សហរដ្ឋអាមេរិក ៖ រដ្ឋបាលលោក Trump បានបញ្ចប់សិទ្ធិសកលវិទ្យាល័យ Harvard ក្នុងការទទួលចុះឈ្មោះនិស្សិតបរទេសឲ្យចូលរៀននៅសាលាតទៅទៀត ក្រោមហេតុផលថាខាងសាលាមិនបានអនុវត្តតាមសំណើររបស់រដ្ឋាភិបាល។ នេះបើយោងតាមសារព័ត៌មានបរទេស BBC ។

កាលពីថ្ងៃទី 22 ខែឧសភា ឆ្នាំ 2025 រដ្ឋមន្រ្តីសន្តិសុខក្នុងស្រុក អ្នកស្រី Kristi Noem បានប្រកាសថា សាកលវិទ្យាល័យ Harvard ត្រូវបានដកសិទ្ធិចូលរួមកម្មវិធីនិស្សិត និងការផ្លាស់ប្តូរអន្តរជាតិ (SEVP)។ នេះមានន័យថា Harvard មិនមែនជាកន្លែងសម្រាប់ទទួលនិស្សិតអន្តរជាតិបានទៀតទេ។ អំពើនេះប៉ះពាល់ដល់និស្សិតបរទេសប្រហែល 6,800នាក់ ដែលត្រូវប្តូរទៅសាកលវិទ្យាល័យផ្សេងទៀត ព្រោះបើមិនដូច្នេះទេពួកគេនឹងបាត់បង់សិទ្ធិស្របច្បាប់នៅក្នុងសហរដ្ឋអាមេរិក។

រដ្ឋបាល Trump បានអះអាងពីមូលហេតុជាច្រើនដែលនាំឲ្យមានសេចក្តីសម្រេចនេះ គឺបណ្ដាលពីសាកលវិទ្យាល័យ Harvard បានបដិសេធមិនផ្ដល់ដល់រដ្ឋាភិបាលនូវបណ្ដាព័ត៌មានដែលទាក់ទងនឹងសកម្មភាពខុសច្បាប់ជាយថាហេតុរបស់ពួកនិស្សិតបរទេស។

គួរបញ្ជាក់ដែរថា ការសម្រេចច្បាប់រឹតបន្តឹងការទទួលសិស្សនេះ មិនមែនសម្រាប់តែនិស្សិតបរទេសក្រោយៗដែលត្រៀមនឹងចូលមករៀនក្នុងសាលាប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែគឺជាការកាត់ផ្ដា.ច់និស្សិតបរទេសចេញពីសាលាតែម្ដង រួមទាំងនិស្សិតចាស់ៗដែលកំពុងរៀនផងដែរ។ វាបង្ករឱ្យមានការភ័យខ្លាច និងការខកចិត្តក្នុងចំណោមសិស្សរាប់ពាន់នាក់ដែលអនាគតរបស់ពួកគេស្ថិតក្នុងភាពទន់ខ្សោយនៅឡើយ។ និស្សិតវ័យ 22ឆ្នាំម្នាក់មកពីប្រទេសស៊ុយអែត បាននិយាថា ៖ ខ្ញុំចងចាំថ្ងៃដែលខ្ញុំបានទទួលឳកាសចូលរៀននៅសាកលវិទ្យាល័យ Harvard វាជាថ្ងៃល្អបំផុតនៃជីវិតរបស់ខ្ញុំ ប៉ុន្តែពេលនេះខ្ញុំមិននឹកស្មានថាពេលវេលារបស់ខ្ញុំនៅក្នុងសាលាមួយនេះ ត្រូវបញ្ចប់ដូចនេះទេ។

ចំពោះស្ថានភាពនេះ Harvard បាននិយាយថា ៖ សកម្មភាពរបស់រដ្ឋបាល Trump គឺមិនសមស្របនឹងច្បាប់វាប៉ះពាល់ដល់បេសកកម្ម និងសហគមន៍សាកលវិទ្យាល័យ។ កន្លងមកមាននិស្សិតបរទេសដែលមកពីជាង 140ប្រទេស បានចូលមករៀន និងប្រើប្រាស់ចំណេះដឹងរបស់ពួកគេក្នុងជួយប្រទេសនេះឲ្យកាន់តែរីកចម្រើនមកដល់សព្វថ្ងៃ តើនេះជាអ្វីដែលពួកគេត្រូវទទួលបានឬ?

