ប្រទេសចិន ៖ សង្គ្រាមពាណិជ្ជកម្មរវាងចិន និងអាមេរិកកាន់តែកើនឡើង បានជះឥទ្ធិពលអវិជ្ជមានដល់ឧស្សាហកម្មទាំងសងខាង ប៉ុន្តែនៅក្នុងប្រទេសចិន ប្រជាជន និងក្រុមហ៊ុនផលិតសម្ភារៈប្រើប្រាស់មួយចំនួនបានកែច្នៃភាពមិនសប្បាយចិត្តរបស់ពួកគេចំពោះសហរដ្ឋអាមេរិក ដោយការរចនាម៉ូតច្រាស់ដុសបង្គន់ឲ្យមានលក្ខណៈស្រដៀងនឹងប្រធានាធិបតីអាមេរិកលោក Trump និងទទួលបានការគាំទ្រលើសលប់នឹកស្មានមិនដល់។

នៅក្នុងប្រទេសចិនកាលពីប៉ុន្មានសប្ដាហ៍មុន បានលេចចេញនូវឧបករណ៍ដ៏គួរឲ្យចាប់អារម្មណ៍ និងអស់សំណើចមួយ ដែលជាច្រាស់ដុសចានបង្គន់តំណាងឲ្យលោក Trump ។ ច្រាស់នេះ ត្រូវបានផលិតនៅទីក្រុង Yiwu ដែលស្ថិតនៅភាគខាងកើតរបស់ប្រទេសចិន និងល្បីល្បាញខាងផលិតទំនិញប្លាស្ទិកមានតម្លៃទាប។ គេបានហៅ ផលិតផល Trump-themed ជាមួយនឹងតម្លៃចន្លោះពី1.9 ដុល្លារ ដល់ 2.6 ដុល្លារ។ ឥឡូវនេះ មនុស្សជាច្រើនកំពុងប្រើច្រាស់នេះក្នុងទម្រង់នៃការបំបាក់មុខ និងការសងសឹកនឹងគោលនយោបាយពាណិជ្ជកម្មរបស់រដ្ឋបាលសហរដ្ឋអាមេរិក។

អ្វីដែលកាន់តែគួរឲ្យចាប់អារម្មណ៍នោះគឺ វាទទួលបានការបញ្ជារទិញយ៉ាងច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់នៅលើ TaoBao, Pinduoduo, AliExpress និងជាងនេះទៅទៀតវាក៏មានដាក់លក់នៅលើគេហទំព័រ Amazon ដែលមានការកម្មង់ទិញដ៏ច្រើននឹកស្មានមិនដល់ពីប៉ែកអឺរ៉ុប និងសម្បីតែក្នុងប្រទេសអាមេរិកផ្ទាល់ក៏មានការអ្នកទិញជាច្រើនផងដែរ។

ក្រៅពីច្រាស់ដុសបង្គន់ គេក៏មានផលិតជាសម្ភារៈប្រើប្រាស់ក្នុងការសម្អាតផ្សេងទៀត ដូចជាក្រដាសអនាម័យសម្រាប់ដាក់ក្នុងបង្គន់ដែលមានព្រីនរូបលោក Trump ដាក់ពីលើផងដែរ។ ការកើនឡើងនៃការលក់របស់ទាំងនេះមិនមែនគ្រាន់តែជានិន្នាការពាណិជ្ជកម្មនោះទេ ប៉ុន្តែវាឆ្លុះបញ្ចាំងពីការខកចិត្តផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច និងការតម្លើងពន្ធរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកមកកាន់ប្រទេសចិន។

ក្នុងករណីខាងលើនេះ វាបង្ហាញពីឥទ្ធិពលនៃវិវាទពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ ដែលជាកម្លាំងជំរុញលើការបញ្ចេញមតិបែបអវិជ្ជមានពីសំណាក់អ្នកប្រើប្រាស់ និងការឆ្លើយតបកម្រិតមូលដ្ឋាន។ នៅពេលដែលសង្រ្គាមពាណិជ្ជកម្មរវាងសហរដ្ឋអាមេរិក និងចិននៅតែបន្តកើនឡើង សកម្មភាពនៃការតវ៉ាជាប្រព័ន្ធកាន់តែច្រើនទំនងជានឹងលេចឡើងឆាប់ៗ ដែលនេះឆ្លុះបញ្ចាំងពីការខកចិត្តលើភាពតឹងរឹងនៃសេដ្ខកិច្ចរបស់ប្រជាជនចិន និងការប្រើប្រាស់អំណាចផ្ដាច់ការលើទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្មរបស់អាមេរិក៕

