ប្រទេសថៃ ៖ បើទោះជាទឹកជំនន់ស្រុកហាតយៃ ខេត្តសុងក្លា និងខេត្តមួយចំនួននៅភាគខាងត្បូងប្រទេសថៃបានស្រកចុះមែន ប៉ុន្តែទឹកជំនន់នៅខេត្តអយុធ្យាមិនស្រកឡើយ ពលរដ្ឋថៃបានត្រឹមតែបន់ស្រន់ឱ្យទឹកជំនន់ស្រកឆាប់ៗ បន្ទាប់ពីលិចផ្ទះសម្បែងអស់រយៈពេលជាង៤ខែ ។ ទឹកជំនន់វាយប្រ.ហារស្រុកចំនួន១៣ និងប៉ះពាល់ពលរដ្ឋរហូតដល់ជាង៧ម៉ឺន១ពាន់គ្រួសារ ខណៈកម្ពស់ទឹកតាមមាត់ទន្លេណយ ស្មើចាប់ពី១ម៉ែត្រ ទៅ២ម៉ែត្រ ។

រហូតមកដល់ថ្ងៃទី៥ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ ស្ថានការណ៍ទឹកជំនន់ខេត្តអយុធ្យានៅតែធ្ងន់ធ្ងរដដែល បើទោះជាទំនប់ចៅប្រាយ៉ានៅខេត្តឆ័យណាត បានកាត់បន្ថយការបង្ហូរទឹកក៏ដោយ ប៉ុន្តែកម្ពស់ទឹកក្នុងទន្លេចៅប្រាយ៉ា ទន្លេណយ និងប្រឡាយផ្សេងៗបានកើនឡើងខ្ពស់ ដែលធ្វើឱ្យពលរដ្ឋរស់នៅមាត់ទន្លេណយ រងផលប៉ះពាល់យ៉ាងខ្លាំង ។ ផ្ទះជាច្រើនខ្នងលិចទឹករហូតដល់ជាង៤ខែ ហើយពលរដ្ឋសង្ឃឹមថា នៅខែមេសា ឆ្នាំ២០២៦ ទឹកអាចនឹងស្រកវិញ ។

ក្នុងចំណោម១៦ស្រុកនៅខេត្តអយុធ្យា គឺមាន១៣ស្រុកកំពុងលិចលង់ដោយទឹកជំនន់ រួមមាន ៖ ស្រុកសេណា ផាក់ហៃ បាងបាល បាងសៃ ព្រះណាខនស្រ៊ីអយុធ្យា បាងប៉ាក់អ៊ិន បាងប៉ាក់ហាន់ បាងសាយ បានព្រែក ឡាតបួហ្លួង មហារ៉ាច ណាខនហ្លួង និងវាំងណយ ។

យោងតាមទិន្នន័យការខូចខាត ទឹកជំនន់ជាច្រើនខែនៅខេត្តអយុធ្យាបណ្តាលឱ្យពលរដ្ឋចំនួន៧១,៦៧០គ្រួសាររងផលប៉ះពាល់, មនុស្សស្លាប់២០នាក់, វត្តលិចទឹក៣៨កន្លែង, សាលារៀនលិចទឹក៣៣កន្លែង, ខូចខាតផ្លូវ៥៨កន្លែង និងខូចខាតអគាររដ្ឋ៨កន្លែង ។

ទឹកជំនន់បានលិចភូមិហួវៀង ឃុំហួវៀង ស្រុកសេណា ខេត្តអយុធ្យា អស់រយៈពេលជាង៤ខែ ដោយកម្ពស់ទឹកនៅបរិវេណមាត់ទន្លេណយ ស្មើចាប់ពី១ម៉ែត្រ ទៅ២ម៉ែត្រ ខណៈផ្ទះជាច្រើនខ្នងលិចទឹកធ្វើឱ្យពលរដ្ឋពុំអាចរស់នៅបាន ។ ទោះយ៉ាងណា ទឹកចាប់ផ្តើមស្រកចុះនៅតំបន់ខ្លះ និងមានការសម្អាតដីភក់ក្នុងផ្ទះ វត្ត រីឯពលរដ្ឋខ្លះទើបត្រឡប់មករស់នៅផ្ទះវិញ បន្ទាប់ពីរស់នៅតាមផ្លូវរាប់ខែ ប៉ុន្តែពួកគេនៅតែបារម្ភដោយសារទឹកជំនន់លិចយូរពេកខុសប្រក្រតី និងលិចខ្លាំងរហូតដល់ផ្ទះជាន់ទី២ ។

