កីឡាការិនីខ្មែរ-អាមេរិក ខាន់ ចេសា (Jessa Khan) គឺជាម្ចាស់មេដាយមាសនៅ Asian Games 2018 នៅទីក្រុង Jakarta ប្រទេស​ឥណ្ឌូនេស៊ី និង SEA Games 2019 នៅទីក្រុង Manila ប្រទេសហ្វីលីពីន ត្រូវបានចាត់ទុកថា ជាកីឡាការិនីលើប្រភេទកីឡា Jujitsu​ដ៏ល្បី និងខ្លាំងជាងគេបំផុតមួយនៅលើពិភពលោក។

ថ្មីៗនេះ បើយោងតាមតារាចំណាត់ថ្នាក់កីឡា Jujitsu ពិភពលោក កីឡាការិនីខ្មែរ-អាមេរិក ខាន់ ចេសា (Jessa Khan) កំពុងឈរលេខ៤ នៅលើទម្ងន់៥២គីឡូ និងលេខ៣ក្នុងតំបន់អាស៊ាន។

សូមរំលឹកផងដែរថា កាលពីសុីហ្គេមលើកទី៣២ ឆ្នាំ២០២៣ ដែលកម្ពុជាធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះនោះ កីឡាការិនីខាន់ ចេសាទទួលបានមេដាយ២ គឺប្រាក់មួយ និងមាសមួយ៕

ថ្មីៗនេះមហាជនអ្នកលេងបណ្តាញសង្គមផ្ទុះការងឿងឆ្ងល់យ៉ាងខ្លាំងទាក់ទងនិងរឿងហេតុចំនួនពីរដែលអាចកើតឡើងយ៉ាងដូច្នេះ ដោយទី១នោះគឺជារឿង ផ្ទាំងផ្សាយពាណិជ្ជកម្មល្បែងស្ថិតនៅក្រុងប៉ោយប៉ែតទល់មុខការិយាល័យគយនិងរដ្ឋាករប៉ោយប៉ែតតែម្តង និងទី២ ត្រីពីវ៉ាន់ញ៉ា (Piranha) ដែលជាសត្វត្រីកាចសាហាវស៊ីសាច់ជាអាហារអាចនាំចូលមកប្រទេសកម្ពុជា។

បន្ទាប់ពីមានប្រតិកម្មពីមហាជនយ៉ាងខ្លាំងក្លាទៅលើការផ្សព្វផ្សាយល្បែងដាក់ផ្ទាំងផ្សាយពាណិជ្ជកម្មធំៗតែម្តងនៅតាមសាធារណនៅរសៀលថ្ងៃទី១៣ ខែសីហា ផ្ទាំងផ្សព្វផ្សាយល្បែងត្រូវបានរុះរើចេញហើយដែលផ្ទាំងផ្សាយពាណិជ្ជកម្មនេះស្ថិតនៅលើផ្លូវជាតិលេខ៥ ទល់មុខការិយាល័យគយនិងរដ្ឋាករប៉ោយប៉ែត។ ទន្ទឹមនឹងការចុះរុះរើនេះដែររដ្ឋបាលក្រុងប៉ោយប៉ែតបានបញ្ជាក់ថា ការដាក់ស្លាកផ្សាយពាណិជ្ជកម្មនេះ ពុំមានច្បាប់អនុញ្ញាតិ ឬស្នើសុំពីអាជ្ញាធរមានសមត្ថកិច្ចណាមួយឡើយ។ ការអនុវត្តចុះរុះរើនេះធ្វើឡើងតាមការណែនាំរបស់ឯកឧត្តម អ៊ុ រាត្រី អភិបាលខេត្តបន្ទាយមានជ័យ និងអនុវត្តតាមបទបញ្ជារបស់លោក គាត ហ៊ុល អភិបាលក្រុងប៉ោយប៉ែត។

