រដ្ឋធានីវ៉ាស៊ីនតោន៖ ក្រុងប៉េកាំង បានព្រមានធ្ងន់ៗ ប្រឆាំងនឹងជំនួប រវាងលោកស្រី ប្រធានាធិបតីតៃវ៉ាន់ និង លោកប្រធានសភារបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ប៉ុន្ដែមេដឹកនាំទាំង២នេះ នៅតែបន្ដជួបគ្នា ធ្វើឲ្យចិន ចោទប្រកាន់ ពីការរំលោភបំពានលើ «គោលការណ៍ចិនតែមួយ»។

សារព័ត៌មាន The Wall Street Journal បានចេញផ្សាយ កាលពីព្រឹក ថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ទី៦ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៣ ថា លោកស្រី សៃ អ៊ីងវ៉ិន (Tsai Ing-wen) ប្រធានាធិបតីតៃវ៉ាន់ និង លោកខេវិន ម៉ាកខាធី (Kevin McCarthy) ប្រធានសភាសហរដ្ឋអាមេរិក បានជួបជាមួយនឹង នៅក្នុងរដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ា។ ក្រោយកិច្ចប្រជុំ នាំឲ្យមានការថ្កោលទោស និងការគំរាមកំហែងសងសឹកពីក្រុងប៉េកាំង នោះ មេដឹកនាំទាំង២ បានសាទរ ចំពោះទំនាក់ទំនង រវាងសហរដ្ឋអាមេរិក និង តៃវ៉ាន់។ ក្រុងប៉េកាំង តែងតែអះអាង ថា ដែនកោះគ្រប់គ្រងដោយខ្លួនឯងតាមបែបប្រជាធិបតេយ្យមួយនេះ ជាទឹកដីរបស់ចិន។

លោកប្រធានសភាសហរដ្ឋអាមេរិក និង លោកស្រី ប្រធានាធិបតីតៃវ៉ាន់ បានអង្គុយចរចាគ្នា នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំនយោបាយកម្រិតខ្ពស់បំផុត កាលពីថ្ងៃពុធ នៅក្នុងបណ្ណាល័យប្រធានាធិបតី រ៉ូណាល់ រីហ្គេន (Ronald Reagan) ស្ថិតក្នុងទីក្រុងស៊ីមី វ៉ាលឡេ (Simi Valley) មានចម្ងាយប្រហែល ៥៥គីឡូម៉ែត្រ ពីទីក្រុងឡូសអេជើឡែស រដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ា សហរដ្ឋអាមេរិក។ នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំបិទទ្វារនេះ ធ្វើឲ្យលោក ម៉ាកខាធី ក្លាយជាមន្រ្ដីជាន់ខ្ពស់របស់សហរដ្ឋអាមេរិក លើកទី១ បានជួបចរចាគ្នា ជាមួយនឹងមដឹកនាំតៃវ៉ាន់ នៅលើទឹកដីរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ចាប់តាំងពីឆ្នាំ១៩៧៩ គឺជាឆ្នាំ ដែលរដ្ឋាភិបាលក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន បានបង្កើតចំណងទំនាក់ទំនងការទូត ជាមួយនឹងប្រទេសចិន ដែលមានឈ្មោះជាផ្លូវការ «សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន»។

លោកប្រធានសភា ខេវិន ម៉ាកខាធី (Kevin McCarthy) បានបញ្ជាក់ ថា «លោកស្រី ប្រធានាធិបតី សៃ អ៊ីង-វ៉ិន ជាមហាមិត្តរបស់អាមេរិក។ ខ្ញុំមានសុទិដ្ឋិនិយម ថា យើងនឹងបន្ដស្វែងរកវិធីសាស្រ្ដជាច្រើន សម្រាប់ពលរដ្ឋអាមេរិកាំង និង តៃវ៉ាន់ ធ្វើការរួមគ្នា ដើម្បីលើកកម្ពស់ ដល់សេរីភាពសេដ្ឋកិច្ច លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ សន្ដិភាព និង ស្ថិរភាព»។