ការផ្ទុះការប្រឆាំងនេះ គឺជាផ្នែកមួយនៃជម្លោះដ៏ធំ រវាងរដ្ឋបាលលោក Trump និងសាកលវិទ្យាល័យឈានមុខមួយចំនួន ដែលទទួលរងការគំរា.មកាត់ថវិកាជំនួយ ការទទួលបណ្ដឹ.ងពីសាលាដំបូង ការកៀបសង្កត់សេរីភាពក្នុងការនិយាយ និងឯករាជ្យភាពរបស់វិទ្យាស្ថាននីមួយៗ៕

ប្រទេសវៀតណាម ៖ រដ្ឋាភិបាលវៀតណាមបានអនុញ្ញាតឱ្យបើកក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ថ្មី ឈ្មោះ «Sun PhuQuoc Airways» ដើម្បីទទួលភ្ញៀវទេសចរមកលេងនៅកោះ Phu Quoc (កោះត្រល់) ដោយកំណត់គោលដៅឱ្យក្រុមហ៊ុននេះមានយន្តហោះ រហូតដល់ជាង៣០គ្រឿង ក្នុងឆ្នាំ២០៣០ ។ នេះបើតាមការអះអាងរបស់ Sun Group គឺជាក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍មេរបស់ក្រុមហ៊ុន Sun PhuQuoc Airways មកកាន់សារព័ត៌មាន AFP កាលពីថ្ងៃទី២១ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៥ ។

វិស័យអាកាសចរណ៍របស់ប្រទេសវៀតណាម បានរីកចម្រើនយ៉ាងឆាប់រហ័សក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ដោយសារកំណើនពលរដ្ឋវៀតណាមមានជីវិតធូរធាកើនឡើង ហើយពួកគេមានប្រាក់គ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ការធ្វើដំណើរតាមយន្តហោះ ។

ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Sun PhuQuoc Airways (SPA) នឹងទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរបរទេសមកកម្សាន្តនៅកោះ Phu Quoc (កោះត្រល់) ដែលស្ថិតនៅភាគខាងត្បូងប្រទេសវៀតណាមឱ្យបានច្រើន ហើយកោះ Phu Quoc នឹងក្លាយជាគោលដៅទេសចរណ៍ដ៏ពេញនិយមរបស់ភ្ញៀវទេសចរវៀតណាម និងបរទេស ។ នេះបើតាមការអះអាងរបស់ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Sun Group ។

លើសពីនេះ ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ថ្មីនឹងផ្តោតគោលដៅទាក់ទាញទេសចរណ៍ និងក្រុមហ៊ុនអាជីវកម្មធំៗជាច្រើននៅប្រទេសវៀតណាម និងទូទាំងពិភពលោក ។ ក្រុមហ៊ុន Sun Group បានវិនិយោគប្រាក់ក្នុងវិស័យអាកាសចរណ៍ ស្មើជិត១០០លានដុល្លារ និងមានគម្រោងបង្កើនយន្តហោះឱ្យបានចំនួន៣១គ្រឿង នៅឆ្នាំ២០៣០ ។ យន្តហោះដឹកអ្នកដំណើរដំបូងរបស់ក្រុមហ៊ុន Sun PhuQuoc Airways គឺនឹងចាប់ផ្តើមនៅត្រីមាសទី៤ ឆ្នាំ២០២៥ ។

ក្រៅពីវិស័យអាកាសចរណ៍ Sun Group គឺជាក្រុមហ៊ុនអចលនទ្រព្យ និងការកម្សាន្តដ៏ល្បីល្បាញ ហើយក្រុមហ៊ុននេះមានគម្រោងអភិវឌ្ឍន៍អចលនទ្រព្យជាច្រើនកន្លែងទៀតនៅទូទាំងប្រទេស ។

គួរបញ្ជាក់ថា ប្រទេសវៀតណាមមានក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ជាតិ ដូចជា ៖ ក្រុមហុម Vietnam Airlines និងក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍តម្លៃទាប Vietjet Air ។ ក្រៅពីនេះ ក៏មានក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Bamboo Airways និង Vietravel Airlines ៕

