ព្រែកស្រមោច ជាព្រែកជីកបុរាណមួយនៅកម្ពុជា ដែលមានប្រភពចាប់ពីភ្នំគូលែនចុះមកដល់កំពង់ឃ្លាំង ជាប់មាត់ទន្លេសាប។ ព្រែកបុរាណនេះត្រូវបានមន្រ្តីជំនាញអាជ្ញាធរជាតិអប្សរាសន្និដ្ឋានថា មានប្រវត្តិតាំងពីមុនសម័យព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៧ ទៅទៀត ប៉ុន្តែអ្វីដែលជាការកត់សម្គាល់ កាលពីសម័យបុរាណគឺគ្មានប្រព័ន្ធធារាសាស្រ្ត ឬវិស្វកម្មនៅឡើយនោះទេ ទើបចម្ងល់ជាច្រើនបានលើកឡើងថា តើព្រែកស្រមោចនេះត្រូវបានលេចចេញជារូបរាងដោយរបៀបណា? និងមានតួនាទីពិសេសអ្វី?

លោក ទិន ទីណា អនុប្រធាននាយកដ្ឋានស្រាវជ្រាវ បណ្តុះបណ្តាល និងផ្សព្វផ្សាយអាជ្ញាធរ ជាតិអប្សរាដែលជាប្រធានគម្រោងបានគូសបញ្ជាក់ថា ក្រុមស្រាវជ្រាវបានប្រើប្រាស់រូបថតពីលើអាកាសដែលបោះពុម្ពក្នុងឆ្នាំ១៩៤១ និងរូបភាពពីលើអាកាសតាមរយៈ Google Earth បានបង្ហាញថា ព្រែកស្រមោចសណ្ដូកតាមទិសខាងជើងទៅត្បូងចេញពីភូមិសាស្ត្រឃុំកំពង់ឃ្លាំង ជាប់មាត់ទន្លេសាប កាត់តាមផ្លូវជាតិលេខ៦ ត្រង់ភូមិថ្នល់ចែក ឃុំដំដែក ឡើងទៅដល់ភូមិសំរោង ឃុំសំរោង ស្រុកសូទ្រនិគម ។

ការស្រាវជ្រាវនៅដំណាក់កាលទី១ បានបង្ហាញថា ព្រែកជីកនេះមានប្រវែងសរុប២៣គីឡូម៉ែត្រ កន្លែងខ្លះមានទទឹងពី៣០០ម៉ែត្រ កន្លែងខ្លះមានទទឹង១៥០ម៉ែត្រ និងមានកម្ពស់ជាង៤ម៉ែត្រ។ ក្រុមអ្នកស្រាវជ្រាវសន្និដ្ឋានថា ប្រភពទឹកហូរចូលព្រែកនេះអាចមានប្រភព២ សំខាន់ៗ៖ ទី១ ប្រភពទឹកពីភ្នំគូលែនស្ថិតនៅខាងជើងវាលរាបអង្គរ រួចហូរចូលព្រែកជីកនេះ និងទី២ ប្រហែលទឹកឡើងមកពីទន្លេសាប ច្រាលចូលក្នុងព្រែក។

ប្រធានគម្រោងស្រាវជ្រាវព្រែកជីកស្រមោចបានឲ្យដឹងទៀតថា យើងពុំដឹងថាព្រែកជីកដ៏ធំនេះកសាងនៅសម័យណាទេ តែគេអាចសន្និដ្ឋានថា អាចកើតមុនរាជ្យព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៧ ឬប្រហែលអាចជាមុននោះយូរផង។ បន្ទាប់មកប្រហែលជាព្រែកជីកនេះមានដំណើរការ រអាក់រអួល និងខូចខាតដោយអន្លើ ទើបក្នុងរាជ្យព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៧ បានធ្វើផ្លូវ មានទាំងស្ពានមួយចំនួនដែលសព្វថ្ងៃនេះក្លាយមកជាផ្លូវជាតិលេខ៦ កាត់ព្រែកជីកឲ្យដាច់ជាពីរផ្នែកនៅត្រង់ចំណុច “ថ្នល់ចែក” ម្តុំភូមិថ្នល់ចែក ឃុំដុំដែក ស្រុកសូទ្រនិគម។

