បច្ចុប្បន្នរដូវកាលផ្លែទុរេនក៏បានមកដល់ហើយ ជឿជាក់ថាអ្នកដែលចូលចិត្តផ្លែទុរេនខ្លាំងប្រាកដជាបានទិញមកបរិភោគរួចទៅហើយផងដែរ។ យ៉ាងណាមិញ ចម្ងល់មួយគឺតែងតែលេចឡើងនៅក្នុងចំណោមមហាជន ទាំងអ្នកដែលចូលចិត្តនិងមិនចូលចិត្តផ្លែទុរេន ខណៈពាក្យចចាមរាមមួយបានលើកឡើងថា ការបរិភោគផ្លែទុរេន ស្របពេលដែលផឹកស្រា កូកា ឬកាហ្វេនោះ នឹងបណ្តាលឲ្យពុ.លស្លា.ប់ភ្លាមៗតែម្តង តើវាជាពិតឬទេ?

ទុរេនគឺផ្លែឈើហូបផ្លែម៉្យាងដែលមានតម្លៃថ្លៃ និងជាទីពេញនិយមបំផុតក្នុងចំណោមប្រជាជននៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ព្រោះតែវារសជាតិផ្អែមឆ្ងាញ់ ប្លែកនិងមានក្លិនក្រអូប ថែមទាំងកម្រដាំបានទៀតផង។ ទោះជាយ៉ាងណា ក៏នូវមានមនុស្សមួយចំនួនទៀតដែលមិនចេះទទួលទានផ្លែទុរេននេះទេ ដោយគេលើកឡើងថាផ្លែរបស់វាគឺមានក្លិនស្អុយទៅវិញ។

យោងតាមការបញ្ជាក់ពីគេហទំព័រ Hello គ្រូពេទ្រ ,លោកវេជ្ជបណ្ឌិត ហ៊ាង រតនា ឯកទេសជំងឺទូទៅ បានប្រាប់ឲ្យដឹងថា បន្ទាប់ពីបរិភោគទុរេនហើយ អាហារ២ប្រភេទដែលអ្នកមិនគួរទទួលទានតាមក្រោយភ្លាមៗនោះគឺ ប្រភេទអាហារដែលមានជាតិហ្គាស និងអាហារមានជាតិផ្អែម។

លោកវេជ្ជបណ្ឌិតបានសង្កត់ធ្ងន់ថា ការញ៉ាំអាហារ២ប្រភេទនេះភា្លម ក្រោយញ៉ាំទុរេន អាចបណ្តាលឲ្យមានអាការៈមួយចំនួនដែលអាចនឹងផ្តល់ផលអវិជ្ជមានទៅកាន់រាងកាយ។ ចំពោះអាហារមានជាតិហ្គាស នឹងបណ្តាលឈឺពោះ, ឆ្អល់ពោះ ,ហើមពោះ, រាក,និងក្អួត។ ហើយបើញ៉ាំអាហារមានជាតិស្ករថែមទៀត អាចបណ្តាលឲ្យរងាក់រងើក ដោយសារលើសជាតិស្ករផងដែរ។ ទាំងនេះហើយគឺជាកត្តារួមចំណែកនៃការស្លាប់ដោយសារតែការបរិភោគផ្លែទុរេន។

បើយោងតាមការសិក្សាស្រាវជ្រាវផ្សេងទៀតបានឲ្យដឹងថា ការទទួលទានទុរេនក្នុងពេលតែមួយជាមួយស្រាអាចបណ្តាលឱ្យមានបញ្ហាសុខភាព ដូចជា ក្អួតចង្អោរ និងញ័រទ្រូង។ អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រជឿជាក់ថាសមាសធាតុដូចទង់ដែងនៅក្នុងទុរេនអាចការពារអង់ស៊ីមមួយចំនួនពីការបំបែកជាតិអាល់កុលដែលបណ្តាលឱ្យកម្រិតជាតិអាល់កុលកើនឡើងនៅក្នុងឈាម ធ្វើឲ្យស្ទះឬដាច់សរសៃឈាម។ បន្ថែមពីនេះក៏នឹងមានបញ្ហាដល់ការរំលាយអាហារ និងខ្យល់ដង្ហើមមិនល្អជាដើម។

