ប្រទេសថៃ ៖ ក្រោយពីមានជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃធ្វើឱ្យពលរដ្ឋថៃភាគច្រើនមានគំនិតជ្រុលនិយមខ្លាំងចង់បានទឹកដីរបស់កម្ពុជាឥតអៀនខ្មាស់ ថែមទាំងគាំទ្រកងទ័ពខ្លួនធ្វើសង្គ្រា.មឆាប់ៗ ។ ពលរដ្ឋថៃបានស្តីបន្ទោសរដ្ឋាភិបាលតាមបណ្តាញសង្គម ហេតុអ្វីមិនបណ្តេញពលរដ្ឋខ្មែរចេញពីតំបន់ព្រំដែនភូមិណងចាន់ ដែលពួកគេអះអាងជាទឹកដីថៃ បើរដ្ឋាភិបាលមិនបណ្តេញទេ ពលរដ្ឋនឹងប្រមូលផ្តុំគ្នាបណ្តេញពលរដ្ឋខ្មែរដោយខ្លួនឯង ។

ឆ្លើយតបនឹងពលរដ្ឋថៃជំរុញឱ្យរដ្ឋាភិបាលបណ្តេញពលរដ្ឋខ្មែរចេញពីតំបន់ព្រំដែនភូមិណងចាន់ ខេត្តស្រះកែវ ត្រឹមថ្ងៃទី១០ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ លោក អនុថីន នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃថា នេះគ្រាន់តែជាការកំណត់ពេលវេលារបស់អភិបាលខេត្តស្រះកែវប៉ុណ្ណោះ ។ ភាគីទាំងពីរត្រូវចរចា និងអនុវត្តវិធានការផ្លូវច្បាប់ច្រើន មិនមែនបណ្តេញពលរដ្ឋខ្មែរចេញភ្លាមៗកម្ពុជា-ថៃកំពុងប្រឈមមុខគ្នាទេ ។

កាលពីថ្ងៃទី៣ ខែតុលា លោក អនុថីន នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ និងជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃបាននិយាយពីការបណ្តេញពលរដ្ឋខ្មែរចេញពីតំបន់ព្រំដែនខេត្តភូមិណងចាន់ ខេត្តស្រះកែវ ដែលថៃកំណត់ត្រឹមថ្ងៃទី១០ ខែតុលា ហើយសារព័ត៌មានកម្ពុជាផ្សាយថា គ្មានការជម្លៀសពលរដ្ឋខ្មែរចេញ ។ លោកនិយាយបំភ្លៃថា វាជាតំបន់របស់ថៃ ថៃមិនអនុញ្ញាតឱ្យអ្នកគ្មានសញ្ជាតិថៃរស់នៅឡើយ ។ ការបណ្តេញពលរដ្ឋខ្មែរចេញពីតំបន់ជម្លោះត្រូវតែអនុវត្តវិធានការច្បាប់ច្រើន ពលរដ្ឋខ្មែរជាជនសាមញ្ញ ថៃត្រូវប្រព្រឹត្តចំពោះពួកគេតាមវិធីមួយ ប៉ុន្តែមិនធ្វើឱ្យពួកគេលំបាក ថៃនឹងមិនអនុវត្តវិធីបណ្តេញដោយបង្ខំ ប៉ុន្តែនឹងអនុវត្តវិធីផ្លូវច្បាប់ និងជជែកច្រើនបំផុត ។

អភិបាលខេត្តស្រះកែវបានកំណត់ឱ្យពលរដ្ឋខ្មែរចាកចេញពីតំបន់ព្រំដែនខេត្តស្រះកែវត្រឹមថ្ងៃទី១០ ខែតុលា ប៉ុន្តែការបណ្តេញពលរដ្ឋខ្មែរ គឺយើងត្រូវមើលទស្សនៈជាច្រើន បច្ចុប្បន្ន បញ្ហា និងគ្រោះថ្នាក់ស្ថិតនៅព្រំដែន ។ យើងត្រូវពិនិត្យមើលពីការប៉ះទង្គិច និងការត្រៀមខ្លួនរបស់យើង រីឯការបណ្តេញពលរដ្ឋខ្មែរអាចជាផ្នែកមួយនៃការចរចា បើមានការដកអាវុធធុនធ្ងន់ ដោះមីន និងដកថយកម្លាំង យើងនឹងចរចារឿងនេះ ។

