អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោថ្មីរបស់កម្ពុជា (TIA) ដែលគ្រោងនឹងបើកដំណើរការនៅថ្ងៃទី១០ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ ខាងមុខគឺតំណាងឲ្យការរីកចម្រើនយ៉ាងសំខាន់ក្នុងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធអាកាសចរណ៍របស់ប្រទេស ហើយត្រៀមខ្លួនក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលដ៏សំខាន់មួយនៅក្នុងតំបន់ ព្រមទាំងនឹងនាំឲ្យកម្ពុជាមានការអភិវឌ្ឍន៍យ៉ាងឆាប់រហ័សក្លាយខ្លួនទៅជាប្រទេសសិង្ហបុរីទី២។ នេះបើតាមការលើឡើងរបស់ B1M ដែលជាវេទិកាវិភាគលើគុណភាព សោភណ្ឌភាពនៃវិស្វកម្ម និងសំណង់ស្ថាបត្យកម្មធំៗនៅលើពិភពលោក។

នៅលើបណ្ដាញទំនាក់ទំនង Facebook កាលពីថ្ងៃទី ១២ ខែឧសភា ផេកផ្លូវការរបស់ B1M បានបញ្ចេញនូវឃ្លីបវីដេអូមួយដោយលើកសរសើរពីរចនាបទសំណង់ និងគុណសម្បត្តិជាច្រើនរបស់ព្រលានយន្តហោះថ្មីនេះរបស់កម្ពុជា។

នៅក្នុងវីដេអូដែលបានបង្ហោះនោះ B1M បានលើកឡើងថា ៖ មជ្ឈមណ្ឌលថ្មីដ៏ធំនេះ កំពុងសាងសង់ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដំបូលដែលមានក្បាច់រចនាដ៏អស្ចារ្យរបស់ព្រលានយន្តហោះនេះ ត្រូវបានបំផុសគំនិតដោយព្រៃស្រោងដែលមាននៅក្នុងប្រទេស និងប្រពៃណីរបស់កម្ពុជាដែលប្រើប្រាស់ស្បូវដើម្បីប្រក់ដំបូលផងដែរ។

លើសពីនេះ ប្រភពខាងលើបានបន្ថែមទៀតថា ៖ គម្រោងនេះនឹងផ្លាស់ប្តូរជោគវាសនារបស់ប្រទេសទាំងមូល។ ហើយបច្ចុប្បន្នកម្ពុជាជាប្រទេសដែលកំពុងមានសេដ្ឋកិច្ចលូតលាស់លឿនបំផុតនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍។ ចំណែកឧស្សាហកម្មផ្អែកលើវិស័យអាកាសចរណ៍របស់ប្រទេសនេះក៏កំពុងរីកចម្រើន ដោយសារតម្រូវការពាណិជ្ជកម្មខ្ពស់ និងការធ្វើដំណើររបស់អ្នកភ្ញៀវទេសចរទៅមកក៏ច្រើនផងដែរ។

ការរំពឹងទុកក្នុងដំណាក់កាលទីមួយនៃអាកាសយានដ្ឋានថ្មីនេះ គឺនឹងអាចឱ្យកម្ពុជាទទួលបានអ្នកដំណើរពី ១៣ ទៅ ១៥ លាននាក់។ ខណៈនៅដំណាក់កាលបន្ទាប់ គេសម្លឹងឃើញថាចំនួនអ្នកដំណើរនឹងកើនឡើងដល់ 50 លាននាក់នៅឆ្នាំ 2050 ហើយធ្វើឲ្យអាកាសយានដ្ឋាននេះក្លាយជាគូប្រជែងជាមួយអាកាសយានដ្ឋាន Changi របស់សិង្ហបុរីជាមិនខាន។

