កោះ Svalbard ក្នុងប្រទេសន័រវេសគឺជាកោះមួយដែលដាច់ស្រយាលបំផុតក្នុងពិភពលោក ប៉ុន្តែបានទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចររាប់ពាន់នាក់ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ដោយសារនៅទីនេះមានទេសភាពស្អាតខ្លាំងណាស់ ជាមួយពន្លឺ Aurora នាកណ្តាលអាធ្រាតដ៏ទាក់ទាញ។

កោះ Svalbard ដែលមានទីតាំងនៅពាក់កណ្តាលផ្លូវរវាងឆ្នេរសមុទ្រខាងជើងរបស់ប្រទេសន័រវេស និងប៉ូលខាងជើង គឺជាកន្លែងរស់នៅអចិន្ត្រៃយ៍របស់ប្រជាជន ២,៥០០ នាក់។

ប្រជាជនដែលរស់នៅទីនេះគឺចម្រុះជាតិសាសន៍មកពី ៥០ ប្រទេសដែលធ្វើការភាគច្រើនក្នុងវិស័យដូចជា ការស្រាវជ្រាវវិទ្យាសាស្ត្រ និងទេសចរណ៍តាមរដូវកាល។ នៅទីនេះមានទេសភាពធម្មជាតិដ៏ស្ងប់ស្ងាត់ និងសន្តិភាព ក៏ដូចជាមានធនធានដ៏សម្បូរបែបជាច្រើន ដូចជាត្រី ឧស្ម័ន និងរ៉ែ ដែលបច្ចុប្បន្នកន្លែងនេះគឺជាសក្ខីភាពនៃការអភិវឌ្ឍន៍យ៉ាងខ្លាំងនៅក្នុងសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ច និងការស្រាវជ្រាវវិទ្យាសាស្ត្រ។ សម្រាប់អ្នកទេសចរ នេះគឺជាគោលដៅផ្សងព្រេងដ៏អស្ចារ្យបំផុតមួយក្នុងបញ្ជីដែលនាំអ្នកនូវបទពិសោធន៍ថ្មីប្លែកមិនធ្លាប់មាន។

ជារៀងរាល់ឆ្នាំភ្ញៀវទេសចរបានមកទីនេះដើម្បីកម្សាន្តអារម្មណ៍ រួមទាំងសម្រាកលំហែកាយ ស្ទូចត្រីលើទឹកកក ទស្សនាពន្លឺ Aurora នាកណ្តាលអាធ្រាត រួមទាំងអាចទស្សនាសត្វខ្លាឃ្មុំប៉ូល ឬកញ្ជ្រោងដើរតាមដងផ្លូវក្នុងតំបន់ទៀតផង។ ទោះជាយ៉ាងណា កោះ Svalbard ក៏មានគ្រោះថ្នាក់ផងដែរ ប្រសិនបើភ្ញៀវថ្មីថ្មោងមិនទាន់ស្គាល់ទិសដៅទាំងនេះច្បាស់ អាចមានការវង្វេង ឬត្រូវសត្វព្រៃវាយប្រហារ និងរងនូវអាកាសធាតុត្រជាក់ខ្លាំង ព្រោះនៅទីនេះជាកន្លែងផ្សងព្រេង មិនមានហ្គាយណែនាំផ្លូវនោះទេ។

ទោះបីកោះ Svalbard មានទីតាំងនៅឆ្ងាយដាច់ស្រយាលជាងគេ និងមានហានិភ័យតិចតួចក៏ដោយ ក៏តំបន់នេះមានអ្វីៗគ្រប់យ៉ាងដូចនៅទីក្រុងទំនើបដែររួមមាន៖ មន្ទីពេទ្យ សាលារៀន ព្រលានយន្តហោះ ផ្ទះសំណាក់ និងភោជនីយដ្ឋាន ដែលអាចធ្វើឱ្យភ្ញៀវទេសចរមានទំនុកចិត្តក្នុងការធ្វើដំណើរ ក៏ដូចជាអាចទទួលបានភាពសប្បាយរីករាយនៅទីនេះបានដោយសុវត្ថិភាព៕