ពលរដ្ឋអយុធ្យានិយាយដូចៗគ្នាថា ទឹកជំនន់នៅឆ្នាំ២០២៥ ធ្ងន់ធ្ងរ និងលិចយូរខែបំផុត បើធៀបនឹងបណ្តាឆ្នាំមុនៗ ។ ពេលនេះ ពួកគេបានត្រឹមតែបន់ស្រន់ឱ្យទឹកស្រកឆាប់ៗ ហើយសង្ឃឹមថា ទឹកនឹងស្រកវិញបន្ទាប់ពីចូលឆ្នាំថ្មីរួច គឺនៅខែមេសា ឆ្នាំ២០២៦ ៕

ប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី ៖ ស្របពេលប្រទេសនានាក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ រួមមាន ៖ ថៃ វៀតណាម និងម៉ាឡេស៊ី ត្រូវបានទឹកជំនន់វាយប្រ.ហារយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរបណ្តាលឱ្យខូចខាតផ្ទះសម្បែង អគារ ស្ពាន ផ្លូវ សាលារៀន មន្ទីរពេទ្យ និងផ្ទៃដីកសិកម្ម ដែលជាការខាតបង់សេដ្ឋកិច្ចយ៉ាងច្រើនមហាសាល នៅឥណ្ឌូណេស៊ីរងផលប៉ះពាល់ខ្លាំងជាងគេដោយសារទឹកជំនន់ បើគិតត្រឹមថ្ងៃទី៤ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ ពលរដ្ឋឥណ្ឌូណេស៊ីស្លា.ប់កើនឡើងរហូតដល់ជាង៧០០នាក់ និងបាត់ខ្លួនជាង៩០០នាក់ ។

ប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ីមិនធ្លាប់មានទឹកជំនន់ធ្ងន់ធ្ងរបែបនេះពីមុនទេ ដែលស្ថានការណ៍នេះធ្វើឱ្យពលរដ្ឋមានបញ្ហាផ្លូវចិត្តយ៉ាងខ្លាំង បន្ទាប់ពីពួកគេបាត់បង់ទ្រព្យសម្បត្តិក្នុងហេតុការណ៍រលកយក្សស៊ូណាមិកាលពីឆ្នាំ២០០៤ ហើយការបាត់បង់ជីវិតមនុស្សយ៉ាងច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់ដោយសារទឹកជំនន់ គឺមិនខុសគ្នាពីរលកយក្សស៊ូណាមិឡើយ ។ អ្នកជំនាញថា ទឹកជំនន់ធ្ងន់ធ្ងរមិនធ្លាប់មានបានបង្ហាញពីបម្រែបម្រួលអាកាសធាតុដែលធ្វើឱ្យខាងឧតុនិយមពិបាកព្យាករណ៍ ។

កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែធ្នូ ភ្នាក់ងារសង្គ្រោះឥណ្ឌូណេស៊ីនៅតែព្យាយាមស្វែងរកមនុស្សបាត់ខ្លួននៅតាមតំបន់ផ្សេងៗដែលត្រូវទឹកជំនន់ហូរកាត់ផ្តាច់ផ្លូវធ្វើដំណើរ និងបាក់ដីជាច្រើនកន្លែង បន្ទាប់ពីទិន្នន័យចុងក្រោយបង្ហាញថា មនុស្សស្លាប់ដោយសារទឹកជំនន់កើនឡើងរហូតដល់ជាង៧០០នាក់ និងបាត់ខ្លួនជាង៩០០នាក់ ។

នៅឆ្នាំ២០២៥ ប្រទេសជាច្រើននៅតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ រួមមាន ៖ ថៃ វៀតណាម ម៉ាឡេស៊ី និងឥណ្ឌូណេស៊ី ត្រូវបានទឹកជំនន់វាយប្រហារក្នុងពេលតែមួយ ដែលធ្វើឱ្យមនុស្សស្លាប់ដោយសារទឹកជំនន់ក្នុងប្រទេសទាំងនេះសរុបជាង១,៤០០នាក់ ក្នុងនោះឥណ្ឌូណេស៊ីមានមនុស្សស្លាប់ច្រើនបំផុត គឺរហូតដល់៧៨០នាក់ ។ ភូមិជាច្រើននៅឥណ្ឌូណេស៊ីពោរពេញទៅដោយដីភក់ និងគំនរបាក់បែក ខណៈអគ្គិសនី និងបណ្តាញទូរគមនាគមន៍នៅតែត្រូវកាត់ផ្តាច់ ។