ចំណែកការផឹកកាហ្វេនិងភេសជ្ជៈមានជាតិហ្គាសវិញ បន្ទាប់ពីពិសារទុរេនរួចនឹងងាយប្រតិកម្ម បណ្ដាលឲ្យតានតឹងក្នុងសារពាង្គកាយឈានទៅដល់គាំងបេះដូងបាន។ លើសពីនេះ ទុរេនសម្បូរជាតិស្ករ កាឡូរីនិងកូឡេស្តេរ៉ូលខ្ពស់, វាគឺមិនសក្ដិសមទេសម្រាប់អ្នកមានជំងឺទឹក នោមផ្អែម អ្នកធាត់ និងអ្នកមានសម្ពាធឈាមកើនឡើងខ្ពស់។ ចំពោះអ្នកដែលមានជំងឺបេះ ដូង តម្រងនោម ក៏ពុំគួរបរិភោគទុរេនដែរ ព្រោះតែផ្លែទុរេនមានផ្ទុកនូវបរិមាណប៉ូតាស្យូមខ្ពស់ខ្លាំងណាស់ ដែលងាយប្រតិកម្មនិងគាំងបេះដូងភ្លាមៗតែម្តង៕

ថ្មីៗនេះ មហាជនគ្រប់ៗរូបហាក់ចាប់អារម្មណ៍និងសម្តែងនូវការពេញចិត្តយ៉ាងខ្លាំងទៅលើខេត្តបាត់ដំបង ដែលបានត្រៀមរៀបចំយ៉ាងពិសេស សម្រាប់ពិធីបុណ្យព្រះពុទ្ធសាសនាដ៏ធំមួយនៅកម្ពុជា គឺបុណ្យវិសាខបូជា ដែលនឹងប្រារព្ធឡើងនាថ្ងៃទី២២ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៤ ខាងមុខនេះ។

យោងតាមការបង្ហោះដោយគេហទំព័រមួយដែលមានឈ្មោះថា ពុទ្ធសាសនាដើម្បីការអប់រំកម្ពុជា BEC បានបង្ហាញរូបថតប៉ុន្មានសន្លឹកអមជាមួយនឹងពាក្យមួយឃ្លាថា «បាត់ដំបងឆ្នាំនេះ ត្រៀមបានល្អណាស់ សម្រាប់ការប្រារព្ធបុណ្យវិសាខបូជា, សូមអនុមោទនា!»។

តាមរយៈរូបថតដែលបានដាក់បង្ហោះដោយគេហទំព័រខាងលើ ដោយសង្កេតឃើញថា ផ្ទាំងប៉ាណូធំៗច្រើន ដាក់តម្រៀបគ្នាជាជួរៗ បាននឹងកំពុងលេចវត្តមាននៅតាមដងវិថី ស្ថិតនៅបរិវេនអ្នកតាដំបងក្រញូង នាខេត្តបាត់ដំបង។ ខណៈដែលផ្ទាំងប៉ាណូទាំងនោះទៀតសោត សុទ្ធតែបានដាក់តាំងបង្ហាញពីបុណ្យវិសាខបូជា ដែលផ្សារភ្ជាប់អត្ថន័យជាមួយនឹងដំណើរសង្ខារនៃព្រឹត្តិការណ៍ទាំង ៣ សំខាន់ៗរបស់ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ គឺទី១ ពេលព្រះពុទ្ធទ្រង់ប្រសូត្រ , ២ ទ្រង់ត្រាស់ដឹង ,៣ ទ្រង់បរិនិព្វាន។

ការដាក់តាំងផ្លាកប៉ាណូនៅតាមដងផ្លូវនេះពិតជាបានបង្ហាញនូវលេចធ្លោ ជាការក្រើនរំលឹកទៅកាន់សាធារណៈជន និងជាការអនុមោទនាផលបុណ្យ ព្រោះនេះគឺជាការសបញ្ជាក់ថាព្រះពុទ្ធសាសនាបាននឹងកំពុងដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់នៅកម្ពុជា និងជាការប្រកាសថាព្រះពុទ្ធសាសនាគឺជាសាសនារបស់រដ្ឋ ដែលពុទ្ធសាសនិកគ្រប់ៗរូបត្រូវតែប្រកាន់យកឲ្យបានខ្ជាប់ខ្ជួន។

ជាមួយគ្នានេះ មហាជនខ្មែរជាច្រើនក៏បានចូលទៅបញ្ចេញមតិយ៉ាងពេញចិត្ត និងអនុមោទនាបុណ្យកុសលព្រាត ដោយអ្នកខ្លះគឺបានលើកឡើងថា «សូមកោតសរសើរដល់ថ្នាក់ដឹកនាំរយៈពេលប៉ុន្មាន ឆ្នាំនេះខេត្តបាត់ដំបងបានប្រែមុខមាត់ថ្មីនិងល្អប្រសើរខ្លាំងណាស់ ថ្នាក់ដឹកនាំគ្រប់លំដាប់ជាន់ថ្នាក់ លោកយកចិត្តទុកដាក់លោកតែងតែរៀបចំកម្មវិធីទៅតាមការ វេលាទៅតាមបុណ្យជាតិនិងបុណ្យសាសនាបែបនេះហើយ ទើបសមជាប្រទេសដែលកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនា»។