ស្របគ្នានេះ លោកស្រី សៃ ប្រធានាធិបតីតៃវ៉ាន់ បានថ្លែងអំណរគុណ ដល់ប្រធានសភាសហរដ្ឋអាមេរិក ចំពោះការធ្វើបដិសណ្ឋារកិច្ចរបស់គាត់។ លោកស្រី ប្រធានាធិបតី បានហៅសកម្មភាពបែបនេះ ថា ការផ្ដល់នូវភាពកក់ក្តៅយ៉ាងខ្លាំង ប្រៀបប្រដូចនឹងពន្លឺព្រះអាទិត្យ កំពុងតែរះឡើង នៅលើរដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ា។ ក្រៅពីនេះ លោកស្រី ក៏បានថ្លែងអំណរគុណ ដល់គណៈប្រតិភូសភាអាមេរិក ដោយបានបញ្ជាក់ ថា «ខ្ញុំពិតជារីករាយណាស់ សម្រាប់ការផ្ដល់នូវភាពកក់ក្ដៅ ពីសហរដ្ឋអាមេរិក»។

ដោយឡែក រដ្ឋាភិបាលក្រុងប៉េកាំង បានរិះគន់ ចំពោះការឈប់សំចតរបស់លោកស្រី ប្រធានាធិបតីតៃវ៉ាន់ នៅលើទឹកដីសហរដ្ឋអាមេរិក ព្រោះវាជាផ្នែកមួយ នៃដំណើរទស្សនកិច្ច ទៅកាន់ប្រទេសជាសម្ពន្ធមិត្ត ដូចជា ហ្គោតេម៉ាឡា (Guatemala) និង បេលីស(Belize)។ ចិន បានថ្កោលទោស ចំពោះជំនួប រវាងប្រធានសភាអាមេរិក និង ប្រធានាធិបតីតៃវ៉ាន់ ដោយចាត់ទុកជាមេដឹកនាំ ក្រុមបំបែកខ្លួន ចង់បានឯករាជ្យ សម្រាប់កោះតៃវ៉ាន់។

ការបញ្ចេញប្រតិកម្មប្រឆាំងរបស់ប្រទេសចិន នាពេលនេះ ក៏មិនមែនជាលើកទីមួយនោះដែរ ព្រោះកន្លងមក ក្រុងប៉េកាំង ធ្លាប់ខឹងសម្បាយ៉ាងខ្លាំង ប្រឆាំងនឹងដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់លោកស្រី ណានស៊ី ផេឡូស៊ី (Nancy Pelosi) ខណៈគាត់នៅកាន់តំណែង ជាប្រធានសភាសហរដ្ឋអាមេរិក បានទៅកាន់កោះតៃវ៉ាន់ ចន្លោះពីថ្ងៃទី២-៣ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២២។ ជាមួយនឹងប្រតិកម្មដ៏ខ្លាំងក្លានោះ ក្រុងប៉េកាំង ក៏បានបញ្ជូនយន្ដហោះយោធា និង នាវាចម្បាំង រាប់សិបគ្រឿង ឡោមព័ទ្ធកោះតៃវ៉ាន់ ចំនួន៦កន្លែង ធ្វើសមយុទ្ធយោធា បាញ់គ្រាប់ពិត។ នៅក្នុងចំណោមមីស៊ីលទាំងនោះ មានមីស៊ីលមួយគ្រាប់ បានធ្លាក់ចូលដែនទឹករបស់ជប៉ុន រហូតធ្វើឲ្យក្រុងតូក្យូ បញ្ចេញប្រតិកម្មយ៉ាងខ្លាំងថែមទៀតផង៕

អង្គការសុខភាពពិភពលោក (WHO) បានរាយការណ៍ថា ពលរដ្ឋនៅលើពិភពលោកប្រមាណ១៧,៥% កំពុងតែប្រឈមនឹងបញ្ហាពិបាកមានកូន ។ អង្គការនេះបានណែនាំឱ្យរដ្ឋាភិបាលប្រទេសនីមួយៗចេញគោលនយោបាយគាំទ្រឱ្យពលរដ្ឋរបស់ខ្លួនមានកូន និងធ្វើយ៉ាងណា ឱ្យពលរដ្ឋងាយស្រួលស្វែងរកសេវាសុខភាព ។

បើតាមអង្គការសុខភាពពិភពលោកឱ្យដឹងថា ការពិបាកមានកូន មានន័យថា បុគ្គលម្នាក់មិនទទួលបានជោគជ័យ ឬមិនអាចមានផ្ទៃពោះក្រោយពីពួកគេរួមភេទដោយមិនបានការពារក្នុងរយៈពេល១២ខែ ។

