សហរដ្ឋអាមេរិក ៖ រដ្ឋាភិបាលរបស់ប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Donald Trump មានគម្រោងបិទស្ថានទូត និងស្ថានកុងស៊ុលអាមេរិកនៅបណ្តាប្រទេសជាច្រើន ព្រមទាំងរួមបញ្ចូលស្ថានកុងស៊ុល ដើម្បីឱ្យស្របគោលនយោបាយរបស់រដ្ឋាភិបាលអាមេរិក និងស្របតាមសំណើរបស់រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសដើម្បីកាត់បន្ថយការចំណាយថវិកា ៥០% ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន The New York Times កាលពីពាក់កណ្តាលខែមេសា ឆ្នាំ២០២៥ ។

បើតាមកំណត់ត្រាផ្ទៃក្នុងរបស់ក្រសួងការបរទេសអាមេរិក គឺរដ្ឋាភិបាលអាមេរិកមានគម្រោងបិទស្ថានទូតនៅប្រទេសជាច្រើន រួមមាន ៖ ស្ថានទូតនៅអាហ្វ្រិកកណ្តាល, អេរីទ្រា, ហ្គាំប៊ី, ឡេសូតូ, រដ្ឋកុងហ្គោ, ស៊ូដង់ខាងត្បូង, លុចសំបួរ និងម៉ាល់តា ព្រមទាំងលុបចោលតួនាទីរបស់មន្ត្រីតំណាងអចិន្ត្រៃយ៍អាមេរិកនៅប្រទេសហ្គ្រីនដា និងម៉ាល់ឌីវ ផងដែរ ។

រដ្ឋាភិបាលអាមេរិកក៏មានគម្រោងបិទស្ថានកុងស៊ុល ចំនួន១៧កន្លែង រួមមាន ៖ ស្ថានកុងស៊ុលនៅបារាំង ៥កន្លែង, ស្ថានកុងស៊ុលនៅអាល្លឺម៉ង់ ២កន្លែង រួមទាំងស្ថានកុងស៊ុល ២កន្លែង នៅបូស្នៀ និងហឺហ្សេហ្គោវីណា ។ ក្រៅពីនេះ រដ្ឋាភិបាលអាមេរិកគ្រោងបិទស្ថានកុងស៊ុលនៅប្រទេសក្រិក, អ៊ីតាលី, ព័រទុយហ្គាល់, ស្កុតឡែន, កាមេរូន, ឥណ្ឌូណេស៊ី, អាហ្វ្រិកខាងត្បូង និងកូរ៉េខាងត្បូង ។

កំណត់ត្រាផ្ទៃក្នុងរបស់ក្រសួងការបរទេសអាមេរិកបញ្ជាក់ថា គួរតែលុបចោលតួនាទី ឬបិទស្ថានទូតអាមេរិកនៅប្រទេសសូម៉ាលី និងបិទមជ្ឈមណ្ឌលជំនួយការទូតនៅអ៊ីរ៉ាក់ ព្រមទាំងកាត់បន្ថយការចំណាយថវិកាការទូតនៅអ៊ីរ៉ាក់ ។ អាមេរិកអាចនឹងរួមបញ្ចូលស្ថានកុងស៊ុលនៅជប៉ុន និងកាណាដា ឱ្យក្លាយជាស្ថានកុងស៊ុលតែមួយ ។

មន្ត្រីវិទ្យាស្ថាន Lowy ដែលវិភាគពីនយោបាយបរទេសនៅទីក្រុងស៊ីដនី ប្រទេសអូស្ត្រាលី យល់ឃើញថា បើរដ្ឋាភិបាលអាមេរិកសម្រេចចិត្តបិទស្ថានទូត និងស្ថានកុងស៊ុលនៅក្រៅប្រទេស គឺតួនាទីការទូតរបស់អាមេរិកនៅតំបន់អឺរ៉ុប អាហ្វ្រិក និងអាស៊ីបូព៌ា នឹងធ្លាក់ចុះបើធៀបជាមួយចិន ខណៈបច្ចុប្បន្ន នៅអាហ្វ្រិក និងអាស៊ីបូព៌ា គឺចិនមានមន្ត្រីទូតច្រើនជាងអាមេរិក ។