បើយោងតាមសម្តីអ្នកស្រុកមួយចំនួនបានដំណាលតៗគ្នាមកថា ព្រែកស្រមោចគឺជាផ្លូវទឹកបុរាណមួយដែលមានសំពៅចរាចរជាប្រចាំ ចុះឡើងចន្លោះពីទន្លេសាបទៅដល់ភ្នំគូលែន និងជាផ្លូវដឹកជញ្ជូនថ្មទៅសាងសង់ប្រាសាទនៅអង្គរដែរ។

គួរបញ្ជាក់ថា នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៤នេះ ក្រុមការងារស្រាវជ្រាវនៃអាជ្ញាធរជាតិអប្សរាបានបន្តធ្វើកំណាយនៅម្តុំនោះ ហើយក៏ទទួលបានតម្រុយខ្លះៗ ដោយបានរកឃើញកុលាលភាជន៍ខ្លះៗ ដូចជាកុលាលភាជផុយ ភាជន៍មានលាបទឹកថ្នាំពណ៌ក្រហម ជាភាជន៍ផលិតនៅចុងសម័យមុនអង្គរ ឬដើមសម័យអង្គរផងដែរ៕

បច្ចុប្បន្នអាកាសធាតុពិភពលោកគឺមានការប្រែប្រួលញឹកញាប់ ទោះជាយ៉ាងណាប្រសិនបើមានគ្រោះមហន្តរាយសកល ដូចជាផលប៉ះពាល់អាចម៍ផ្កាយ ឬការផ្ទុះជំងឺរាតត្បាតធ្ងន់ធ្ងរផ្សេងៗអត្រានៃការបំផ្លាញជីវិតមនុស្ស និងប្រភេទសត្វនៅលើផែនដីគឺមានភាគរយច្រើននៃការបាត់បង់ជីវិត។ នេះបើយោងតាមអ្នកជំនាញ Eleanor Higgs ដែលបានបញ្ចប់ការសិក្សានៅសាកលវិទ្យាល័យ Reading ចក្រភពអង់គ្លេសបានឱ្យដឹងថា នៅពេលដែលពិភពលោកជួបគ្រោះមហន្តរាយមានតែសត្វទាំងនេះប៉ុណ្ណោះ ដែលមានឱកាសរស់រានមានជីវិតខ្ពស់ក្នុងករណីគ្រោះមហន្តរាយបែបនេះកើតឡើង។ ដូច្នេះសត្វទាំងនោះរួមមាន៖ ខ្លាឃ្មុំទឹក, សត្វកន្លាត, សត្វត្មាត, ត្រីឆ្លាម Greenland និងសត្វភេនឃ្វីន។

យោងតាម National Geographic ខ្លាឃ្មុំទឹកគឺជាសត្វទីមួយនៅក្នុងបញ្ជីដោយសារពួកវាមានសមត្ថភាពរស់រានមានជីវិតស្ទើរតែគ្រប់មជ្ឈដ្ឋានដ៏អាក្រក់ទាំងអស់របស់ផែនដី។ ហេតុនេះវាជាសត្វដែលពិបាកសម្លាប់បំផុតនៅលើផែនដី សម្រាប់មូលហេតុគឺថាប្រូតេអ៊ីនមួយហៅថា Dsup អាចការពារហ្សែននៅក្នុងកោសិកានីមួយៗរបស់ខ្លាឃ្មុំទឹក ឬ tardigrade ដោយបង្កើតជាខែលតូចមួយប្រឆាំងនឹងភាគល្អិតគ្រោះថ្នាក់។ ចំពោះបញ្ហានេះពួកវាគឺអាចរស់បាននូវកម្រិតខ្ពស់នៃវិទ្យុសកម្មដែលសារពាង្គកាយផ្សេងទៀតភាគច្រើនមិនអាចរស់បានដូចវានោះទេ ដោយអ្នកខ្លះថែមទាំងជឿថាពួកវាអាចមានសមត្ថភាពរស់នៅលើឋានព្រះច័ន្ទបានទៀតផង។