កម្ពុជាត្រូវស្វែងរកទីកន្លែងរស់នៅថ្មីលើទឹកដីកម្ពុជាសម្រាប់ឱ្យពលរដ្ឋរបស់ខ្លួន មិនមែនថៃបណ្តេញពលរដ្ឋខ្មែរចេញភ្លាមៗក្នុងពេលប្រទេសទាំងពីរកំពុងប្រឈមមុខគ្នា គឺត្រូវអនុវត្តតាមដំណាក់កាល ។ ហេតុនេះ ថៃពុំអាចកំណត់ពេលវេលាឱ្យពលរដ្ឋខ្មែរចាកចេញនៅថ្ងៃនេះ ឬថ្ងៃនោះ ពីព្រោះលោកពុំបានកំណត់ឱ្យពលរដ្ឋខ្មែរចាកចេញនៅថ្ងៃទី១០ ខែតុលា ទេ ។ នេះបើតាមការលើកឡើងរបស់លោក អនុថីន ។

គួរបញ្ជាក់ថា កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ យោធភូមិភាគទី៥កម្ពុជាបានទទួលលិខិតឆ្លើយតបពីកងទ័ពភូមិភាគទី១ថៃ ដោយខ្លឹមសារបញ្ជាក់ថា លុះត្រាតែយោធភូមិភាគទី៥កម្ពុជារៀបចំផែនការជម្លៀសពលរដ្ឋខ្មែរដែលស្ថិតនៅតំបន់ឈមបរិវេណភូមិណងចាន់ និងភូមិណងយ៉ាកែវ ស្រុកខូកស៊ូង ខេត្តស្រះកែវ និងភូមិតាដាក់យ៉ា ស្រុកតាដាក់យ៉ា ខេត្តស្រះកែវ សរុបចំនួន៣តំបន់ ជាមុនសិន ទើបកងទ័ពភូមិភាគទី១ថៃយល់ព្រមចូលរួមប្រជុំគណៈកម្មាធិការព្រំដែនថ្នាក់យោធភូមិភាគកម្ពុជា-ថៃ (RBC) ចាប់ពីថ្ងៃទី១០ ដល់ថ្ងៃទី១២ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ នៅខេត្តបន្ទាយមានជ័យ តាមសំណើរបស់កម្ពុជា ៕

ប្រទេសថៃ ៖ នៅថ្ងៃទី៣ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោក អនុថីន ឆាន់វីរៈគូន ព្រមទាំងមន្ត្រីពាក់ព័ន្ធជាច្រើនរូបបានធ្វើដំណើរទៅពិនិត្យស្ថានការណ៍ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ និងសួរសុខទុក្ខកងទ័ពនៅស្រុកភ្នំដងរ៉ាក់ ខេត្តសុរិន្ទ ហើយលោកប្រាប់ទៅកងទ័ពថៃយកឈ្នះឱ្យបាន កុំចុះចាញ់ដាច់ខាត ។ បើកងទ័ពថៃបំពេញភារកិច្ចនៅព្រំដែនជោគជ័យ លោកនឹងអនុញ្ញាតឱ្យត្រឡប់ទៅផ្ទះវិញឆាប់ៗ និងយកអធិបតេយ្យទៅជូនពលរដ្ឋ ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន Khaosod ។

នាវេលាម៉ោង២រសៀល ថ្ងៃទី៣ ខែតុលា លោក អនុថីន ឆាន់វីរៈគូន នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ និងជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ ព្រមទាំងលោក ណាត់ថាផុង ណាកផានិច រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិ, លោក អាឌុន ប៊ុនថាំចារើន អនុរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិ រួមទាំងមន្ត្រីពាក់ព័ន្ធជាច្រើនរូប បានធ្វើដំណើរទៅពិនិត្យមើលស្ថានការណ៍ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ព្រមទាំងផ្តល់កម្លាំងចិត្តដល់កងទ័ពថៃនៅស្រុកភ្នំដងរ៉ាក់ ខេត្តសុរិន្ទ ។ បន្ទាប់មក នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃក៏បានចូលរួមបរិភោគអាហារថ្ងៃត្រង់ជាមួយកងទ័ពព្រំដែនដើម្បីបង្កើនភាពស្និទ្ធស្នាល ។

នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃបាននិយាយមកកាន់កងទ័ពថា លោកគាំទ្រការបំពេញភារកិច្ចកងទ័ពឱ្យទទួលបានជោគជ័យយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាពបំផុត និងដោះស្រាយគ្រប់បញ្ហាក្នុងជីវិតរបស់កងទ័ព ក៏ដូចជាពលរដ្ឋថៃឱ្យមានសុវត្ថិភាព ។ លោកបានពិភាក្សាជាមួយរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិ និងអនុរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិ ហើយសង្ឃឹមថា ភាពជិតស្និទ្ធ និងការទំនាក់ទំនងរវាងរដ្ឋាភិបាលជាមួយកងទ័ព គឺជាផលប្រយោជន៍ខ្ពស់បំផុតក្នុងការបំពេញភារកិច្ចរបស់កងទ័ព ។

នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃបន្តថា កងទ័ពថៃត្រូវតែឈ្នះក្នុងការបំពេញភារកិច្ចនៅព្រំដែន និងទន្ទេញឱ្យចាំមាត់ កងទ័ពថៃមិនចុះចាញ់ដាច់ខាត ពីព្រោះមានកងទ័ពតិចតួចប៉ុណ្ណោះដែលទទួលបានកិត្តិយសខ្ពស់បំផុតដើម្បីការពារទឹកដីថៃអស់មួយជីវិត ហើយខ្ញុំមានកិត្តិយសដែលបានចូលរួមក្នុងការបំពេញភារកិច្ចកងទ័ពឱ្យទទួលបានជោគជ័យ ។ ខ្ញុំពុំធ្លាប់គិតថា កងទ័ពថៃចុះចាញ់ទេ ខ្ញុំនឹងធ្វើគ្រប់យ៉ាងឱ្យអស់ពីសមត្ថភាពដើម្បីឱ្យកងទ័ពនៅព្រំដែនបានត្រឡប់ទៅផ្ទះវិញឆាប់ៗ និងនាំមកនូវជ័យជម្នះ អធិបតេយ្យជាតិជូនពលរដ្ឋ ។

ក្រៅពីនេះ លោក អនុថីន ក៏បានសន្យាផ្តល់ប្រាក់សំណងដល់ពលរដ្ឋដែលរងផលប៉ះពាល់ដោយសារការប៉ះទង្គិចនៅព្រំដែនផងដែរ ដោយសារពលរដ្ឋមួយចំនួនធំពុំទាន់ទទួលបានប្រាក់សំណងពីរដ្ឋាភិបាលនៅឡើយទេ ៕

ប្រទេសថៃ៖ តំបន់កងទ័ពភូមិទី១ របស់ថៃ បានចេញការព្រមា.នយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់ថា៖ ខ្លួននឹងមិនចូលរួមកិច្ចប្រជុំគណៈកម្មាធិការព្រំដែនភូមិភាគថៃ-កម្ពុជា (RBC) នាពេលខាងមុខនេះឡើយ លុះត្រាតែយោធភូមិភាគទី៥ របស់កម្ពុជា បង្ហាញជាផ្លូវការនូវផែនការជម្លៀសជនស៊ីវិលកម្ពុជាចេញពីភូមិជោគជ័យ និងភូមិព្រៃចាន់ ច្បាស់លាស់ជាមុនសិន។ នេះបើយោងតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន The Nation កាលពីថ្ងៃចន្ទទី6 ខែតុលា។

នៅក្នុងរបាយការណ៍ស្ថានភាពប្រចាំថ្ងៃរបស់ខ្លួននៅថ្ងៃទី 6 ខែតុលា កងទ័ពភូមិភាគ1ថៃ បានឲ្យដឹងថា កងទ័ពភូមិភាគទី1ថៃ បានស្នើសុំឱ្យយោធភូមិភាគទី៥កម្ពុជា រៀបចំផែនច្បាស់លាស់ស្ដីពីការបណ្តេញជនស៊ីវិលកម្ពុជាចេញពី Ban Nong Chan និង Ban Nong Ya Kaeo ក្នុងស្រុក Khok Sung និង Ban Khlong Phaeng នៅស្រុក Ta Phraya ខេត្តស្រះកែវ មុនពេលចូលរួមកិច្ចប្រជុំ RBC មកដល់។