គួរជម្រាបផងដែរថា អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោនេះ បានចំណាយថវិការសាងសង់សរុបអស់ជា 1.5ពាន់លានដុល្លារ លើផ្ទៃដីប្រមាណ 2,600ហិកតា ដោយនឹងបើកឲ្យដំណើរការជាផ្លូវការនៅខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ ខាងមុខនេះ។ គម្រោងនៃអាកាសយានដ្ឋានថ្មីនេះ ត្រូវបានរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជារពឹងថា នឹងនាំឲ្យវាក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលអាកាសចរណ៍ដ៏ធំមួយនៅតំបន់អាស៊ាន ព្រមទាំងអាចផ្លាស់ប្ដូរជោគវាសនាសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាទាំងមូលបានផងដែរ៕

ក្រៅពីបង្កើតជីវិតភាវៈរស់ជាច្រើនប្រភេទ រួមទាំងមនុស្ស ឲ្យអាចរស់រានមានជីវិតនៅលើផែនដីបានហើយ ធម្មជាតិក៏មានលក្ខណៈអស្ចារ្យដទៃទៀតជាច្រើនដែលគួរឲ្យចាប់អារម្មណ៍ និងស្ញប់ស្ញែងជាខ្លាំង។ ភាពអស្ចារ្យនៃធម្មជាតិ មិនទាន់អាចមានអ្នកវិទ្យាសាស្រ្តរូបណាធ្វើការសិក្សាបានគ្រប់ជ្រុងជ្រោយនៅឡើយទេ។

តួយ៉ាងនៅក្នុងអត្ថបទនេះ យើងនឹងលើកយកនូវដុំថ្មដ៏ចម្លែកៗចំនួន៤ ដែលមានទីតាំងខុសៗគ្នានៅលើផែនដី។ ថ្មទាំងនេះសុទ្ធតែមានទំហំធំ និងលក្ខណៈខុសប្លែកពីថ្មទូទៅធម្មតាទាំងឡាយដែលយើងធ្លាប់បានស្គាល់។ ភាពខុសប្លែក របស់វាបានក៏បង្កើតជាទិដ្ឋភាពមួយដែលស្រស់ស្អាត និងទាក់ទាញចិត្តរបស់អ្នកជំនាញជាច្រើនក្នុងការទៅសិក្សាស្រាវជ្រាវពីវាផងដែរ។ ដូច្នេះ មកស្គាល់ថ្មចម្លែកទាំង ៤ ដែលគេជឿថាមានភាពអាថ៌កំបាំង ហើយសូម្បីអ្នកវិទ្យាសាស្រ្តក៏មិនទាន់អាចបកស្រាយបានលម្អិតពីវាបានដូចខាងក្រោម៖

១. ថ្ម Al Naslaa ៖ វាស្ថិតនៅជិតអូអាស៊ី Tayma ក្នុងប្រទេសអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត ថ្ម Al Naslaa ជាថ្មដែលកកើតឡើងដោយខ្សាច់ (sandstone) ដ៏ធំមានមុខកាត់ប្រហែល ៦ ម៉ែត្រកំពស់ និង ៩ ម៉ែត្រ។ លក្ខណៈពិសេសរបស់វាដែលគេមិនអាចបកស្រាយបាន១០០%នោះ គឺដោយសារវាត្រូវបានពុះចែកវាជាពីរភាគស្មើៗគ្នា នៅត្រង់ភ្លឹង ហើយផ្នែកទាំងសងខាងនៃថ្មនេះត្រូវបានទ្រដោយថ្មតូចមួយនៅខាងក្រោមវាប៉ុណ្ណោះ។ អ្នកជំនាញសន្និដ្ឋានថា ការពុះចែកនៃថ្មនេះអាចកើតឡើងដោយការប្រែប្រួលភូមិសាស្ត្រឬការកក ឬរលាយទឹកក្នុងខ្យល់ ប៉ុន្តែចំពោះមូលហេតុជាក់លាក់មិនទាន់ច្បាស់នៅឡើយ។