អ្នកខ្លះថា«ករុណាពិតជាស្រស់ស្អាតណាស់»។ អ្នកខ្លះទៀតថា «សូមសរសើរប្រទេសខ្មែររីកចម្រើន»។ ហើយអ្នកខ្លះទៀតក៏បានលើកឡើងថា «ស្រស់ស្អាតណាស់ខេត្តកំណើតរបស់ខ្ញុំ ប្រពៃណាស់»។

គួរបញ្ជាក់ថា បុណ្យវិសាខបូជាគឺជាពិធីបុណ្យដ៏ធំមួយនៅក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា ខណៈដែលនៅកម្ពុជាយើងគឺបានចាត់ទុកជាថ្ងៃបុណ្យជាតិដ៏សំខាន់មួយរបស់រដ្ឋ។ បុណ្យវិសាខបូជាតែងប្រារព្ធឡើងជារៀងរាល់ឆ្នាំ និងជារៀងរាល់រាល់ថ្ងៃទី១៥កើត ខែពិសាខ។ ការប្រារព្ធពិធីបុណ្យវិសាខបូជានេះទៀតសោត សំអាងលើហេតុផល៣យ៉ាងគឺ ដើម្បីរម្លឹកដល់ថ្ងៃដែលព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ ទ្រង់ប្រសូត្រ, ទ្រង់ត្រាស់ដឹង និងទ្រង់ចូលព្រះនិព្វាន។ បុណ្យវិសាខបូជា ក៏ត្រូវបានប្រទេសជិត២០០ ដែលត្រូវជាសមាជិករបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ អនុម័ត និងទទួល ស្គាល់ជាបុណ្យអន្តរជាតិកាលពីថ្ងៃទី ១៥ ខែ ធ្នូ ឆ្នាំ ១៩៩៩ ផងដែរ៕

បុណ្យវិសាខបូជាតែងប្រារព្ធឡើងជារៀងរាល់ឆ្នាំ និងជារៀងរាល់ថ្ងៃទី១៥កើត ខែពិសាខ ហើយសម្រាប់ឆ្នំា២០២៤នេះ បុណ្យវិសាខបូជានឹងប្រព្រឹត្តិទៅនៅថ្ងៃទី២២ ខែឧសភាខាងមុខ។ ការប្រារព្ធពិធីបុណ្យវិសាខបូជា សម្រេចក្រោមហេតុផល៣យ៉ាងគឺ ដើម្បីរម្លឹកដល់ថ្ងៃដែលព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ ទ្រង់ប្រសូត្រ, ទ្រង់ត្រាស់ដឹង និងទ្រង់ចូលព្រះនិព្វាន។

បុណ្យវិសាខបូជាគឺជាបុណ្យដ៏ធំមួយនៅក្នុងព្រះពុទ្ធសានា ខណៈដែលនៅកម្ពុជាយើងគឺបានចាត់ទុកជាថ្ងៃបុណ្យជាតិដ៏សំខាន់មួយរបស់រដ្ឋ។ បុណ្យវិសាខបូជា ក៏ត្រូវបានប្រទេសជិត២០០ ដែលត្រូវជាសមាជិករបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ អនុម័ត និងទទួល ស្គាល់ជាបុណ្យអន្តរជាតិកាលពីថ្ងៃទី ១៥ ខែ ធ្នូ ឆ្នាំ ១៩៩៩ ។

ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ ទ្រង់ប្រសូតនៅថ្ងៃសុក្រ ពេញបូណ៌មី ខែវិសាខ មុនគ្រិស្តសករាជ ចំនួន ៦២៣ ឆ្នាំ ។ នៅពេលមានព្រះជន្ម ២៩ ព្រះវស្សា ទ្រង់បានយាងទៅសាងផ្នួស ។ ក្រោយពី បួសអស់រយៈពេល ៦ ឆ្នាំ ព្រះអង្គក៏បានត្រាស់ដឹងកា្លយជាព្រះពុទ្ធនៅថ្ងៃពុធ ពេញបូណ៌មី ខែវិសាខ នាវេលាទៀបភ្លឺ ។ ខណៈព្រះបរមគ្រូនៃយើង ទ្រង់ចូលបរិនិព្វាននៅថ្ងៃអង្គារ ពេញបូណ៌មី ខែវិសាខ ក្នុងព្រះជន្ម ៨០ ព្រះវស្សា បើគិតមកទល់ពេលនេះ គឺទ្រង់បានរលត់សង្ខារអស់រយៈពេល ២៥៦៧ឆ្នាំ ហើយ។ ដោយសង្កេតឃើញថា ព្រះពុទ្ធទ្រង់ប្រសូត ត្រាស់ដឹង និងបរិនិព្វានក្នុងថ្ងៃខែតែមួយ(ខុសតែឆ្នាំ) នេះឯង ទើបគេប្រារព្ធបុណ្យវិសាខបូជាឡើង ដើម្បីជាថ្ងៃរម្លឹកដល់ព្រឹត្តិការណ៍សំខាន់ៗទាំង៣ ខាងលើ។