ចំពោះសត្វកន្លាតវិញក៏ជាសត្វមានឱកាសរស់រានមានជីវិតខ្ពស់ផងដែរ ប្រសិនបើគ្រោះមហន្តរាយពិភពលោកបន្ទាប់កើតឡើង។ ដោយសារពួកវាធ្លាប់បានរួចរស់ជីវិតពីការប៉ះទង្គិចគ្នារវាងផែនដី និងអាចម៍ផ្កាយ Chicxulub ដែលជាគ្រោះមហន្តរាយដ៏ធំបានបំផ្លាញដាយណូស័រ ដូច្នេះពពួកសត្វនេះក៏កើតជំនាន់ដាយណូស័រដែរ ហើយនៅតែអាចរស់រានមានជីវិតរហូតមកដល់បច្ចុប្បន្នបាន។ រីឯសត្វត្មាតវិញក៏មិនធម្មតាដែរ ក្នុងអំឡុងពេលមានគ្រោះមហន្តរាយជាសាកល សត្វនេះទំនងទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍ច្រើន ដោយសារសត្វផ្សេងៗទៀតបានស្លាប់ ធ្វើឱ្យសត្វត្មាតដែលជាសត្វចូលចិត្តស៊ីសាកសពមានឱកាសរីកចម្រើនថែមទៀត។ ក្រៅពីសត្វទាំងបីខាងលើត្រីឆ្លាម Greenland ក៏ជាសត្វដែលមានអត្រារស់រានមានជីវិតខ្ពស់ផងដែរ។

សត្វនេះត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាសត្វមានអាយុវែងបំផុតក្នុងលោកដែលពួកវានីមួយៗអាចមានអាយុលើសពី ៤០០ ឆ្នាំទៅទៀតបានរួចរស់ជីវិតទាំងសង្គ្រាមលោក និងការធ្វើតេស្តអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ។ ត្រីឆ្លាមមានវត្តមាននៅលើផែនដីតាំងពីមុនពេលមានដើមឈើ និងមុនពេលភពសៅរ៍កើតឡើងទៅទៀត ដូច្នេះវាពិតជាទំនងណាស់ដែលត្រីឆ្លាម Greenland នឹងរួចផុតពីគ្រោះមហន្តរាយពិភពលោក។ ចំណែកអធិរាជភេនឃ្វីនវិញក៏មិនធម្មតាដែរ ដោយសារពួកវាអាចរស់នៅសីតុណ្ហភាពត្រជាក់ខ្លាំងបំផុតនៅតំបន់អង់តាក់ទិក រួមទាំងល្បឿនខ្យល់ ២០០ គីឡូម៉ែត្រក្នុងមួយម៉ោង និងសីតុណ្ហភាព -៥០ អង្សារសេ ដោយមិនចាំបាច់ញ៉ាំអាហារ ថែមទាំងអាចរស់នៅក្នុងតំបន់ដាច់ស្រយាលបំផុតមួយនៅលើភពផែនដីផងដែរ ជាហេតុធ្វើឱ្យពួកវាត្រូវបានចាត់ទុកថាមានឱកាសរស់រានមានជីវិតខ្ពស់ក្នុងករណីគ្រោះមហន្តរាយបែបនេះកើតឡើង៕

ថ្មីៗនេះ Lisa សមាជិកក្រុម BLACKPINK បានបង្ហោះរូបថតពីវិស្សមកាលរបស់នាងនៅក្រៅប្រទេសនៅលើ Instagram ជាមួយនឹងរូបថតដ៏គួរឱ្យស្រឡាញ់នៃរដូវក្តៅរបស់នាងនៅក្រោមព្រះអាទិត្យ។ សំលៀកបំពាក់ដែល Lisa ស្លៀកដើរលេងនេះគឺជាម៉ាកយីហោ Louis Vuitton ដោយកាន់ផ្លិតពណ៌លឿងគួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍។