ប្រទេសអ៊ីរ៉ង់ ៖ តាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានបរទេសកាលពីថ្ងៃទី២២ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៥ ឱ្យដឹងថា បុរសអ៊ីរ៉ង់ម្នាក់បានបំបែកកំណត់ត្រាពិភពលោកជាលើកទី៣ ដោយឈរឱ្យគេដាក់ស្លាបព្រាបាយ ចំនួន៩៦ លើរាងកាយ និងគ្មានស្លាបព្រាបណាមួយជ្រុះសោះ ។ បុរសរូបនេះនិយាយថា ខ្លួនប្រាណខ្ញុំដូចគ្នានឹងដែកឆក់ ហើយរបស់អ្វីក៏ដោយ ក៏អាចដាក់លើខ្លួនខ្ញុំបានទាំងអស់ ។

បុរសអ៊ីរូបនេះឈ្មោះ Abolfazl Saber Mokhtari អាយុ៥៤ឆ្នាំ បានធ្វើឱ្យមហាជនភ្ញាក់ផ្អើលម្តងទៀត ក្រោយពីឈរឱ្យគេដាក់ស្លាបព្រាបាយរហូតដល់៩៦ លើរាងកាយ ដោយគ្មានស្លាបព្រាណាមួយជ្រុះសោះ ។ វាជាសមត្ថភាពផ្ទាល់ខ្លួនយ៉ាងពិសេស និងពិតជាមិនធម្មតា ដែលអ្នកដទៃពុំអាចធ្វើបាន ហើយនេះជាការបំបែកកំណត់ត្រាពិភពលោក លើកទី៣ ដែលបានចុះក្នុង Guinness World Records ។

លោក Mokhtari រស់នៅទីក្រុងខារ៉ាជ ប្រទេសអ៊ីរ៉ង់ ធ្លាប់បានបំបែកកំណត់ត្រាពិភពលោក លើកដំបូងកាលពីឆ្នាំ២០២១ ដោយការដាក់ស្លាបព្រា ចំនួន៨៥ លើរាងកាយ ។ ២ឆ្នាំក្រោយមក លោកក៏បានបំបែកកំណត់ត្រាពិភពលោកម្តងទៀត ដោយការដាក់ស្លាបព្រាចំនួន៨៨ លើរាងកាយ ហើយនៅឆ្នាំ២០២៥នេះ លោកបានបំបែកកំណត់ត្រាពិភពលោកជាលើកទី៣ ដោយដាក់ស្លាបព្រាចំនួន៩៦ លើរាងកាយ ។

លោក Mokhtari និយាយថា ៖ «ខ្ញុំចាប់ផ្តើមដាក់ស្លាបព្រា និងរបស់ផ្សេងៗលើរាងកាយតាំងពីនៅក្មេងមកម៉្លេះ ។ ក្រោយពីបានហ្វឹកហាត់ និងព្យាយាមអស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំមក ខ្ញុំក៏អាចបង្កើនសមត្ថភាពឱ្យកាន់តែពិសេសខ្លាំងឡើង រហូតដល់អាចបំបែកកំណត់ត្រាពិភពលោក ចំនួន៣លើក ។ ខ្ញុំអាចដាក់របស់ផ្សេងៗលើខ្លួនបានទាំងអស់ មិនថាផ្លាស្ទិក កែវ ផ្លែឈើ ថ្ម និងកំណាត់ឈើ» ។

លោកជឿជាក់ថា សមត្ថភាពពិសេសនេះកើតឡើងដោយសារលោកអាចបញ្ចេញថាមពលពីរាងកាយបញ្ជូនទៅកាន់វត្ថុទាំងនេះ ដោយផ្តោតអារម្មណ៍ទៅលើវត្ថុ បន្ទាប់មក ប្រើប្រាស់សមាធិឱ្យខ្លាំងបំផុត ។ បច្ចុប្បន្ន លោក Mokhtari ត្រូវបានមហាជនទទួលស្គាល់ថា ជាស្តេចស្លាបព្រានៅលើពិភពលោក ៕

ប្រទេសចិន ៖ ប្រទេសចិននឹងរៀបចំការប្រដាល់មនុស្សយន្ត Humanoid លើសង្វៀនជាលើកដំបូងលើពិភពលោក ក្នុងទីក្រុងហាងចូ ខេត្តជឺជៀន នៅថ្ងៃទី២៥ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៥ ។ មនុស្សយន្តត្រូវឡើងប្រដាល់ គឺជារបស់ក្រុមហ៊ុន Unitree Robotics នៅទីក្រុងហាងចូ ដោយក្រុមហ៊ុនបានសាកល្បងបច្ចេកវិទ្យាប្រដាល់របស់មនុស្សយន្តទាំង២គ្រឿង ដើម្បីឱ្យវាអាចវាយគ្នាចំគោលដៅដូចកីឡាករពិតៗ ។

