អាហ្វ្រិក៖ កាលពីថ្ងៃទី២៣ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៤ ថ្មីៗនេះយោងតាមសារព័ត៌មានបរទេសមួយបានឱ្យដឹងថា មានត្រីដ៏កម្រមួយប្រភេទត្រូវបានគេរកឃើញនៅអាហ្វ្រិក បន្ទាប់ពីមនុស្សបានជីកដីស្រាប់តែប្រទះឃើញត្រីរស់ជាច្រើនក្បាលលាក់ខ្លួនក្រោមដីស្ងួតដោយមិនមានទឹកអស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំ ត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា ត្រីសួតអាហ្វ្រិកខាងលិច (Protopterus annectens)។ ត្រីនេះគឺជាប្រភេទត្រីកម្រនិងអសកម្មបំផុតមួយនៅលើភពផែនដី ដោយសារវាមានសមត្ថភាពអស្ចារ្យក្នុងការរស់នៅអស់ជាច្រើនឆ្នាំដោយគ្មានទឹក ឬអាហារ ត្រីនេះបានទាក់ទាញចំណាប់អារម្មណ៍របស់អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រ និងអ្នកទេសចរមកពីជុំវិញពិភពលោក។

មូលហេតុដែលត្រីសួតអាហ្វ្រិកខាងលិចអាចរស់នៅដោយគ្មានទឹកបាន គឺដោយសារអញ្ចាញរបស់វា មានភាពខុសប្លែកគ្នាយ៉ាងខ្លាំងពីត្រីដទៃ ហើយផ្ទៃរបស់វាត្រូវបានគ្របដណ្តប់ដោយសរសៃឈាមតូចៗ។ មុខងារនៃសរសៃឈាមគឺដើម្បីផ្លាស់ប្តូរឧស្ម័នជាមួយបរិយាកាសជុំវិញ ប្រសិនបើត្រីសួតអាហ្វ្រិកខាងលិច ត្រាំអញ្ចាញរបស់វានៅក្នុងទឹក ទឹកនឹងឆ្លងកាត់អញ្ចាញធ្មេញ អុកស៊ីសែននៅក្នុងទឹកនឹងរលាយចូលទៅក្នុងឈាម ហើយដឹកជញ្ជូនពេញរាងកាយរបស់ត្រី។ បន្ថែមពីលើអញ្ចាញធ្មេញ ត្រីនេះក៏មានសរីរាង្គមួយទៀតស្រដៀងទៅនឹងសត្វនៅលើដីដែរគឺ “សួត” ដែលអាចស្រូបយកអុកស៊ីសែនពីខ្យល់ឡើងវិញបានគ្រប់គ្រាន់ ដើម្បីឱ្យត្រីអាចដកដង្ហើមនៅលើគោកបាន។

ជាការពិតណាស់យើងគ្រប់គ្នាដឹងហើយថា សត្វត្រីភាគច្រើនគឺមិនអាចរស់នៅលើដីគោកបានទេ ដោយសារពួកវាមិនអាចផ្លាស់ប្តូរអុកស៊ីហ្សែនក្នុងខ្យល់ស្ងួតបាន ដូច្នេះវាអាចដកដង្ហើមបានតែក្នុងទឹកប៉ុណ្ណោះ។ ដោយឡែកត្រីសួតអាហ្វ្រិកខាងលិចនេះវិញគឺជាប្រភេទត្រីដ៏កម្រនិងមានសមត្ថភាពពិសេសបំផុតដោយវាអាចរស់រានមានជីវិតពីគ្រោះរាំងស្ងួតជាច្រើនឆ្នាំ ទោះបីគ្មានអាហារ ឬទឹកក៏ដោយ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ សមត្ថភាពមិនធម្មតារបស់វា ក៏ធ្វើឱ្យពួកវាក្លាយជាគោលដៅសម្រាប់ការបរបាញ់របស់មនុស្សផងដែរ។

