ប្រទេសសិង្ហបុរី ៖ សិង្ហបុរីបានអនុញ្ញាតឱ្យភ្ញៀវទេសចរអន្តរជាតិដែលចាក់វ៉ាក់សាំងការពារកូវីដមិនគ្រប់ដុស អាចធ្វើដំណើរមកកម្សាន្តនៅប្រទេសខ្លួនបាន ដោយពួកគេមិនចាំបាច់មានលទ្ធផលពិនិត្យជំងឺកូវីដអវិជ្ជមាន និងគ្មានការឃុំខ្លួន ។ លើសពីនេះ សិង្ហបុរីក៏បានអនុញ្ញាតឱ្យភ្ញៀវទេសចរអាចដោះម៉ាស់ចេញផងដែរ នៅពេលពួកគេជិះរថយន្តសាធារណៈ ដោយអនុវត្តចាប់ពីថ្ងៃទី១៣ ខែកុម្ភៈ តទៅ ដោយសារសិង្ហបុរីចង់ចាកចេញពីការឆ្លងរាតត្បាតនៃជំងឺកូវីដក្នុងដំណាក់កាលធ្ងន់ធ្ងរ ។

ក្រៅពីនេះ ក្រុមការងារទទួលបន្ទុកជំងឺកូវីដដែលបានបង្កើតឡើងកាលពីខែមករា ឆ្នាំ២០២០ ក៏នឹងត្រូវរំសាយផងដែរ ។ ប្រទេសសិង្ហបុរីបានបន្ធូរបន្ថយវិធានការពិនិត្យរកជំងឺកូវីដមុនពេលធ្វើដំណើរ និងការពាក់ម៉ាស់ ដែលគេចាត់ទុកថា គឺជាជំហានសំខាន់ក្នុងការធ្វើឱ្យជំងឺកូវីដក្លាយជាជំងឺក្នុងតំបន់ និងអនុញ្ញាតឱ្យពលរដ្ឋសិង្ហបុរីប្រើជីវិតប្រចាំថ្ងៃតាមធម្មតាឡើងវិញ ។

ជាមួយគ្នានេះ សិង្ហបុរីមិនបង្ខំឱ្យពលរដ្ឋ និងភ្ញៀវទេសចរត្រូវតែពាក់ម៉ាស់ក្នុងរថយន្តសាធារណៈ និងទីកន្លែងនានាទៀតទេ ។ លោក Lawrence Wong ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីប្រទេសសិង្ហបុរី បានណែនាំថា គួរតែពាក់ម៉ាស់ក្នុងពេលឆ្លងជំងឺកូវីដប៉ុណ្ណោះ ។

ទោះយ៉ាងណា ក្រសួងសុខាភិបាលបញ្ជាក់ថា ការពាក់ម៉ាស់នៅតែចាំបាច់សម្រាប់ទីកន្លែងមួយចំនួន ដូចជា បន្ទប់អ្នកជំងឺក្នុងមន្ទីរពេទ្យ គ្លីនិក និងផ្ទះថែទាំមនុស្សចាស់ ដែលទីកន្លែងទាំងនេះនឹងមានការប៉ះពាល់ជាមួយអ្នកជំងឺ ព្រមទាំងទីកន្លែងបិទជិតផងដែរ ៕

ប្រភព ៖ AECconnect

ប្រទេសចិន ៖ ចិនបានប្រកាសបើកបវសនកាលថ្មីនៅតាមសាលារៀនក្នុងតំបន់នីមួយៗនៅទូទាំងប្រទេស ដោយមានគ្រូបង្រៀន និងកូនសិស្សប្រមាណ៣០០លាននាក់បានត្រឡប់មកកាន់សាលារៀនរបស់ពួកគេវិញ ។ វាជាការបើកបវសនកាលលើកដំបូងក្រោយពីប្រទេសចិនបន្ធូរបន្ថយការរឹតបន្តឹងលើជំងឺកូវីដ-១៩ ពូជថ្មី ពីកម្រិត A ទៅកម្រិត B កាលពីថ្ងៃទី៨ ខែមករា កន្លងមក ។

កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែកុម្ភៈ លោកស្រី ស៊ុន ឈុនឡាន ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីចិន បានជំរុញឱ្យនាយកសាលារៀននីមួយៗគ្រប់គ្រងសាលារៀនរបស់ខ្លួន និងចូលរួមទប់ស្កាត់ការឆ្លងរាលដាលនៃជំងឺកូវីដ ដើម្បីឱ្យសាលារៀនក្លាយជាកន្លែងមានសុវត្ថិភាពដូចធម្មតាឡើងវិញ ។ តាមរបាយការណ៍បញ្ជាក់ថា សិស្សបឋមសិក្សា និងអនុវិទ្យាល័យនៅក្នុងទីក្រុងប៉េកាំង បានចូលរៀនវិញជាង១លាននាក់កាលពីថ្ងៃទី១៣ ខែកុម្ភៈ កន្លងមក ។