ក្នុងខ្លួនមនុស្សយន្តបំពាក់ដោយបច្ចេកវិទ្យាទំនើបៗ ដូចជា ៖ បច្ចេកវិទ្យាវាស់ចម្ងាយដើម្បីបង្កើតរូបភាព និងកាមេរ៉ាជួយឱ្យមនុស្សយន្តយល់ពីបរិយាកាសជុំវិញខ្លួនអាចវាយចំដៃគូ ។ ក្រុមហ៊ុនបានផលិតខ្លួនមនុស្សយន្តយ៉ាងរឹងមាំ ពីព្រោះពេលមនុស្សយន្ត១គ្រឿងទៀតវាយដោយកណ្តាប់ដៃខ្លាំងៗ គឺមនុស្សយន្តនឹងមិនខូចខាត ហើយអាចវាយបកវិញ ។ បើមនុស្សយន្តត្រូវបានដៃគូវាយខ្លាំងរហូតដល់ដួល វានឹងអាចក្រោកឡើងមកតស៊ូជាមួយដៃគូបន្តទៀត ។

ក្រៅពីនេះ មនុស្សយន្តទាំង២គ្រឿងត្រូវបានបំពាក់ដោយបច្ចេកវិទ្យារៀនសូត្រពីតិចនិចប្រដាល់របស់កីឡាករប្រដាល់ល្បីៗលើពិភពលោក ។ ការបំពាក់បច្ចេកវិទ្យាទំនើបនេះនឹងជួយឱ្យមនុស្សយន្តកាន់តែមានសមត្ថភាពខ្លាំងជាងមុន ។ ក្រុមហ៊ុន Unitree Robotics បញ្ជាក់ថា មនុស្សយន្តទាំង២គ្រឿងកំពុងហ្វឹកហាត់ប្រដាល់យ៉ាងខ្លាំង មុនពេលថ្ងៃប្រកួតមកដល់ គឺនៅថ្ងៃទី២៥ ខែឧសភា ហើយទទួលបានការគាំទ្រយ៉ាងច្រើននៅប្រទេសចិន ។

ដោយឡែក កាលពីថ្ងៃទី១៩ ខែមេសា កន្លងមក ក្រុមហ៊ុនចិនជាច្រើនបានបញ្ជូនមនុស្សយន្ត Humanoid ចំនួន២១គ្រឿង មកចូលរួមការរត់ពាក់កណ្តាលម៉ារ៉ាតុងជាមួយមនុស្សចំនួន១២,០០០នាក់ ជាលើកដំបូងលើពិភពលោក ក្នុងចម្ងាយ២១គីឡូម៉ែត្រ នៅតំបន់ Yizhuang ទីក្រុងប៉េកាំង ។ មនុស្សយន្តជាច្រើនគ្រឿងជួបឧបសគ្គតាំងពីពេលចាប់ផ្តើមរត់ ខណៈមនុស្សយន្តខ្លះដួល ហើយក្រោកឡើងវិញ និងមានមនុស្សយន្តតែ៦គ្រឿងប៉ុណ្ណោះរត់ទៅដល់គោលដៅ ។

គណៈកម្មការបានអនុញ្ញាតឱ្យមនុស្សយន្តផ្លាស់ប្តូរថ្ម ក្នុងពេលកីឡាករជាមនុស្សសម្រាកផឹកទឹក ។ ក្រុមហ៊ុនផលិតមនុស្សយន្តចិនរំពឹងថា ការវិនិយោគក្នុងឧស្សាហកម្មច្នៃប្រឌិតមនុស្សយន្តថ្មីៗនឹងជួយជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចជាតិ ។ រីឯមន្ត្រីក្រសួងឧស្សាហកម្ម និងបច្ចេកវិទ្យាចិន បាននិយាយកាលពីឆ្នាំ២០២៣ ថា នេះជាការប្រកួតប្រជែងបច្ចេកវិទ្យាថ្មីផ្នែកមនុស្សយន្ត ៕