នៅពេលរដូវប្រាំងមកដល់ ប្រជាជននៃទ្វីបអាហ្វ្រិកតែងតែទៅទន្លេស្ងួតដើម្បីជីករណ្តៅ និងចាប់ត្រីនេះ។ ត្រីសួតអាហ្វ្រិកខាងលិច ត្រូវបានចាត់ទុកថាជាប្រភពសម្បូរប្រូតេអ៊ីន និងវីតាមីន ផ្តល់អាហារដល់មនុស្សក្នុងគ្រាលំបាក។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ការបរបាញ់ហួសប្រមាណ រួមជាមួយនឹងការបំពុលបរិស្ថាន និងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ កំពុងគំរាមកំហែងដល់ការរស់រានមានជីវិតរបស់ត្រីសួតអាហ្វ្រិកខាងលិច។ បច្ចុប្បន្នត្រីប្រភេទនេះត្រូវបានចាត់ចូលក្នុងបញ្ជីក្រហមរបស់សហភាពអន្តរជាតិសម្រាប់ការអភិរក្សធម្មជាតិ (IUCN)៕

សហព័ន្ធអារ៉ាប់រួម ៖ បើនិយាយពីពិភពក្រោមទឹក ភ្ញៀវទេសចរភាគច្រើននឹងនឹកឃើញដល់ការជម្រុជចុះក្នុងមហាសមុទ្រដើម្បីទស្សនាផ្កាថ្ម និងសត្វសមុទ្រផ្សេងៗ ប៉ុន្តែបើភ្ញៀវទេសចរណាពុំចង់ជ្រមុជទឹកជ្រៅបែបនេះ ពួកគេអាចមកជ្រមុជទឹកក្នុងអាងហែលទឹកនៅទីក្រុងឌូបៃ សហព័ន្ធអារ៉ាប់រួម ដែលនៅទីនេះ មានផ្តល់សេវាកម្មយ៉ាងច្រើនសម្រាប់ភ្ញៀវ ។

អ្នកគ្រប់គ្រងអាងហែលទឹកនិយាយថា ជារៀងរាល់ឆ្នាំ មានអ្នកជ្រមុជទឹកអាជីព និងអ្នកជ្រមុជទឹកធម្មតាយ៉ាងច្រើនបានមកកម្សាន្តនៅទីនេះ ហើយពួកគេទទួលបានអារម្មណ៍រីករាយ ខុសប្លែកពីអាងហែលទឹកទូទៅ ។ តើនៅផ្នែកខាងក្នុងអាងទឹកមានសេវាកម្មអ្វីខ្លះ ទើបវាអាចទាក់ទាញចំណាប់អារម្មណ៍ខ្លាំងបែបនេះ?

កាលពីខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២១ សារព័ត៌មាន CNN រាយការណ៍ថា សហព័ន្ធអារ៉ាប់រួមបានដំណើរការអាងហែលទឹកជ្រៅបំផុតលើពិភពលោក ឈ្មោះ «Deep Dive Dubai» ស្ថិតនៅទីក្រុងឌូបៃ ខណៈប្រទេសនេះមានអគារខ្ពស់បំផុត និងហាងលក់ទំនិញធំបំផុតលើពិភពលោក ។ អាងហែលទឹកមានកន្លែងកម្សាន្តយ៉ាងច្រើនក្នុងនោះ ហើយនៅថ្ងៃទី២៧ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២១ Guinness World Records កត់ត្រាថា វាជាអាងហែលទឹកជ្រៅបំផុតលើពិភពលោក ។

អាងហែលទឹកនេះមានជម្រៅស្មើនឹង៦០ម៉ែត្រ, មានទឹកស្មើ៥០លានលីត្រ, មានទំហំធំជាងអាងហែលទឹកក្នុងកីឡាអូឡាំពិក៦ដង និងមានទំហំធំជាងអាងហែលទឹកទូទៅ៤ដង ។ រីឯសីតុណ្ហភាពក្នុងអាងទឹក គឺស្មើនឹង៣០អង្សារសេ ដែលជាសីតុណ្ហភាពសមស្របសម្រាប់ការស្លៀកឈុតហែលទឹកស្តើង ។

