ប្រទេសរុស្ស៊ី ៖ យោងតាមឯកសាររបស់រដ្ឋាភិបាលរុស្ស៊ី ដែលត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយកាលពីចុងខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៤ កន្លងមក បញ្ជាក់ថា រដ្ឋាភិបាលទីក្រុងមូស្គូ នឹងបន្តអនុវត្តវិធានការហាមឃាត់ការនាំចូលអាហារពីបណ្តាប្រទេសជាច្រើនដែលបានដាក់ទណ្ឌកម្មសេដ្ឋកិច្ចរុស្ស៊ី រហូតដល់ចុងឆ្នាំ២០២៦ ។ លើសពីនេះ រុស្ស៊ីនឹងបន្ថែមប្រទេសមួយទៀតទៅក្នុងបញ្ជីហាមឃាត់ផងដែរ ។

សារព័ត៌មានស៊ីនហួរ បានរាយការណ៍ពីទីក្រុងមូស្គូ ប្រទេសរុស្ស៊ី កាលពីថ្ងៃទី១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៤ ថា កន្លងមក រុស្ស៊ីបានអនុវត្តវិធានការហាមឃាត់ការនាំចូលអាហារពីប្រទេសជាច្រើន ដូចជា ៖ អាមេរិក, សហភាពអឺរ៉ុប (EU), កាណាដា, អង់គ្លេស, អូស្ត្រាលី, ន័រវេស, អ៊ុយក្រែន, អាល់បានី, ម៉ុងតេណេហ្គ្រោ, អ៊ីស្លង់ និងលីចតេនស្ទីន ។ រីឯវិធានការហាមនាំចូលអាហារលើកចុងក្រោយរបស់រុស្ស៊ី នឹងបន្ថែមប្រទេសនូវែលសេឡង់ ចូលក្នុងបញ្ជីហាមឃាត់ ។

ចំណែកប្រភេទអាហារដែលរុស្ស៊ីហាមនាំចូមកកាន់ប្រទេសរបស់ខ្លួន រួមមាន ៖ សាច់សត្វ, សាច់ក្រក, ត្រី, អាហារសមុទ្រ, ផលិតផលទឹកដោះគោ, បន្លែ និងផ្លែឈើ ។ រុស្ស៊ីបានអនុវត្តវិធានការហាមនាំចូលអាហារពីប្រទេសជាច្រើនជាលើកដំបូង កាលពីឆ្នាំ២០១៤ ហើយរុស្ស៊ីបានពន្យារពេលហាមនាំចូលអាហារពីក្រៅប្រទេស កាលពីខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣ រហូតដល់ចុងឆ្នាំ២០២៤ ។

រហូតមកដល់ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៤នេះ ប្រទេសរុស្ស៊ីក៏បានប្រកាសពន្យារពេលហាមនាំចូលអាហារពីក្រៅប្រទេសបន្តទៀត រហូតដល់ចុងឆ្នាំ២០២៦ ។ មតិនានាសន្និដ្ឋានថា រុស្ស៊ីនឹងអនុវត្តវិធានការហាមឃាត់ការនាំចូលអាហារបែបនេះជាច្រើនឆ្នាំទៀត ឬលុះត្រាតែប្រទេសនានាឈប់ដាក់ទណ្ឌកម្មសេដ្ឋកិច្ចរុស្ស៊ី ។

គួរបញ្ជាក់ថា ប្រទេសជាច្រើន ជាពិសេស អាមេរិក និងសហភាពអឺរ៉ុប ពុំពេញចិត្តនឹងរុស្ស៊ីយ៉ាងខ្លាំងពាក់ព័ន្ធករណីរុស្ស៊ីវាយប្រហារលើទឹកដីអ៊ុយក្រែន អស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំ ទើបប្រទេសទាំងនេះដាក់ទណ្ឌកម្មសេដ្ឋកិច្ចរុស្ស៊ី ដើម្បីឱ្យរុស្ស៊ីនៅឯកោពីគេ ។ ប៉ុន្តែអ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ចដាស់តឿនថា វិធានការហាមនាំចូលអាហាររបស់រុស្ស៊ី នឹងធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់សេដ្ឋកិច្ចប្រទេសជាច្រើន ហើយស្បៀងអាហារនឹងលើសតម្រូវការនៅអឺរ៉ុប ៕