ការទាមទារនេះ ត្រូវបានកម្ពុជាឆ្លើយតបវិញដោយបដិសេធថា កម្ពុជានឹងមិនយល់ព្រមក្នុងការរៀបចំផែនការបែបនេះទេ ហើយទទូចថាជម្លោះព្រំដែនគួរតែត្រូវបានដោះស្រាយតាមរយៈដំណើរការគណៈកម្មការព្រំដែនរួម (JBC) ជំនួសវិញ។

ក្រោយសំណើរត្រូវបានច្រានចោលដោយកម្ពុជា មេទ័ពភូមិភាគ1ថៃ បានព្រ.មានវិញថា ដូច្នេះកិច្ចប្រជុំ RBC នឹងមិនអាចដំណើរការបានទេបើបញ្ហានេះមិនត្រូវបានបញ្ចូលរបៀបវារៈសំខាន់សម្រាប់កិច្ចប្រជុំ ហើយភាគីថៃថែមទាំងបដិសេធមិនចង់ចូលរួមប្រជុំជាមួយកម្ពុជាទៀតផង។

គិតមកដល់ពេលនេះ កងទ័ពភូមិភាគ១ថៃ បានកំណត់យកថ្ងៃទី៧ ខែតុលា ជាថ្ងៃផុតកំណត់សម្រាប់កម្ពុជា ដើម្បីដាក់ផែនការបណ្តេញប្រជាជនចេញពីភូមិព្រៃចាន់ និងភូមិជោគជ័យ ដែលថៃបានអះអាងថាស្ថិតក្នុងអធិតេយ្យភាពរបស់ខ្លួន និងរងការរំលោ.ភបំពានដោយកម្ពុជា។ ហើយប្រសិនបើនៅតែគ្មានការដោះស្រាយពីកម្ពុជា ថៃអាចនឹងរំលងកិច្ចប្រជុំ RBC នេះទាំងស្រុងតែម្ដង។

យ៉ាងណាមិញងាកមកខាងកម្ពុជា ជុំវិញបញ្ហានេះ លោកឧត្តមសេនីយ៍ឯក ឯក សំអូន មេបញ្ជាការភូមិភាគ៥ បានដាក់លិខិតឆ្លើយតបថា ៖”កម្ពុជាប្រកាន់ជំហរគោរពទៅតាមអ្វីដែលជាការព្រមព្រៀងគ្នារវាងប្រទេសទាំងពីរ ពោលគឺត្រូវរង់ចាំលទ្ធផលនៃកិច្ចប្រជុំ JBC ចំពោះករណីនៅតំបន់ភូមិជោគជ័យ និងភូមិព្រៃចាន់ ដោយរួមទាំងតំបន់ដែលមានសំណង់ថៃ និងប្រជាជនថៃធ្វើសកម្មភាព ហួសបង្គោលព្រំដែនមួយចំនួនផង។ ក្នុងន័យនេះ កម្ពុជាក៏ជំរុញឱ្យមានកិច្ច ប្រជុំ JBC ឱ្យបានឆាប់ដើម្បីស្វែងរកដំណោះស្រាយ”។

មេបញ្ជាការភូមិភាគ៥រូបនេះ ក៏នបានសង្កត់ធ្ងន់ថា ៖”ផ្អែកតាមការអង្កេតនៅលើដីជាក់ស្តែងបានបង្ហាញច្បាស់ថា នៅកន្លែងខ្លះក៏មានការកាន់កាប់ និង អាស្រ័យផលជាក់ស្តែងរបស់ប្រជាពលរដ្ឋថៃ ចូលក្នុងអធិបតេយ្យភាពរបស់កម្ពុជាដែរ”៕