ប្រទេសចិន ៖ កាលពីថ្ងៃទី១៩ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៥ ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ចិន Xiamen Airlines បានបដិសេធពុំទទួលយកយន្តហោះ Boeing 737 MAX ដែលកុម្ម៉ង់ទិញពីក្រុមហ៊ុនអាមេរិក ក្រោយចិន និងអាមេរិកមានភាពតានតឹងផ្នែកពាណិជ្ជកម្ម ហើយធ្វើឱ្យយន្តហោះនេះហោះត្រឡប់មកអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិ King County នៅទីក្រុងស៊ីតថល សហរដ្ឋអាមេរិកវិញ ។

បន្ទាប់មក នៅថ្ងៃទី២១ ខែមេសា យន្តហោះ១គ្រឿងទៀតរបស់ក្រុមហ៊ុន Boeing ក៏ត្រូវក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ចិនបដិសេធពុំទទួលយកដែរ ដែលធ្វើឱ្យយន្តហោះត្រូវហោះត្រឡប់មកអាមេរិកដូចគ្នា ។ នេះបង្ហាញថា ក្រុមហ៊ុនយន្តហោះអាមេរិកបានរងផលប៉ះពាល់ដោយសារសង្គ្រាមពាណិជ្ជកម្ម ដែលប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Donald Trump គឺជាអ្នកចាប់ផ្តើមបង្កាត់ភ្លើងសង្គ្រាម ។

យន្តហោះ Boeing 737 MAX ១គ្រឿង បានហោះហើរចេញពីមជ្ឈមណ្ឌលដំឡើងយន្តហោះនៅទីក្រុង Zhoushan ក្បែរទីក្រុងសៀងហៃ កាលពីព្រឹកថ្ងៃទី២១ ខែមេសា ដោយហោះឆ្ពោះទៅកោះគួម របស់អាមេរិក ដែលជាទីតាំងសម្រាប់យន្តហោះនានាចុះចតសម្រាកពេលធ្វើដំណើរឆ្លងមហាសមុទ្រអាត្លង់ទិក ចម្ងាយ៨,០០០គីឡូម៉ែត្រ ។ កោះនេះស្ថិតនៅចន្លោះមជ្ឈមណ្ឌលផលិតយន្តហោះរបស់ក្រុមហ៊ុន Boeing នៅទីក្រុងស៊ីថល សហរដ្ឋអាមេរិក និងមជ្ឈមណ្ឌលដំឡើងយន្តហោះនៅទីក្រុងជូសាន ប្រទេសចិន ។ នេះបើតាមគេហទំព័រ AirNav Radar តាមដានការហោះហើររបស់យន្តហោះ ។

កាលពីដើមខែមេសា លោក Trump បានដំឡើងពន្ធទំនិញចិន ស្មើ១៤៥% ហើយចិនបានដំឡើងពន្ធទំនិញអាមេរិកវិញ ស្មើ១២៥% ។ ការដំឡើងពន្ធទៅវិញទៅមករវាងចិន និងអាមេរិក បានធ្វើឱ្យក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ចិនដែលកុម៉្មង់ទិញយន្តហោះ Boeing ប៉ះពាល់យ៉ាងខ្លាំង ដោយសារយន្តហោះ Boeing 737 MAX ថ្មី មានតម្លៃរហូតដល់៥៥លានដុល្លារអាមេរិក ។ វាជាយន្តហោះលក់ដាច់បំផុតរបស់ក្រុមហ៊ុន Boeing ហើយវាជាសញ្ញាអាក្រក់បំផុតសម្រាប់វិស័យអាកាសចរណ៍អាមេរិក ដែលទទួលបានការលើកលែងពន្ធអស់ជាច្រើនឆ្នាំ ។

សង្គ្រាមពាណិជ្ជកម្មរវាងចិន និងអាមេរិក បានធ្វើឱ្យក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ចិនបដិសេធពុំទទួលយកយន្តហោះអាមេរិក ខណៈក្រុមហ៊ុន Boeing ទើបរួចផុតពីវិធានការហាមនាំចូលយន្តហោះ 737 MAX អស់រយៈពេលជិត៥ឆ្នាំ ។ ភាពច្របូកច្របល់ក្រោយការផ្លាស់ប្តូរអត្រាពន្ធទំនិញបានប៉ះពាល់ដល់ការលក់យន្តហោះរបស់អាមេរិក ហើយធ្វើឱ្យនាយកក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍មួយចំនួនផ្អាកការទិញយន្តហោះ ដើម្បីចៀសវាងការបង់ពន្ធខ្ពស់នាពេលបច្ចុប្បន្ន ។