ក្នុងឱកាសបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីខាងមុខនេះ ភ្ញៀវទេសចរចិនជាច្រើននាក់ ដែលគ្រោងនឹងធ្វើដំណើរកម្សាន្តទៅកាន់ប្រទេសថៃ បានបង្ហាញក្តីបារម្ភនៅលើបណ្តាញសង្គមថា តើពួកគេអាចទៅលេង “ទឹកដីនៃប្រាសាទមាស” ដោយសុវត្ថិភាពដែរឬទេ? ខណៈតារាចិនដូចជា Wang Xing និង Yang Zeqi សុទ្ធតែធ្លាប់បាត់ខ្លួននៅក្នុងប្រទេសថៃ ពាក់ព័ន្ធនឹងការជួញដូរមនុស្ស ទោះបីតារាទាំងនេះត្រូវបានរកឃើញវិញក៏ដោយ ក៏ភ្ញៀវទេសចរចិននៅតែស្ទាក់ស្ទើក្នុងការធ្វើដំណើរទៅកាន់ប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍មួយនេះ ដោយគិតថាប្រទេសថៃហាក់មិនមានសុវត្ថិភាព។

កាលពីថ្ងៃទី៣ ខែមករាកន្លងទៅ តារាសម្តែងចិន Wang Xing អាយុ ៣១ ឆ្នាំត្រូវបានគេរាយការណ៍ថាបានបាត់ខ្លួននៅក្នុងខេត្ត Tak ភាគខាងជើងប្រទេសថៃជាប់ព្រំដែនមីយ៉ាន់ម៉ា នៅពេលលោកហោះពីចិនដើម្បីទៅសម្តែងរឿងក្នុងប្រទេសថៃ។ បន្ទាប់ពីបាត់ខ្លួនរយៈពេល ៤-៥ ថ្ងៃ នៅថ្ងៃទី៨ ខែមករា លោកក៏ត្រូវបានគេរកឃើញវិញក្នុងសភាពស្គមរ៉ាំរ៉ៃ មុខមាត់ស្លេកស្លាំង និងកោរសក់ ត្រូវបានគេសន្និដ្ឋានថា លោកទំនងជាជនរងគ្រោះនៃការជួញដូរមនុស្ស។

រីឯតារាម៉ូដែលចិនម្នាក់ទៀតឈ្មោះ Yang Zeqi អាយុ ២៥ ឆ្នាំ ក៏បានបាត់ខ្លួនជិតមួយខែនៅប្រទេសថៃផងដែរ ប៉ុន្តែត្រូវបានរកឃើញវិញនៅថ្ងៃទី ១៧ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៥។ តារាម៉ូដែលជនជាតិចិនរូបនេះបានបាត់ខ្លួនតាំងពីថ្ងៃទី២១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០២៤ មកម្លេះ នៅពេលលោកត្រូវបានគេល្បួងទៅប្រទេសថៃដើម្បីថតរឿងមួយ ដោយគេសន្យាថានឹងផ្តល់ប្រាក់ឱ្យលោករហូតដល់ ១ ម៉ឺនដុល្លារសម្រាប់ការងារ ១០ ថ្ងៃ។

ទោះជាយ៉ាងណាតារាសម្តែងប្រុសទាំងពីរនេះបច្ចុប្បន្នបានត្រឡប់ទៅប្រទេសចិនវិញដោយសុវត្ថិភាពហើយ។ យោងតាមក្រសួងសន្តិសុខជាតិចិនបាននិយាយថា ក្រៅពីតារាសម្តែងទាំងពីរនេះ ភ្ញៀវទេសចរចិនជាច្រើននាក់ក៏ត្រូវបានជួយសង្គ្រោះពីក្រុមជួញដូរមនុស្សនៅប្រទេសថៃថ្មីៗនេះផងដែរ។ បច្ចុប្បន្នក្រសួងសន្តិសុខជាតិ ប៉ូលិសចិន និងថៃបានរួមគ្នាចាប់ខ្លួនជនសង្ស័យចំនួន ១២ នាក់ ដែលជាប់ពាក់ព័ន្ធក្នុងសកម្មភាពជួញដូរនេះ។

ទោះបីជាមានរឿងនេះបានកើតឡើងក្នុងប្រទេសថៃក៏ដោយ ប្រទេសថៃបានសន្យាថានឹងធានាសុវត្ថិភាពសម្រាប់ភ្ញៀវទេសចរគ្រប់រូប ខណៈសព្វថ្ងៃនេះក្រសួងសន្តិសុខជាតិរបស់ប្រទេសចិន និងប្រទេសថៃបានចាប់ដៃគ្នា ដោយសន្យាបន្ត «បង្ក្រាបយ៉ាងខ្លាំង» នូវទម្រង់ឧក្រិដ្ឋកម្មនេះ ដោយផ្តល់អាទិភាពដល់ការការពារកេរ្តិ៍ឈ្មោះជាតិ៕