២. ថ្មបែកផ្លែប៉ោម (Split Apple Rock) ៖ ទីតាំងរបស់វាស្ថិតនៅឆ្នេរអូសាន នៃកោះ Tasman ខាងត្បូង ក្នុងប្រទេសនូវែលសេឡង់។ ថ្មនេះមានរូបរាងដូចផ្លែប៉ោមដ៏ធំធំមួយ ប៉ុន្តែត្រូវបានពុះជាពីរចំណែកស្មើដូចគ្នា។ អ្នកជំនាញគិតថា ការបែកនៃថ្មនេះគឺជាប្រតិកម្មធម្មជាតិ ដោយសារមានទឹកជ្រាបចូលក្នុងស្នូលនៃថ្ម បន្ទាប់មកទឹកនោះបានកក ហើយក៏ធ្វើឲ្យថ្មបែកតែម្ដង។ វាជាថ្មដែលមានភាពគួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍ខ្លាំងមួយ ព្រោះវាតែងជាទីពេញនិយមក្នុងចំណោមអ្នកទេសចរជាច្រើន។

៣. ថ្ម Moeraki ឬ The Moeraki Boulders ៖ ថ្មនេះស្ថិតតាមបណ្ដោយឆ្នេរខូអេកូហេ កោះអូតាគូខាងត្បូង នៃប្រទេសនូវែលសេឡង់។ លក្ខណៈអស្ចារ្យរបស់វា គឺមានរាងមូលរលោងស្ទើឥតខ្ចោះ មានទំហំមុខកាត់ចាប់ពី 2.2ម៉ែត្រដល់ 3ម៉ែត្រ ប៉ុន្តែមិនមែនជាការបង្កើតដោយមនុស្សនោះទេ។ តាមការសិក្សាបានបង្ហាញថា ថ្មនេះមានអាយុកាលប្រហែល ៦០លានឆ្នាំមកហើយ វាកកើតឡើងពីរ៉ែម្យ៉ាងដែលមានឈ្មោះថា calcite concretions ហើយនៅពេលវាត្រូវប៉ះដោយទឹករលកបោកបក់យូរៗទៅក៏ក្លាយជារាងមូល និងរលោងបែបនេះ។ ថ្មនេះក៏មានជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងរឿងព្រេងរបស់កលសម្ព័ន្ធជនជាតិ ម៉ូរីផងដែរ ហើយបច្ចុប្បន្នមានសល់ប្រហែលជាង ៥០គ្រាប់តាមបណ្ដោយឆ្នេរ។

៤. The Devils Tower ៖ ស្ថិតនៅក្នុងរដ្ឋ វៃអូមីង ភាគខាងជើងសហរដ្ឋអាមេរិក។ វាមិនមែនគ្រាន់ជាដុំថ្មដូចប្រភេទថ្មខាងលើឡើយ ព្រោះវាមានទំហំធំប្រហែលនឹងភ្នំមួយទៅហើយ ដោយមានកម្ពស់ប្រហែល ៣៨៦ ម៉ែត្រពីដី។ រូបរាងដ៏ចម្លែករបស់វា ត្រូវបានអ្នកវិទ្យាសាស្រ្តអះអាងថា បានកើតឡើងនៅពេលដែលសិលា magma របស់ភ្នំភ្លើងចូលទៅក្នុងស្រទាប់ថ្ម sedimentary ហើយបន្ទាប់មកចុះត្រជាក់នៅក្រោមដី។ និងក្រោយមកជាងរាប់លានឆ្នាំ ថ្មដែលនៅជុំវិញនោះទទួលរងសំណឹកយូរទៅក៏រលាយបាត់អស់ បន្សល់ទុកតែស្នូលភ្នំភ្លើងដែលរឹងជាងគេនេះនៅឈរតែឯង។ ចំពោះអាថ៌កំបាំងរបស់វានៅក្នុងជំនឿវិញ គេជឿថាកាលពីយូរលង់ណាស់មកហើយ មានក្មេងស្រីចំនួន៧នាក់បានរត់គេចពីសត្វខ្លាឃ្មុំយក្សដ៏ធំសម្បើមមួយ និងឡើងទៅពួននៅលើដីទួលមួយ ហើយដោយសារពួកនាងជាមនុស្សល្អវិញ្ញាណព្រៃដែលមាននៅទីនោះ បានបញ្ជារឲ្យទួលនោះលូតឡើងខ្ពស់ទៅៗឲ្យផុតពីខ្លាឃ្មុំ។ រីឯស្នាមឆ្នូត ដែលមាននៅជុំវិញនោះគែជឿថាបានមកដោយសារតែក្រចករបស់សត្វខ្លាឃ្មុំ ដែលព្យាយាមឡើងទៅរកក្មេងស្រីទាំងនោះ៕