ប្រសិនបើភ្ញាក់ពីគេងនៅក្នុងបន្ទប់សណ្ឋាគារដ៏ប្រណីតមួយ ជាមួយទិដ្ឋភាពនៃប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ ឬលំហរអាកាសដែលអាចមើលឃើញតាមបង្អួច តើវានឹងមានអារម្មណ៍ដូចម្ដេច? នោះមិនមែនជាសណ្ឋាគារផ្កាយ4 ឬផ្កាយ5 ឡើយ ប៉ុន្តែគឺជាសណ្ឋាគារដែលមានផ្កាយព័ទ្ធជុំវិញតែម្ដង។ហើយ ទាំងអស់នេះនឹងមិនមែនមានតែនៅក្នុងការស្រមើស្រមៃនោះទេ វានឹងលេចរូបរាងឡើងមកនៅក្នុងពេលឆាប់ៗខាងមុខនេះ។

ក្រុមហ៊ុន Orbital Assembly Corporation (OAC) ដែលមានមូលដ្ឋាននៅសហរដ្ឋអាមេរិក បានបង្ហើបព័ត៌មានថា ពួកគេកំពុងស្ថាបនាសណ្ឋាគារអាវកាស ដើម្បីផ្ដល់បទពិសោធស្នាក់នៅថ្មីដែលមិនធ្លាប់មានពីមុនមក។ គំនិតក្នុងការបង្កើតឲ្យមាននូវសណ្ឋាគារក្នុងលំហរអាកាសនេះ ត្រូវបានគេឪ្យឈ្មោះថា «Voyager» ដែលជាការរចនាឲ្យមានជារង្វង់មូលដូចជាកង អាចផ្ទុកមនុស្សបានចំនួន 400 នាក់ ហើយនឹងបើកដំណើរការនៅឆ្នាំ 2027ខាងមុខ។

នៅក្នុងការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានCNN កន្លងមកបានឲ្យដឹងថា លោក Tim Alatorre ប្រធានផ្នែកប្រតិបត្តិការរបស់ Orbital Assembly គិតថាលោកចង់ឲ្យវិស័យទេសចរណ៍អវកាសមានភាពជិតស្និទ្ធជាមួយមនុស្សលើផែនដីជាងពេលមុនៗ ។ លោកបានបន្តថា៖ «វានឹងផ្តល់ឱ្យយើងនូវឱកាស ដើម្បីឱ្យមនុស្សចាប់ផ្តើមទទួលបានបទពិសោធន៍ក្នុងលំហរអាកាសក្នុងពេលឆាប់ៗ»។

គួររំលឹកថា កាលពីឆ្នាំ2019 លោក Alatorre ធ្លាប់បាននិយាយនៅក្នុងបទសម្ភាសន៍មួយថា សណ្ឋាគារ Voyager នឹងធ្វើការដូចជារហាត់ទឹកដែលកំពុងវិលដោយខ្លួនឯង ដើម្បីបង្កើតទំទាញសិប្បនិម្មិត (ដោយប្រើកម្លាំងបាញ់ចេញមកក្រៅ) បង្កើតទំទាញប្រហែល 1/6 នៃផែនដី។

សម្រាប់តម្លៃក្នុងការស្នាក់នៅត្រូវបានគេប្រហាក់ប្រហែលថាអាចនឹងអស់ចន្លោះពី 5ម៉ឺន ទៅ 5លានដុល្លារក្នុងម្នាក់។ បានន័យថា ប្រសិនបើអ្នកស្នាក់នៅត្រឹមពេលមួយយប់នោះ អ្នកនឹងត្រូវចំណាយចាប់ពី 5ម៉ឺន ដល់ 10ម៉ឺនដុល្លារ និងបើស្នាក់នៅរយៈពេល 3-5ថ្ងៃ នោះអ្នកអាចនឹងត្រូវចំណាយចាប់ពី 1លាន ទៅ5លានដុល្លារក្នុងម្នាក់។ តម្លៃនេះបូករួមជាមួយនឹងការធ្វើដំណើរទៅមកដោយយានអវកាស ការស្នាក់នៅក្នុងសណ្ឋាគារ និងអាហារហូបចុកផ្សេងៗ។

នៅក្នុងសណ្ឋាគារ Voyager ត្រូវបានគេឲ្យដឹងថា មានបំពាក់នូវបរិក្ខាទំនើបៗ ដូចជា បន្ទប់សណ្ឋាគារប្រណិត, វីឡាឯកជន, មន្ទីរស្រាវជ្រាវ បន្ទប់ស្នាក់របស់បុគ្គលិក ភោជនីយដ្ឋាន បារ កន្លែងហាត់ប្រាណ បន្ទប់មើលផែនដី រោងកុន និងទីលានលេងកីឡាជាដើម។ ជាងនេះទៅទៀត ភ្ញៀវរបស់សណ្ឋាគារក៏នឹងទទួលអាហារដែលមានរសជាតិឈ្ងុយឆ្ងាញ់ដែលគេបានដឹកជញ្ជូនមកពីភពផែនដីផងដែរ។