អ្វីដែលជាចង្ងល់របស់ពលរដ្ឋតើហេតុអ្វីបានជាផ្ទាំងពាណិជ្ជកម្មល្បែងនេះអាចកើតឡើងបានបើពុំមានច្បាប់អនុញ្ញាតិត្រឹមត្រូវ តើបានក្រុមហ៊ុនណាជាអ្នកកាន់កាប់ម្តេចហ៊ានល្មើសច្បាប់យ៉ាងនេះដោយមិនកោតខ្លាចមន្រ្តីអាជ្ញាធរ មិនញញើតជាមួយអភិបាលខេត្តបន្ទាយមានជ័យទាល់តែសោះ ខណៈមានមតិពីពលរដ្ឋផ្សេងក៏លើកឡើងដែរថា ក្នុងដែនសមត្ថកិច្ចរបស់គួរតែមានចំណាត់ការឱ្យតឹងរឹងជាងនេះបន្តិចកុំទាល់តែពលរដ្ឋស្រែកបានមានចំណាត់ការ។

ករណីទី២នេះទៀតសោតគឺទាក់ទងនិងត្រីមានឈ្មោះថា ពីវ៉ាន់ញ៉ា (Piranha) ដែលជាត្រីកាចសាហាវស៊ីសាច់ជាអាហារតែបែរជាអាចនាំចូលនិងចែកចាយនៅប្រទេសកម្ពុជាបានទៅវិញ។

ល្ងាចថ្ងៃទី១៣ ខែសីហា ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ បានចេញសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានថា ថ្មីៗនេះមានការផ្សព្វផ្សាយលើបណ្តាញ Tiktok និងហ្វេសប៊ុក អំពីការនាំចូល និងលក់ចែកចាយប្រភេទត្រីពីវ៉ាន់ញ៉ា (Piranha) ដែលមានលក្ខណៈកាចសាហាវ និងស៊ីសាច់ជាអាហារ។ ពាក់ព័ន្ធនឹងករណីនេះ រដ្ឋបាលជលផល នៃក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ បានចុះត្រួតពិនិត្យ និងអនុវត្តច្បាប់ដល់ទីកន្លែងលក់ តាំងពីថ្ងៃទី០៦ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៣កន្លងមកម៉្លេះ។ ម្ចាស់អាជីវកម្មបានធ្វើ កិច្ចសន្យាឈប់នាំចូល និងបានឯកភាពបំផ្លាញចោលត្រីពីរ៉ាន់ញ៉ា ដែលបាននាំចូលរួចរាល់ហើយ។
ក្នុងលិខិតនោះដែររដ្ឋបាលជលផល អំពាវនាវដល់សាធារណជន ព្រមទាំងអាជីវករ មិនត្រូវនាំចូលប្រភេទត្រីពីវ៉ាន់ញ៉ា ឬប្រភេទ ត្រីផ្សេងទៀត ដែលអាចនាំឱ្យមានផលប៉ះពាល់ដល់ប្រភេទត្រីធម្មជាតិ ក៏ដូចមនុស្ស សត្វ និងបរិស្ថាននោះឡើយ។ ចំពោះបងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋដែលបានដឹងអំពីការនាំចូលត្រីពីវ៉ាន់ញ៉ា ឬប្រភេទត្រីកាចសាហាវផ្សេងទៀតយកមកចិញ្ចឹម ឬចិញ្ចឹមលម្អ សូមរាយការណ៍ដល់សមត្ថកិច្ចជំនាញជលផលដើម្បីចាត់វិធានការសមស្រប។ ចំពោះអ្នកដែលកំពុងចិញ្ចឹមប្រភេទត្រីទាំងនេះ សូមកុំលែងចូលធម្មជាតិ តែត្រូវប្រគល់ឱ្យរដ្ឋបាលជលផលជាកំហិត។

ទោះយ៉ាងណា ពលរដ្ឋនៅតែមានចង្ងល់ដូចគ្នាតើប្រភេទត្រីខាងលើនេះអាចនាំចូលបានយ៉ាងដូច្នេះ? ក្នុងនោះពលរដ្ឋក៏បានលើកឡើងទៀតថា មានបណ្តាញសង្គមទើបអាចដឹងរឿងត្រីនេះនាំចូលមកបាន ចុះបើមិនបានដឹងតាមបណ្តាញសង្គមទេនឹងទៅជាយ៉ាងណា ចុះបើត្រីកាចសាហាវស៊ីសាច់នេះជាអាហារលែងចូលក្នុងបឹងបួរ ច្បាស់ជាបំផ្លាញធនធានធម្មជាតិជាមិនខាន៕