ទោះជាឥណ្ឌូណេស៊ីមានភ្នាក់ងារសង្គ្រោះគ្រប់គ្រាន់ បានត្រៀមកម្លាំងទ័ព និងបែងចែកថវិកាសង្គ្រោះបន្ទាន់ ប៉ុន្តែនៅតែរងផលប៉ះពាល់ខ្លាំងបំផុត ។ ផ្លូវ និងស្ពាននានាខូចខាតដោយសារទឹកជំនន់ ដែលធ្វើឱ្យភ្នាក់ងារសង្គ្រោះពិបាកធ្វើដំណើរទៅជួយជនរងគ្រោះដែលរងផលប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរនៅខេត្តសុម៉ាត្រាខាងជើង ខេត្តសុម៉ាត្រាខាងលិច និងខេត្តអាចិ ។ តំបន់ជាច្រើនខ្វះខាតអាហារ ប្រេងឥន្ធនៈ និងទឹកស្អាត បន្ទាប់ពីខ្យល់ព្យុះស៊ីក្លូនបោកបក់លើឥណ្ឌូណេស៊ី ខណៈមនុស្សម្នាឈរតម្រង់ជួរប្រជ្រៀតគ្នារង់ចាំចាក់ប្រេងនៅស្ថានីយប្រេងឥន្ធនៈ ហើយអ្វីកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ គឺមានចោរប្លន់នៅតាមហាងលក់ទំនិញ ។

រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងបរិស្ថានឥណ្ឌូណេស៊ីបាននិយាយដូចអ្នកជំនាញលើពិភពលោកថា បម្រែបម្រួលអាកាសធាតុ ឬផែនដីឡើងកំដៅដោយសារទង្វើរបស់មនុស្ស គឺជាមូលហេតុធ្វើឱ្យមានទឹកជំនន់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរវាយប្រហារឥណ្ឌូណេស៊ី និងប្រទេសជាច្រើនពេលនេះ ។ ជាក់ស្តែង តំបន់ព្រៃតាមបណ្តាខេត្តរបស់ឥណ្ឌូណេស៊ីរងផលប៉ះពាល់ដោយសារបម្រែបម្រួលអាកាសធាតុខ្លាំងបំផុត ។

មតិខ្លះរិះគន់ថា ទឹកជំនន់ដ៏ធ្ងន់ធ្ងរ គឺបណ្តាលមកពីការជីកយករ៉ែ និងប្រើប្រាស់ដីធ្លីច្រើនពេក រហូតធ្វើឱ្យផ្ទៃដីពុំអាចស្រូបទឹកភ្លៀង ។ ពលរដ្ឋឥណ្ឌូណេស៊ី និងអាជ្ញាធរមូលដ្ឋានសំណូមពរឱ្យរដ្ឋាភិបាលប្រកាសអាសន្នពីគ្រោះមហន្តរាយដើម្បីបង្កើនការជួយជនរងគ្រោះ ពីព្រោះអាជ្ញាធរមូលដ្ឋានមិនអាចដោះស្រាយវិបត្តិនេះតែឯងទេ ប៉ុន្តែរដ្ឋាភិបាលបដិសេធ ពីព្រោះបារម្ភពីស្ថានការណ៍នឹងធ្ងន់ធ្ងរខ្លាំងឡើងធ្វើឱ្យជនរងគ្រោះដែលកំពុងរង់ចាំការជួយអន្តរាគមន៍អស់សង្ឃឹម ៕

ប្រទេសវៀតណាម ៖ តាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានបរទេសកាលពីថ្ងៃទី៤ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ រដ្ឋាភិបាលវៀតណាមបានចាត់វិធានការបន្ទាន់ដើម្បីគ្រប់គ្រងការបំពុលខ្យល់ និងផ្សែងអ័ព្ទគ្របដណ្តប់លើទីក្រុងហាណូយ ដោយរឹតបន្តឹងការដុតសំរាម ចំបើង និងកាកសំណល់កសិកម្មខុសច្បាប់ រួមទាំងត្រួតពិនិត្យផ្សែងពុលចេញពីរោងចក្រឧស្សាហកម្ម ឬការដ្ឋានសំណង់ ។ ក្រៅពីនេះ នឹងប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធត្រួតពិនិត្យពីចម្ងាយ ដំឡើងកាមេរ៉ាសុវត្ថិភាពនៅតាមផ្លូវ និងកំណត់វិធានការលើយានជំនិះបញ្ចេញផ្សែងខ្មៅបំពុលបរិយាកាស ។