លោក ឈីន សេង នាយករងអនុវិទ្យាល័យនៅទីក្រុងប៉េកាំង បានប្រកាសបើកបវសនកាលសម្រាប់សិស្សអនុវិទ្យាល័យក្នុងឆមាសនេះ ក្រោយពីសាលារបស់លោកបានពន្យារពេលបើកបវសនកាលនៅឆមាសមុន ដោយសារការរាតត្បាតនៃជំងឺកូវីដ ។ សាលារៀនក៏បានអញ្ជើញអាណាព្យាបាល មាតាបិតាសិស្សមកជាភ្ញៀវកិតិ្តយសក្នុងពិធីនេះផងដែរ ។

គួរបញ្ជាក់ថា កាលពីរយៈពេល៣ឆ្នាំកន្លងមកនេះ កូនសិស្សចិនទាំងអស់ត្រូវនៅតែក្នុងផ្ទះរបស់ខ្លួន និងរៀនសូត្រតាមប្រព័ន្ធអនឡាញ ខណៈគេបារម្ភពីការរាតត្បាតនៃជំងឺកូវីដក្នុងប្រទេសចិន ហើយកូនសិស្សនឹងគ្មានសុវត្ថិភាព បើពួកគេទៅរៀននៅសាលា ៕ ប្រភព ៖ newpapertoday

រដ្ឋធានីហ្សាការតា៖ ក្រុងប៉េកាំង តែងតែអះអាង អំពីដែនទឹកនៅសមុទ្រចិនខាងត្បូង ស្ទើរតែទាំងស្រុង ជាដែនអធិបតេយ្យភាពរបស់ប្រទេសចិន ហើយសកម្មភាពបែបនេះ បង្កឲ្យមានជម្លោះ ជាមួយនឹងបណ្ដាប្រទេសមួយចំនួន នៅក្នុងតំបន់អាស៊ាន ទើបកាលពីពេលថ្មីៗនេះ វៀតណាម បានចុះកិច្ចព្រមព្រៀងមួយ ជាមួយនឹងឥណ្ឌូណេស៊ី ស្ដីអំពីព្រំដែនទឹករបស់ប្រទេសទាំង២។

សារព័ត៌មាន Defense News បានចេញផ្សាយ កាលពីថ្ងៃចន្ទ ទី១៣ ខែកុម្ភៈ ថា កិច្ចព្រមព្រៀង កាលពីពេលថ្មីៗ រវាងឥណ្ឌូណេស៊ី និង វៀតណាម ទៅលើព្រំដែនសមុទ្រ នៅក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង ទំនងជានឹងប្រព្រឹត្ដទៅ ដោយរលូន ជុំវិញទំនាក់ទំនងដ៏តានតឹងម្តងម្កាល រវាងប្រជាជាតិអាស៊ីភាគអាគ្នេយ៍ទាំងពីរនេះ។

កិច្ចព្រមព្រៀង ដែលបានចុះហត្ថលេខា កាលពីថ្ងៃទី២២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២២ បានកើតឡើង ក្រោយការចរចាគ្នា អស់រយៈពេល១២ឆ្នាំមក ហើយវាបានកើតឡើង អស់រយៈពេល១៩ឆ្នាំមកហើយ បន្ទាប់ពីប្រទេសទាំងពីរ បានអនុម័តនូវការកំណត់ព្រំដែនទឹក រវាងប្រទេសទាំង២។ ទោះជាយ៉ាងណា កិច្ចព្រមព្រៀម និង ការកំណត់ព្រំដែនទឹកនោះ ក្រសួងការពារជាតិវៀតណាម និង ឥណ្ឌូណេស៊ី មិនបានឆ្លើយតបនឹងសំណើ សុំការអត្ថាធិប្បាយនោះឡើយ។

បើតាមលោក ប៊ិច ត្រាន (Bich Tran) ជាអ្នកសរសេរ នៅក្នុងការបោះពុម្ពផ្សាយរបស់វិទ្យាស្ថាន ISEAS-Yusof Ishak នៅក្នុងប្រទេសសិង្ហបុរី បានឲ្យដឹង ថា «ជាការពិតណាស់ ការបោះបង្គោលព្រំដែនទឹក រវាងឥណ្ឌូណេស៊ី-វៀតណាម ជាតំបន់សេដ្ឋកិច្ចផ្តាច់មុខ បានប្រព្រឹត្ដទៅប្រកបដោយជោគជ័យ ហើយវានឹងជួយដល់ប្រទេសទាំងពីរ នៅក្នុងការដោះស្រាយនូវការនេសាទខុសច្បាប់ និង កិច្ចការពាក់ព័ន្ធជាច្រើនទៀត ដែលជាបញ្ហាទ្វេភាគីយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ហើយជាបញ្ហាយ៉ាងទូលំទូលាយ ពាក់ព័ន្ធនឹងប្រទេសភាគីទីបី រួមទាំង ចិន និង ថៃ ផងដែរ។