វាជាអាងហែលទឹកមានជម្រៅជ្រៅ និងមានអគារខាងក្រៅយ៉ាងស្រស់ស្អាត, មានការបំពាក់ភ្លើង, ស្ទូឌីយោថតរូប, កាមេរ៉ាសុវត្ថិភាពចំនួន៥៦គ្រឿង សម្រាប់សុវត្ថិភាពអ្នកជ្រមុជទឹក ។ ភ្ញៀវទេសចរអាចស្លៀកពាក់ឈុតហែលទឹក និងជ្រមុជទឹកលេងបាល់, លេងព្យាណូ, ឮសំឡេងត្រីបាឡែន, ស្តាប់ចម្រៀង និងទស្សនាទីក្រុងនៅក្រោមទឹកតាមចំណង់ចំណូលចិត្តរបស់ខ្លួន ។

នាយកគ្រប់គ្រងអាងហែលទឹក Deep Dive Dubai និយាយថា នៅទីនេះនឹងទទួលស្វាគមន៍ភ្ញៀវទេសចរគ្រប់រូបដែលស្រឡាញ់ពិភពក្រោមទឹក ដូចជា ៖ អ្នកជ្រមុជទឹកអាជីព ឬអ្នកជ្រមុជទឹកធម្មតា ហើយវាជាអាងហែលទឹកមួយក្នុងចំណោមអាងហែលទឹកដ៏ជ្រៅបំផុតលើពិភពលោក ដែលបានទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរជាច្រើនក្នុង១ឆ្នាំៗ ។ ក្រៅពីនេះ ក៏មានអ្នកមកចុះឈ្មោះចូលរៀនជ្រមុជទឹកនៅអាងហែលទឹកនេះដែរ ៕

រទេសថៃ៖ ចាប់ពីថ្ងៃទី ៥ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៤ នេះតទៅក្រសួងហិរញ្ញវត្ថុរបស់ប្រទេសថៃនឹងចាប់ផ្តើមប្រមូលពន្ធបន្ថែម (VAT) លើទំនិញនាំចូលទាំងអស់ មានន័យថាកាលពីមុនប្រទេសនេះយកពន្ធតែទំនិញនាំចូលដែលមានតម្លៃលើសពី ១,៥០០ បាតប៉ុណ្ណោះ ប៉ុន្តែនៅខែក្រោយនេះ ប្រទេសថៃនឹងយកពន្ធទំនិញដែលមានតម្លៃក្រោម ១,៥០០ បាតទៀត (ប្រមាណ ៤០ ដុល្លារអាមេរិក)។

យោងតាមសេចក្តីប្រកាសរបស់ក្រសួងហិរញ្ញវត្ថុថៃ ដែលបានចុះផ្សាយក្នុង Royal Gazette កាលពីថ្ងៃទី ២០ ខែមិថុនា បានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ថា វិធានការនេះគឺដើម្បីធានានូវភាពយុត្តិធម៌សម្រាប់អាជីវកម្មក្នុងស្រុកដែលស្ថិតនៅក្រោមពន្ធលើតម្លៃបន្ថែម និងគោរពតាមបទប្បញ្ញត្តិអន្តរជាតិ។ ដូច្នេះបទប្បញ្ញត្តិនេះនឹងមានប្រសិទ្ធភាពរហូតដល់ថ្ងៃទី ៣១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០២៤។

Pichai Chunhavajira រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងហិរញ្ញវត្ថុ បាននិយាយថា បទប្បញ្ញត្តិថ្មីក្នុងការប្រមូលពន្ធលើតម្លៃបន្ថែមលើទំនិញនាំចូលទាំងអស់ដែលមានតម្លៃចាប់ពី ១ បាត ឬច្រើនជាងនេះ គឺជាផ្នែកនៃគោលនយោបាយរបស់រដ្ឋាភិបាលដើម្បីដោះស្រាយការប្រកួតប្រជែងមិនយុត្តិធម៌ពីទំនិញនាំចូលដែលមានតម្លៃថោក និងមិនមានពន្ធ។ បើតាមរបាយការណ៍បានឱ្យដឹងទៀតថា ប្រទេសថៃក៏ត្រូវតែគោរពតាមកិច្ចព្រមព្រៀងអន្តរជាតិដែលកំណត់តម្លៃអប្បបរមាសម្រាប់ទំនិញនាំចូលនីមួយៗ ដើម្បីធានាការប្រមូលពន្ធគយ ហើយអ្នកនាំចូលក៏ត្រូវតែគោរពតាមនីតិវិធីកំណត់ដោយប្រធាននាយកដ្ឋានគយ។