អង្គការសុខភាពពិភពលោកចង្អុលបង្ហាញថា បើទោះជាមានភាពខុសគ្នាបន្តិចបន្តួចនៃចំនួនមនុស្សមានកូននៅក្នុងប្រទេសមានប្រាក់ចំណូលខ្ពស់ កណ្តាល និងទាប ប៉ុន្តែការបែងចែកប្រាក់ជំនួយផ្នែកវេជ្ជសាស្ត្រមានការខុសគ្នាយ៉ាងខ្លាំង ។ វាជារឿងផ្ទាល់ខ្លួននៅក្នុងប្រទេសភាគច្រើន ហើយប្រទេសក្រីក្របំផុតបែរជាបានចំណាយប្រាក់ច្រើនជាងគេផ្នែកសុខាភិបាលដើម្បីព្យាបាលស្ត្រីពិបាកមានកូន បើធៀបជាមួយប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍ ។ លើសពីនេះ ការខ្វះខាតប្រាក់ជំនួយបានធ្វើឱ្យស្រ្តីពិបាកមានកូនប្រឈមនឹងបញ្ហាសុខភាពផ្លូវចិត្ត និងការលំបាកផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុផងដែរ ។

ប្រធានផ្នែកសុខភាពផ្លូវភេទ និងអនាម័យ បានថ្លែងថា ៖ «បញ្ហាស្រ្តីពិបាកមានកូននៅលើពិភពលោកបានឆ្លុះបញ្ចាំងឱ្យឃើញថា ពួកគេពិបាកទៅព្យាបាលសុខភាពនៅមន្ទីរពេទ្យ ហើយជាញឹកញាប់ ប្រទេសមួយចំនួនខ្វះខាតសេវាសុខភាពសាធារណៈ» ។

ទោះយ៉ាងណា របាយការណ៍របស់អង្គការសុខភាពពិភពលោក មិនបានបញ្ជាក់ច្បាស់លាស់អំពីបញ្ហាដែលស្ត្រីពិបាកមានកូនទេ ។ គេសង្កេតឃើញថា អត្រាកំណើតធ្លាក់ចុះបានធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់ចំនួនពលរដ្ឋនៅលើពិភពលោក ដោយសារស្ត្រីរស់នៅតំបន់ឆ្ងាយៗខ្វះខាតព័ត៌មានទាក់ទងនឹងសុខភាពផ្លូវភេទ ៕

ប្រភព ៖ TNN Health

ប្រទេសជប៉ុន ៖ ការិយាល័យខុទ្ទកាល័យជប៉ុនបានរាយការណ៍ពីលទ្ធផលស្ទង់មតិចុងក្រោយបង្អស់ថា មានពលរដ្ឋក្នុងវ័យធ្វើការជិត១,៥លាននាក់ស្ថិតនៅក្នុងក្រុម Hikikomori ឬក្រុមចូលចិត្តនៅដាច់ដោយឡែកពីសង្គម ។ ពួកគេភាគច្រើនបានសម្ងំនៅក្នុងផ្ទះ ឬបន្ទប់តែម្នាក់ឯង ហើយមិនចេញទៅក្រៅផ្ទះទេ លើកលែងតែត្រូវចេញទៅទិញម្ហូបអាហារ ឬរបស់របរប្រើប្រាស់ចាំបាច់ប៉ុណ្ណោះ ។វាជាការស្ទង់មតិជាផ្លូវការលើកដំបូងអំពីកំណើនក្រុមមនុស្សចូលចិត្តនៅដាច់ដោយឡែកពីគេ និងបានធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់សង្គមប្រទេសជប៉ុនកាន់តែខ្លាំងឡើង ដែលមានចាប់ពីក្រុមយុវវ័យ រហូតដល់ក្រុមមនុស្សចាស់ ។

ការស្ទង់មតិរកឃើញថា មានពលរដ្ឋជប៉ុនអាយុចាប់ពី១៥ឆ្នាំ ទៅ៦៤ឆ្នាំ ស្មើប្រមាណ១,៤៦លាននាក់ ឬស្មើ២% ចូលចិត្តនៅតែឯង និងមិនចង់ចូលរួមជាមួយសង្គមខាងក្រៅ ។ ពួកគេភាគច្រើនឆ្លើយថា ពួកគេជ្រើសរើសរស់នៅបែបនេះដោយសារបានលាឈប់ពីការងារ ហើយមនុស្សម្នាក់ក្នុងចំណោម៥នាក់និយាយថា ការមិនចង់ចូលរួមជាមួយសង្គមខាងក្រៅ ដោយសារតែការឆ្លងរាតត្បាតនៃជំងឺកូវីដនាពេលកន្លងមក ។