គួរជម្រាបផងដែរថា ក្រុមហ៊ុន OAC ក៏បានសហការគ្នាជាមួយក្រុមហ៊ុន SpaceX របស់មហាសេដ្ឋី Elon Musk ផងដែរក្នុងការប្រើប្រាស់យាន Falcon 9 ឬ Starship ធ្វើជាមធ្យោបាយធ្វើដំណើរនៃអតិថិជនរបស់សណ្ឋាគារ។ ដូច្នេះដើម្បីអាចមកដល់សណ្ឋាគារ អតិថិជនទាំងអស់ត្រូវធ្វើដំណើរដោយយានហោះចេញពីភពផែនដីជាមុនសិន។

យ៉ាងណាមិញ គម្រោងការខាងលើនេះត្រូវបានចាប់ផ្ដើមសាងសង់កាលពីឆ្នាំ 2020 និងគ្រោងដាក់ដំណើរការជាផ្លូវការនៅឆ្នាំ 2030 ឬ ត្រឹម2027 ប្រសិនបើកត្តាផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុមានភាពរលូនដូចការគ្រោងទុក៕

ចុះសម្រាប់លោកអ្នកវិញ ប្រសិនបើមានឳកាសតើចង់សាកល្បងស្នាក់នៅក្នុងសណ្ឋាគារលើលំហរអាកាសបែបនេះដែរ ឬទេ?

ប្រទេសថៃ ៖ តុលាការថៃ បានសម្រេចកាត់ទោសអតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រី លោកស្រី យីងឡាក់ ស៊ីណាវ៉ាត្រ ដែលបាននិរទេសខ្លួន ឱ្យបង់ជាប្រាក់សំណងចំនួន 10 ពាន់លានបាត (305 លានដុល្លារ) ជុំវិញគម្រោងសន្យាទិញស្រូវពីកសិករ ប៉ុន្តែបានធ្វើឲ្យខាតបង់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដល់រដ្ឋាភិបាល ក្នុងពីអាណត្តិដែលខ្លួនដឹកនាំ។

យោងតាមសារព័ត៌មានប្រទេសថៃ នៅថ្ងៃព្រហស្បត្តិ៍នេះ តុលាការកំពូលរបស់ថៃបានចេញសេចក្ដីសម្រេចឲ្យលោកស្រី យីងឡាក់ បង់សំណងចំនួន 10 ពាន់លានបាត (ប្រហែល 305 លានដុល្លារ) សម្រាប់ការខាតបង់ដែលបណ្តាលមកពីគម្រោងទិញអង្ករនៃរដ្ឋាភិបាលរបស់នាង។ គម្រោងនេះគឺមានគោលបំណងជួយកសិករ ដោយទិញអង្ករក្នុងតម្លៃខ្ពស់ជាងទីផ្សារ ប៉ុន្តែនាំឲ្យរដ្ឋាភិបាលខាតបង់សាច់ប្រាក់យ៉ាងធំស្មើប្រហែល 178,000 លានបាត (ប្រហែល 5.5 ពាន់លានដុល្លារ) ក្នុងរយៈពេលពីរឆ្នាំ ព្រោះអង្ករ ស្រូវដែលប្រមូលពីកសិករនោះមិនអាចលក់ចេញបានគ្រប់ និងគ្មានទីផ្សារអន្តរជាតិទិញ។

តុលាការកំពូលថៃបាននិយាយថា “ជនជាប់ចោទបានបំពេញភារកិច្ចដោយមានការធ្វេសប្រហែសយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដែលបណ្តាលឱ្យខូចខាតដល់រដ្ឋ ដូច្នេះហើយត្រូវតែសងសំណង”។ សេចក្តីសម្រេចនេះ បានធ្វើឡើងកាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ទី22 ខែឧសភា ដោយពាក្យបណ្តឹងឧទ្ធរណ៍ទៅកាន់លោកស្រី យីងឡាក់គឺដើម្បីប្រឆាំងនឹងការបង្ករការខូចខាតដល់ក្រសួងហិរញ្ញវត្ថុ។

