បរទេស៖ ប្រធានាធិបតីបារាំងលោក Emmanuel Macron បានបង្ហាញជាសាធារណៈនូវការគាំទ្ររបស់គាត់ចំពោះការបង្កើតវត្ត Phra Chetuphon Wimon Mangkhalaram ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ជាទូទៅថា Wat Pho Paris ក្នុងរដ្ឋធានីប្រទេសបារាំង។ យោងតាមគេហទំព័រ Bangkok Post ដែលបានចុះផ្សាយនៅថ្ងៃទី១១ ខែវិច្ឆិកាថ្មីៗនេះថា ការប្រកាសនេះត្រូវបានធ្វើឡើងក្នុងពេលទទួលភ្ញៀវនៅវិមាន Elysee សម្រាប់ព្រះចៅអធិការវត្ត Phoo ដែលមានដើមកំណើតនៅក្នុងប្រទេសថៃ ដោយបច្ចុប្បន្នកំពុងគង់នៅប្រទេសបារាំងសម្រាប់ពិធីសម្ពោធវត្តអារ៉ាមនៅទីក្រុងប៉ារីស។

សម្ដេចព្រះសង្ឃរាជនៃប្រទេសថៃ Somdet Phra Maha Theerajarn បានដឹកនាំកិច្ចប្រជុំរយៈពេល ៤៥ នាទីជាមួយប្រធានាធិបតីបារាំងលោក Macron ដោយមានការចូលរួមពី Phra Sri Wichira Thamwithet ប្រធានព្រះសង្ឃនៃវត្ត Pho Paris និង Boonyarit Vichienpuntu ឯកអគ្គរាជទូតស្តីទីនៃស្ថានទូតថៃប្រចាំទីក្រុងប៉ារីស។ កិច្ចពិភាក្សានេះផ្តោតលើការរីកចំរើននៃព្រះពុទ្ធសាសនា និងវិធីដើម្បីអនុវត្តការបង្រៀនព្រះពុទ្ធសាសនាក្នុងការបន្តសន្តិភាពពិភពលោក។

ប្រធានាធិបតីបារាំងបានថ្លែងអំណរគុណចំពោះការខិតខំប្រឹងប្រែង និងបានបង្ហាញការគាំទ្រចំពោះការបង្កើតវត្តផូរនៅក្នុងប្រទេសបារាំង។ លោក Macron ក៏បានចែករំលែកថា កាលពីឆ្នាំមុន លោកក៏ធ្លាប់បានទៅទស្សនាវត្តភូក្នុងប្រទេសថៃ អំឡុងកិច្ចប្រជុំកំពូលនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិក (APEC) នៅទីក្រុងបាងកកផងដែរ។
គួរបញ្ជាក់ដែរថា វត្តព្រះពុទ្ធសាសនា Phra Chetuphon របស់ប្រទេសថៃ ដែលបានបង្កើតឡើងនៅក្នុងទីក្រុងប៉ារីសប្រទេសបារាំង នឹងត្រូវសម្ភោធនៅថ្ងៃស្អែកទី១២ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៣ ដោយមានសម្តេចព្រះមហាធៀចជាអធិបតីផងដែរ៕

ភ្នំពេញ៖ កាលពីថ្ងៃសុក្រទី១០ខែវិច្ឆិកានេះ តាមការលើកឡើងរបស់មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ និងអ្នកជំនាញនៃកម្ពុជាបាននិយាយថា ពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា-ចិន នៅតែមានសភាពរឹងមាំ ស្របពេលដែលសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកកំពុងធ្លាក់ចុះ ដោយសារកាលពីពេលកន្លងទៅនេះ កម្ពុជានិងចិនបានចុះកិច្ចព្រមព្រៀង២ជាមួយគ្នា គឺកិច្ចព្រមព្រៀងភាពជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ចទូលំទូលាយក្នុងតំបន់ Regional Comprehensive Economic Partnership និងកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរីកម្ពុជា-ចិន Cambodia-China Free Trade Agreement។