ប្រទេសថៃ ៖ លោក ណាថាផុង រឿងបញ្ញាវុធ ប្រធានគណបក្សប្រជាជនដែលជាគណបក្សប្រឆាំងនៅប្រទេសថៃបានជំរុញរដ្ឋាភិបាលលុបចោលគម្រោងធ្វើប្រជាមតិសួរយោបល់ពលរដ្ឋពីការបញ្ចប់អនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នា (MOU) ឆ្នាំ២០០០ និងឆ្នាំ២០០១ ជាមួយកម្ពុជា ដោយលោកលើកឡើងពីលទ្ធផលការស្ទង់មតិរបស់ NIDA Poll បង្ហាញថា ពលរដ្ឋថៃភាគច្រើនពុំយល់ដឹងពីខ្លឹមសារ MOU ។ រដ្ឋាភិបាលថៃមិនគួរដាក់បន្ទុកលើពលរដ្ឋ តើការផ្តល់សិទ្ធិឱ្យពលរដ្ឋសម្រេចចិត្តបញ្ចប់ MOU ជាការកេងចំណេញនយោបាយឬទេ?

កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ នៅសាកលវិទ្យាល័យថាំម៉ាសេតថាព្រះច័ន្ទ លោក ណាថាផុង រឿងបញ្ញាវុធ ប្រធានគណបក្សប្រជាជន បាននិយាយពីរដ្ឋាភិបាលថៃផ្តល់សិទ្ធិឱ្យពលរដ្ឋសម្រេចចិត្តលើអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នា (MOU) ឆ្នាំ២០០០ និងឆ្នាំ២០០១ ថា តាមលទ្ធផលស្ទង់មតិរបស់ NIDA Poll គឺពលរដ្ឋថៃប្រមាណ៧០% មិនយល់ខ្លឹមសារលម្អិតក្នុង MOU ។ ការធ្វើប្រជាមតិបញ្ចប់ MOU លុះត្រាតែពលរដ្ឋយល់ច្បាស់ពី MOU ពីព្រោះវាល្អិតល្អន់ ស្មុគស្មាញ ខណៈរដ្ឋាភិបាលពុំអាចអប់រំពលរដ្ឋទាំងអស់ពី MOU នៅទីសាធារណៈ លោកបារម្ភពីការធ្វើប្រជាមតិ គឺលទ្ធផលទទួលបានមិនឆ្លុះបញ្ចាំងពីឆន្ទៈពិតប្រាកដរបស់ពលរដ្ឋ ។

គណបក្សប្រជាជនបានស្នើឱ្យរដ្ឋាភិបាលថៃពិចារណាឡើងវិញពីការធ្វើប្រជាមតិបញ្ចប់ MOU រហូតមក លោកជឿថា នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោក អនុថីន បានជ្រាបរឿងនេះពីលោក, អ្នកជំនាញ និងមតិនានាក្នុងសង្គម ។ តាមការស្ទង់មតិ គឺពលរដ្ឋមួយចំនួនចង់យល់ពីខ្លឹមសារ MOU ខណៈពលរដ្ឋខ្លះទៀតពុំគាំទ្រការធ្វើប្រជាមតិ ។ វាជាតួនាទីរបស់មេដឹកនាំដែលពលរដ្ឋជឿទុកចិត្តឱ្យធ្វើជាអ្នកសម្រេចនយោបាយអន្តរជាតិ រដ្ឋាភិបាលគួរទទួលខុសត្រូវ មិនគួរដាក់បន្ទុកឱ្យពលរដ្ឋ ពីព្រោះវាលម្អិត និងស្មុគស្មាញ ។

លោកបារម្ភពីការធ្វើប្រជាមតិបញ្ចប់ MOU នឹងបង្កើនបន្ទុកដល់ពលរដ្ឋពេលបោះឆ្នោត ដែលពលរដ្ឋត្រូវយល់ពីខ្លឹមសារ MOU លម្អិតជាច្រើនចំណុច ។ តើរដ្ឋាភិបាលធ្វើបែបនេះជាការកេងចំណេញនយោបាយដែរឬទេ ខណៈលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី អនុថីន ដឹងច្បាស់ថា ៤ខែទៀតត្រូវរំលាយសភាដើម្បីរៀបចំការបោះឆ្នោត ។ គណបក្សប្រជាជនពុំយល់ស្របនឹងគម្រោងធ្វើប្រជាមតិបញ្ចប់ MOU ទេ ស្របពេលពលរដ្ឋបញ្ចេញមតិផ្ទុយគ្នានឹងការធ្វើប្រជាមតិ ប៉ុន្តែគណបក្សប្រជាជនគោរពតាមសំឡេងពលរដ្ឋ ។