ប្រទេសថៃ ៖ ស្ថានការណ៍ខ្យល់ពុល PM 2.5 នៅប្រទេសថៃបច្ចុប្បន្នកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរខ្លាំងឡើង ដែលបង្កផលប៉ះពាល់ដល់សុខភាពពលរដ្ឋ និងសេដ្ឋកិច្ច ហើយប៉ះពាល់សូម្បីតែការធ្វើដំណើរតាមយន្តហោះ ។ នៅថ្ងៃទី២៦ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៥ មជ្ឈមណ្ឌលព័ត៌មានគុណភាពខ្យល់នៅទីក្រុងបាងកក រាយការណ៍ថា ភាគល្អិតធូលីមានទំហំតូចបំផុត PM 2.5 បានកើនឡើងខ្លាំងដល់កម្រិតពណ៌ក្រហម ។

រដ្ឋាភិបាលថៃបានកំណត់វិធានការផ្សេងៗដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាខ្យល់ពុលនៅលើបរិយាកាស ដូចជា ៖ ស្នើក្រុមហ៊ុននានាអនុញ្ញាតឱ្យបុគ្គលិកធ្វើការពីផ្ទះ (Work from Home), ជិះរថភ្លើងអាកាស និងរថយន្តក្រុងពុំគិតថ្លៃ, បង្កើតទឹកភ្លៀងសិប្បនិម្មិត, រឹតបន្តឹងការដ្ឋានសំណង់ និងស្ទាក់ចាក់រថយន្តបញ្ចេញផ្សែងខ្មៅបើកបរក្នុងទីក្រុង ។

គេហទំព័ររបស់អាកាសយានិកប្រទេសថៃបានបង្ហាញរូបភាពការចុះអ័ព្ទលាយឡំជាមួយខ្យល់ពុល PM 2.5 មានសភាពក្រាស់គួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើល ដែលជាឧបសគ្គក្នុងការចុះចតយន្តហោះជាច្រើនគ្រឿងនៅអាកាសយានដ្ឋានសុវណ្ណភូមិ និងដនមឿង ។ ស្ថានការណ៍នេះធ្វើឱ្យយន្តហោះមួយចំនួនប្តូរទិសដៅទៅចុះចតនៅអាកាសយានដ្ឋានផ្សេង ។

កាលព្រឹកពីថ្ងៃទី២៦ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៥ គេហទំព័រមួយរបស់អាកាសយានិកថៃបានបង្ហោះរូបភាពខ្យល់ពុលនៅអាកាសយានដ្ឋាន និងសរសេរថា ជួបបញ្ហាតាំងព្រលឹមនៅអាកាយានដ្ឋានសុវណ្ណភូមិ ដោយសារអាកាសយានិកមើលពុំឃើញកន្លែងចុះចត ហើយត្រូវចុះចតតាម Low Visibility ។ យន្តហោះណាដែលពុំទទួលការអនុញ្ញាតឱ្យចុះចតតាម Low Visibility ឬអាកាសយានិកពុំបានហ្វឹកហាត់ការចុះចតទេនោះ គឺពុំអាចចុះចតបានទេ ហើយត្រូវចុះចតទៅអាកាសយានដ្ឋានផ្សេង ។ រីឯអាកាសយានដ្ឋានដនមឿង ក៏មានស្ថានភាពបែបនេះដែរ យន្តហោះមួយចំនួនពុំអាចចុះចតបានទេ ។

ដោយឡែក អភិបាលក្រុងបាងកកបានណែនាំឱ្យពលរដ្ឋអនុវត្តតាមវិធានការ៥ចំណុច ដើម្បីការពារសុខភាពក្នុងពេលប្រទេសថៃមានបញ្ហាខ្យល់ពុលខ្លាំង ដូចជា ៖
១-ត្រួតពិនិត្យកម្រិតខ្យល់ពុលជានិច្ចមុនពេលចេញពីផ្ទះ
២-ពាក់ម៉ាស់ការពារ
៣-បិទទ្វារ-បង្អួចផ្ទះឱ្យជិត និងសម្អាតធូលីជាញឹកញាប់
៤-ចៀសវាងធ្វើអ្វីមួយនៅកណ្តាលថ្ងៃ និងកាត់បន្ថយការដុតសំរាម
៥-ត្រួតពិនិត្យរថយន្តដើម្បីកាត់បន្ថយខ្យល់ពុលដោយសារផ្សែងរថយន្ត ។