បើតាមតួលេខចេញផ្សាយដោយអគ្គនាយកដ្ឋានគយនិងរដ្ឋាករកម្ពុជា បានឲ្យដឹងថា ពាណិជ្ជកម្មទំនិញរវាងកម្ពុជានិងចិនបានកើនឡើងដល់១០ពាន់លានដុល្លារក្នុងរយៈពេល១០ខែដំបូងនៃឆ្នាំ២០២៣ កើនឡើង៤,៦ភាគរយពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំ។ រីឯ ទំហំពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិសរុបរបស់កម្ពុជាវិញ មានតម្លៃ 38.66 ពាន់លានដុល្លារក្នុងរយៈពេល 10 ខែដំបូងនៃឆ្នាំនេះ បានធ្លាក់ចុះ 3.1ភាគរយពី 39.9 ពាន់លានដុល្លារក្នុងរយៈពេលដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំមុន។ តាមរបាយការណ៍ក៏បានបញ្ជាក់ទៀតថា ប្រទេសចិននៅតែជាដៃគូពាណិជ្ជកម្មធំជាងគេរបស់កម្ពុជា បន្ទាប់ពីសហរដ្ឋអាមេរិក វៀតណាម ថៃ និងជប៉ុន។

លោក ប៉ែន សុវិជាតិ រដ្ឋលេខាធិការនិងជាអ្នកនាំពាក្យក្រសួងពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា បានមានប្រសាសន៍ថា តាមរយៈកិច្ចព្រមព្រៀងនៃប្រទេសយើងទាំង២ បានផ្តល់ការជំរុញដល់កំណើនពាណិជ្ជកម្មយ៉ាងពិតប្រាកដ។ លោកបានបន្តថា ជាមួយនឹងកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរីកម្ពុជា-ចិននេះ ធ្វើឲ្យការនាំចេញផលិតផលដែលផលិតនៅកម្ពុជាទៅកាន់ប្រទេសចិន ដែលទទួលបាននូវពន្ធអនុគ្រោះជាច្រើន។ លោកក៏បានបន្តថា ប្រទេសចិនគឺជាទីផ្សារដ៏ធំមួយរបស់ប្រទេសកម្ពុជា ជាពិសេសសម្រាប់ការនាំចេញផលិតផលកសិកម្មដ៏មានសក្តានុពលរបស់កម្ពុជា ដូចជា អង្ករ ចេកលឿង ស្វាយ វែង និងម្រេច ជាដើម។

រីឯលោក គិន ភា អគ្គនាយកវិទ្យាស្ថានទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិកម្ពុជានៃរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា បានយល់ស្របដែរថា តាមរយៈកិច្ចព្រមព្រៀងទាំង២ខាងលើ បានធ្វើឲ្យមានសន្ទុះយ៉ាងខ្លាំងរវាងពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា-ចិន បើទោះបីជាមានភាពមិនប្រាកដប្រជានិងមានការធ្លាក់ចុះនៃសេដ្ឋកិច្ចសកលក៏ដោយ ។ ទាំងនេះវាបានសបញ្ចាក់ឲ្យឃើញពីភាពល្អប្រសើរនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការសេដ្ឋកិច្ច ពាណិជ្ជកម្ម និងវិនិយោគរវាងកម្ពុជា និងចិន ខណៈកំពុងមានការបើកទីផ្សារថ្មីសម្រាប់ផលិតផលកម្ពុជាទៅកាន់ប្រទេសចិនផងដែរ។ លោកបានបន្ថែមថា តាមរយៈគម្រោង «គំនិតផ្តួចផ្តើមខ្សែក្រវាត់ និងផ្លូវ» (BRI) របស់ចិន ដែលបានសម្រេចជោគជ័យនៅកម្ពុជារួចរាល់ហើយដែរ គឺតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេសក្រុងព្រះសីហនុ និងផ្លូវល្បឿនលឿនភ្នំពេញ-ព្រះសីហនុ បានជំរុញកំណើនពាណិជ្ជកម្មរបស់កម្ពុជាជាមួយប្រទេសចិន និងពិភពលោកទាំងមូលផងដែរ។

លោកសំ សឿន អ្នកវិភាគគោលនយោបាយនៃរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា មានប្រសាសន៍ថា គំនិតផ្តួចផ្តើមខ្សែក្រវាត់ និងផ្លូវ របស់ចិននេះ បានដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការពង្រឹងទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្មរវាងចិន និងកម្ពុជា។ ម៉្យាងវិញទៀត តាមកិច្ចព្រមព្រៀងជាដៃគូរសេដ្ឋកិច្ចនៅក្នុងតំបន់ បានធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងសមត្ថភាពភ័ស្តុភារ ដែលនាំកម្ពុជាបានក្លាយជាគោលដៅទាក់ទាញសម្រាប់វិនិយោគិនអន្តរជាតិ និងធុរកិច្ច ដែលកំពុងស្វែងរកពង្រីកវត្តមានរបស់ពួកគេនៅក្នុងតំបន់។ ការកើនឡើងទំហំពាណិជ្ជកម្មទ្វេភាគីបានធ្វើឱ្យសេដ្ឋកិច្ចចម្រុះមានកាន់តែច្រើននៅកម្ពុជា និងបានជួយកម្ពុជាក្នុងការអភិវឌ្ឍវិស័យថាមពល ទូរគមនាគមន៍ ហិរញ្ញវត្ថុ ភស្តុភារ ទេសចរណ៍ និងកសិកម្មផងដែរ៕ Xinhua