បញ្ហាសំខាន់ បើពលរដ្ឋជំទាស់ការធ្វើប្រជាមតិ ហើយរដ្ឋាភិបាលមិនស្តាប់សំឡេងពលរដ្ឋ គឺវាជាតួនាទីរបស់គណបក្សប្រជាជន និងគ្រប់គណបក្សនយោបាយ ដែលត្រូវអំពាវនាវឱ្យរដ្ឋាភិបាលបញ្ឈប់ ។ ខ្លឹមសារ MOU មានភាពល្អិតល្អន់ពាក់ព័ន្ធនឹងបច្ចេកទេស ការដោះស្រាយជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃដោយជោគជ័យ គឺមិនមែនឱ្យពលរដ្ឋសម្រេចចិត្តដោយគ្មានចំណេះដឹងគ្រប់គ្រាន់ខាងបច្ចេកទេស ដូចមន្ត្រីទូត ឬមេដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលទេ ។ រដ្ឋាភិបាលថៃគួរប្រើប្រាស់វិធីត្រឹមត្រូវក្នុងការសម្រេចចិត្តយ៉ាងល្អិតល្អន់ ។

ដោយឡែក អ្នកនាំពាក្យក្រសួងយុត្តិធម៌កម្ពុជា លោក សេង ឌីណា បានប្រាប់សារព័ត៌មានក្នុងស្រុកថា ថៃមិនអាចលុបចោលអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នា ឆ្នាំ២០០០ (ឬ MOU 2000) បានទេ ពីព្រោះវាជាឯកសារដែលមានតម្លៃច្បាប់ជាអន្តរជាតិ ។ ការលើកឡើងរបស់អ្នកនាំពាក្យក្រសួងយុត្តិធម៌កម្ពុជា គឺបន្ទាប់ពីនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោក អនុថីន និយាយថា រដ្ឋាភិបាលលោកនឹងមានការធ្វើប្រជាមតិសួរយោបល់ពលរដ្ឋ តើគួរ ឬមិនគួរលុបចោល MOU ឆ្នាំ២០០០ និងឆ្នាំ២០០១ ដើម្បីដោះស្រាយជម្លោះព្រំដែនជាមួយកម្ពុជា ៕

ប្រទេសថៃ ៖ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសថៃ លោក សីហស័ក្តិ ពួងកេតកែវ បានធ្វើដំណើរទៅប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី ដើម្បីជួបពិភាក្សាជាមួយរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសឥណ្ឌូណេស៊ី លោក ស៊ូគីយ៉ូណូ ពីការពង្រឹងទំនាក់ទំនងភាពជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រ ហើយរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសថៃបានបញ្ជាក់ទៅឥណ្ឌូណេស៊ីថា រដ្ឋាភិបាលថៃប្រកាន់គោលជំហរដោះស្រាយជម្លោះព្រំដែនជាមួយកម្ពុជាដោយសន្តិវិធីតាមរយៈយន្តការទ្វេភាគីដែលមានស្រាប់ ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន PPTV HD កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ ។

រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសថៃ លោក សីហស័ក្តិ ពួងកេតកែវ បានជជែកពេលទទួលទានអាហារថ្ងៃត្រង់ជាមួយរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសឥណ្ឌូណេស៊ី លោក ស៊ូគីយ៉ូណូ (Sugiono) ដោយភាគីទាំងពីរបានសង្កត់ធ្ងន់លើសារៈសំខាន់ជាយុទ្ធសាស្ត្រនៃទំនាក់ទំនងជិតស្និទ្ធរវាងឥណ្ឌូណេស៊ី-ថៃ និងរីករាយចំពោះការពង្រឹងទំនាក់ទំនងជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រ (Strategic Parnership) ។

ក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចមកកាន់ប្រទេសថៃរបស់ប្រធានាធិបតីឥណ្ឌូណេស៊ីកាលពីខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៥ ភាគីទាំងពីរបានរួមគ្នាលើកកម្ពស់ការរៀបចំផែនការសកម្មភាព (Plan of Action) ដើម្បីធានាបាននូវសកម្មភាពជាក់ស្តែង និងសម្លឹងឆ្ពោះទៅមុខនៃកិច្ចសហការយូរអង្វែង ។ ឥណ្ឌូណេស៊ី និងថៃ នឹងមានតួនាទីសម្របសម្រួលបន្ថែមទៀតលើបញ្ហាយុទ្ធសាស្ត្រសំខាន់ៗក្នុងតំបន់ ។