គួរបញ្ជាក់ថា លោកស្រី យីងឡាក់ វ័យ57ឆ្នាំរូបនេះ បានឡើងកាន់អំណាចក្នុងឆ្នាំ 2011 និងបានលាលែងពីតំណែងដោយសាររដ្ឋប្រហារនៅក្នុងឆ្នាំ 2014។ នាងគឺជាម្តាយមីងរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រីបច្ចុប្បន្ន Paetongtarn Shinawatra និងជាប្អូនស្រីរបស់អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីលោកថាក់ស៊ីន ស៊ីណាវ៉ាត្រា។ លោកស្រី យីងឡាក់ ធ្លាប់ត្រូវបានតុលាការកា.ត់ទោ.សកាលពីឆ្នាំ2017 ឱ្យជាប់ពន្ធនាគារ 5 ឆ្នាំ ប៉ុន្តែក្រោយមកក៏បានវ្រានចោលវិញ ហើយលោកស្រីក៏បាននិរទេសខ្លួនទៅរស់នៅក្រៅប្រទេស។

ឆ្លើយតបទៅនឹងសេចក្ដីសម្រេចរបស់តុលាការ លោកស្រី យីងឡាក់បាននិយាយថា ៖ លោកស្រីគ្មានចេតនាបង្កការខូចខាតទេ ហើយលោកស្រីថា កំពុងតែត្រូវបានគេចាប់បង្ខំឱ្យទទួលខុសត្រូវចំពោះ “បំណុលដែលដែលខ្លួនមិនបានបង្កឡើង”។ លោកស្រីបន្តថា ករណីនេះឧបាយកលនយោបាយ និងមិនយុត្តិធម៌ ហើយគម្រោងទិញស្រូវរបស់រដ្ឋាភិបាលលោកស្រីនៅសម័យនោះ គឺដើម្បីជួយកសិករ មិនមែនដើម្បីទទួលផលប្រយោជន៍ផ្ទាល់ខ្លួនឡើយ៕

ប្រទេសចិន ៖ កាលពីថ្ងៃទី២២ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៥ សារព័ត៌មានបរទេសរាយការណ៍ថា ចិនបានរកឃើញមេរោគថ្មីនៅស្ថានីយអវកាស Tiangong ដែលមិនធ្លាប់ស្គាល់ពីមុន ។ អវកាសយានិកចិនអះអាងថា នៅបន្ទប់ពិសោធន៍លើអវកាសនឹងក្លាយជាកន្លែងដ៏ល្អសម្រាប់មេរោគថ្មីនេះធំធាត់ ប៉ុន្តែពួកគេពុំដឹងថា តើមេរោគនេះនឹងបង្កគ្រោះថ្នា.ក់ដល់មនុស្សដែរឬទេ?

យោងតាមអត្ថបទចុះផ្សាយក្នុងទស្សនាវដ្តី «International Journal of Systematic and Evolutionary Microbiology» របស់អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រចិនឱ្យដឹងថា អវកាសយានិកចិនបានរកឃើញមេរោគថ្មីដែលពុំធ្លាប់ឃើញលើពិភពលោក ហើយពួកគេដាក់ឈ្មោះវាថា «Niallia Tiangongensis» ជាឈ្មោះរបស់ស្ថានីយអវកាស ។ អវកាសយានិកចិនសន្និដ្ឋាន មេរោគថ្មីនេះវិវត្តន៍ពីមេរោគមួយប្រភេទទៀតនៅក្រោមដី ។

ការយល់ដឹងពីលក្ខណៈមេរោគថ្មីក្នុងពេលបំពេញបេសកកម្មរយៈពេលវែង គឺមានសារៈសំខាន់ណាស់ដើម្បីការពារសុខភាពរបស់អវកាសយានិកចិន និងថែទាំដំណើរការរបស់យានអវកាស ។ នេះបើតាមការដកស្រង់ខ្លឹមសារអត្ថបទដែលផ្សាយក្នុងទស្សនាវដ្ដី ។

កាលពីឆ្នាំ២០២៣ អវកាសយានិករបស់យានអវកាស Shenzhou-15 បានយកក្រណាត់មកជូតសម្អាតម៉ូឌុលរបស់ស្ថានីយអវកាស បន្ទាប់មក ក៏បង្កកក្រណាត់នេះបញ្ជូនមកផែនដី ដើម្បីពិនិត្យមើលថា វាផ្ទុកអ្វីខ្លះ ។ តាមការវិភាគបង្ហាញថា ក្នុងក្រណាត់មានមេរោគពូជថ្មី ដែលពុំធ្លាប់ស្គាល់ ។ អ្វីគួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍បំផុត គឺមេរោគ Niallia Tiangongensis អាចសម្របខ្លួនដើម្បីរស់នៅលើលំហអាកាស, អាចការពារខ្លួនពីវិទ្យុសកម្ម និងអាចបង្កើតសារធាតុ Biofilm ដើម្បីការពារខ្លួនទៀតផង ។