IQAir ជាគេហទំព័រស្វីសវាយតម្លៃគុណភាពខ្យល់រាយការណ៍ថា ខ្យល់ពុល PM 2.5 គឺជាភាគល្អិតមានទំហំតូចបំផុត ហើយវានឹងចូលក្នុងសួត និងចរន្តឈាមតាមរយៈការដកដង្ហើម និងបង្កផលប៉ះពាល់សុខភាពធ្ងន់ធ្ងរ ដូចជា ៖ កើតជំងឺមហារីក ៕

យើងដឹងហើយថា នៅលើពិភពលោកយើងនេះមានទ្វីបសរុបទាំងអស់ចំនួន ៧ ក្នុងនោះមានទ្វីបអឺរ៉ុប, អាស៊ី, អាហ្វ្រិក, អង់តាក់ទិច, ទ្វីបអូស្រ្តាលី និងទ្វីបអាមេរិកខាងជើង រួមទាំងទ្វីបអាមេរិកខាងត្បូង។ ទោះជាយ៉ាងណានៅថ្ងៃអនាគតអ្នកវិទ្យាសាស្ត្របានព្យាករណ៍ថា ទ្វីបនៅលើពិភពលោកយើងនេះទំនងនឹងមាន ៨ ដោយសារបច្ចុប្បន្នមានទ្វីបមួយកំពុងបំបែកខ្លួនជាពីរក្នុងល្បឿនលឿនគួរឱ្យកត់សម្គាល់ ដែលទ្វីបនោះគឺជាទ្វីបអាហ្វ្រិក។

ទ្វីបអាហ្វ្រិកត្រូវបានគេសង្កេតឃើញថាមានស្នាមប្រេះប្រវែង ៥៦ គីឡូម៉ែត្រនៅវាលខ្សាច់អេត្យូពី ហើយកំពុងពង្រីកក្នុងអត្រាប្រហែល ១.២៧ សង់ទីម៉ែត្រក្នុងមួយឆ្នាំ។ ស្នាមប្រេះនេះត្រូវបានរកឃើញនៅឆ្នាំ ២០០៥ ហើយបច្ចុប្បន្នវាបានពង្រីកខ្លួនធំទៅៗ ដោយអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រ និងអ្នកស្រាវជ្រាវជឿថា ផែនដីអាចនឹងបង្កើតទ្វីបមួយទៀត នៅពេលទ្វីបអាហ្រ្វិកត្រូវបានបំបែកជាពាក់កណ្តាលដោយការប្រេះឆាដ៏ធំមួយ ដែលកំពុងតែកើនឡើងលឿនបំផុត។

ភាពប្រេះឆាបានលាតសន្ធឹងពាសពេញប្រទេសសូម៉ាលី កេនយ៉ា តង់ហ្សានី និងពាក់កណ្តាលនៃប្រទេសអេត្យូពី ដែលអ្នកជំនាញជាច្រើនជឿជាក់ថានឹងក្លាយជាទ្វីបថ្មីមួយហៅថា “ទ្វីប Nubian”។ យោងតាមលោក Ken Macdonald សាស្ត្រាចារ្យនៅសាកលវិទ្យាល័យកាលីហ្វ័រញ៉ា Santa Barbara បានចែករំលែកថា ទ្វីប Nubian អាចកើតឡើងក្នុងរយៈពេល ១ ទៅ ៥ លានឆ្នាំខាងមុដោយអាចមានមហាសមុទ្រថ្មីមួយទៀតកើតឡើង ហើយទំនងជាជ្រៅដូចមហាសមុទ្រអាត្លង់ទិកដែរ។ ដូច្នេះនៅថ្ងៃអនាគតពិភពលោកយើងនេះទំនងនឹងមានទ្វីបចំនួន ៨ ក៏ដូចជាមានមហាសមុទ្រចំនួន ៦ ខណៈបច្ចុប្បន្នផែនដីមានទ្វីបត្រឹមតែ ៧ និងមហាសមុទ្រធំៗមាន ៥ ប៉ុណ្ណោះ។