កិច្ចព្រមព្រៀងនេះ ក៏ផ្តល់ក្តីសង្ឃឹម សម្រាប់ការពង្រឹងនូវការប្តេជ្ញាចិត្តនៅក្នុងតំបន់ ចំពោះបទដ្ឋាន និង គោលការណ៍ដែនសមុទ្រអន្តរជាតិ ដូចបានចែង នៅក្នុងអនុសញ្ញារបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ ស្តីពីច្បាប់សមុទ្រ នាឆ្នាំ១៩៨២ ដោយអនុញ្ញាតឱ្យប្រទេសទាំងពីរ អះអាងនូវដែនសមុទ្រអន្តរជាតិរៀងៗខ្លួន។ សិទ្ធិ និង អនុវត្តនូវផលប្រយោជន៍នៅក្នុងដែនសមុទ្ររបស់ប្រទេសទាំងនេះ។

បើតាមច្បាប់អន្តរជាតិ តំបន់សេដ្ឋកិច្ចផ្តាច់មុខ រួមមាន ដែនទឹកដែលលាតសន្ធឹង រហូតដល់២០០ម៉ៃល៍ ឬស្មើនឹង ប្រហែល៣២១គីឡូម៉ែត្រ ពីឆ្នេរសមុទ្ររបស់ប្រទេស ដែលប្រទេសនោះ មានសិទ្ធិផ្តាច់មុខ នៅក្នុងការរុករក និង ទាញយកធនធានធម្មជាតិ នៅក្នុងសមុទ្រនោះ។

កិច្ចព្រមព្រៀងថ្មីនេះ បានបិទបញ្ចប់ដោយដំណើរបំពេញទស្សនកិច្ច រវាងមេដឹកនាំកំពូលរបស់វៀតណាម និង ឥណ្ឌូណេស៊ី បានធ្វើដំណើរទៅវិញទៅមក ទៅកាន់ប្រទេសរបស់ពួកគេ កាលពីឆ្នាំកន្លងទៅ។ ចំណែករដ្ឋមន្រ្ដីការពារជាតិឥណ្ឌូណេស៊ី លោក ប្រាប៉ូវ៉ូ ស៊ូប៊ៀនតូ (Prabowo Subianto) ក៏បានទៅជួបសមភាគីវៀតណាម លោកឧត្ដមសេនីយ៍ ផាន់ វ៉ាន់យ៉ាង (Phan Văn Giang) ។ ដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់មេដឹកនាំទាំង២ បានព្រមព្រៀង បង្កើតកិច្ចសហប្រតិបត្ដិការ ទៅលើសន្ដិសុខ និង ការពារជាតិរៀងៗខ្លួន រួមទាំង ការបង្កើននូវទំនាក់ទំនងទ្វេភាគី ការបណ្តុះបណ្តាល និង ការពិគ្រោះយោបល់។ ទន្ទឹមគ្នានេះ មេដឹកនាំវៀតណាម និង ឥណ្ឌូណេស៊ី ក៏បានព្រមព្រៀងគ្នា ទៅលើតំបន់សេដ្ឋកិច្ចផ្ដាច់មុខរៀងៗខ្លួនផងដែរ។

ជម្លោះនៅលើដែនទឹក បានក្លាយជារឿងធម្មតា នៅក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង ដែលវៀតណាម និង ឥណ្ឌូណេស៊ី ស្ថិតក្នុងចំណោមប្រទេស នៅក្នុងតំបន់យ៉ាងតិច ចំនួន៥ផ្សេងទៀត តែងតែអះអាង អំពីដែនអធិបតេយ្យភាពរបស់ខ្លួន ពាក់ព័ន្ធនឹងលក្ខណៈភូមិសាស្ត្រ នៅក្នុងតំបន់។

កិច្ចព្រមព្រៀងចុងក្រោយនេះ បានដោះស្រាយជម្លោះដ៏យូរអង្វែង ទៅលើការទាមទារតំបន់សេដ្ឋកិច្ចផ្ដាច់មុខ (EEZ) ត្រួតស៊ីគ្នារបស់ឥណ្ឌូណេស៊ី និង វៀតណាម ដែលកំណត់ ដោយការចាប់ខ្លួន និង ការប៉ះទង្គិចគ្នា រវាងអ្នកនេសាទ និង ទីភ្នាក់ងារឆ្មាំសមុទ្រ នៃប្រទេសទាំងពីរ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ឥឡូវនេះ ឥណ្ឌូណេស៊ី ទំនងជានឹងប្រឆាំងយ៉ាងខ្លាំង ចំពោះការការអះអាងរបស់ចិន នៅក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង។