ប្រទេសថៃ ៖ កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៤ សារព័ត៌មានថៃរាយការណ៍ថា អាហារដ៏ល្បីឈ្មោះ «សម្លតុមយ៉ាំ» ត្រូវបានអង្គការយូណេស្កូចុះបញ្ជីជាសម្បត្តិបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌អរូបីនៃមនុស្សជាតិជាផ្លូវការ ក្នុងកិច្ចប្រជុំនៅប្រទេស Paraguay ។ នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោកស្រី ផេថងថាន ស៊ីណាវ៉ាត់ បានអញ្ជើញពលរដ្ឋថៃ និងភ្ញៀវទេសចរលើពិភពលោក បរិភោគសម្លនេះដើម្បីឱ្យក្លាយជា Soft Power របស់ជាតិ ។

លោក Jirayu Houngsub មន្ត្រីនាំពាក្យទីស្តីការនាយករដ្ឋមន្ត្រីនិយាយថា កិច្ចប្រជុំគណៈកម្មការអភិរក្សបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌អរូបី លើកទី១៩ បានចុះបញ្ជីសម្លតុមយ៉ាំ គឺជាសម្បត្តិបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌អរូបីនៃមនុស្សជាតិ ។ ការចុះបញ្ជីលើកនេះ បានធ្វើឱ្យពិភពលោកស្គាល់ប្រទេសថៃថា គឺជាទឹកដីសម្បូរវប្បធម៌ និងអាហារជាច្រើនមុខ ជាពិសេស សម្លតុមយ៉ាំបង្គា នឹងជួយជំរុញសេដ្ឋកិច្ច និងទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរ ។

លោកស្រី ផេថងថាន ថ្លែងថា ការចុះបញ្ជីសម្លតុមយ៉ាំរបស់អង្គការយូណេស្កូ គឺជាភាពជោគជ័យមួយ និងមោទនភាពរបស់ពលរដ្ឋថៃទូទាំងប្រទេស ព្រមទាំងអរគុណគណៈកម្មការនេះ និងម្ចាស់ផ្ទះកិច្ចប្រជុំផងដែរ ដែលផ្តល់កិត្តិយស លើកតម្កើងមរតកវប្បធម៌ថៃ ។ លោកស្រីថា សម្លនេះបញ្ជាក់ពីភាពស៊ីជម្រៅនៃប្រាជ្ញា និងការរស់នៅរបស់ពលរដ្ឋថៃ ហើយវាជាអាហារសុខភាពឆ្លុះបញ្ចាំងពីទំនាក់ទំនងរវាងមនុស្ស និងធម្មជាតិ តាមរយៈការប្រើប្រាស់គ្រឿងផ្សំធម្មជាតិ ។

ក្រៅពីនេះ លោកស្រីក៏បានអញ្ជើញពលរដ្ឋថៃ និងភ្ញៀវទេសចរលើពិភពលោក បរិភោគស្លតុមយ៉ាំក្នុងភោជនីយដ្ឋានថៃ ឬសាកល្បងចម្អិនសម្លនៅផ្ទះ ដើម្បីទទួលបានរសជាតិឆ្ងាញ់ភ្ជាប់គ្នាជាមួយវប្បធម៌ ។ សម្លតុមយ៉ាំ ត្រូវបានអង្គការយូណេស្កូចុះបញ្ជីជាសម្បត្តិបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌អរូបីរបស់ថៃបន្ទាប់ពីល្ខោនខោល, ម៉ាស្សា, របាំមនោរ៉ា និងពិធីបុណ្យសង្ក្រាន្ត ។

នាយកដ្ឋានផ្សព្វផ្សាយវប្បធម៌ថៃនឹងរៀបចំពិធីយ៉ាងអធិកអធមឈ្មោះ «Tom Yum Kung and Kebaya: Intangible Cultural Heritage of Humanity Celebration» ដើម្បីអបអរការចុះបញ្ជីសម្លតុមយ៉ាំ ចាប់ពីថ្ងៃទី៦ ដល់ថ្ងៃទី៨ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៤ នៅទីក្រុងបាងកក ។ ក្នុងកម្មវិធីនឹងមានការបង្ហាញពីវប្បធម៌ និងប្រគំតន្ត្រី ដើម្បីឱ្យអ្នកចូលរួមស្គាល់ពីវប្បធម៌ថៃ ៕

ប្រទេសចិន ៖ ការិយាល័យកណ្តាលគណបក្សកុម្មុយនិស្តចិនបានបង្ហាញពីវិធានការថ្មីដើម្បីកាត់បន្ថយកាកសំណល់អាហារដ៏ច្រើនលើសលប់ ព្រមទាំងកាត់បន្ថយការបាត់បង់គ្រាប់ធញ្ញជាតិរបស់ចិនឱ្យទាបជាងមធ្យមភាគសកល នៅត្រឹមចុងឆ្នាំ២០២៧ ។ ចិនបានកំណត់គោលដៅបង្កើនប្រសិទ្ធភាពគ្រាប់ធញ្ញជាតិនៅទូទាំងប្រទេស ចាប់តាំងពីការដាំដុះ, ប្រមូលផល, កែច្នៃ រហូតដល់ការបរិភោគ ។