ពាក្យថា “វិសាខបូជា” បានមកពីពាក្យថា “វិសាខបុណ្ណមីបូជា” ប្រែថា ការបូជាក្នុងថ្ងៃពេញបូណ៌មី ខែពិសាខ គឺខែទី ៦ ដោយរាប់ពីខែមិគសិរ បុស្ស មាឃ ផល្គុន ចែត្រ ពិសាខជាដើម។

ពិធីបុណ្យវិសាខបូជានេះចាត់ទុកថាជាពិធីបុណ្យដ៏ធំមួយរបស់រដ្ឋ ដោយមានប្រជាជនចាស់ ក្មេង ប្រុស ស្រី នៅជុំគ្នាអ៊ូអូរ ដោយនាំទៅជាមួយនូវគ្រឿងសក្ការបូជា មានទៀន ធូប ផ្កា ភ្ញី និងប្រទីបជ្វាលា តូច-ធំ អុចបំភ្លឺព្រោងព្រាត នៅគ្រប់វត្ដអារាម។ នៅក្នុងថ្ងៃធ្វើពិធីនេះទៀតសោតគឺនឹងមានការសម្ដែងរឿងពុទ្ធប្បវត្ដិ តាំងអំពីដើមរហូតដល់ចប់ ដើម្បីជាគ្រោងបណ្ដុះសទ្ធាឱ្យកើតមានក្នុងគុណព្រះពុទ្ធ ព្រះធម៌ ព្រះសង្ឃឱ្យកាន់ខ្លាំងក្លាឡើង។

ម្យ៉ាងទៀតការប្រារឰពិធីបុណ្យវិសាខបូជានៅក្នុងពេលរាត្រី អាស្រ័យលើហេតុផលសាមញ្ញៗចំនួន ២ យ៉ាង គឺ
១. ដើម្បីនឹងបានឱកាសអុជគ្រឿងប្រទីប ជ្វាលា បូជាភ្លើងអគ្គិសនីឱ្យភ្លឺរុងរឿងរន្ទាល ច្រាលឆ្អៅផង។
២. ដើម្បីបើកឱកាសឱ្យពុទ្ធបរិស័ទបានជួបជុំគ្នាដ៏ច្រើនកុះករទាំងប្រុសទាំងស្រីអាចបំពេញនូវបុណ្យកុសលកម្មមួយនេះ ដោយសេចក្តីសប្បាយរីករាយ ពីព្រោះពេលយប់ជាវេលាទំនេរផង។

តាមការស្រាវជ្រាវគេបានដឹងថា បុណ្យ វិសាខបូជាទំនងជាធ្វើនៅក្រោយពុទ្ធបរិនិព្វានច្រើនរយឆ្នាំ។ គេជឿថាប្រទេសឥណ្ឌា និងប្រទេសលង្កា បានប្រារព្ធពិធីបុណ្យនេះយូរយារណាស់មកហើយ ។ ចំណែកប្រទេសសៀម និងប្រទេសខ្មែរទើប នឹងចាត់ចែងធ្វើនៅគ្រឹស្តសតវត្សទី ១៩។ នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា បុណ្យវិសាខបូជា តាមដែលចាស់ទុំអ្នកមុខអ្នកកាទាំងឡាយដំណាលតៗគ្នាបានឲដឹងថា គេបានផ្តើមធ្វើក្នុងរជ្ជកាលព្រះបាទសម្តេចព្រះអង្គដួង ដែលគង់នៅក្រុងឧត្តុង្គ ក្នុងពុទ្ធសករាជ ២៣៩៧ គ្រិស្តសករាជ ១៨៥៤ ដោយមហាប៉ាន ដែលស្តេចសៀមបានបញ្ជូនមកកាន់ឧត្តុង្គតាមសំណើព្រះបាទអង្គដួង៕