កាលពីពេលថ្មីៗនេះ រាជរដ្ឋាភិបាល បានបញ្ចេញប្រតិទិនឈប់សម្រាកការងារសម្រាប់មន្ត្រីរាជការ នយោជិត និងកម្មករ សម្រាប់ឆ្នាំ២០២៤ ដោយអនុញ្ញាតឱ្យឈប់២២ថ្ងៃ សម្រាប់ពិធីបុណ្យជាតិ បុណ្យប្រពៃណីជាតិ និងបុណ្យអន្តរជាតិ។

តាមសំណើរបស់ប្រធានគណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំបុណ្យជាតិ និងអន្តរជាតិ បានសម្រចចែកជាង៤មាត្រារួមាន៖
មាត្រា ១. ត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យមន្ត្រីរាជការ និយោជិត កម្មករ នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា បានឈប់សម្រាកការងារ ឆ្នាំ២០២៤ តាមប្រតិទិន ដូចខាងក្រោម៖
មាត្រា ២.ចំពោះក្រសួង ស្ថាប័ន មានភារកិច្ចទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ ត្រូវរក្សាមន្ត្រីប្រចាំការជាអចិន្ត្រៃយ៍ សម្រាប់
ដោះស្រាយការងារ។
មាត្រា ៣.បទប្បញ្ញត្តិទាំងឡាយណា ដែលមានខ្លឹមសារផ្ទុយពីអនុក្រឹត្យនេះ ត្រូវចាត់ទុកជានិរាករណ៍។
មាត្រា ៤.រដ្ឋមន្ត្រីទទួលបន្ទុកទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រី គ្រប់ក្រសួង ស្ថាប័ន អភិបាល នៃគណៈអភិបាលរាជធានី
និងខេត្ត ត្រូវអនុវត្តអនុក្រឹត្យនេះ ចាប់ពីថ្ងៃចុះហត្ថលេខាតទៅ។
កន្លែងទទួល ៖
-ក្រសួងព្រះបរមរាជវាំង
-អគ្គលេខាធិការដ្ឋានក្រុមប្រឹក្សាធម្មនុញ្ញ
-អគ្គលេខាធិការដ្ឋានព្រឹទ្ធសភា
-អគ្គលេខាធិការដ្ឋានរដ្ឋសភា
-ខុទ្ទកាល័យសម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ នាយករដ្ឋមន្តី
-ខុទ្ទកាល័យឧបនាយករដ្ឋមន្តី
-ដូចមាត្រា៤
-រាជកិច្ច
-ឯកសារ កាលប្បវត្តិ

មួយរយៈចុងក្រោយនេះ គេតែងប្រទះឃើញមានបងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋ ទៅចាប់សត្វកំភេម ដល់ក្នុងសហគមន៍តំបន់ការពារធម្មជាតិសង្ឃរុក្ខាវ័ន ដែលផ្តល់បារម្មណ៍ជាខ្លាំងដល់ប្រធានសហគមន៍។
គណៈកម្មការបានចុះទៅធ្វើការហាមឃាត និងសុំដកហូតសត្វកំភេមទៅប្រលែងឱ្យមានសេរីភាពវិញក្នុងព្រៃធម្មជាតិវិញ ដោយសហគមន៍លើកឡើងថា៖” ការចាប់សត្វប្រភេទនេះ នៅក្នុងតំបន់ការពារធម្មជាតិ អាចនឹងផ្តល់ផលប៉ះពាល់ដល់ប្រព័ន្ធអេកូឡូសុី និងអាចនាំក្តីវិនាសដល់អម្បូរសត្វនេះផងដែរ”។សូមបញ្ជាក់ផងដែរថា កំភេម ជាប្រភេទសត្វស្ថិតនៅក្នុងក្រុមសត្វកន្លង់ ដែលស្លាបរបស់វាមានពណ៌បៃតងភ្លឺ ហើយប្រែពណ៌នៅពេលត្រូវពន្លឺខុសពី សត្វកន្លង់ទូទៅ។ ដោយសារតែភាពស្រស់ស្អាតនេះហើយទើបធ្វើឱ្យមនុស្សមួយចំនួនបានយកស្លាបរបស់វាទៅ កែច្នៃចេញជាគ្រឿងអលង្ការ និងសំលៀកបំពាក់យ៉ាងល្អស្អាតក្រៃលែង៕