ឥណ្ឌូណេស៊ី ជារឿយៗ តែងតែនិយាយថា ខ្លួនមិនមែនជាភាគីជម្លោះ នៅសមុទ្រចិនខាងត្បូង នោះទេ បើទោះជាខ្សែបន្ទាត់ចំនួន៩របស់ចិន ទាមទារកម្មសិទ្ធិ នៅលើដែនទឹក នៅក្នុងតំបន់ត្រួតស៊ីគ្នា ជាមួយតំបន់សេដ្ឋកិច្ចផ្ដាច់មុខរបស់ឥណ្ឌូណេស៊ី ទាមទារនៅភាគខាងជើង និង ខាងកើត ប្រជុំកោះណាទូណា (Natuna) យ៉ាងណាក៏ដោយ។

ឥណ្ឌូណេស៊ី និង វៀតណាម ជាប្រទេសមានកម្លាំងយោធាដ៏ខ្លាំងក្លា នៅក្នុងតំបន់អាស៊ាន តែងតែមានការព្រួយបារម្ភ អំពីជម្លោះ នៅក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង ខណៈក្រុងប៉េកាំង កំពុងតែបង្កើននូវឥទ្ធិពលយោធា នៅក្នុងតំបន់។ ជាមួយនឹងការភ័យខ្លាចចិន នោះ ហ្វីលីពិន បានរត់ទៅចាប់ដៃជាមួយនឹងជប៉ុន ដើម្បីបង្កើនចំណងទំនាក់ទំនងយោធា ឲ្យកាន់តែរឹងមាំ។

ស្របតាមទំនោររបស់ឥណ្ឌូណេស៊ី នៅក្នុងការដោះស្រាយជម្លោះជាមួយចិននោះ ប្រទេសដែនកោះមួយនេះ តែងតែពឹងផ្អែកយ៉ាងខ្លាំង ទៅលើការធ្វើពាណិជ្ជកម្មជាមួយចិន ហើយក៏ជាប្រភពវិនិយោគបរទេសដ៏ធំបំផុតរបស់ក្រុងហ្សាការតា ផងដែរ។ បើយោងតាមទីភ្នាក់ងារគយរបស់ចិន បានឲ្យដឹង ថា ទំហំពាណិជ្ជកម្ម នៅក្នុងឆ្នាំ២០២០ រវាងប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី និង ចិន មានទំហំទឹកប្រាក់ ៧៨,៥ ពាន់លានដុល្លារ៕

សហរដ្ឋអាមេរិក ៖ កងទ័ពអាកាសអាមេរិកបានសហការជាមួយក្រុមហ៊ុន Reliable Robotics ដើម្បីកែលម្អយន្តហោះដឹកជញ្ជូនកងទ័ព ដោយដំឡើងប្រព័ន្ធការហោះហើរស្វ័យប្រវត្តិក្នុងចម្ងាយឆ្ងាយ និងអាចចុះចតខ្លួនវាបានដោយមិនចាំបាច់មានមនុស្សបញ្ជា ។

គម្រោងនេះមានគោលដៅកាត់បន្ថយការប្រើកម្លាំងមនុស្ស ដោយប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាទំនើបជំនួសវិញ ខណៈវាអាចបំពេញភារកិច្ចឆាប់រហ័ស មានប្រសិទ្ធភាព និងគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ ។ យន្តហោះបើកបរដោយស្វ័យប្រវត្តិអាចកាត់បន្ថយការស្លាប់របស់កងទ័ពក្នុងករណីយន្តហោះត្រូវសត្រូវវាយប្រហារលើអាកាស និងកាត់បន្ថយការចំណាយប្រាក់យ៉ាងច្រើនលើការហ្វឹកហាត់អ្នកបើកយន្តហោះផងដែរ ។

លោក David O’Brien អតីតឧត្តមសេនីយ៍ឯក និងជាអនុប្រធានជាន់ខ្ពស់ផ្នែកបច្ចេកវិទ្យាអាកាសចរណ៍នៃក្រុមហ៊ុន Reliable Robotics ថ្លែងថា ៖ «ទស្សនវិស័យរបស់យើង គឺការស្វែងរកប្រព័ន្ធបើកបរក្នុងចម្ងាយឆ្ងាយសម្រាប់យន្តហោះគ្រប់ប្រភេទ ។ កិច្ចសហការជាមួយកងទ័ពអាកាសអាមេរិក គឺផ្តោតលើប្រព័ន្ធបើកបរស្វ័យប្រវត្តិរបស់យន្តហោះ Jet ទំហំធំ ហើយវាជាដំណាក់កាលសំខាន់ក្នុងផែនការអភិវឌ្ឍរបស់យើង» ។

បច្ចុប្បន្ន យន្តហោះដឹកជញ្ជូនកងទ័ពដែលអាមេរិកប្រើប្រាស់ជាប្រចាំ និងមានការបញ្ជាពីមនុស្ស គឺ Lockheed Martin C-5 Galaxy និង Boeing C-17 Globemaster III ដែលអាចហោះហើរក្នុងចម្ងាយឆ្ងាយសម្រាប់ដឹកជញ្ជូនកងទ័ពអាមេរិកទៅកាន់សមរភូមិ ។ ការកែលម្អយន្តហោះដឹកជញ្ជូនកងទ័ព ដែលបំពាក់ដោយប្រព័ន្ធហោះហើរទំនើប មិនមែនជាគំនិតថ្មីទេ ប៉ុន្តែជាការយកបច្ចេកវិទ្យាការបើកបរដោយស្វ័យប្រវត្តិមកអនុវត្តជាមួយយន្តហោះកងទ័ព រួមទាំងបន្ថែមប្រសិទ្ធភាពពេលយន្តហោះត្រូវហោះឡើង និងចុះចតខ្លួនវា ដោយគ្មានការបញ្ជាពីមនុស្ស ។