ប៉ុន្តែអវកាសយានិកចិនពុំប្រាកដចិត្តថា តើមេរោគថ្មី Niallia Tiangongensis បានវិវត្តន៍ខ្លួនពីមេរោគ Niallia Circulans ដែលមានហ្សែនស្រដៀងគ្នាដែរឬទេ? Niallia Circulans គឺជាមេរោគក្នុងដី ទឹក និងកាកសំណល់អាហារ ហើយអាចឆ្លងក្នុងឈាមមនុស្សដែលមានប្រព័ន្ធការពាររាងកាយខ្សោយ ។ រីឯមេរោគថ្មី Niallia Tiangongensis គេមិនដឹងថា តើវាបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់មនុស្សដែរឬទេ?

តាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌តមាន CCTV របស់ចិន គឺមេរោគថ្មីនេះមានទំហំតូច និងលាក់ខ្លួនក្នុងបន្ទប់គ្រប់គ្រងស្ថានីយអវកាស Tiangong វារស់នៅកន្លែងគ្មានទម្ងន់ ។ អវកាសយានិកចិនបានយកមេរោគនេះពីស្ថានីយអវកាស កាលពីខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៣ មកកាន់ផែនដីដើម្បីស្រាវជ្រាវ ។

ការរកឃើញមេរោគថ្មីធ្វើឱ្យអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រចិនយល់ដឹងកាន់តែច្បាស់ពីការវិវត្តខ្លួនរបស់មេរោគតូចៗ ដើម្បីឱ្យពួកគេផលិតយានអវកាសមានសុវត្ថិភាពសម្រាប់ជិះទៅលំហអាកាស នាថ្ងៃអនាគត ។ បច្ចុប្បន្ន ពួកគេកំពុងស្រាវជ្រាវពីមេរោគថ្មីវិវត្តន៍ខ្លួនដូចម្តេច និងអាចរស់នៅកន្លែងណាខ្លះ ៕

ចក្រភពអង់គ្លេស បានយល់ព្រមផ្ទេរប្រជុំកោះ Chagos ដែលស្ថិតនៅមហាសមុទ្រឥណ្ឌា ទៅឱ្យប្រទេសម៉ូរីស ដើម្បីរក្សាការគ្រប់គ្រងលើ Diego Garcia ដែលជាទីតាំងនៃមូលដ្ឋានយោធាដ៏សំខាន់របស់សហរដ្ឋអាមេរិក និងចក្រភពអង់គ្លេស។

ការសម្រេចចិត្តប្រគល់កោះនេះធ្វើឡើងតាមសម្ពាធផ្លូវច្បាប់អន្តរជាតិ រួមទាំងការសម្រេចរបស់តុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិឆ្នាំ ២០១៩ ដែលចាត់ទុកការបំបែកកោះនេះរបស់ចក្រភពអង់គ្លេសពីប្រទេសម៉ូរីស គឺជារឿងខុសច្បាប់។

នៅក្រោមកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ ចក្រភពអង់គ្លេសនឹងជួលមូលដ្ឋានទ័ព Diego Garcia រយៈពេល ៩៩ ឆ្នាំ និងបង្កើតមូលនិធិសម្រាប់បង្កើតតាំងទីលំនៅថ្មីសម្រាប់ជនភៀសខ្លួន។

សូមរំលឹកថា ដើមឡើយ នៅឆ្នាំ១៩៦៥ ពោលបីឆ្នាំមុនពេលប្រទេសម៉ូរីសទទួលបានឯករាជ្យ ចក្រភពអង់គ្លេសបានបំបែកប្រជុំកោះ Chagos ពីប្រទេសម៉ូរីស ហើយបានបង្កើតជាដែនដីនៅមហាសមុទ្រឥណ្ឌារបស់អង់គ្លេស។
គួរបញ្ជាក់ថា អង់គ្លេស បានដាក់អណានិគមលើប្រទេសម៉ូរីសអស់រយៈពេល១៥៨ឆ្នាំ ចន្លោះពីឆ្នាំ១៨១០ ដល់១៩៦៨៕