តាមរបាយការណ៍អគ្គនាយករដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា បង្ហាញពីស្ថិតិទំនិញពាណិជ្ជកម្មនាំចេញរបស់កម្ពុជា ការនាំចេញកៅស៊ូ និងផលិតផលធ្វើពីកៅស៊ូ នៅក្នុងខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៣ នេះមានទឹកប្រាក់ជាង ៦១ លានដុល្លារ ខណៈការនាំចេញនៅខែកក្កដា ឆ្នាំ ២០២២ មានត្រឹម ៤១ លានដុល្លារប៉ុណ្ណោះ។

របាយការណ៍ដដែលក៏បានបញ្ជាក់ដែរថា ការនាំចេញកៅស៊ូ និងផលិតផលធ្វើពីកៅស៊ូ នៅក្នុងរយៈពេល ៧ខែ (មករា-កក្កដា) ឆ្នាំ២០២៣ នេះ មានទំហំទឹកប្រាក់ប្រមាណជាង ៣៨៥ លានដុល្លារ ក កើនឡើង ៤៣ ភាគរយ បើធៀបរយៈពេលដូចគ្នាក្នុងឆ្នាំ ២០២២ មានទំហំទឹកប្រាក់ប្រមាណជាង ២៦៩លានដុល្លារ។

គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា ក្នុងរយៈពេល៧ខែឆ្នាំនេះ ការធ្វើពាណិជ្ជកម្មរវាងកម្ពុជា និងទីផ្សារអន្តរជាតិ សម្រេចបានជាង ២៧ពាន់លានដុល្លារ ធ្លាក់ចុះជាង១៥%។ នេះបើយោងតាមអគ្គនាយករដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជាដដែល ខណៈប្រទេសដែលសម្រេចបានទំហំពាណិជ្ជកម្មជាមួយកម្ពុជាច្រើនជាងគេ គឺប្រទេសចិន ឯប្រទេសទី២ គឺសហរដ្ឋអាម៉េរិក និងទី៣ គឺប្រទេសវៀតណាម៕