អាមេរិកមានគម្រោងកាត់បន្ថយចំនួនមន្ត្រីទូតឱ្យតិចជាងមុន ប៉ុន្តែមន្ត្រីទាំងនៅសេសសល់អាចធ្វើការងារច្រើន ដើម្បីឱ្យស្របតាមផែនការកាត់បន្ថយការចំណាយរបស់ក្រសួងប្រសិទ្ធភាពរដ្ឋាភិបាល (DOGE) ដែលកំណត់គោលដៅថា នឹងកាត់បន្ថយការចំណាយថវិការដ្ឋាភិបាលឱ្យបាន៣ម៉ឺនលានដុល្លារ នៅឆ្នាំ២០២៦ ។ ក្រសួង DOGE ធ្លាប់ស្នើឱ្យកាត់បន្ថយថវិកាស្ថានទូត និងថវិកាជួយសង្គ្រោះប្រទេសនានា ១ផ្នែកក្នុងចំណោម៣ផ្នែក ។ ប៉ុន្តែការកាត់បន្ថយការចំណាយថវិកាជួយប្រទេសនានា និងលុបចោលតួនាទីអាមេរិកនៅក្រៅប្រទេស នឹងប៉ះពាល់ដល់ឥទ្ធិពលអាមេរិកនៅក្រៅប្រទេស ដែលប្រទេសនានាយល់ថា ការផ្តល់ជំនួយរបស់អាមេរិកជា «Soft Power» ដ៏រឹងមាំអស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំ ។

ប៉ុន្តែលោក Trump បែរជាចាត់ទុកថា តួនាទីអាមេរិកនៅក្រៅប្រទេសពុំសូវមានសារៈសំខាន់ ហើយលោកផ្តោតលើការសន្សំសំចៃថវិការបស់អាមេរិកច្រើនជាង ។ ប្រទេសនានាស្វែងរកផលប្រយោជន៍ពីអាមេរិក និងដើរខ្សែលើពលរដ្ឋអាមេរិក ហើយលោកពុំយល់ព្រមឱ្យអាមេរិកចំណាយថវិកាច្រើនជាងនេះទេ បើអាមេរិកពុំទទួលបានប្រយោជន៍អ្វីមកវិញ ៕

Jeddah Tower គឺជាគម្រោងអគារខ្ពស់បំផុតនៅលើពិភពលោក ស្ថិតនៅទីក្រុង Jeddah ប្រទេសអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត។

អគារនេះ ពីមុនត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា Kingdom Tower មានកម្ពស់១គីឡូម៉ែត្រ សាងសង់ឡើង ក្រោមទុនវិនិយោគ២៦ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក។

Jeddah Tower ត្រូវបានសាងសង់ឡើងតាំងពីឆ្នាំ២០១៣ ក៏ប៉ុន្តែត្រូវបានផ្អាក ក្រោយប្រធានក្រុមហ៊ុនម៉ៅការសាងសង់ ត្រូវបានដកហូតសិទ្ធិ ព្រោះជាបងប្អូនឪពុកម្តាយទីទៃរបស់ Osama bin Laden។

រដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ា ៖ លោក Gavin Newsom អភិបាលរដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ា បានប្រកាសថា៖ រដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ាកំពុងរៀបចំដាក់ពាក្យបណ្ដឹងប្រឆាំងនឹងប្រធានាធិបតីប្រទេសរបស់ខ្លួន គឺលោកDonald J.Trump ជុំវិញបញ្ហាពន្ធគយដែលបានកំណត់ថ្មី ដែលបានធ្វើឳ្យប៉ះពាល់ដល់ពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក និងអាមេរិកផងដែរ។

យោងតាមការចេញផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានបរទេសបានឳ្យដឹងថា កាលីហ្វ័រញ៉ា បានក្លាយជារដ្ឋដំបូងហើយ ដែលបានដាក់ពាក្យបណ្ដឹងចំពោះប្រធានាធិបតីអាមេរិកលោក Donald Trump អំពីបញ្ហាពន្ធគយដែលដាក់ចេញកាលពីថ្មីៗនេះ។