គួរបញ្ជាក់ដែរថា កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែមិថុនាកន្លងមក គណៈរដ្ឋមន្ត្រីថៃក៏បានអនុម័តជាគោលការណ៍នូវផែនការដែលស្នើឡើងដោយក្រសួងហិរញ្ញវត្ថុដើម្បីប្រមូលពន្ធលើតម្លៃបន្ថែមលើទំនិញនាំចូលដែលមានតម្លៃលើសពី ១ បាតផងដែរ។ វិធានការនេះមានគោលបំណងទប់ស្កាត់លំហូរចូលនៃទំនិញនាំចូលថោកចូលទៅក្នុងទីផ្សារក្នុងស្រុក ដែលបណ្តាលឱ្យប្រាក់ចំណូលរបស់ធុរកិច្ចថៃក្នុងស្រុកជាច្រើនរងផលប៉ះពាល់អវិជ្ជមាន៕

ប្រជាជននៅក្នុងប្រទេសចិនបាននឹងកំពុងងាកទៅទិញមាសទុកគ្រប់ៗគ្នា បើទោះបីជាតម្លៃកើនឡើងក៏ដោយ ដោយសារគេយល់ឃើញថាមាសគឺជាលោហៈធាតុដ៏មានតម្លៃ និងជាទ្រព្យសម្បត្តិសុវត្ថិភាពដ៏ល្អបំផុតចំពេលមានភាពមិនច្បាស់លាស់ផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច និងវិបត្តិវិស័យអចលនទ្រព្យក្នុងអំឡុងពេលនេះ។ បើយោងតាមប្រភពសារព័ត័មាន Vn Express ដែលបានចេញផ្សាយ កាលពីថ្ងៃទី១៩ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៤នេះ។

Business Insider បានរាយការណ៍ថា តម្លៃមាសបានកើនឡើងប្រហែល ១១% នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៤នេះ។ យ៉ាងណាមិញ នៅឯប្រទេសចិន អត្រាអ្នកទិញមាសគឺបានកើនឡើងគួរឲ្យកត់សម្គាល់ ទាំងអ្នកមិនសូវមានទ្រព្យសម្បត្តិស្តុកស្តម្ភក្តី និងអ្នកដែលមានប្រាក់សន្សំតិចតួចក្តី បាននាំគ្នាសម្រុកទៅទិញមាសទុក ជាពិសេសគឺនៅឯហាង Caibai ដែលជាហាងលក់គ្រឿងអលង្ការដ៏ល្បីល្បាញមួយកន្លែង ក្នុងទីក្រុងប៉េកាំង។ អតិថិជនភាគច្រើនយល់ឃើញថា ការទិញមាសបម្រុងទុកគឺជាមធ្យោបាយតែមួយគត់ ដើម្បីការពារទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ពួកគេ ចំពេលមានវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច។

សេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសចិនបានធ្លាក់ចុះខ្លាំង បន្ទាប់ពីកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងងើបឡើងវិញពីជំងឺរាតត្បាត។ មិនបានប៉ុន្មានផង ប្រទេសនេះក៏ប្រឈមុខនឹងវិបត្តិអចលនទ្រព្យទៀត។ យ៉ាងណាមិញ មាសនៅតែជាទ្រព្យសម្បត្តិសុវត្ថិភាពដ៏ល្អបំផុតសម្រាប់ពលរដ្ឋរបស់ខ្លួន។