ក្រៅពីការប្រើបច្ចេកវិទ្យាហោះហើរស្វ័យប្រវត្តិ កងទ័ពអាកាសអាមេរិកក៏បានត្រៀមយកបច្ចេកវិទ្យាបញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI) មកប្រើប្រាស់ដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍ការហោះហើររបស់ខ្លួនឱ្យកាន់តែមានប្រសិទ្ធភាព និងសុវត្ថិភាពផងដែរ ៕ ប្រភព ៖ TNN Tech

ស្បែកមុខអាចជាផ្នែកដែលត្រូវការការថែទាំខ្លាំងបំផុតហើយ ហើយមិនគួរតែប្រើប្រាស់កម្លាំងដៃធ្ងន់ ឬ កន្សែងមកត្រដុសជាញឹកញាប់នោះទេ។ ទោះជាមានការណែនាំអោយប្រើប្រាស់ផលិតផលលាងសម្អាតមុខប្រភេទ ស្រ្កាប់ដើម្បីជម្រុះកោសិកាចាស់អោយបានទៀងទាត់ក្ដី បើប្រើប្រាស់មិនបានត្រឹមត្រូវទេនោះស្បែកមុខអ្នកអាចនឹងខូចខាតបាន។ របៀបដែលត្រឹមត្រូវការចាប់ផ្ដើមដ៏ត្រឹមត្រូវបំផុតនោះ គឺការស្វែងយល់ពីប្រភេទស្បែកមុខអ្នកអោយបានច្បាស់លាស់ជាមុនសិន ទើបអាចជ្រើសរើសប្រភេទស្រ្កាប់អោយបានសក្តិសមនឹងស្បែកមុខអ្នកបំផុតនោះ។ មិនថាស្បែកមុខប្រភេទណានោះទេ មិនគួរស្រ្កាប់រៀងរាល់ថ្ងៃពេកនោះទេ ១ ទៅ ២ ដងក្នុង ១ សប្ដាហ៏គឺគ្រប់គ្រាន់ហើយ គួរតែទុកពេលអោយកោសិកាស្បែកអ្នកបានដុះមកថ្មីសិន។ កំហុសដែលគួរតែចៀសវាង
• ប្រើប្រាស់ដោយមិនបន្ថែមទឹក៖ ទោះជាស្រ្កាប់ប្រភេទគ្រីមក្ដី អ្នកគួរតែប្រាកដថាមុខអ្នកសើមជាមុនសិន ជៀសវាងការដាច់រលាត់ស្បែក ហើយប្រើកម្លាំងដៃស្រាលៗបំផុត។
• ចេះតែប្រើតាមអ្វីដែលគេឯងប្រាប់៖ ភាគច្រើនកំហុសដ័ធំបំផុត ហើយចាយលុយទៅមិនបានប្រយោជន៏នោះ គឺចេះតែប្រើប្រាស់តាមសម្ដីគេឯង ដោយមិនបានគិតថា ស្រ្កាប់ដែលប្រើប្រាស់នោះនឹងមានប្រសិទ្ធិភាពបែបណាចំពោះស្បែកមុខខ្លួនឯងនោះ។
ស្ក្រាប់មុនពេលលាងសម្អាតមុខអោយបានស្អាត៖ ចំនុចដែលមិត្តនារីភាគច្រើនតែងតែមើលរំលងនោះ គឺការមិនលាងសម្អាតមុខ មុនពេលស្រ្កាប់ស្បែកមុខជាមុននោះ ព្រោះថាធូលីដី និង ជាតិកង្វក់ដែលមាននៅលើផ្ទៃមុខទាំងប៉ុន្មានអាចនឹងជ្រាបចូលទៅក្នុងរន្ធញើសអ្នកនៅពេលនោះបាន ដែលអាចនឹងធ្វើអោយស្បែកមុខអ្នកងាយកើតមុនឡើងមក ហើយមិនម៉ត់រលោងដូចគេសោះ៕