បរទេស៖ ប្រទេសចិននឹងចាប់ផ្តើមសាងសង់បន្ទប់ពិសោធន៍សម្រាប់ធ្វើការស្រាវជ្រាវទឹកសមុទ្រជ្រៅរលកខ្យល់ខ្នាតធំដំបូងគេរបស់ពិភពលោកដែលមានទទឹង ១៦,០០០ ម៉ែត្រការ៉េ ដោយរំពឹងថានឹងបញ្ចប់នៅចុងឆ្នាំ ២០២៦។
យោងតាមប្រភពព័ត៌មាន China Daily ដែលបានចុះផ្សាយនៅថ្ងៃទី១០ ខែវិច្ឆិកាថា មន្ទីរពិសោធន៍ទឹកជ្រៅរលកខ្យល់ទ្រង់ទ្រាយធំបានចាប់ផ្តើមសាងសង់នៅទីក្រុងឆ្នេរសមុទ្រ Dalian ខេត្ត Liaoning ភាគឦសានប្រទេសចិន។ គម្រោងនេះមានផ្ទៃដីសរុប ១៦,០០០ ម៉ែត្រការ៉េ និងជាន់ផ្ទាល់ដី ៨,១០០ ម៉ែត្រការ៉េ ដោយរំពឹងថានឹងបញ្ចប់នៅចុងឆ្នាំ ២០២៦។

លោក Lyu Lin អនុប្រធានសាលាវិស្វកម្មហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ នៃសាកលវិទ្យាល័យបច្ចេកវិទ្យា Dalian បាននិយាយថា គ្រឿងបរិក្ខារ និងជាកត្តាសំខាន់ដែលត្រូវតែយកមកពិចារណាក្នុងការរចនា និងប្រតិបត្តិការនៃវិស្វកម្មនៅឈូងសមុទ្រ។

មន្ទីរពិសោធន៍នេះក៏នឹងផ្តល់នូវលក្ខខណ្ឌស្រាវជ្រាវ ក៏ដូចជាអភិវឌ្ឍន៍លំដាប់ទីមួយ រួមជាមួយសេវាកម្មបច្ចេកទេសគុណភាពខ្ពស់សម្រាប់តម្រូវការជាតិសំខាន់ៗ ដូចជាការអភិវឌ្ឍន៍ធនធានប្រេង និងឧស្ម័ននៅសមុទ្រជ្រៅ ការប្រើប្រាស់ថាមពលកកើតឡើងវិញនៅឈូងសមុទ្រ និងការសាងសង់ស្ពានឆ្លងកាត់សមុទ្រធំៗ ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធដឹកជញ្ជូនជាដើម។

ទោះជាយ៉ាងណា ការអភិវឌ្ឍន៍ធនធានប្រេង និងឧស្ម័ននៅសមុទ្រជ្រៅក៏ជាតម្រូវការដ៏សំខាន់មួយរបស់ប្រទេសផងដែរ។ កាលពីខែឧសភា សាជីវកម្មប្រេងឈូងសមុទ្រជាតិចិន (CNOOC) បានប្រកាសថា ខ្លួនបានបញ្ចប់ការដំឡើងផ្នែកអណ្តែតទឹកនៃកន្លែងខួងអណ្តូងប្រេង ១៥,០០០ តោន ដែលនេះជាកន្លែងខួងយកប្រេងធំបំផុតរបស់ចិន ដោយមានប្រវែង ៩៥ ម៉ែត្រ និងទទឹង ៤០ ម៉ែត្រ ផ្ទៃរបស់ Rig គឺស្មើនឹងទីលានបាល់បោះចំនួន ៩៕

បរទេស៖ ការប្រើប្រាស់ក្នុងស្រុកមានកម្រិតអន់ ដូច្នេះទើបក្រុមហ៊ុននាំចេញរថយន្តអគ្គិសនី និងបន្ទះសូឡារបស់ចិនព្យាយាមកាត់បន្ថយតម្លៃ ខណៈដែលលោកខាងលិចកំពុងព្រួយបារម្ភថាអាជីវកម្មក្នុងស្រុករបស់ពួកគេនឹងពិបាកក្នុងការប្រកួតប្រជែង។