លោកNewsom និងអគ្គមេធាវីរបស់រដ្ឋ លោក Rob Bonta បានប្រកាសអំពីបណ្តឹងនេះនៅក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មានកាលពីថ្ងៃពុធ ទី១៦ ខែមេសា ថា៖ លោកDonald Trump មិនមានសិទ្ធិដាក់ចេញនូវការកំណត់ពន្ធបែបនេះទេ។ នៅក្នុងនោះផងដែរ លើបានបន្តទៀតថា ការប្រើប្រាស់ច្បាប់អំណាចសេដ្ឋកិច្ចអន្តរជាតិ របស់ប្រធានាធិបតីDonald Trump ដើម្បីដាក់ពន្ធទៅលើប្រទេសដែលជាដៃគូទាំងអស់នោះ គឺជារៀងខុសច្បាប់ ហើយការអនុម័តពន្ធគឺតម្រូវឳ្យមានការព្រមព្រៀងពីសភាជាមុនសិន។

គួរបញ្ជាក់ថា ការដាក់ពាក្យប្ដឹងលោក Trump គឺត្រូវបានធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីគេសង្កេតឃើញថា ការដាក់ពន្ធគយលើទំនិញទាំងខុសច្បាប់របស់លោកTrump បានធ្វើឳ្យប៉ះពាល់ដល់សេដ្ឋកិច្ចគ្រួសារ អាជីវកម្មតូចធំទាំងឡាយ ព្រោះវាបានជំរុញឳ្យមានការឡើងថ្លៃនៃទំនិញ និងគំរាមកំហែងដល់ការងាររបស់ប្រជាពលរដ្ឋុ។ លើសពីនេះ វាប៉ះពាល់ធំបំផុតដល់រដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ា ដែលជារដ្ឋមានសេដ្ឋកិច្ចធំជាងគេលំដាប់ទី៥របស់ពិភពលោក និងវ៉ាដាច់គ្រប់រដ្ឋទាំងអស់របស់សហរដ្ឋអាមេរិក រួមទាំងប្រទេសភាគច្រើន ហើយជាកន្លែងសម្រាប់ភាគហ៊ុនធំបំផុតនៃចង្វាក់ផលិតកម្ម និងផលិតផលកសិកម្មនៅក្នុងសហរដ្ឋអាមេរិក។

ដោយឡែក អ្នកនាំពាក្យរបស់សេតវិមានលោក Kush Desai បានជំទាស់នឹងការប្ដឹងនេះ ព្រមទាំងនិយាយការពារលោកTrumpថា “ជំនួសឱ្យការផ្តោតទៅលើឧក្រិដ្ឋកម្មដ៏ច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់ ភាពគ្មានផ្ទះសម្បែង លោក Gavin Newsom បែរជាកំពុងចំណាយពេលវេលារបស់គាត់ដើម្បីព្យាយាមរារាំងកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងជាប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់ប្រធានាធិបតីលោក Donald Trump ក្នុងការដោះស្រាយលំឳនភាពពាណិជ្ជកម្មនៅក្នុងសហរដ្ឋអាមេរិកទៅវិញ
។

គួររំលឹកផងដែរថា លោកDonald Trump បានលើកឡើងអំពីហេតុផលជាច្រើននៅក្នុងការកំណត់ពន្ធគយថ្មីថា៖ ការតម្លើងអត្រាពន្ធគយលើទំនិញនេះ ត្រូវបានធ្វើឡើងដើម្បីជំរុញការផលិតរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក និងទប់ស្កាត់នូវការនាំចូលនូវសារធាតុ Fentanyl ដោយខុសច្បាប់មកក្នុងប្រទេស។

ខណៈពេលដែលរដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ាគឺជារដ្ឋដំបូងគេដែលដាក់ចំណាត់ការផ្លូវច្បាប់ប្រឆាំងនឹងរដ្ឋបាល Trump ជុំវិញការយកពន្ធនេះ បណ្តឹងជាច្រើនទៀតដែលប្តឹងដោយអាជីវកម្មខ្នាតតូច និងក្រុមសិទ្ធិស៊ីវិលបានជំទាស់នឹងសិទ្ធិអំណាចរបស់លោក Trump លើបញ្ហានេះ៕

សហរដ្ឋអាមេរិក៖ រដ្ឋបាលរបស់Donald Trump កំពុងបន្តការយុទ្ធនាការបស់ខ្លួនប្រឆាំងនឹងសាកលវិទ្យាល័យ Harvard ដោយបានលុបជំនួយជាប្រាក់ឧបត្ថមចំនួន 2.7 លានដុល្លារចោល និងគំរាមបញ្ឈប់ការចុះឈ្មោះនិស្សិតបរទេសឪ្យចូលរៀនតទៅទៀត។