វិធានការនេះផ្តោតលើការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យា និងគ្រឿងម៉ាស៊ីនក្នុងវិស័យកសិកម្មឱ្យមានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ ដើម្បីកាត់បន្ថយការបាត់បង់គ្រាប់ធញ្ញជាតិក្នុងពេលប្រមូលផល ។ កសិករនឹងទទួលបានប្រាក់ឧបត្ថម្ភពីរដ្ឋាភិបាល ព្រមទាំងចំណេះដឹងពាក់ព័ន្ធនឹងបច្ចេកទេសការប្រមូលផលប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព ។

រដ្ឋាភិបាលក៏បានវិនិយោគគម្រោងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធដឹកជញ្ជូនទំនើបផងដែរ ដូចជា ៖ ផ្លូវរថភ្លើង និងស្ថានីយរថយន្តក្រុង ដើម្បីកាត់បន្ថយការបាត់បង់គ្រាប់ធញ្ញជាតិពេលដឹកជញ្ជូន ក៏ដូចជាជំរុញការកែច្នៃគ្រាប់ធញ្ញជាតិឱ្យទទួលបានប្រយោជន៍ខ្ពស់បំផុត ។ វិធានការនេះមានគោលដៅឱ្យពលរដ្ឋយល់ដឹង និងបរិភោគអាហារមានប្រយោជន៍ដល់សុខភាព ដោយពលរដ្ឋត្រូវកុម្ម៉ង់អាហារក្នុងបរិមាណសមល្មម ដើម្បីកាត់បន្ថយកាកសំណល់អាហារនៅទូទាំងប្រទេស ។

ភោជនីយដ្ឋាននានាគួរជំរុញឱ្យអតិថិជនកាត់បន្ថយការកុម្ម៉ង់អាហារ ឬពុំកុម្ម៉ង់អាហារច្រើនដើម្បីចៀសវាងការបរិភោគពុំអស់ និងក្លាយជាកាកសំណល់ ដោយណែនាំអតិថិជនឱ្យបរិច្ចាគអាហារទៅអង្គការសប្បុរសធម៌ ។ រីឯសាលាគួរអនុវត្តគោលការណ៍មួយចំនួន ដូចជា ៖ ថ្លឹងទម្ងន់អាហារដែលសិស្សបរិភោគ ដើម្បីកាត់បន្ថយកាកសំណល់អាហារ ខណៈស្ថាប័នរដ្ឋាភិបាលគួររៀបចំអាហារក្នុងបរិមាណសមល្មមតាមចំនួនមនុស្ស ។

វិធានការកាត់បន្ថយកាកសំណល់អាហារបានកើតឡើងក្រោយពីប្រធានាធិបតីចិន លោក ស៊ី ជិនពីង ថ្លែងសុន្ទរកថាក្នុងកិច្ចប្រជុំកំពូលក្រុមប្រទេស G20 នៅប្រេស៊ីល ថា ចិននឹងចូលរួមប្រឆាំងជាមួយភាពអត់ឃ្លាន និងភាពក្រីក្រ ហើយចិននឹងបន្តធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះសន្និសីទអន្តរជាតិ ស្តីពី «ការបាត់បង់ចំណីអាហារ និងកាកសំណល់» ។

តាមរបាយការណ៍ផ្សព្វផ្សាយដោយស្ថាប័នវិទ្យាសាស្ត្រជាតិកសិកម្មចិន កាលពីខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៣ បញ្ជាក់ថា បរិមាណកាកសំណល់អាហារសរុបនៅឆ្នាំ២០២២ របស់ចិន រួមមាន ៖ គ្រាប់ធញ្ញជាតិ, បន្លែ, ផ្លែឈើ, សាច់សត្វ និងស៊ុត ស្មើរហូតដល់៤៦០លានតោន ។ កាកសំណល់អាហារដ៏ច្រើនលើសលប់នេះធ្វើឱ្យខាតបង់សេដ្ឋកិច្ច ស្មើទឹកប្រាក់២៥៩,៥៣៤លានដុល្លារអាមេរិក ។