ការរស់នៅដាច់ដោយឡែកពីសង្គមរបស់ក្រុម Hikikomori គឺមានហេតុផលជាច្រើនដូចជា គ្មានការងារធ្វើ ជំងឺធ្លាក់ទឹកចិត្ត ត្រូវគេធ្វើបាបក្នុងសាលារៀន ឬកន្លែងធ្វើការ ខណៈអ្នកខ្លះទៀតបាននៅដាច់តែឯងគ្រប់ពេលវេលា ហើយមិនចង់ចេញពីផ្ទះឡើយ ។

ទោះយ៉ាងណា លទ្ធផលការស្ទង់មតិនេះជាទិន្នន័យថ្មីមួយ ដើម្បីគេអាចប្រៀបធៀបជាមួយទិន្នន័យចាស់ថា មានពលរដ្ឋជប៉ុនស្ថិតនៅក្នុងក្រុម Hikikomori កើនឡើង ឬធ្លាក់ចុះច្រើនប៉ុនណា ៕

ប្រភព ៖ The standard

ប្រទេសចិន ៖ កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែមេសា លោក Wang Yi ប្រធានការិយាល័យគណៈកម្មការកិច្ចការបរទេសរបស់គណបក្សកុម្មុយនិស្តចិន បានធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះនៃកិច្ចប្រជុំកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលំដាប់កំពូលលើកទី៣ ជាមួយមន្ត្រីតំណាងមកពីប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី ដែលដឹកនាំដោយលោក Luhoot Binsar Pandjaitan រដ្ឋមន្ត្រីសម្របសម្រួលកិច្ចការសមុទ្រ និងវិនិយោគ នៅទីក្រុងប៉េកាំង ប្រទេសចិន ។

លោក Wang Yi បានថ្លែងថា ប្រទេសចិនបានត្រៀមខ្លួនធ្វើការជាមួយឥណ្ឌូណេស៊ី ដើម្បីពង្រឹងយុទ្ធសាស្ត្រគ្រប់ជ្រុងជ្រោយជាមួយគ្នា រួមទាំងពង្រីកកិច្ចសហការក្នុងផ្នែកផ្សេងៗបន្ថែមទៀត មិនថាផ្នែកនយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច វប្បធម៌ និងកិច្ចការសមុទ្រ ក្នុងគោលបំណងផ្តល់ប្រយោជន៍សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍប្រទេសរួមគ្នា ហើយប្រទេសទាំងពីរនឹងបង្កើតភាពរុងរឿងក្នុងតំបន់ផងដែរ ។ ក្រៅពីនេះ ក្នុងឱកាសគម្រប់ខួប១០ឆ្នាំនៃ «គម្រោងផ្លូវ១ ខ្សែក្រវាត់១» នៅឆ្នាំ២០២៣នេះ ប្រទេសចិនបានតាំងចិត្តសហការជាមួយឥណ្ឌូណេស៊ីទៅលើ «គម្រោងផ្លូវ១ ខ្សែក្រវាត់១» បន្តទៀត ។

លោក Wang Yi ក៏បានអំពាវនាវឱ្យប្រទេសទាំងពីរបង្កើនកិច្ចសហការស្វែងរកប្រាក់វិនិយោគដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍ផ្នែកថាមពលបៃតង និងសន្តិសុខស្បៀងផងដែរ ។ លើសពីនេះ ប្រទេសទាំងពីរនឹងពង្រឹងកិច្ចសហការផ្នែកសមុទ្រ និងបង្កើនកិច្ចសហការទ្វេភាគីផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច ពាណិជ្ជកម្ម និងការវិនិយោគ ។

ចំណែកលោក Luhoot Binsar Pandjaitan រដ្ឋមន្ត្រីសម្របសម្រួលកិច្ចការសមុទ្រ និងវិនិយោគឥណ្ឌូណេស៊ីថ្លែងថា ចិនត្រូវបានចាត់ទុកជាប្រទេសដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រដ៏សំខាន់មួយរបស់ឥណ្ឌូណេស៊ី ហើយវាគួរឱ្យរីករាយណាស់ដែលភាគីទាំងពីរនឹងធ្វើការរួមគ្នាស្ថិតក្រោមគម្រោងផ្លូវ១ ខ្សែក្រវាត់១ ។ ភាគីទាំងពីរក៏មានផែនការចាប់ផ្តើមអភិវឌ្ឍន៍ពិភពលោករបស់ចិន ដើម្បីពង្រឹងស្មារតីរួមនៃសហគមន៍មួយមានអនាគតរួមគ្នា ៕ ប្រភព ៖ TNN World