ប្រទេសចិន ៖ រដ្ឋាភិបាលចិនបានអនុញ្ញាតឱ្យក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍របស់ខ្លួនអាចនាំចូលយន្តហោះអាមេរិក Boeing ឡើងវិញ ក្រោយប្រទេសទាំងពីរឯកភាពផ្អាកសង្គ្រា.មពាណិជ្ជកម្មរយៈពេល៩០ថ្ងៃ និងទម្លាក់ពន្ធទំនិញរៀងៗខ្លួន ។ រដ្ឋាភិបាលចិនបានហាមឃាត់ក្រុមហ៊ុនទេសចរណ៍នានាទិញយន្តហោះអាមេរិក Boeing អស់រយៈពេល១ខែ ដោយសារចិន និងអាមេរិកដំឡើងពន្ធទំនិញខ្ពស់ទៅវិញទៅមក ដែលធ្វើឱ្យយន្តហោះ Boeing ហោះត្រឡប់ទៅអាមេរិកវិញ ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន Bloomberg កាលពីថ្ងៃទី១៤ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៥ ។

កាលពីថ្ងៃទី១៣ ខែឧសភា រដ្ឋាភិបាលចិនបានជូនដំណឹងទៅក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍នានាអាចទិញយន្តហោះដឹកអ្នកដំណើរដែលផលិតដោយក្រុមហ៊ុនអាមេរិក ក្រោយពីរដ្ឋាភិបាលបានលុបចោលបម្រាម ប៉ុន្តែក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ត្រូវអនុវត្តដោយប្រុងប្រយ័ត្នទាក់ទងនឹងរយៈពេល និងលក្ខខណ្ឌការទទួលយកយន្តហោះ ។ ការលុបចោលបម្រាមនេះ គឺ១ថ្ងៃក្រោយប្រទេសសេដ្ឋកិច្ចធំបំផុតលើពិភពលោកទាំងពីរសម្រេចផ្អាកដំឡើងពន្ធទំនិញរយៈពេល៩០ថ្ងៃ និងទម្លាក់ពន្ធមកនៅកម្រិតទាប ។

មុននេះ ចិនបានដំឡើងពន្ធទំនិញអាមេរិក ស្មើ១២៥% ខណៈអាមេរិកដំឡើងពន្ធទំនិញចិន រហូតដល់១៤៥% ហើយការដំឡើងពន្ធទៅវិញទៅមកនេះធ្វើឱ្យប្រទេសទាំងពីរមានសង្គ្រាមពាណិជ្ជកម្ម និងរាលដាលទៅប្រទេសផ្សេងៗ ។ ការលុបចោលបម្រាមនាំចូលយន្តហោះអាមេរិក Boeing ហាក់ដូចជាដំណឹងល្អសម្រាប់ក្រុមហ៊ុនអាមេរិក ប៉ុន្តែវាអាចពុំយូរអង្វែង បើការដោះស្រាយសង្គ្រាមពាណិជ្ជកម្មរយៈពេល៩០ថ្ងៃ របស់ប្រទេសទាំងពីរបរាជ័យ ។

