថែមទៀត ដោយមានរយៈពេល៥ឆ្នាំ។

លោកប្រធានាធិបតី តាយយីប អេដូហ្គេន បានបញ្ជាក់ ថា «យើងបានទទួលជ័យជម្នះ នៅក្នុងការបោះឆ្នោតប្រធានាធិបតី នៅជុំទី២ ជាមួយនឹងការពេញចិត្ត ពីប្រជាជនរបស់យើង។ ព្រះជាម្ចាស់សព្វព្រះហឫទ័យ យើងនឹងមានភាពស័ក្ដិសម សម្រាប់ទំនុកចិត្តរបស់ប្រជាជនទាំងអស់គ្នា ដូចអ្វីដែលយើងមានសម្រាប់ សម្រាប់រយៈពេល២១ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ។ ប្រជាពលរដ្ឋតួកគី ជាង៨៥លាននាក់ បានទទួលជ័យជម្នះទាំងអស់គ្នា សម្រាប់ការបោះឆ្នោតទាំង២ជុំ គឺនៅថ្ងៃទី១៤ ខែឧសភា និង នៅថ្ងៃទី២៨ ខែឧសភា»។

បើទោះជាឧត្ដមក្រុមប្រឹក្សារៀបចំការបោះឆ្នោត នៃប្រទេសតួកគី នៅមិនទាន់ប្រកាសលទ្ធផលជាផ្លូវការយ៉ាងណាក្ដី ប៉ុន្ដែលទ្ធផលជ័យជម្នះបណ្ដោះអាសន្ននេះ បានធ្វើឲ្យមេដឹកនាំជាច្រើន នៅលើពិភពលោក កំពុងតែអបអរដល់លោកប្រធានាធិបតី អេដូហ្គេន ជាពិសេស ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី លោក វ៉្លាឌីមៀ ពូទីន។

លោក តាយយីប អេដូហ្គេន (កើតនៅថ្ងៃទី២៦ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ១៩៥៤) ជាអ្នកនយោបាយមួយរូបរបស់តួកគី បានក្លាយជាប្រធានាធិបតីទី១២ និង ប្រធានាធិបតីបច្ចុប្បន្ន នៃប្រទេសសមាជិករបស់អង្គការណាតូមួយនេះ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១៤ រហូតមក។ មុនពេលឡើងកាន់តំណែងកំពូលមួយនេះ លោក អេដូហ្គេន ធ្លាប់ធ្វើជាអភិបាលទីក្រុងអ៊ីស្ដាន់ប៊ូល (Istanbul) ចន្លោះពីឆ្នាំ១៩៩៤ដល់១៩៩៨ ហើយក្រោយមកក៏បានក្លាយជាសហស្ថាបនិកគណបក្សយុត្ដិធម៌និងអភិវឌ្ឍន៍ (AKP) នៅក្នុងឆ្នាំ២០០១ និង ធ្លាប់ធ្វើជានាយករដ្ឋមន្រ្ដី ចន្លោះពីឆ្នាំ២០០៣ដល់២០១៤ មុននឹងជាប់ឆ្នោតក្លាយជាប្រធានាធិបតីតួកគី៕

រដ្ឋាភិបាលខេត្តរបស់កោះបាលី ព្រមានចាត់វិធានការយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់លើអ្នកទេសចរបរទេសទាំងឡាយណា ដែលប្រើប្រាស់រូបិយប័ណ្ណផ្សេង និងជាពិសេសរូបិយប័ណ្ណគ្រីបតូ សម្រាប់ជាមធ្យោបាយទូទាត់នៅក្នុងសណ្ឋាគារ ភោជនីយដ្ឋាន កន្លែងទេសចរណ៍ មជ្ឈមណ្ឌលទិញទំនិញ និងកន្លែងផ្សេងៗទៀត។

អភិបាលកោះបាលី លោក វ៉ាយ៉ាន ខូស្ទឺ (Wayan Koster) បានលើកឡើងថា៖”ការប្រើប្រាស់រូបិយប័ណ្ណគ្រីបតូជាមធ្យោបាយទូទាត់ប្រាក់ គឹជាការរំលោភបំពានលើបទប្បញ្ញត្តិនៅក្នុងប្រទេសឥណ្ឌូនេសុី ដែលតម្រូវឱ្យចាត់វិធានការទៅលើភ្ញៀវទេសចរណ៍ទាំងនោះ”។

លោក អភិបាលកោះបាលីរូបនោះ បានសង្កត់ធ្ងន់ទៀតថា៖”  ចំណាត់ការ ដែលយើងគ្រោងនឹងអនុវត្តទៅលើភ្ញៀវទេសចរណ៍ណាដដែលប្រព្រឹត្តិខុសរួមាន៖

