យើងគ្រប់គ្នាប្រាកដជាបានឃើញនូវវីដេអូជាច្រើនទាក់ទងនឹងរបៀបរស់នៅរបស់ប្រជាជនកុលសម្ព័ន្ធ Kayan Lahwi ហើយមែនទេ? លោកអ្នកប្រាកដជាឆ្ងល់ហើយថា ហេតុអ្វីបានជាកុលសម្ព័ន្ធមួយក្រុមនេះចូលចិត្តពាក់ខ្សែកច្រើនជាន់ ដែលបណ្តាលឱ្យ ក របស់ពួកគេម្នាក់ៗវែងខុសពីមនុស្សទូទៅ។ ជាការពិតណាស់ពាក្យថាកុលសម្ព័ន្ធគឺជាក្រុមមនុស្សដែលចូលចិត្តរស់នៅក្នុងព្រៃ មានទំនៀមទំលាប់ប្លែកៗ និងអាកប្បកិរិយាចម្លែកៗទៀតផង។ ដូច្នេះក្នុងអត្ថបទនេះយើងនឹងនាំប្រិយមិត្តមកដឹងពីមូលហេតុដែលកុលសម្ព័ន្ធ Kayan Lahwi របស់មីយ៉ាន់ម៉ាចូលចិត្តពាក់ខ្សែកច្រើនជាន់។

កុលសម្ព័ន្ធ Kayan Lahwi មានដើមកំណើតមកពីប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា ចូលចិត្តតាំងលំនៅដ្ឋានលើភ្នំតាមព្រំដែនឆ្លងកាត់ពីភាគខាងជើងប្រទេសថៃ។ កុលសម្ព័ន្ធនេះគឺជាក្រុមរងនៃជនជាតិ Karenni ដែលជាក្រុមជនជាតិភាគតិចទីបេ-ភូមានៃប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា។ ក្នុងអំឡុងចុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៨០ ប្រជាជន Kayan ជាច្រើនបានភៀសខ្លួននៅភាគខាងជើងប្រទេសថៃ ខណៈដែលពួកគេបានគេចចេញពីជម្លោះរវាងកងទ័ពមីយ៉ាន់ម៉ា និងកងកម្លាំងឧទ្ទាម។ ដូច្នេះបច្ចុប្បន្នកុលសម្ព័ន្ធ Kayan គឺអាចរកឃើញទាំងនៅក្នុងប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា និងប្រទេសថៃ ហើយស្ត្រីត្រូវបានគេទទួលស្គាល់ច្រើនបំផុតសម្រាប់ការតុបតែងខ្លួននៅជុំវិញ ក របស់ពួកគេ។

ស្ត្រីនៃកុលសម្ព័ន្ធ Kayan តែងពាក់ស្ពាន់នៅជុំវិញ ក របស់ពួកគេជាមួយទម្ងន់ ២០ គីឡូក្រាម ដោយពួកគេចាប់ផ្តើមពាក់ខ្សែទាំងនេះចាប់ពីអាយុ ៥ ឬ ៦ ឆ្នាំមកម្លេះ ហើយបន្តពាក់ខ្សែកស្ពាន់ជាបន្តបន្ទាប់។ មូលហេតុដែលពួកគេធ្វើបែបនេះគឺដោយសារពួកគេជឿថា ការពាក់ខ្សែកច្រើនជាន់ ឬហៅថា Dzilla គឺជានិមិត្តរូបនៃភាពស្រស់ស្អាត ខ្លាំងក្លា មានអំណាច អាចការពារពួកគេពីការវាយប្រហាររបស់ខ្លា ឈ្នះអស់មារសត្រូវ និងជានិមិត្តរូបនៃទ្រព្យសម្បត្តិ។ លើសពីនេះពួកគេក៏ជឿថា ទំនៀមទំលាប់ពាក់ខ្សែកច្រើនជាន់ ក៏ទាក់ទងនឹងពពួកអាទិទេពដែលមានពណ៌នាក្នុងសាសនាកាន់ក្វាន់ និងរឿងព្រេងភូមាផងដែរ។