ប្រទេសចិន ៖ កាលពីថ្ងៃទី១៣ ខែកុម្ភៈ ក្រសួងការបរទេសចិនបានប្រកាសថា ចិនគ្មានទិន្នន័យផ្សេងៗទាក់ទងនឹងវត្ថុចម្លែកហោះលើអាកាសអាមេរិក ហើយត្រូវអាមេរិកបាញ់ធ្លាក់នៅដែនអាកាសរដ្ឋអាឡាស្កា និងប្រទេសកាណាដាទេ ខណៈកាលពីពេលថ្មីៗនេះ យន្តហោះចម្បាំងរបស់អាមេរិកបានបាញ់វត្ថុចម្លែកមានរាង៨ជ្រុងធ្លាក់នៅបរិវេណបឹង Huron ។ វាជាហេតុការណ៍ចុងក្រោយដែលបានកើតឡើងតាំងពីបាឡុងស៊ើបការណ៍របស់ចិនហោះចូលមកដែនអាកាសអាមេរិក ធ្វើឱ្យកងកម្លាំងសន្តិសុខអាមេរិកខាងជើងប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ ហើយជាការបាញ់វត្ថុចម្លែកហោះលើអាកាសលើកទី៤ នៅអាមេរិកខាងជើង ។

លោក Wang Weibin អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសចិន បញ្ជាក់ថា លោកមិនយល់ពីហេតុការណ៍ចុងក្រោយទេ ប៉ុន្តែលោកថា បាឡុងដំបូងដែលអាមេរិកបាញ់ធ្លាក់ គឺជាការប្រើប្រាស់កម្លាំងហួសហេតុពេក ហើយបាឡុងរបស់ចិនបានហោះចូលទៅដែនអាកាសអាមេរិកដោយចៃដន្យប៉ុណ្ណោះ ។ លោក Wang Weibin ថ្លែងថា ៖ «បាឡុងរបស់អាមេរិកក៏ធ្លាប់ហោះចូលមកកាន់ដែនអាកាសរបស់ចិនដោយគ្មានការអនុញ្ញាតជាង១០ដងឯណោះ តាំងពីខែមករា ឆ្នាំ២០២២» ។

ចំណែកលោក Chuck Schumer មេដឹកនាំនៅព្រឹទ្ធសភាអាមេរិក បានផ្តល់បទសម្ភាសន៍ទៅកាន់ស្ថានីយទូរទស្សន៍ ABC ថា មន្ត្រីសន្តិសុខជាតិអាមេរិកជឿជាក់ថា វត្ថុចម្លែកហោះនៅលើអាកាស ដែលគេមិនស្គាល់ម្ចាស់ និងប្រភព (Unidentified flying object) ហើយត្រូវបានអាមេរិកបាញ់ធ្លាក់លើដែនអាកាសរដ្ឋអាឡាស្កា និងកាណាដានោះ វាជាបាឡុង ។ វត្ថុអ្វីក៏ដោយដែលធ្វើឱ្យពលរដ្ឋអាមេរិកប្រឈមនឹងគ្រោះថ្នាក់ មន្ត្រីអាមេរិកនឹងចាត់ការយ៉ាងសមស្រប ។

ជាចុងក្រោយ លោក Chuck Schumer ថ្លែងថា វត្ថុចម្លែកដែលត្រូវគេបាញ់ធ្លាក់ជាបន្តបន្ទាប់នោះ មានទំហំតូចជាងបាឡុងដំបូងដែលបានហោះចូលមកកាន់ដែនអាកាសអាមេរិក និងត្រូវបាញ់ធ្លាក់នៅភាគខាងត្បូងរដ្ឋ Carolina កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែកុម្ភៈ កន្លងមក ៕ ប្រភព ៖ tnnthailand

រដ្ឋធានីម៉ានីល៖ ដោយសារតែក្រុងប៉េកាំង កំពុងតែបង្កើននូវសកម្មភាពយោធា នៅក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង ដែលជាដែនទឹកមានជម្លោះ ជាមួយនឹងបណ្ដាប្រទេសមួយចំនួន នៅតំបន់អាស៊ាន ទើបហ្វីលីពីន ចោទប្រកាន់ចិន អំពីការធ្វើសមយុទ្ធយោធា ប្រកបដោយគ្រោះថ្នាក់ នៅក្នុងតំបន់។

សារព័ត៌មាន Al Jazeera បានចេញផ្សាយ កាលពីថ្ងៃចន្ទ ទី១៣ ខែកុម្ភៈ ថា ហ្វីលីពិន បានចោទប្រកាន់ចិន អំពីការព្យាយាមរារាំង ដល់ឆ្មាំឆ្នេរសមុទ្ររបស់ខ្លួន អំពីការផ្គត់ផ្គង់អាហារ និង សម្ភារយោធាបន្ថែមដល់កងអនុសេនាធំ ដែលត្រូវបានដាក់ពង្រាយ នៅលើកោះមានជម្លោះ នៅក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង ដោយចិនបានប្រើប្រាស់ពន្លឺឡាស៊ែរកម្រិតយោធា ទៅកាន់នាវារបស់ខ្លួន ហើយអនុវត្តសមយុទ្ធ ប្រកបដោយគ្រោះថ្នាក់។