នៅចុងខែមេសា ឆ្នាំ២០២៥ ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ចិនបានបដិសេធពុំទទួលយកក្រុមហ៊ុន Boeing ដោយសារសង្គ្រាមពាណិជ្ជកម្មរវាងចិន និងអាមេរិក ធ្វើឱ្យរដ្ឋាភិបាលចិនបញ្ជាទៅក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ផ្អាកទទួលយកយន្តហោះផលិតដោយក្រុមហ៊ុនអាមេរិក ដែលធ្វើឱ្យយន្តហោះ Boeing ជាច្រើនគ្រឿងត្រូវហោះត្រឡប់ទៅអាមេរិកវិញ ។ ក្រោយមក ក្រុមហ៊ុន Boeing បានស្វែងរកអតិថិជនថ្មី គឺក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ឥណ្ឌាបានស្នើទិញយន្តហោះ Boeing ១០គ្រឿង ក្រោយក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ចិនពុំទទួល ។

កាលពីថ្ងៃទី២ ខែមេសា ប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Donald Trump បានដំឡើងពន្ធទំនិញនាំចូលអាមេរិកពីជាង១០០ប្រទេស ក្នុងនោះក៏មានទំនិញចិន ឥណ្ឌា និងជប៉ុន ផងដែរ ។ វាធ្វើឱ្យប្រទេសផ្សេងៗស្វែងរកការចរចាពាណិជ្ជកនហនជាមួយអាមេរិក ប៉ុន្តែចិនពុំចរចាជាមួយអាមេរិកទេ បែរជាដំឡើងពន្ធទំនិញអាមេរិកខ្ពស់វិញ ព្រមទាំងហាមឃាត់ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍របស់ខ្លួនផ្អាកទិញយន្តហោះអាមេរិក Boeing ។

គួរបញ្ជាក់ថា កិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មរវាងចិន និងអាមេរិក កាលពីថ្ងៃទី១២ ខែឧសភា នៅទីក្រុងហ្សឺណែវ ប្រទេសស្វីស គឺប្រទេសទាំងពីរបានឯកភាពផ្អាកសង្គ្រាមពាណិជ្ជកម្មរយៈពេល៩០ថ្ងៃ និងទម្លាក់ពន្ធទំនិញរៀងៗខ្លួន គឺអាមេរិកទម្លាក់ពន្ធទំនិញចិន ពី១៤៥% មកនៅត្រឹម៣០% ខណៈចិនទម្លាក់ពន្ធទំនិញអាមេរិក ពី១២៥% មកនៅត្រឹម១០% ៕

ប្រទេសចិន ៖ ក្រុមហ៊ុនចិនឈ្មោះ Unitree Robotics បានផលិតឆ្កែយន្តជើង៤ ម៉ាក B2 សម្រាប់ជួយការងារពន្លត់ភ្លើង ហើយវាមានលក្ខណៈពិសេសអាចផ្តាច់ខ្លួនជាផ្នែកៗ ដើម្បីឱ្យអ្នកប្រើប្រាស់អាចបំពាក់ឧបករណ៍បន្ថែមទៀតតាមតម្រូវការ ។ វាបានក្លាយជាឆ្កែយន្តពន្លត់ភ្លើងដោយស្វ័យប្រវត្តិ និងអាចពន្លត់ភ្លើងនៅកន្លែងគ្រោះថ្នា.ក់ជំនួសមនុស្ស ដោយសារអាចឆ្លងកាត់គ្រប់ឧបសគ្គ មិនថាឡើងជណ្តើរ ឬឡើងទីខ្ពស់យ៉ាងឆាប់រហ័ស ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានបរទេស កាលពីថ្ងៃទី១០ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៥ ។