ការពាក់ Dzilla មានប្រវត្តិតាំងពីយូរយារណាស់មកហើយ ដោយបន្តរហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ននេះ បានកំពុងទាក់ទាញការចាប់អារម្មណ៍យ៉ាងខ្លាំងពីសំណាក់ភ្ញៀវទេសចរជុំវិញពិភពលោក។ ទោះជាយ៉ាងណា វប្បធម៌នេះហាក់ធ្លាក់ចុះបន្តិចម្តងៗដោយសារសម័យជឿនលឿន ពួកគេក៏ចាប់ផ្តើមផ្លាស់ប្តូររបៀបរស់នៅឱ្យទាន់នឹងសង្គមផងដែរ៕

Samsung ត្រូវបានគេនិយាយថានឹងមានគម្រោងកាត់បន្ថយបុគ្គលិកនៅអង្គភាពជុំវិញពិភពលោក រួមទាំងនាយកដ្ឋានមួយចំនួនដែលនឹងត្រូវកាត់បន្ថយចំនួន ៣០%។
យោងតាមការចុះផ្សាយរបស់ Reuters កាលពីថ្ងៃទី១១ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៤ បានឱ្យដឹងថា ផែនការនេះនឹងអនុវត្តនៅចុងឆ្នាំនេះ ដោយអនុវត្តចំពោះបុគ្គលិកនៃ ក្រុមហ៊ុនបុត្រសម្ព័ន្ធ Samsung នៅអាមេរិក អឺរ៉ុប អាស៊ី និងអាហ្វ្រិក ដែលការកែសម្រួលនេះនឹងផ្តោតលើបុគ្គលិកផ្នែកលក់ និងទីផ្សារ ដោយកាត់បន្ថយប្រហែល ១៥% និងបុគ្គលិករដ្ឋបាលចំនួន ៣០% ។

ទោះជាយ៉ាងណាវាមិនច្បាស់ទេថាតើផែនការនេះនឹងត្រូវអនុវត្តនៅក្នុងទីផ្សារនីមួយៗរបស់ក្រុមហ៊ុន ឬត្រូវបានអនុវត្តនៅក្នុងប្រទេសកំណើតរបស់ខ្លួនគឺប្រទេសកូរ៉េដែរឬទេ។ ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ប្រភពមួយបាននិយាយថា សំណើសម្រាប់ការកាត់បន្ថយបុគ្គលិកជាសកលបានចាប់ផ្តើមមកក្នុងរយៈពេលបីសប្តាហ៍មុន។ បុគ្គលិកកម្រិតមធ្យមជាច្រើននៅ Samsung India ត្រូវបានគេនិយាយថា បានទទួលប្រាក់បំណាច់ក្នុងប៉ុន្មានសប្តាហ៍ថ្មីៗនេះ។ ក្រុមហ៊ុនអាចនឹងបញ្ឈប់បុគ្គលិកប្រហែល ១,០០០ នាក់ក្នុងចំណោមបុគ្គលិក ២៥,០០០ នាក់នៅក្នុងទីផ្សារនេះ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ នៅក្នុងប្រទេសចិន បុគ្គលិកផ្នែកលក់ប្រហែល ៣០% អាចនឹងត្រូវបញ្ឈប់ពីការងារផងដែរ។

យោងតាមរបាយការណ៍ គិតត្រឹមដំណាច់ឆ្នាំ ២០២៣ ក្រុមហ៊ុនអេឡិចត្រូនិកកូរ៉េ មានបុគ្គលិកសរុប ២៦៧,៨០០ នាក់ ក្នុងនោះ ១៤៧,០០០ នាក់ធ្វើការនៅបរទេស។ ការងារភាគច្រើននៅក្នុងផ្នែកផលិតកម្ម ការស្រាវជ្រាវ និងការអភិវឌ្ឍន៍ ខណៈដែលក្រុមលក់ និងទីផ្សារមានប្រហែល ២៥,១០០ នាក់ ហើយមនុស្ស ២៧,៨០០ នាក់ទៀតធ្វើការក្នុងផ្នែកផ្សេងទៀតនៃការងារ។ ក្រុមហ៊ុន Samsung មិនបានធ្វើអត្ថាធិប្បាយលើតួលេខនេះទេ ប៉ុន្តែបាននិយាយថា ការកែសម្រួលកម្លាំងពលកម្មនៅក្រៅប្រទេសរបស់ខ្លួន គឺដើម្បីធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវប្រសិទ្ធភាព ដោយអះអាងថា វានឹងមិនមានផលប៉ះពាល់ដល់ក្រុមផលិតរបស់ក្រុមហ៊ុននោះទេ។