អ្នកគាំទ្របានកត់សម្គាល់ឃើញថា ផ្លិតដ៏គួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើលនេះមានឈ្មោះរបស់នាងផ្ទាល់តែម្តង។ ពេជ្រតូចតែងលម្អលើផ្លិតបានដាក់ឈ្មោះថា “Lalisa ”។ការរចនាដើមរបស់ផ្លិត មានពេជ្រ ២២ គ្រាប់ទំហំ ០.៦៧ ការ៉ាត់ បង្កប់នៅផ្នែកម្ខាងនៃផ្លិត។

ភាពស្រស់ស្អាតនិងមានភាពទាក់ទាញនេះបានធ្វើឱ្យអ្នកគាំទ្រជាច្រើនចង់ដឹងអំពីតម្លៃផ្លិតដែលបង្កប់ពេជ្រនេះ។ ពីម៉ាកតូចមួយដែលមានឈ្មោះថា S by Salanitro ដែលជាម៉ាកយីហោ មានមូលដ្ឋាននៅទីក្រុងហ្សឺណែវ មានការយកចិត្តទុកដាក់លើសិល្បៈរបស់ផ្លិតយ៉ាងខ្លាំង។ ភាគច្រើននៃផ្លិតរបស់ពួកគេចាប់ផ្តើមពីតម្លៃ ៣,៨០០ហ្វ្រង់ស្វីស ជាង៤ពាន់ឡើងទៅ ការរចនារបស់ Lisa គឺ Yellow Citrine Fan មានតម្លៃ ៦.១០លានវ៉ុន ប្រហែល ៤,៤៩០ដុល្លារ។ខណៈពេលដែលវាអាចចាត់ទុកថាមានតម្លៃថ្លៃសម្រាប់ផ្លិតសិល្បៈហត្ថកម្ម និងសម្ភារៈបង្ហាញពីភាពត្រឹមត្រូវនៃតម្លៃ។

វាត្រូវបានធ្វើពីអាលុយមីញ៉ូមជាមួយនឹងម្ជុលទីតាញ៉ូម បោះពុម្ពលើកប្បាស និងសម្ភារៈសរីរាង្គផ្សេងទៀត។ ពេជ្រ ២២ គ្រាប់ ដែលមានតម្លៃថ្លៃបំផុត ០.៦៧ ការ៉ាត់ បង្កប់ក្នុងស៊ុមដោយសារផ្លិតរបស់ Lisa គឺជារបស់ផ្ទាល់ខ្លួន វាប្រហែលជាមានតម្លៃថ្លៃជាងតម្លៃបញ្ជី៕

ប្រទេសចិន ៖ កាលពីថ្ងៃទី៥ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤ សារព័ត៌មានបរទេសរាយការណ៍ថា ការធ្វើដំណើរជាមួយសត្វចិញ្ចឹមកំពុងពេញនិយមយ៉ាងខ្លាំងនៅប្រទេសចិននាពេលបច្ចុប្បន្ន ។ ហេតុនេះ សណ្ឋាគារនានាចាប់ផ្តើមអនុញ្ញាតឱ្យភ្ញៀវមកស្នាក់នៅអាចយកសត្វចិញ្ចឹមមកជាមួយបាន ហើយសណ្ឋាគារនឹងផ្តល់សេវាកម្មគ្រប់មុខ ដូចជា ៖ ចំណីសត្វ និងកម្រាលដេក ។

កំណើនភ្ញៀវទេសចរបានជួយជំរុញដល់អាជីវកម្មពាក់ព័ន្ធនឹងសត្វចិញ្ចឹមជាច្រើនផ្នែក ដោយសារភ្ញៀវទេសចរចិនជាច្រើននាក់ចូលចិត្តធ្វើដំណើរជាមួយសត្វចិញ្ចឹមជាទីស្រឡាញ់របស់ពួកគេ ។ ភ្ញៀវទេសចរចិនទាំងនេះបានរៀបចំគម្រោងធ្វើដំណើរដោយខ្លួនឯង និងទៅស្នាក់នៅសណ្ឋាគារណាផ្តល់សេវាកម្មសម្រាប់សត្វចិញ្ចឹម ។