សេចក្តីថ្លែងការណ៍ក្នុងគេហទំព័ររបស់សាលាក្រុងហាណូយបញ្ជាក់ថា រដ្ឋាភិបាលវៀតណាមនឹងរឹតបន្តឹងការដុតសំរាម ចំបើង និងកាកសំណល់កសិកម្មដោយខុសច្បាប់ ។ ដូចគ្នានេះ នាយកដ្ឋានសុខាភិបាលក្រុងហាណូយបានណែនាំពលរដ្ឋ ជាពិសេស មនុស្សចាស់ កុមារ និងក្រុមប្រឈមនឹងផលប៉ះពាល់សុខភាព ត្រូវកាត់បន្ថយសកម្មភាពនៅខាងក្រៅ និងពាក់ម៉ាស់ការពារពេលមានខ្យល់ពុលខ្លាំង ។ ក្រៅពីនេះ នឹងត្រៀមព្យាបាលអ្នកជំងឺផ្លូវដង្ហើមកើនឡើងដោយសារខ្យល់ពុលផងដែរ ។

ខ្យល់ពុលនៅទីក្រុងហាណូយបានកើនឡើងនៅរដូវរងាជារៀងរាល់ឆ្នាំ ដោយសារការធ្វើចរាចរណ៍ណែនណាន់ ធូលីចេញពីរោងចក្រឧស្សាហកម្ម និងការដ្ឋានសំណង់ ក៏ដូចជាផ្សែងបណ្តាលមកពីការដុតកាកសំណល់កសិកម្មនៅបណ្តាខេត្តជុំវិញទីក្រុងហាណូយ ។

តាមទិន្នន័យត្រួតពិនិត្យខ្យល់ពុល គឺគុណភាពខ្យល់នៅទីក្រុងហាណូយ ស្ថិតក្នុងកម្រិតពណ៌ក្រហម ឬប៉ះពាល់សុខភាពពលរដ្ឋ ។ IQ Air បានបង្ហាញសន្ទស្សន៍ខ្យល់ គឺទីក្រុងហាណូយបានជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ជាទីក្រុងមានខ្យល់ពុលខ្លាំងបំផុតលើពិភពលោកក្នុងចំណោម១០ទីក្រុង ហើយមានការសន្និដ្ឋានថា ទីក្រុងនេះនឹងមានខ្យល់ពុលកាន់តែខ្លាំងថែមទៀត ។

គួរបញ្ជាក់ថា ប្រទេសថៃក៏មានខ្យល់ពុលខ្លាំង និងផ្សែងអ័ព្ទគ្របដណ្តប់លើទីក្រុងបាងកក រួមទាំងខេត្តជាច្រើនផងដែរ ដូចជា ៖ ទីក្រុងប៉ាតាយ៉ា នៅខេត្តឈុនបុរី ប៉ាធុមថានី ណុនថាក់បុរី ណាខនប៉ាធុម សមុទ្រសាខន សមុទ្រប្រាកាន ឈៀងរ៉ៃ ឈៀងម៉ៃ ឡាំពូន សុខោទ័យ ពិស្នុលោក និងកាឡាក់ស៊ីន រហូតឈានទៅប្រកាសអាសន្នឱ្យអ្នករស់នៅខេត្ត-ក្រុងទាំងនេះថែទាំសុខភាព និងកាត់បន្ថយសកម្មភាពក្រោមកំដៅថ្ងៃ ។

អាជ្ញាធរថៃបានណែនំាំឱ្យពលរដ្ឋទាំងអស់ពាក់ម៉ាស់ប្រភេទ N95 ឬម៉ាស់ការពារធូលីកខ្វក់គ្រប់ពេលចេញទៅខាងក្រៅ ចៀសវាងធ្វើសកម្មភាពក្រោមកំដៅថ្ងៃ បិទទ្វារ-បង្អួចដើម្បីកាត់បន្ថយការស្រូបធូលី ព្រមទាំងតាមដានព័ត៌មានអាកាសធាតុយ៉ាងដិតដល់ ៕