ឆ្មាំឆ្នេរសមុទ្រហ្វីលីពិន (ហៅកាត់ PCG) បានបញ្ជាក់ ថា នាវិករបស់នាវាមួយគ្រឿងរបស់ហ្វីលីពីន ប្រភេទ ម៉ាឡាប៉ាស្គូ (Malapascua) បានជួបប្រទះនឹងនាវាឆ្មាំឆ្នេរសមុទ្ររបស់ចិន កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែកុម្ភៈ ខណៈពួកគេស្ថិតនៅចម្ងាយប្រហែលជា១៨,៥គីឡូម៉ែត្រ ពីសមុទ្រ អាយូនហ្គីន ស៊ូល (Ayungin Shoal) ដែលគេស្គាល់ ថា ថូម៉ាស់ ស៊ូលទី២ (Thomas Shoal) នៅអំឡុងដំណើរនាំអាហារ និង សម្ភារទៅផ្គត់ផ្គង់ដល់កងនាវិក ដែលបានឈរជើងនៅទីនោះ។ ចំណែក កោះនោះ មានចម្ងាយ ប្រហែល១០៥គីឡូម៉ែត្រ នាភាគពាយព្យ ខេត្តផាឡាវ៉ាន់ (Palawan) ប្រទេសហ្វីលីពីន ជាកោះប៉ប្រះទឹកស្ព្រាតលី (Spratly) ដែលមានជម្លោះ។

ឆ្មាំសមុទ្រ បានបញ្ជាក់ នៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយ នៅលើបណ្ដាញសង្គមហ្វេសប៊ុក កាលពីថ្ងៃចន្ទ ថា នាវារបស់ចិន បានបញ្ចេញភ្លើងឡាស៊ែរចំនួន២ដង ទៅកាន់នាវា Malapascua បណ្តាលឱ្យនាវិក នៅក្នុងនាវារបស់ខ្លួន ងងឹតភ្នែក។ នាវារបស់ចិន បានធ្វើសមយុទ្ធ ប្រកបដោយគ្រោះថ្នាក់ ទើបនាវា Malapascua បានផ្លាស់ប្តូរទិសដៅរបស់ខ្លួន ឆ្ពោះទៅកាន់កោះឡាយ៉ាក (Lawak)។

កោះ Ayungin Shoal ជាមូលដ្ឋានរបស់កងទ័ពរបស់ហ្វីលីពិនមួយក្រុមតូច រស់នៅលើនាវាសម័យសង្គ្រាមលោកលើកទី២ ហើយត្រូវគេស្គាល់ថា ជានាវា Sierra Madre ។

សេចក្ដីថ្លែងការណ៍ដដែល បានបញ្ជាក់ទៀត ថា «ការរារាំងដោយចេតនាដល់នាវារបស់រដ្ឋាភិបាលហ្វីលីពិន នៅក្នុងការចែកចាយអាហារ និង ការផ្គត់ផ្គង់សម្ភារ ដល់បុគ្គលិកយោធារបស់យើង នៅលើនាវា BRP SIERRA MADRE គឺជាការមិនយកចិត្តទុកដាក់ និង ជាការរំលោភបំពានយ៉ាងច្បាស់លាស់ មកលើសិទ្ធិអធិបតេយ្យភាពរបស់ហ្វីលីពិន នៅក្នុងសមុទ្រហ្វីលីពិនខាងលិច»។

ភាពតានតឹង បានកើនឡើង នៅជុំវិញកោះ Ayungin Shoal ដែលស្ថិតក្នុងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចផ្ដាច់មុខរបស់ហ្វីលីពិន។ ការបង្កើនឥទ្ធិពលរបស់ចិន នៅក្នុងតំបន់ បានជំរុញឲ្យហ្វីលីពិន ចុះកិច្ចព្រមព្រៀងជាចំហ ជាមួយជប៉ុន ដោយផ្ដោតទៅលើវិស័យការពារជាតិ ក្រោយក្រុងម៉ានីល បានចុះកិច្ចព្រមព្រៀង ជាមួយនឹងសហរដ្ឋអាមេរិក។ តាមរយៈកិច្ចព្រមព្រៀង រវាងក្រុងម៉ានីល និង ក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន នោះ កងទ័ពសហរដ្ឋអាមេរិក នឹងមានសិទ្ធិប្រើប្រាស់មូលដ្ឋានកងទ័ពមួយចំនួនរបស់ហ្វីលីពិន នៅក្នុងករណីចាំបាច់។

សមុទ្រចិនខាងត្បូង មានទំហំ ប្រហែល៣,៥លានគីឡូម៉ែត្រការ៉េ ហើយសម្បូរទៅដោយធនធានធម្មជាតិ ជីវៈចម្រុះ រ៉ែ និង ឧស្ម័ន…..។ ចំណែកការធ្វើពាណិជ្ជកម្ម ឆ្លងកាត់សមុទ្រចិនខាងត្បូង ទៅកាន់ពិភពលោក មានទំហំទឹកប្រាក់ ប្រហែល៣លានលានដុល្លារ ក្នុងមួយឆ្នាំៗ។ ជាមួយគ្នានេះ ក្រុងប៉េកាំង តែងតែអះអាងដែនទឹកស្ទើរតែទាំងមូល ជាដែនអធិបតេយ្យភាពរបស់ចិន ទើបបង្កឲ្យមានជម្លោះ ជាមួយនឹងប្រទេសផ្សេងៗទៀត នៅក្នុងតំបន់ រួមមាន វៀតណាម ហ្វីលីពិន ប៊្រុយណេ ម៉ាឡេស៊ី និង តៃវ៉ាន់៕