គួរបញ្ជាក់ថា ការបដិសេធរបស់ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ចិនពុំទទួលយកយន្តហោះអាមេរិក ដោយសាររដ្ឋាភិបាលចិនបញ្ជាឱ្យក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ទាំងអស់ផ្អាកទិញយន្តហោះ និងឧបករណ៍យន្តហោះពីក្រុមហ៊ុន Boeing ដើម្បីឆ្លើយតបនឹងការដំឡើងពន្ធទំនិញរបស់លោក Trump ៕

សហរដ្ឋអាមេរិក ៖ កាលពីថ្ងៃទី២១ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៥ យន្តហោះរបស់ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Delta Airlines បានជួបហេតុការណ៍ភ្លើងឆេះម៉ាស៊ីនផ្នែកខាងស្តាំ ខណៈពេលយន្តហោះនេះកំពុងចាកចេញពីអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិ Orlando រដ្ឋផ្លរីដា ទៅកាន់ទីក្រុងអេតឡេនតា រដ្ឋចរចៀ សហរដ្ឋអាមេរិក ។ បុគ្គលិកអាកាសចរណ៍បានជម្លៀសអ្នកដំណើរជិត៣០០នាក់ ចេញពីយន្តហោះជាបន្ទាន់ និងគ្មានអ្នកដំណើរណាម្នាក់រងរបួស ឬមានគ្រោះថ្នា.ក់ទេ ។

វាជាយន្តហោះ Airbus A330 ដែលត្រៀមធ្វើដំណើរចាកចេញពីអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិ Orlando រដ្ឋផ្លរីដា ទៅកាន់ទីក្រុងអេតឡេនតា រដ្ឋចរចៀ ប៉ុន្តែស្រាប់តែមានភ្លើងឆេះម៉ាស៊ីនយន្តហោះ ទើបធ្វើឱ្យយន្តហោះពុំអាចហោះហើរបាន ។ រដ្ឋបាលអាកាសចរណ៍អាមេរិក (FAA) ប្រកាសថា ពួកគេនឹងចាប់ផ្តើមស៊ើបអង្កេតរកមូលហេតុបណ្តាលឱ្យភ្លើងឆេះម៉ាស៊ីនយន្តហោះ ។

នេះជាហេតុការណ៍គ្រោះថ្នាក់កើតឡើងលើយន្តហោះរបស់ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍អាមេរិកលើកចុងក្រោយ ដែលធ្វើឱ្យអ្នកដំណើរបារម្ភពីសុវត្ថិភាពការធ្វើដំណើរតាមយន្តហោះអាមេរិក ។ កន្លងមក មានហេតុការណ៍យន្តហោះក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ American Airlines បុកឧទ្ធម្ភាគចក្រ Blackhawk នៅកណ្តាលអាកាស ក្បែរអាកាសយានដ្ឋាន Reagan Washington ដែលបណ្តាលឱ្យមនុស្សស្លាប់រហូតដល់៦៧នាក់ ។

ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Delta Airlines បញ្ជាក់ថា យន្តហោះឆេះម៉ាស៊ីននេះបានដឹកអ្នកដំណើរចំនួន២៨២នាក់ និងបុគ្គលិកអាកាសចរណ៍១២នាក់ ដោយបុគ្គលិកអាកាសចរណ៍បានអនុវត្តតាមដំណាក់កាលជម្លៀសអ្នកដំណើរទាំងអស់ចេញពីយន្តហោះដោយសុវត្ថិភាព ក្រោយភ្លើងឆេះម៉ាស៊ីនយន្តហោះ ។

បើតាមអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិ Orlando គឺភ្នាក់ងារសង្គ្រោះ ព្រមទាំងរថយន្តពន្លត់អគ្គិភ័យ ត្រូវបានបញ្ជូនមកកាន់កន្លែងកើតហេតុភ្លាមៗ ។ រីឯក្រុមហ៊ុនយន្តហោះ Airbus ពុំបាននិយាយអ្វីពាក់ព័ន្ធនឹងហេតុការណ៍នេះឡើយ ។

គួរបញ្ជាក់ថា ហេតុការណ៍ភ្លើងឆេះម៉ាស៊ីនយន្តហោះបានកើតឡើងជាញឹកញាប់នាប៉ុន្មានខែចុងក្រោយនេះ ដែលធ្វើឱ្យអ្នកដំណើរបារម្ភពីសុវត្ថិភាពការធ្វើដំណើរតាមផ្លូវអាកាស ។ កាលពីខែមីនា កន្លងមក ភ្លើងបានឆេះម៉ាស៊ីនយន្តហោះក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ American Airlines ១គ្រឿងក្នុងអាកាសយានដ្ឋាន និងត្រូវជម្លៀសអ្នកដំណើរឡើងលើស្លាបយន្តហោះ ៕