សណ្ឋាគារមួយនៅទីក្រុង Suzhou ខេត្ត Jiangsu បានផ្តល់សេវាកម្មបន្ទប់ស្នាក់នៅដល់ភ្ញៀវ ដោយអនុញ្ញាតឱ្យពួកគេអាចយកសត្វចិញ្ចឹមមកជាមួយ ។ ហេតុនេះ ធ្វើឱ្យអតិថិជនកក់បន្ទប់ទាំង៩ របស់សណ្ឋាគារនេះជារៀងរាល់ថ្ងៃ ។ ម្ចាស់សត្វចិញ្ចឹមម្នាក់ឈ្មោះ Hang Zesi និយាយថា នៅពេលដើរកម្សាន្ត ខ្លួនចូលចិត្តស្នាក់នៅសណ្ឋាគារដែលអនុញ្ញាតឱ្យភ្ញៀវយកសត្វចិញ្ចឹមមកជាមួយដែរ ។

ចំណែកឧបករណ៍ផ្តល់ចំណីសត្វដោយស្វ័យប្រវត្តិ ដូចជា ៖ ឧបករណ៍បញ្ចេញទឹក និងប្រអប់ដាក់ខ្សាច់សម្រាប់ឆ្មា បានលក់ដាច់យ៉ាងខ្លាំងនៅប្រទេសចិន ពីព្រោះឧបករណ៍ទាំងនេះអាចផ្តល់ចំណីឱ្យឆ្មាស៊ីពេលម្ចាស់មិននៅផ្ទះ និងត្រូវទុកសត្វក្នុងផ្ទះតែឯង ។

ក្រុមហ៊ុនអភិវឌ្ឍន៍ផលិតផល AI នៅទីក្រុង Shenzhen ខេត្ត Guangdong បានផលិតកាមេរ៉ាអាចថតការធ្វើចលនារបស់សត្វ ហើយវាមានមុខងារអនុញ្ញាតឱ្យអ្នកប្រើប្រាស់អាចថតរូបសត្វចិញ្ចឹមពីចម្ងាយ និងបង្ហោះរូបភាពក្នុងបណ្តាញសង្គមទៀតផង ។ រយៈពេលត្រឹមតែ១ឆ្នាំប៉ុណ្ណោះ ក្រុមហ៊ុនអាចលក់កាមេរ៉ានេះស្មើទឹកប្រាក់ជាង៧លានយាន់ ។

Lu Shengbo ជានាយកក្រុមហ៊ុនអភិវឌ្ឍន៍ផលិតផល AI និយាយថា ក្រុមហ៊ុនបានអភិវឌ្ឍន៍ការច្នៃប្រឌិតឧបករណ៍ ដើម្បីបំពេញតម្រូវការអ្នកស្រឡាញ់សត្វជាបន្តបន្ទាប់ ។ ហេតុនេះ វាធ្វើឱ្យក្រុមហ៊ុនទទួលបានការគាំទ្រច្រើនពីអតិថិជន និងរីកចម្រើនយ៉ាងឆាប់រហ័ស ។

យោងតាមរបាយការណ៍ស្តីពីឧស្សាហកម្មសត្វចិញ្ចឹមរបស់ប្រទេសចិន ចាប់ពីឆ្នាំ២០២៣ ដល់ឆ្នាំ២០២៤ បញ្ជាក់ថា ទីផ្សារលក់ឧបករណ៍ និងសេវាកម្មពាក់ព័ន្ធនឹងសត្វចិញ្ចឹម គឺស្មើទឹកប្រាក់២៧ម៉ឺនលានយាន់ ។ នៅឆ្នាំ២០២៦ ទឹកប្រាក់នឹងកើនឡើងរហូតដល់ជាង៣៦ម៉ឺនលានយាន់ ៕