ព័ត៌មានអំពីការកាត់បន្ថយបុគ្គលិកកើតឡើងនៅក្នុងបរិបទដែល Samsung កំពុងប្រឈមមុខនឹងបញ្ហាជាច្រើននៅក្នុងវិស័យដែលខ្លួនចូលរួម។ នៅក្នុងទីផ្សារស្មាតហ្វូន បន្ថែមពីលើ Apple ជាមួយ iPhone 16 ដែលទើបនឹងចេញថ្មី Samsung ក៏ប្រឈមមុខនឹងគូប្រជែងដែលត្រលប់មកវិញគឺ Huawei ខណៈពេលដែលចំណែកទីផ្សាររបស់ខ្លួនបានថយចុះមកតិចជាង ១% នៅក្នុងទីផ្សារចិនដែលមានប្រជាជនរាប់ពាន់លាននាក់។ យោងតាមប្រភពមួយចំនួន ការកាត់បន្ថយនេះអាចជាមធ្យោបាយមួយសម្រាប់ក្រុមហ៊ុនក្នុងការរៀបចំសម្រាប់ដំណាក់កាលដ៏អាប់អួរបន្ទាប់នៃទីផ្សារបច្ចេកវិទ្យាពិភពលោក នៅពេលដែលសេដ្ឋកិច្ចទូទៅលូតលាស់យឺត។ លើសពីនេះ វិធីសាស្ត្រនេះក៏ជួយសន្សំសំចៃថ្លៃដើម និងបង្កើនប្រាក់ចំណេញផងដែរ៕

មិនមែនសត្វទាំងអស់នៅផែនដីយើងសុទ្ធតែមានខួរក្បាលនោះទេ សត្វខ្លះក៏គ្មានខួរក្បាលដែរ ដូច្នេះតើពួកវារស់នៅយ៉ាងដូចម្តេច? ខួរក្បាល គឺជាបណ្ដុំណឺរ៉ូន‌ឯកទេសពោរពេញទៅដោយកោសិកាសរសៃប្រសាទ ដែលដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការត្រួតពិនិត្យ និងគ្រប់គ្រងមុខងារទាំងអស់នៃរាងកាយ។ មិនថាមនុស្ស ឬសត្វទេភាគច្រើនសុទ្ធតែមានខួរក្បាល ហើយសម្រាប់សត្វដែលគ្មានខួរក្បាលវិញនោះគឺមានទំនោរទៅជាសត្វសាមញ្ញបំផុត ដោយពួកវាប្រើលក្ខណៈជីវសាស្រ្តជាមូលដ្ឋានដើម្បីរស់។

មានន័យថា សត្វដែលគ្មានខួរក្បាលគឺវាមិនអាចចល័តបាននោះទេ គឺនៅតែមួយកន្លែង ខណៈសត្វដែលមានខួរក្បាលវិញគឺពួកវាអាចដើរចល័តបានគ្រប់ទើសទី។ នេះស្រដៀងនឹងបច្ចេកវិទ្យារបស់យើងដែរដូចជា កុំព្យូទ័រ ឬស្មាតហ្វូន ពួកវាមិនមានខួរក្បាលទេ ប៉ុន្តែមានលក្ខណៈពិសេសជាច្រើន។ ហេតុនេះសត្វដែលគ្មានខួរក្បាលក៏ដំណើរការក្នុងលក្ខណៈដូចគ្នា ដោយអនុញ្ញាតឱ្យពួកវាធ្វើកិច្ចការដែលពួកវាត្រូវការដើម្បីរស់។ ខាងក្រោមនេះគឺជាបញ្ជីសត្វចំនួន ៣ ដែលគ្មានខួរក្បាល៖

១. Starfish ឬត្រីផ្កាយ៖ គឺជាសត្វសមុទ្រមួយប្រភេទដែលមិនចេះហែលទឹក តែងតែរស់នៅបាតសមុទ្រមួយកន្លែង ហើយពេលខ្លះដោយសារបាតុភូតធម្មជាតិមួយចំនួន ក៏បានបោកបក់ពួកវាមកលើដីគោក ដែលមនុស្សភាគច្រើនតែងតែឃើញពួកវា។ Starfish ស៊ីសត្វល្អិតៗតូចៗដែលហោះក្បែរវាជាអាហារ ហើយវាប្រើឧបករណ៍ចាប់សញ្ញាជាមូលដ្ឋាន ដើម្បីប្រុងប្រយ័ត្នចំពោះសត្រូវ និងអាហារ។ សត្វនេះមានជាង ២០០០ ប្រភេទ ត្រូវបានគេរកឃើញវានៅគ្រប់សមុទ្រទាំងអស់ជុំវិពិភពលោកតែម្តង។