ចំណែកជំនួបលើកនេះ ភាគីទាំងពីរបានពិភាក្សាពាក់ព័ន្ធនឹងតួនាទីរបស់អាស៊ានក្នុងការគាំទ្រសន្តិភាពយូរអង្វែងនៅមីយ៉ាន់ម៉ា ខណៈភាគីថៃបានបញ្ជាក់ពីគោលជំហររដ្ឋាភិបាលរបស់ខ្លួនក្នុងការដោះស្រាយជម្លោះព្រំដែនជាមួយកម្ពុជាដោយសន្តិវិធីតាមរយៈយន្តការទ្វេភាគីដែលមានស្រាប់ ។ ក្រៅពីនេះ ភាគីទាំងពីរនឹងបង្កើនកិច្ចសហការសេដ្ឋកិច្ច រួមមាន ៖ ទិន្នផលកសិកម្ម ការនេសាទប្រកបដោយនិរន្តរភាព ឧស្សាហកម្មហាឡាល ថាមពល ទេសចរណ៍ និងឧស្សាហកម្មនាពេលអនាគត ។

ប្រទេសថៃត្រៀមខ្លួនធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះកិច្ចប្រជុំគណៈកម្មការពាណិជ្ជកម្មរួម (Joint Trade Committee) នៅឆ្នាំ២០២៦ ដើម្បីបង្កើនទំហំពាណិជ្ជកម្ម និងការវិនិយោគជាមួយទាំងពីរ ហើយថៃស្នើឱ្យឥណ្ឌូណេស៊ីគាំទ្រ និងផ្តល់ភាពងាយស្រួលដល់អាជីវកម្មថៃដែលវិនិយោគនៅឥណ្ឌូណេស៊ីផងដែរ ។

គួរបញ្ជាក់ថា រដ្ឋាភិបាលថៃបានប្រកាសពីគោលជំហររបស់ខ្លួនទៅកាន់ពិភពលោក គឺដោះស្រាយជម្លោះព្រំដែនជាមួយកម្ពុជាដោយសន្តិវិធី ប៉ុន្តែរដ្ឋាភិបាលថៃបែរជាផ្តល់អំណាចឱ្យកងទ័ពមានសិទ្ធិសម្រេចលើកិច្ចការព្រំដែនទៅវិញ ។ បើរដ្ឋាភិបាលថៃពិតមានឆន្ទៈដោះស្រាយជម្លោះដោយសន្តិវិធីមែននោះ ហេតុអ្វីបដិសេធការចរចា? ហេតុអ្វីបណ្តោយឱ្យកងទ័ពធ្វើអ្វីតាមអំពើចិត្ត និងដាក់លក្ខខណ្ឌឱ្យកម្ពុជាជម្លៀសពលរដ្ឋចេញពីភូមិជោគជ័យ និងភូមិព្រៃចាន់ ៕

ខេត្តណារ៉ាធីវ៉ាត់៖ មេបញ្ជាការកងទ័ពភូមិភាគទី1ថៃ បែងចែកកម្លាំង 800នាក់បន្ថែម បញ្ជូនទៅកាន់ភាគខាងត្បូងប្រទេសក្រោមការដឹកនាំរបស់ក្រុមការងារណារ៉ាធីវ៉ាត់ ដើម្បីប្រយុទ្ធទប់ទល់នឹងក្រុមបះបោរ ដែលកំពុងបង្កើនសកម្មភាពផ្ដា.ច់ទឹកដីខ្លាំងឡើងៗធ្វើឲ្យកងកម្លាំងសន្តិសុខនៅក្នុងតំបន់ទប់លែងចង់ជាប់។

យោងតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន The Nation បានឲ្យដឹងថា កាលពីថ្ងៃចន្ទទី៦ ខែតុលា មេបញ្ជាការតំបន់កងទ័ពទីមួយ លោកឧត្តមសេនីយ៍ទោ Worayos Luangsuwan បានបញ្ជូនទាហានចំនួន 800 នាក់ ដើម្បីពង្រឹងសន្តិសុខនៅក្នុងខេត្តជាប់ព្រំដែនភាគខាងត្បូងរបស់ប្រទេសថៃ ក្រោមតួនាទីជា “ក្រុមការងារ Narathiwat” ដែលទើបបង្កើតថ្មី។

ប្រភពខាងលើនេះបានឲ្យដឹងទៀតថា ទាហានទាំង៨០០នាក់នោះ ត្រូវបានមេភូមិភាគ១ Worayos Luangsuwan យកចេញពីកងពលធំថ្មើរជើងលេខ៩ លេខ១១ និងលេខ១១ ដើម្បីបញ្ជូនទៅកាន់ខេត្តភាគខាងត្បូង ត្រៀមសម្រាប់ប្រយុទ្ធតទល់នឹងក្រុមបះបោរផ្ដាច់ទឹកដីដែលកំពុងបង្កភាពចលាចលនៅក្នុងតំបន់ខ្លាំងឡើងៗពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃ។

មុនពេលចេញដំណើរទៅភាគខាងត្បូង ពិធីសាសនាមួយត្រូវបានគេធ្វើនៅទីបញ្ជាការកងទ័ពទី១ ដើម្បីផ្ដល់ពរជ័យដល់ទាហានទាំង ៨០០នាក់។ ព្រះចៅអធិការវត្ត Mai Sri Rom Yen ក្នុងខេត្តឈៀងរ៉ៃ ព្រះតេជគុណ Ekkachai Siriyano បានដឹកនាំការបួងសួង និងប្រោះទឹកមន្ត ដើម្បីលើកទឹកចិត្តដល់កងកម្លាំងដែលត្រៀមទៅប្រយុទ្ធជាមួយក្រុមឧទ្ទាម។

ការដាក់ពង្រាយកម្លាំងបន្ថែមនេះ កើតឡើងភ្លាមៗបន្ទាប់ពីមានករណីចោ.រប្លន់ប្រដាប់អាវុធចំនួន ១០ នាក់ ដែលបានសម្រុកចូលហាងមាសមួយកន្លែងក្នុងខេត្តណារ៉ាធីវ៉ាត់ ដោយបានលួចគ្រឿងអលង្ការមាស និងប្រាក់អស់យ៉ាងច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់សរុបជាង១លានដុល្លារ។

ឧបទ្ទវហេតុនេះបានបង្កើនការភ័យខ្លាចក្នុងចំណោមអ្នកស្រុក និងបានគូសបញ្ជាក់ពីបញ្ហាអសន្តិសុខរ៉ាំរ៉ៃដែលកំពុងកើតមាននៅក្នុងតំបន់ពួកគេរស់នៅ ខណៈបញ្ហាទាំងអស់នេះបានអូសបន្លាយអស់រយៈពេលជាយូរមកហើយ មិនមានថ្នាក់ដឹកនាំរបស់ថៃណាម្នាក់អាចដោះស្រាយចេញនោះទេ។

គួរជម្រាបផងដែរថា ភាពចលាចលនៅភាគខាងត្បូងរបស់ថៃត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាបញ្ហាដ៏ធំមួយដែលពិបាកដោះស្រាយខ្លាំងសម្រាប់រដ្ឋាភិបាលនៅទីក្រុងបាងកក។ បញ្ហាអសន្តិសុខនេះបានផ្ទុះឡើងឥតឈប់ឈរ និងកាន់តែបន្តខ្លាំងឡើងៗនៅឆ្នាំ២០២៥ ធ្វើឲ្យមានមនុស្សស្លា.ប់និងរបួសជាបន្តបន្ទាប់។ យោងតាមតួលេខចុងក្រោយពីក្រុមស្រាវជ្រាវ Deep South Watch, បានបង្ហាញថាគិតចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០០៤មក មនុស្សស្លាប់ក្នុងអំពើហិង្សានៅភាគខាងត្បូងប្រទេសថៃ មានជាង ៧ ៥០០នាក់ ខណៈជាង ១៣ ៥០០នាក់ រងរបួស។ ក្នុងចំណោមមនុស្សស្លាប់ក៏រួមមានមន្ត្រីយោធានិងប៉ូលិស ផងដែរ៕