រដ្ឋមន្ត្រីសន្តិសុខក្នុងស្រុកអ្នកស្រី Kristi Noem កាលពីថ្ងៃពុធ ទី១៦ បានប្រកាសលុបចោលការផ្តល់ជំនួយ DHS ដែលជាថវិកាផ្ដល់ដោយក្រសួងសន្តិសុខក្នុងស្រុករបស់អាមេរិកសម្រាប់ផ្ដល់ឲ្យអង្គការ ឬស្ថាប័នមិនរកប្រាក់ចំណេញ (Department of Homeland Security) ក្នុងចំនួនប្រមាណ ២.៧លានដុល្លាអាមេរិក ដោយលើកឡើងថា៖ រដ្ឋបាលលោក Donald Trump បានទាមទារឪ្យមានកំណត់ត្រាលម្អិតអំពី “ប្រវត្តិនៃការប្រព្រឹត្តិបទល្មើស” របស់និសិត្សបរទេសដែលមកសិក្សានៅHarvard ប៉ុន្តែត្រូវបានខាងសាលាបដិសេដមិនព្រមអនុវត្តិតាម ដោយផ្អែកលើច្បាប់រដ្ឋធម្មនុញ្ញក្នុងការការពារសិទ្ធិរបស់និសិត្សបរទេសទាំងអស់។

នៅក្នុងសេចក្ដីប្រកាសខាងលើអ្នកស្រី Kristi បានព្រមានថា ប្រសិនបើសាលា Harvard មិនបំពេញតាមលក្ខខណ្ឌនេះទេ រដ្ឋបាលលោកTrumpនឹងបង្កកថវិកាជំនួយដល់សាលា ព្រមទាំងលុបចោលនូវកម្មវិធី Student and Exchange Visitor Program ដែលទទួលសិស្សពីក្រៅប្រទេសឲ្យចូលរៀនភ្លាមៗតែម្ដង ។ រីឯជំនួយដែលបានលុបចោលមានចំនួនពីរគឺ៖ ជំនួយទឹកប្រាក់ ៨០០,៣០៣ ដុល្លារសម្រាប់ការអនុវត្តផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រក្នុងការទប់ស្កាត់អំពើហិង្សា និងជំនួយ ១.៩ លានដុល្លារ សម្រាប់យុទ្ធនាការ Blue Campaign។

អ្នកស្រី Kristi បាននិយាយនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយថា៖ “សាលាកំពុងតែឳនលំទោនចំពោះអំពើប្រឆាំងនៃជនជាតិយូដា (antisemitism)” និងបានបន្ថែមថា “ថ្នាក់ដឹកនាំសាលាមិនមានភាពរឹងមាំគ្រប់គ្រាន់ ហើយបានប្រែក្លាយHarvard ពីសកលវិទ្យាល័យទៅជា កន្លែងមួយដែលជំរុញឱ្យមានកុបកម្មជ្រុលនិយម និងគំរាមកំហែងដល់សន្តិសុខជាតិរបស់យើង” ។ នាងបានបន្ថែមទៀតថា៖ Harvard មិនសមនឹងទទួលបានប្រាក់ជំនួយនោះទេ ព្រោះថវិការទាំងនោះបានមកពីការបង់ពន្ធរបស់ពលរដ្ឋអាមេរិក ហើយទង្វើរបស់ខាងសាលាដែលបដិសេដការទាមទាររបស់រដ្ឋាភិបាល គឺស្មើនឹងការជំទាស់បង្ករឲ្យមានអស្ថិរភាពនៅក្នុងសង្គម។

ចំណែកខាងគណៈគ្រប់គ្រងសកលវិទ្យាល័យបានធ្វើការឆ្លើយតបថា៖ សាលានឹងមិនបោះបង់ឯករាជ្យភាពរបស់ខ្លួន ដើម្បីបំពេញតាមការទាមទារផ្នែកនយោបាយរបស់លោកTrumpឡើយ។ លើសពីនេះទៅទៀត សាលាHarvard នឹងតស៊ូជាមួយការដាក់សម្ពាធពីរដ្ឋាភិបាលជានិច្ច ក្នុងការថែរក្សាសិទ្ធិ និងឯកជនភាពសិស្សនិសិត្ស ដោយអនុវត្តតាមច្បាប់ និងសិទ្ធិរដ្ឋធម្មនុញ្ញ៕