• ការនិរទេសចេញពីប្រទេសឥណ្ឌូនេសុី
• ការដាក់ទណ្ឌកម្មផ្នែករដ្ឋបាល
• និងការដាក់ទណ្ឌកម្មព្រហ្មទណ្ឌ ជាដើម។

សូមជម្រាបផងដែរថា បើយោងតាមច្បាប់របស់ប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី បានចែងថា ប្រសិនបើនរណាម្នាក់ប្រើប្រាស់រូបិយប័ណ្ណផ្សេងទៀតក្រៅពីប្រាក់រូពីរបស់ឥណ្ឌូនេសុី ពួកគេអាចប្រឈមមុខនឹងការជាប់ពន្ធនាគាររហូតដល់មួយឆ្នាំ និងពិន័យជាប្រាក់អតិបរមាចំនួន ២០០លានរូពី ឬប្រហែល ១៣,៣០០ដុល្លារអាមេរិក៕

ប្រភព៖ CNA

បរទេស៖ យោងតាមការស្ទង់មតិសាធារណៈដែលធ្វើឡើងដោយទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Reuters រួមជាមួយក្រុមហ៊ុនស្រាវជ្រាវទីផ្សារ Ipsos នៅសហរដ្ឋអាមេរិក បានឱ្យដឹងថា ប្រជាជនអាមេរិកជាង ២ ភាគ ៣ បានសម្តែងការព្រួយបារម្ភអំពីផលប៉ះពាល់អវិជ្ជមាននៃ AI ខណៈដែល ៦១% ជឿថា AI អាចគំរាមកំហែងដល់អរិយធម៌របស់មនុស្ស។ការបារម្ភនេះកាន់តែកើតមានឡើងនៅក្នុងសង្គមដោយសារតែបច្ចុប្បន្ននេះមានការប្រណាំងគ្នាយ៉ាងខ្លាំងក្លារវាងក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាដើម្បីបង្កើតកម្មវិធី AI ដែលជ្រាបចូលទៅក្នុងជីវិតប្រចាំថ្ងៃរបស់មនុស្ស។

លោក Samuel Altman នាយកប្រតិបត្តិនៃ OpenAI បាននិយាយថា “យើងចង់ធ្វើការជាមួយរដ្ឋាភិបាលដើម្បីបញ្ឈប់ការអភិវឌ្ឍ AI កុំឱ្យវាកើតឡើងតទៅទៀត”។ លោក Geoffrey Hinton អ្នកជំនាញ AI ក៏បានបន្តថា “ខ្ញុំមានការព្រួយបារម្ភព្រោះម៉ូដែលកុំព្យូទ័រដែលយើងមានឥឡូវពិតជាមានថាមពលខ្លាំងជាងខួរក្បាលរបស់មនុស្សទៅទៀត បើដូច្នេះប្រហែលមិនយូរប៉ុន្មានទេម៉ាស៊ីននឹងមានកម្លាំងខ្លាំងជាងមនុស្សទ្វេដង”។ អ្នកស្រាវជ្រាវ AI ផ្សេងទៀតក៏បាននិយាយថា ការគំរាមកំហែងដែលមានស្រាប់ពី AI ចាំបាច់ត្រូវតែបញ្ឈប់នៅពេលនេះ ព្រោះបច្ចុប្បន្ន AI ថ្មីកំពុងត្រូវបានអនុវត្តក្នុងកម្រិតទាបបំផុត ដែលអាចទប់ទល់នឹងការគំរាមកំហែងនាពេលអនាគត។

អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រ និងនាយកប្រតិបត្តិ OpenAI ឥឡូវនេះកំពុងស្នើសុំឱ្យរដ្ឋាភិបាលសហរដ្ឋអាមេរិកណែនាំបទប្បញ្ញត្តិគ្រប់គ្រង AI ដើម្បីការពារសាធារណៈជនពីគ្រោះថ្នាក់ដែលធ្លាប់កើតមាន។ ការស្ទាបស្ទង់មតិក៏បានបង្ហាញផងដែរថា ជនជាតិអាមេរិកជាច្រើននាក់ កំពុងស្នើសុំឱ្យរដ្ឋាភិបាលត្រួតពិនិត្យ AI ឡើងវិញម្តងទៀត ៕ ប្រភព៖cafef.com