ថ្មីៗនេះ សហរដ្ឋអាមេរិកបានដាក់ពន្ធលើបន្ទះសំណប៉ាហាំងដែលនាំចូលពីប្រទេសចិន និងប្រទេសផ្សេងៗទៀត បន្ទាប់ពីបានកំណត់ថាក្រុមហ៊ុនផលិតដែកទាំងនោះបានលក់ឱ្យពួកគេក្នុងតម្លៃទាប។ ទន្ទឹមនឹងនេះ កាលពីខែកញ្ញាសហភាពអឺរ៉ុបបានប្រកាសពីការស៊ើបអង្កេតប្រឆាំងនឹងការឧបត្ថម្ភធន ដោយសារការព្រួយបារម្ភថាប្រទេសចិនកំពុងបញ្ចុះតម្លៃរថយន្តអគ្គិសនីដែលមានតំលៃថោក។

ជាការឆ្លើយតប មន្ត្រីចិនបាននិយាយថា ក្រុមហ៊ុនផលិតរបស់ប្រទេសកំពុងប្រកួតប្រជែងដោយស្មើភាព ហើយផលិតផលរបស់ពួកគេកំពុងទទួលបានចំណែកទីផ្សារនៅបរទេស ដោយសារតែពួកគេមានភាពទាក់ទាញសម្រាប់អ្នកទិញ។ ដូច្នេះ ទីក្រុងប៉េកាំងបានថ្កោលទោសការស៊ើបអង្កេតរថយន្តអគ្គិសនីរបស់សហភាពអឺរ៉ុបថាជា “ទង្វើការពារដោយឥតលាក់លៀម” ដែលនឹងរំខានដល់ខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់រថយន្តពិភពលោក។ទោះជាយ៉ាងណា បច្ចុប្បន្នដ្ឋាភិបាលក្នុងតំបន់នៃប្រទេសចិនបានឧបត្ថម្ភធនដល់អាជីវកម្មដើម្បីលើកកម្ពស់ពាណិជ្ជកម្មបរទេស រួមទាំងការរៀបចំជើងហោះហើរធម្មនុញ្ញផងដែរ។ ពួកគេក៏បានអំពាវនាវឱ្យធនាគារផ្តល់ប្រាក់កម្ចីដល់ក្រុមហ៊ុនដែលចង់ពង្រីកប្រតិបត្តិការនៅក្នុងប្រទេសដែលចូលរួមក្នុងកម្មវិធីខ្សែក្រវ៉ាត់ និងផ្លូវ។

កន្លងទៅ កាលពីខែកញ្ញាក្រុមហ៊ុនផលិតថាមពលពន្លឺព្រះអាទិត្យនៅអឺរ៉ុបបានផ្ញើលិខិតមួយច្បាប់ទៅកាន់អាជ្ញាធរសហភាពអឺរ៉ុប ដោយអំពាវនាវឱ្យជួយសម្អាតសារពើភ័ណ្ឌដើម្បីទប់ស្កាត់រលកនៃការក្ស័យធនដែលបណ្តាលមកពីការធ្លាក់ចុះនៃតម្រូវការ និងការប្រកួតប្រជែងរបស់ចិនកាន់តែខ្លាំងក្លា។ អ្នកនាំពាក្យសហភាពអឺរ៉ុបបាននិយាយថា ភ្នាក់ងារនិយតកម្មកំពុងតាមដានយ៉ាងដិតដល់ ប៉ុន្តែមិនទាន់ធ្វើការសម្រេចចិត្តនៅឡើយ។

ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ទំនិញអតិរេករបស់ចិននៅតែមានចំណុចវិជ្ជមាន រួមទាំងសក្តានុពលក្នុងការជួយកាត់បន្ថយអតិផរណាផងដែរ។ បច្ចុប្បន្នទំនិញចិនអតិរេកជាច្រើនកំពុងត្រូវបានស្វែងរកយ៉ាងអន្ទះសារ ដោយរថយន្តអគ្គិសនី អាគុយ និងបន្ទះស្រូបពន្លឺព្រះអាទិត្យដែលមានតម្លៃថោកពីប្រទេសចិន អាចជួយសហរដ្ឋអាមេរិក និងប្រទេសផ្សេងទៀតសម្រេចបាននូវគោលដៅកាត់បន្ថយឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់៕