២. Jellyfish ឬចាហួយសមុទ្រ៖ គឺជាពពួកសត្វដែលគ្មានខួរក្បាល ដោយជារឿយៗពួកវាផ្លាស់ទីជាមួយចរន្តទឹកសមុទ្រ ហើយចំណាយជីវិតទាំងមូលរបស់ពួកវានៅកន្លែងតែមួយ។ ចាហួយសមុទ្រមានសមត្ថភាពរុញខ្លួនពួកវាទៅរកសត្វតូចៗជាអាហារ ដោយពួកវាអាចផ្លាស់ទីបានតិចតួច នៅពេលដែលពួកវាត្រូវបានសត្វសាហាវមកធ្វើបាប។ Jellyfish ក៏មានសមត្ថភាពបញ្ចេញក្លិនស្អុយ និងជាតិពុលដើម្បីសម្លាប់សត្រូវរបស់ពួកវាផងដែរ។

៣. Oysters៖ អយស្ទ័រដែលយើងញ៉ាំរាល់ថ្ងៃនេះ ពួកវាក៏គ្មានខួរក្បាលដែរ។ អយស្ទ័រមានឈ្មោះល្បីល្បាញសម្រាប់ការដាក់គុជខ្យងដ៏មានតម្លៃនៅក្នុងសម្បករបស់វា។ វាមិនត្រឹមជាអាហារឈ្ងុយឆ្ងាញ់របស់មនុស្សនោះទេ ថែមទាំងមានសមត្ថភាពផលិតគុជខ្យងយ៉ាងល្អឥតខ្ចោះទៀតផង។ Oysters ស៊ីពពួក Plankton ជាអាហារ ហើយពួកវាច្រោះទឹកបានរហូតដល់ ៥០ លីត្រក្នុងមួយថ្ងៃ ដោយផ្តល់ឱ្យពួកវានូវអាហារគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់រយៈពេលយូរ៕

គិតត្រឹមថ្ងៃទី១៦ ខែកញ្ញានេះ កម្ពស់ទឹកទន្លេមេគង្គក្នុងក្រុងវៀងចន្ទន៍បានស្រកខ្លាំង បើទោះបីជាមានភ្លៀងធ្លាក់ខ្លាំងក៏ដោយ។

ប៉ុន្មានសប្តាហ៍មុននេះ ព្យុះ​ទីហ្វុង​ ​យ៉ាក​ជី បានធ្វើឱ្យទឹក​ទន្លេ​មេគង្គ​​​​កើន​ឡើង​យ៉ាង​រហ័ស​ ដែលបណ្តាលឱ្យ​កម្ពស់ទឹក​​​​​ទន្លេ​ Nam Khan  បានឡើងខ្ពស់ ឈាន​ទៅ​លិច​​​ក្រុង​​​ដែលបាន​ចុះ​បញ្ជី​​​បេតិកភ័ណ្ឌ​ពិភពលោកថែមទៀតផងដែរ។

លើសពីនេះទៅទៀត ព្យុះយ៉ាក​ជី បានបង្ករឱ្យមានភ្លៀងធ្លាក់ចុះខ្លាំង និងខ្យល់បោកបក់ខ្លាំង នៅតំបន់ភាគខាងជើង ដែលមានខេត្ត Luang Namtha, Bokeo, Oudomxay, Luang Prabang និងXayaboury កំពង់រងគ្រោះជាខ្លាំង។

មិនតែប៉ុណ្ណោះពលរដ្ឋមួយចំនួនត្រូវបានជម្លៀសខ្លួនទៅទីទួលសុវត្ថិភាព ខណៈបច្ចុប្បន្នទន្លេមេគង្គឡាវហាក់ស្រកលឿនជាងមុន ក៏ព្រោះតែមានការបិទទំនប់ពីចិនខ្លះផងដែរ៕