សហរដ្ឋអាមេរិក ៖ ស្ថានទូតអាមេរិកប្រចាំក្រុងមូស្គូបានជូនដំណឹងទៅកាន់ពលរដ្ឋខ្លួនឱ្យប្រញាប់ចាកចេញពីប្រទេសរុស្ស៊ីជាបន្ទាន់ ដោយនិយាយថា សង្គ្រាមនៅអ៊ុយក្រែនធ្វើឱ្យពលរដ្ឋអាមេរិកប្រឈមនឹងគ្រោះថ្នាក់អាចត្រូវគេឃុំខ្លួនតាមអំពើចិត្ត ឬរងការគំរាមកំហែងណាមួយដោយសារការអនុវត្តច្បាប់របស់រុស្ស៊ី ។

កាលពីថ្ងៃទី១២ ខែកុម្ភៈ ស្ថានទូតអាមេរិកបានដាស់តឿនថា ពលរដ្ឋអាមេរិកកំពុងស្នាក់នៅ ឬធ្វើដំណើរនៅរុស្ស៊ី គួរតែប្រញាប់ចាកចេញពីប្រទេសនេះជាបន្ទាន់ ។ លើសពីនេះ ស្ថានទូតអាមេរិកស្នើទៅកាន់ពលរដ្ឋខ្លួនថា ត្រូវប្រុងប្រយ័ត្នដោយខ្លួនឯង ព្រោះអាចត្រូវគេចាប់ខ្លួន ហើយកុំធ្វើដំណើរមកកាន់រុស្ស៊ីឱ្យសោះ ។ អាមេរិកធ្លាប់បានដាស់តឿនពលរដ្ឋក្នុងការធ្វើដំណើរមករុស្ស៊ីជាច្រើនលើក ហើយដាស់តឿនចុងក្រោយកាលពីខែកញ្ញា នៅពេលប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី លោក វ៉្លាឌីមៀ ពូទីន អំពាវនាវប្រមូលកងកម្លាំងទៅធ្វើសង្គ្រាមនៅអ៊ុយក្រែន ។

ស្ថានទូតអាមេរិកប្រកាសថា គេមិនអាចដឹងមុនទេ ដែលពលរដ្ឋអាមេរិកត្រូវប្រឈមក្នុងសង្គ្រាមអ៊ុយក្រែន រួមទាំងការបង្ខំឱ្យធ្វើកងទ័ពសម្រាប់បុគ្គលមានសញ្ជាតិ២ ។ រុស្ស៊ីអាចបដិសេធមិនទទួលស្គាល់ពលរដ្ឋអាមេរិកដែលមានសញ្ជាតិ២ និងមិនអនុញ្ញាតឱ្យពួកគេទទួលបានជំនួយកុងស៊ុល ខណៈហាមឃាត់ការធ្វើដំណើរចេញពីរុស្ស៊ី ។

ស្ថានទូតអាមេរិកបន្ថែមថា កន្លងមក ភ្នាក់ងារសន្តិសុខរុស្ស៊ីធ្លាប់ចាប់ពលរដ្ឋអាមេរិកឃុំខ្លួនដោយចោទប្រកាន់ថា ជាបណ្តាញសម្ងាត់ និងគំរាមកំហែង ។ រុស្ស៊ីមិនប្រព្រឹត្តជាមួយពលរដ្ឋអាមេរិកដោយតម្លាភាព និងយុត្តិធម៌ទេ ពួកគេប្រើវិធីសាស្ត្រស៊ើបអង្កេតសម្ងាត់ដើម្បីចាប់កំហុសពលរដ្ឋអាមេរិកដោយមិនបង្ហាញភស្តុតាងច្បាស់លាស់ ។ លើសពីនេះ រុស្ស៊ីបានយកច្បាប់របស់ខ្លួនមកប្រើប្រាស់ជាមួយពលរដ្ឋអាមេរិកដែលបម្រើការផ្នែកសាសនា និងស៊ើបអង្កេតឧក្រិដ្ឋកម្មលើអ្នកចូលរួមសកម្មភាពសាសនា ។

ដូចគ្នានេះ ក្រសួងការបរទេសអាមេរិកក៏បានដាស់តឿនដែរថា ហាមពលរដ្ឋធ្វើដំណើរក្នុងប្រទេសរុស្ស៊ីដាច់ខាត តាំងពីក្រុងមូស្គូបានបញ្ជូនកងទ័ពទៅឈ្លានពានអ៊ុយក្រែនកាលពីខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២២ ៕

ប្រភព ៖ MGRonline