លោកជំទាវវេជ្ជបណ្ឌិត ឱ វណ្ណឌីន រដ្ឋលេខាធិការ និងជាអ្នកនាំពាក្យក្រសួងសុខាភិបាល បានក្រើនរំលឹកពលរដ្ឋកុំភ្លេចការពារខ្លួនពីជំងឺកូវីដ១៩ ព្រោះជំងឺនេះមិនទាន់ទៅណាឆ្ងាយនៅឡើយទេដែលអាចវាយលុកឡើងវិញបាន។ ការក្រើករំលឹកនេះធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី២៨ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៣ ក្រោយពីមន្ទីរពេទ្យមួយនៅប្រទេសថៃប្រកាសលែងមានគ្រែសម្រាប់ដាក់អ្នកជំងឺហើយហើយ។

ក្នុងលិខិតដែលបានចេញផ្សាយនោះបានឱ្យដឹងថា «តាមការចេញផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានបាងកកប៉ុស្តិ៍ (Bangkok Post) ដែលបានចុះផ្សាយនៅថ្ងៃទី២៧ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៣ នេះ បានបង្ហាញថា៖ មន្ទីរពេទ្យ Siriraj Piyamaharajkarun បានប្រកាសថា ខ្លួនមិនអាចទទួល យកអ្នកជំងឺកូវីដ-១៩ ទៀតទេ ដោយសារគ្រែទាំងអស់សម្រាប់អ្នកជំងឺកូវីដ-១៩ ធ្ងន់ធ្ងរត្រូវបានដាក់អ្នកជំងឺកូវីដ-១៩ អស់ទាំងស្រុងហើយ។ មន្ទីរពេទ្យ ដដែលបាននិយាយនៅលើទំព័រ Facebook របស់ខ្លួនកាលពីថ្ងៃសៅរ៍ ថា “គ្រែសម្រាប់អ្នកជំងឺកូវីដ-១៩ នៅគ្រប់បន្ទប់ទាំងអស់ ក្នុងបន្ទប់សង្គ្រោះបន្ទាន់ (ICU) និងផ្នែកអ្នកជំងឺសម្រាកពេទ្យ (IPD) ត្រូវបានកាន់កាប់ទាំងស្រុង” ។

ក្នុងនោះដែរ លោកជំទាវ បានក្រើនរំលឹកដល់ប្រជាពលរដ្ឋនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាទាំងអស់ថា ការកើនឡើងនូវ ករណីឆ្លងនៅតាមបណ្តាប្រទេសជិតខាង និងនៅលើសាកលលោក ជាសញ្ញាបង្ហាញថា វីរុសកូវីដ-១៩ មិនទាន់ទៅ ណាឆ្ងាយពីយើងនោះទេ។ ក្រោយពីអង្គការសុខភាពពិភពលោក (WHO) ប្រកាសថា៖ កូវីដ-១៩នៅជាបញ្ហាសុខភាព ដែលបានកើតមានឡើងហើយ មិនមែនជាកង្វល់អន្តរជាតិទៀតទេ ប្រជាជនទូទៅលើសាកលលោក និងក្នុងតំបន់ ហាក់ដូចជាមានការធ្វេសប្រហែសខ្លះៗផង សន្តិភាពនិយមពេកខ្លះៗផង និងមិនទៅចាក់វាក់សាំងដូសជំរុញភាពសាំ ដែលបានធ្លាក់ចុះជាបណ្តើរៗផង ធ្វើឱ្យវីរុសនេះ មានឱកាសវាយលុកឡើងវិញបាន ប្រហែលមកពីការយល់ច្រឡំថា វិបត្តិកូវីដ-១៩ បានបញ្ចប់ហើយ តែតាមការពិតវាមិនទាន់ចប់នៅឡើយទេ។

លោកជំទាវ ឱ វណ្ណឌីន បានបញ្ជាក់ទៀតថា យើងត្រូវបន្តការប្រុងប្រយ័ត្នផ្ទាល់ខ្លួន ដើម្បីសុខភាពល្អ រៀងៗខ្លួន និងទប់ស្កាត់ការវិលត្រឡប់ទៅរកសភាពលំបាករស់នៅដូចពេលមុនៗត្រូវរួបរួមគ្នាបន្តការពារ (៣ ការពារ និង ៣កុំ ទៅតាមការវាយតម្លៃស្ថានភាពរបស់ខ្លួនត្រឹមត្រូវ) និងរៀនរស់នៅជាមួយវត្តមាននៃមេរោគ ទាំងឡាយមានទាំងវីរុសកូវីដ-១៩ ផងដែរនោះ ដោយស្មារតីទទួលខុសត្រូវ ត្រៀមលក្ខណ:ឱ្យបានល្អប្រសើរ បន្តថែរក្សាសុខភាព និងសុវត្ថិភាពផ្នែកផ្លូវកាយ និងផ្លូវចិត្តឱ្យបានល្អ៕