គួរបញ្ជាក់ដែរថា ការបំបែកទ្វីបនេះមានប្រភពចេញពីប្រព័ន្ធប្រេះស្រាំអាហ្រ្វិកខាងកើត ដែលជាការប្រេះឆាប្រវែង ៣,២១៨ គីឡូម៉ែត្រ បានកើតឡើងតាំងពី ២២ លានឆ្នាំមុន។ តំបន់នេះក៏ជាកន្លែងនៃបន្ទះប្លាកែតពីរ គឺសូម៉ាលី និងនូប៊ី ដែលកំពុងរំកិលដាច់ពីគ្នាផងដែរ ហើយសំបកផែនដី និងផ្នែកខាងលើនៃអាវធំដែលបង្កើតជា lithosphere ក៏ត្រូវបានបែងចែកទៅជាបន្ទះ tectonic ផ្សេងៗគ្នាទៀតផង។

ហេតុនេះស្នាមប្រេះក៏បានលេចឡើងជាបន្តបន្ទាប់នៅក្នុងប្រទេសកេនយ៉ាក្នុងឆ្នាំ ២០១៨ បន្ទាប់ពីមានភ្លៀងធ្លាក់ខ្លាំងជាមួយនឹងអ្នកស្រុកមួយចំនួនរាយការណ៍ថាមានអារម្មណ៍ថាដីញ័រខ្លាំងនៅពេលនោះ។ ក្រុមអ្នកស្រាវជ្រាវបានព្រមានថា “ស្នាមប្រេះ” បែបនេះនឹងបន្តកើតមានឥតឈប់ឈរ ខណៈដែលផ្នែកទាំងពីរដាច់ដោយឡែកពីគ្នា ជាមួយម៉ាដាហ្គាស្ការក៏បំបែកទៅជាកោះពីរដាច់ដោយឡែកពីគ្នាផងដែរ៕

សហរដ្ឋមេរិក ៖ កាលពីពេលរកសំឡេងឆ្នោតកន្លងមក លោក Donald Trump បានសន្យាជាមួយពលរដ្ឋជាច្រើនលើកថា លោកនឹងដំឡើងពន្ធទំនិញចិនខ្ពស់ ពីព្រោះចិនជាគូប្រជែងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចដ៏ធំបំផុតរបស់អាមេរិក ។ ប៉ុន្តែពេលក្លាយជាប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោកបាននិយាយទៅកាន់ស្ថានីយទូរទស្សន៍មួយ កាលពីថ្ងៃទី២៣ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៥ ថា លោកពុំចង់ដំឡើងពន្ធទំនិញចិនទេ ។

ពេលស្ថានីយទូរទស្សន៍ Fox News សួរថា តើលោកអាចធ្វើកិច្ចព្រមព្រៀងជាមួយប្រធានាធិបតីចិន លោក ស៊ី ជិនពីង ពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហាតៃវ៉ាន់ និងពាណិជ្ជកម្មដែរឬទេ? លោក Trump ឆ្លើយថា ៖ «ខ្ញុំធ្វើបាន ពីព្រោះយើងមានអ្វីម្យ៉ាងដែលពួកគេត្រូវការ ។ យើងមានអំណាចលើសចិនយ៉ាងខ្លាំង គឺការដំឡើងពន្ធទំនិញដែលចិនពុំចង់បាន ប៉ុន្តែខ្ញុំពុំចង់ដំឡើងពន្ធទំនិញចិនទេ» ។ មហាជនចាត់ទុកថា ការលើកឡើងបែបនេះ គឺលោកបានផ្លាស់ប្តូរគំនិតខុសពីពេលរកសំឡេងឆ្នោត ។

លោក Trump បន្តថា លោកមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងល្អជាមួយប្រធានាធិបតីចិន លោក ស៊ី ជិនពីង គឺដូចនឹងមិត្តភក្តិម្នាក់ កាលពីមុនជំងឺកូវីដ-១៩ ឆ្លងរាតត្បាត ។ លោកក៏បានប្រាប់ពីមូលហេតុដែលលោកត្រូវដំឡើងពន្ធទំនិញចិនថា ចិនបានទទួលប្រាក់យ៉ាងច្រើនពីអាមេរិក ហើយចិនយកប្រាក់នេះទៅជួយខាងកងទ័ព ។