ឆ្កែយន្តនេះត្រូវបានបំពាក់ដោយឧបករណ៍បាញ់ទឹកកម្លាំងខ្លាំងសម្រាប់បាញ់ទឹក ឬបាញ់ពពុះពីចម្ងាយដើម្បីគ្រប់គ្រងស្ថានការណ៍ ។ ក្រៅពីនេះ វាក៏ត្រូវបានបំពាក់ដោយកាមេរ៉ាថតរូបសម្រាប់បញ្ជូនវីដេអូមកកាន់ភ្នាក់ងារពន្លត់ភ្លើងវាយតម្លៃស្ថានការណ៍ មុនពេលភ្នាក់ងារពន្លត់ភ្លើងមកកន្លែងគ្រោះថ្នាក់ជាក់ស្តែង ព្រមទាំងបំពាក់ឧបករណ៍ផ្លុំពន្លត់ភ្លើងឆេះព្រៃផងដែរ ។

ក្រុមហ៊ុនចិនផលិតឆ្កែយន្តនេះឡើងដើម្បីឱ្យវាអាចធ្វើការនៅកន្លែងគ្រោះថ្នាក់ខ្លាំងដែលមនុស្សពិបាកចូលដល់ ដូចជា ៖ កន្លែងក្តៅខ្លាំង និងសម្បូរធូលី ដោយសារខ្លួនរបស់វាមានប្រព័ន្ធបញ្ចេញកំដៅ និងបំពាក់សុទ្ធតែឧបករណ៍រឹងមាំ ។ ក្រុមហ៊ុនបានបំពាក់បច្ចេកវិទ្យាយ៉ាងទំនើបក្នុងឆ្កែយន្តធ្វើឱ្យវាអាចឆ្លងកាត់គ្រប់ឧបសគ្គ មិនថាការឡើងលើទីខ្ពស់ៗ ឬឡើងជណ្តើរយ៉ាងឆាប់រហ័ស ថែមទាំងមានប្រព័ន្ធផ្លាស់ប្តូរថ្មភ្លាមៗដើម្បីអាចបំពេញការងារពន្លត់ភ្លើងបានយូរ ។

ក្រុមហ៊ុនបានសាកល្បងសមត្ថភាពរបស់ឆ្កែយន្តរួចហើយ បច្ចុប្បន្ន ក្រុមហ៊ុនបានបញ្ជូនឆ្កែយន្តចំនួន២ក្បាល ទៅប្រចាំការជាមួយភ្នាក់ងារពន្លត់ភ្លើងប្រទេសចិនជាផ្លូវការ ។ បុគ្គលិកក្រុមហ៊ុនប្រាប់ថា នាថ្ងៃអនាគត ឆ្កែយន្តនេះនឹងអាចជួយពន្លត់ភ្លើងនៅកន្លែងគ្រោះថ្នាក់ជំនួសមនុស្សបាន ហើយពួកគេត្រៀមលក់ឆ្កែយន្តសម្រាប់អ្នកចាប់អារម្មណ៍ ប៉ុន្តែពុំបានប្រាប់ពីតម្លៃច្បាស់លាស់ទេ ។

គួរបញ្ជាក់ថា Unitree Robotics គឺជាក្រុមហ៊ុនផលិតមនុស្សយន្តនៅប្រទេសចិន ហើយក្រុមហ៊ុននេះជាគូប្រជែងដ៏សំខាន់របស់ក្រុមហ៊ុនផលិតមនុស្សយន្តលំដាប់ពិភពលោកនៅអាមេរិក ឈ្មោះ Boston Dynamics ។ បច្ចុប្បន្ន ទាំងក្រុមហ៊ុនចិន និងអាមេរិក បានព្យាយាមអភិវឌ្ឍន៍បច្ចេកវិទ្យាមនុស្សយន្តឱ្យកាន់តែមានសមត្ថភាពខ្ពស់ ឬមានអាកប្បកិរិយាដូចមនុស្សខ្លាំងឡើង ៕