ពិតជាគួរឲ្យសរសើរមែន នៅរឿងអប់រំខ្លីដែលមានអត្ថន័យនិយាយអំពីថ្ងៃខួបកំណើតមានចំណងជើងថា កុំសំពះនំមុនសំពះអ្នកមានគុណ របស់អ្នកដឹកនាំសម្ដែងវ័យក្មេងលោក យុទ្ធ សំភ័ស្ដ និងក្រុមការងារ Chakra Studio ដែលបានបង្ហាញពី សង្គមជាក់ស្ដែង ហ្នឹងកំពុងទទួលបានការគាំទ្រពីទស្សនិកជនយ៉ាងខ្លាំង ត្រឹមតែរយៈពេល 2ថ្ងៃ មានអ្នក Like រហូតដល់ 22ម៉ឺន 7ពាន់នាក់ជាង អ្នកស៊ែរចែករំលែក 7ម៉ឺន២ពាន់នាក់ ហើយខម្មិនគាំទ្រក៏ដូចជាកោតសរសើរចំនួន 4ពាន់ខម្មិន
អ្នកដឹកនាំសម្ដែងវ័យក្មេងលោក យុទ្ធ សំភ័ស្ដ បានបង្ហាញពីភាពភ្ញាក់ផ្អើល និងមោទកភាពជាខ្លាំងក្រោយរឿងបែបអប់រំខ្លី «កុំសំពះនំ មុនសំពះអ្នកមានគុណ» ដែលជាការផលិតរបស់ ចក្រា ស្ទូឌីយោ (Chakra Studio) និងដឹកនាំរបស់ខ្លួនទទួលការកោតសរសើរ និងគាំទ្រជាខ្លាំងពីទស្សនិកជន។ ដោយឡែកសម្រាប់រឿងបែបអប់រំ «កុំសំពះនំ មុនសំពះអ្នកមានគុណ » នេះវិញលោក យុទ្ធ សំភ័ស្ដ បានបញ្ជាក់ថាគឺជារឿងពិតក្នុងសង្គមខ្មែរបច្ចុប្បន្ន ដែលទស្សនិកជនទស្សនាហើយប្រាកដជាស្រក់ទឹកភ្នែកនិងមានអារម្មណ៍ក្ដុកក្ដួលទៅតាមពាក្យពេជ្ររបស់តួអង្គឪពុកបានប្រដៅ ។ លោក យុទ្ធ សំភ័ស្ដ បានថ្លែងប្រាប់សារពត៌មានឱ្យបានដឹងថា រឿងនេះចង់អប់រំដល់មនុស្សក្នុងសង្គមយើងបច្ចុប្បន្នឱ្យដឹងនិងយល់ច្បាស់ពីថ្ងៃខួបកំណើត កុំយកនំសំខាន់ជាងអ្នកមានគុណ ។ លោក យុទ្ធ សំភ័ស្ដ បានបន្តទៀតថា ថ្ងៃកំណើតកូន ឪពុកម្ដាយគ្រប់រូបទន្ទឹងរង់ចាំជួបមុខកូន ជាពិសេសម្ដាយតែម្ដងគាត់លះបង់ច្រើនណាស់ ដូចពាក្យមួយដែលនៅក្នុងរឿងនិយាយថា «ធ្វើកម្មវិធីខួបកំណើតប៉ាមិនហាមឃាត់ទេ តែកូនត្រូវដឹងគុណអ្នកដែលផ្ដល់កំណើតឱ្យកូន កុំសំពះនំមុនសំពះអ្នកមានគុណណាកូន»
អ្នកដឹកនាំសម្ដែងវ័យក្មេងរូបនេះបានលើកឡើងថា រឿងបែបអប់រំមួយនេះមានការផ្ដល់គំនិតពីបង ចចកសរ ហើយគេជាអ្នកសម្រួលសាច់រឿងនិងដឹកនាំសម្ដែង ។ រឿងបែបអប់រំមួយនេះបានបង្ហោះត្រឹមតែរយៈពេលខ្លីក៏មានអ្នក Share ចែករំលែកយ៉ាងច្រើនដោយមិននឹកស្មានហើយក៏មានអ្នកខមមិនសរសើរនិងពេញចិត្តរឿងបែបអប់រំមួយនេះខ្លាំងណាស់ ។ គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា ចក្រា ស្ទូឌីយោ បើកបេះដូងចូលរួមចំណែកជួយដល់សង្គមជាតិ តាមរយៈការផលិតរឿងបែបអប់រំខ្លី ។ ចក្រា ស្ទូឌីយោ ក៏មានឆន្ទះក្នុងការជួយលើកស្ទួយវិស័យភាពយន្ដខ្មែរ និងពាំនាំភាពយន្ដខ្មែរទៅទីផ្សារបរទេសផងដែរ
ក្រៅតែពីជោគជ័យក្នុងរឿងអប់រំខ្លី «កុំសំពះនំ មុនសំពះអ្នកមានគុណ» អ្នកដឹកនាំសម្ដែងវ័យក្មេងរូបនេះ និងក្រុមការងារ Chakra Studio ក៏ត្រៀមស្នាដៃជាច្រើនទៀតផងដែរ នឹងមានការបង្ហោះជូនទស្សនាក្នុងផេកផ្លូវការ Chakra Studio ឆាប់ៗខាងមុខនេះនឹងមិនធ្វើឱ្យទស្សនិកជនខកបំណងនោះទេ។
សូមបញ្ជាក់ថា លោក យុទ្ធ សំភ័ស្ដ បាននិពន្ធនិងដឹកនាំសម្ដែងរឿងជាច្រើន ហើយរាល់ស្នាដៃរបស់លោកក៏មានចាក់ផ្សាយនៅលើបុស្ដិ៍ទូរទស្សន៍ដូចជា Town tv, CTN, PNN ។ រឿងដែលលោក យុទ្ធ សំភ័ស្ដ បានផលិតមានទាំងរឿងអប់រំខ្លី រឿងភាគ និងរឿងកំប្លែងជាដើម។ ស្នាដៃរបស់លោកសុទ្ធតែទទួលបានការគាំទ្រច្រើនពីទស្សនិកជន ជាក់ស្ដែងដូចរឿង «កុំសំពះនំ មុនសំពះអ្នកមានគុណ» នេះតែម្ដង ដែលកំពុងទទួលការគាំទ្រពីទស្សនិកជន លើបណ្ដាញសង្គម Facebook៕