ក្រោយឡើងកាន់តំណែងជាប្រធានាធិបតីអាមេរិក កាលពីថ្ងៃទី២០ ខែមករា កន្លងមក លោក Trump ថ្លែងថា អាមេរិកសម្រេចដំឡើងពន្ធទំនិញចិន ស្មើ១០% ចាប់ពីថ្ងៃទី១ ខែកុម្ភៈ តទៅ ខណៈពេលរកសំឡេងឆ្នោត លោកសន្យាថា នឹងដំឡើងពន្ធទំនិញចិន រហូតដល់៦០% ។ ការដំឡើងពន្ធទំនិញចិន ១០% ដោយសារថ្នាំញៀនហ្វេនតានីល (Fentanyl) ជាច្រើនត្រូវបានបញ្ជូនពីចិនមកអាមេរិក តាមរយៈម៉ិកស៊ិក និងកាណាដា ។

មន្ត្រីចិនបានអំពាវនាវឱ្យអាមេរិកដោះស្រាយបញ្ហាជម្លោះជាមួយចិន តាមរយៈការចរចាពិភាក្សាគ្នា ។ លោកស្រី Mao Ning មន្ត្រីនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសចិនសង្កត់ធ្ងន់ថា កិច្ចសហការសេដ្ឋកិច្ច និងពាណិជ្ជកម្មរវាងប្រទេសទាំងពីរ គឺជាផលប្រយោជន៍រួម គ្មានប្រទេសណាឈ្នះសង្គ្រាមពាណិជ្ជកម្ម និងសង្គ្រាមពន្ធទេ ពីព្រោះសង្គ្រាមធ្វើឱ្យបាត់បង់ផលប្រយោជន៍ចិន និងអាមេរិក ក៏ដូចជាពិភពលោក ។ រីឯឱនភាពពាណិជ្ជកម្ម ដែលជាប្រធានបទសំខាន់ក្នុងជម្លោះពាណិជ្ជកម្មរវាងប្រទេសទាំងពីរ គឺចិនពុំស្វែងរកប្រាក់ចំណេញពីឱនភាពពាណិជ្ជកម្មទេ ប៉ុន្តែចិនអាចសហការលើផ្នែកជាច្រើនជាមួយអាមេរិក ៕

នៅរាជធានីភ្នំពេញយើង ខ្សែទឹកទន្លេទាំងពីរ ទន្លេមេគង្គ និងទន្លេសាប បានរំលេចចេញជាពីរពណ៌ផ្សេងគ្នា និងមិនរលាយចូលគ្នា ដែលបានបង្កើតជាផ្ទាំងទស្សនីយភាព ក៏ដូចជាទិដ្ឋភាពដ៏ប្លែក បាននឹងកំពុងទទួលបានការចាប់អារម្មណ៍យ៉ាងខ្លាំងពីសាធារណៈជន។

យ៉ាងណា ទិដ្ឋភាពបែបនេះមិនមែនកើតមានតែនៅប្រទេសកម្ពុជាមួយទេ តែក៏មានកើតឡើងនៅប្រទេសមួយចំនួនជុំវិញពិភពលោកផងដែរ ដែលទន្លេមានពណ៌ខុសគ្នា និងមិនអាចរលាយចូលគ្នាបាន ក្នុងនោះគឺរួមមាន៖
១ ទន្លេ Rio Negro និង Solimoes (ប្រទេសប្រស៊ីល)
២ ទន្លេ Thompson និង Fraser (ប្រទេសកាណាដា)
៣ ទន្លេ Bhagirathi និង Alaknanda (ប្រទេសឥណ្ឌា)
៤ ទន្លេ Danube និង Inn (ប្រទេសអាល្លឺម៉ង់)
៥ទន្លេ Rhone និង Arve (ប្រទេសស្វីស)
៦ ទន្លេ Green និង Colorado (សហរដ្ឋអាមេរិក)។

បើតាមការស្រាវជ្រាវរបស់អ្នកវិទ្យាសាស្រ្ត បានឱ្យដឹងថា ទឹកទន្លេ គឺមានធាតុផ្សំ និងមានសារធាតុរលាយខុសៗគ្នា ។ មូលហេតុ ដែលទឹកទន្លេមិនរលាយចូលគ្នានេះ គឺបណ្តាលមកពី : ទឹកទន្លេមានសីតុណ្ហភាពមិនស្មើគ្នា, ដង់ស៊ីតេនៃទន្លេទាំងពីរខុសគ្នា, ទឹកទន្លេមានលំហូរបញ្ច្រាសទិសគ្នា និងល្បឿនលំហូរទឹកមានលក្ខណៈលឿន ឬយឺតជាងគ្នា៕