ចិនបានបាត់បង់គ្រាប់ធញ្ញជាតិ ស្មើជាង៣៥លានតោនក្នុង១ឆ្នាំ ក្នុងពេលប្រមូលផល, ដឹកជញ្ជូន និងកែច្នៃ ។ ទោះយ៉ាងណា ទិន្នន័យពីកាកសំណល់អាហារចិននៅតែពុំច្បាស់លាស់ ពីព្រោះក្រោយពិធីជប់លៀង, ពិធីរៀបការ, បុណ្យសព និងពិធីផ្សេងៗ បានបន្សល់នូវកាកសំណល់អាហារយ៉ាងច្រើន ។ ដោយឡែក គម្រោងបរិស្ថានរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិបញ្ជាក់ថា កាលពីឆ្នាំ២០២២ កាកសំណល់អាហារសរុបនៅទូទាំងពិភពលោក ស្មើនឹង១,០៥០លានតោន ឬអាហារដែលពិភពលោកផលិតចំនួន៥ផ្នែក បានក្លាយជាកាកសំណល់១ផ្នែក ៕

ហុងកុង ៖ កាលពីថ្ងៃទី២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៤ សារព័ត៌មានបរទេសរាយការណ៍ថា អាកាសយានដ្ឋាននៅទីក្រុងហុងកុង បានបង្ហាញរូបសំណាកខ្លាឃ្មុំ ជាង២,០០០ក្បាលតំណាងឱ្យខ្លាឃ្មុំយក្ស ដើម្បីទាក់ទាញចំណាប់អារម្មណ៍ភ្ញៀវទេសចរជាតិ និងអន្តរជាតិ ព្រមទាំងជំរុញឱ្យហុងកុងក្លាយជាតំបន់ទេសចរណ៍ដ៏ពេញនិយមនៅតំបន់អាស៊ីម្តងទៀត ។

រូបសំណាកខ្លាឃ្មុំរាប់ពាន់ក្បាលដែលលោកអ្នកបានឃើញនេះ គឺជាការរៀបចំកម្មវិធី «Panda Go! Fest Hong Kong» ដោយការបង្ហាញរូបសំណាកខ្លាឃ្មុំ រហូតដល់២,៥០០ក្បាល នៅអាកាសយានដ្ឋានក្នុងទីក្រុងហុងកុង ។ ក្រៅពីនេះ នឹងមានការបង្ហាញរូបសំណាកខ្លាឃ្មុំឱ្យមហាជនទូទៅទស្សនានៅបរិវេណផ្លូវ Avenue of Stars ក្នុងតំបន់លក់ទំនិញ Tsim Sha Tsui និងទីតាំងល្បីៗ ៣កន្លែងទៀត នាខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៤ ។

ក្នុងចំណោមទីតាំងបង្ហាញរូបសំណាកខ្លាឃ្មុំទាំងនេះ គឺនឹងបង្ហាញនៅឧទ្យានជាតិ Ocean ផងដែរ ដែលជាកន្លែងរស់នៅរបស់កូនខ្លាឃ្មុំយក្ស, មេបារបស់វា ព្រមទាំងខ្លាឃ្មុំ២ក្បាលទៀត ដែលចិនប្រគល់ឱ្យហុងកុង សម្រាប់ជាកាដូ ឆ្នាំ២០២៤ ។

គោលបំណងនៃការបង្ហាញរូបសំណាកខ្លាឃ្មុំ គឺដើម្បីជួយជំរុញសេដ្ឋកិច្ចទីក្រុងហុងកុងឱ្យកាន់តែល្អប្រសើរឡើង និងជួយឱ្យហុងកុងក្លាយជាតំបន់ទេសចរណ៍ដ៏ពេញនិយមជាងគេនៅអាស៊ីឡើងវិញ ។

អ្នករៀបចំកម្មវិធីរូបសំណាកខ្លាឃ្មុំ ក៏បានអញ្ជើញតារាល្បីៗជាច្រើនរូបមកចូលរួមកម្មវិធីផងដែរ ដូចជា ៖ តារាចម្រៀងរបស់អាមេរិក ។ រីឯប្រាក់ចំណូលបានពីកម្មវិធីនេះ គឺសម្រាប់ជួយឧបត្ថម្ភដល់កម្មវិធីផ្សេងៗពាក់ព័ន្ធនឹងខ្លាឃ្មុំយក្ស ។

គួរបញ្ជាក់ថា ការបង្ហាញរូបសំណាកខ្លាឃ្មុំយក្សដល់ភ្ញៀវទេសចរ គឺក្នុងគោលបំណងអបអរសាទរដល់កូនខ្លាឃ្មុំភ្លោះដែលបានកើតនៅឧទ្យានជាតិ Ocean (Ocean Park Hong Kong) ។ ដោយឡែក ការប្រគល់ខ្លាឃ្មុំយក្សដល់សួនសត្វនៅក្រៅប្រទេស គឺបង្ហាញពីទំនាក់ទំនងការទូត និង Soft Power របស់ទីក្រុងប៉េកាំង ៕