លោក Wang Anmei អ្នកលក់មាសនៅ Caibai បានពន្យល់ថា “វាគួរឱ្យទុកចិត្ត។ មនុស្សគិតថា មាសគឺជាការវិនិយោគដ៏ល្អបំផុត។ ក៏មានអចលនទ្រព្យ និងទីផ្សារភាគហ៊ុនផងដែរ ប៉ុន្តែសព្វថ្ងៃនេះ មនុស្សជាច្រើនមានការស្ទាក់ស្ទើរ ខណៈដែលមាសបានបន្តកើនឡើង”។

តម្រូវការមាសនៅក្នុងប្រទេសចិនកើនឡើង ៥.៩៤% ក្នុងត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ ២០២៤ នេះបើយោងតាមទិន្នន័យពីសមាគមមាសរបស់ប្រទេសចិនដកស្រង់ដោយកាសែតប្រចាំថ្ងៃរបស់រដ្ឋ China Daily ។ ការសម្រុកទិញមាសមិនមែនកើតឡើងតែក្នុងចំណោមប្រជាជនចិនប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែធនាគារកណ្តាលរបស់ប្រទេសចិនក៏បង្កើនមាសទុកក្នុងដើមទុនបម្រុងខ្លួនផងដែរ។

យោងតាមសមាគមឧស្សាហកម្មក្រុមប្រឹក្សាមាសពិភពលោកបានឲ្យដឹងថា ធនាគារកណ្តាលចិន (PBOC) បានទិញមាសចំនួន ២២៥ តោនក្នុងឆ្នាំ ២០២៣ និងបានក្លាយជាស្ថាប័នអ្នកទញមាសដ៏ធំបំផុតរបស់ពិភពលោកផងដែរ៕

ថ្មីៗនេះយោងតាមលទ្ធផលស្ទាបស្ទង់តម្លៃនៃការរស់នៅឆ្នាំ ២០២៤ របស់ក្រុមហ៊ុនប្រឹក្សាពិភពលោកដែលមានអាយុកាលជិត ៨០ ឆ្នាំ Mercer កាលពីថ្ងៃទី២៣ ខែមិថុនា បានឱ្យដឹងថា ទីក្រុងភ្នំពេញជាប់ឈ្មោះជាទីក្រុងដែលមានស្តង់ដាររស់នៅខ្ពស់បំផុតនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ដោយជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ ២ បន្ទាប់ពីសិង្ហបុរី។ ខណៈទីក្រុងបាងកកប្រទេសថៃជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ ៣, ហើយទីក្រុងម៉ានីលរបស់ហ្វីលីពីនជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ ៤ និងទីក្រុងហ្សាកាតានៃប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ីជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ ៥។

យោងតាមប្រភពដដែលនេះបានឱ្យដឹងទៀតថា ទីក្រុងភ្នំពេញជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ ២ នៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ និងលេខ ១២៣ នៅលើពិភពលោក ជាទីក្រុងដែលមានស្តង់ដាររស់នៅខ្ពស់បំផុតប្រចាំឆ្នាំ ២០២៤។ ដូច្នេះខាងក្រោមនេះគឺជាចំណាត់ថ្នាក់នៃក្រុងទាំង ១០ ដែលមានស្តង់ដាររស់នៅខ្ពស់បំផុតនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍៖
១.ប្រទេសសិង្ហបុរី
២.ទីក្រុងភ្នំពេញ ប្រទេសកម្ពុជា
៣.ទីក្រុងបាងកក ប្រទេសថៃ
៤.ទីក្រុងម៉ានីល ប្រទេសហ្វីលីពីន
៥.ទីក្រុងហ្សាកាតា ប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី
៦.ទីក្រុងហាណូយ ប្រទេសវៀតណាម
៧.ទីក្រុងហូជីមិញ ប្រទេសវៀតណាម
៨.ទីក្រុងយ៉ាំងហ្គោន ប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា
៩.ទីក្រុងកូឡាឡាំពួ ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី
១០.ទីក្រុងវៀងច័ន្ទ ប្រទេសឡាវ។

គួរបញ្ជាក់ដែរថា ការស្ទង់មតិតម្លៃនៃការរស់នៅប្រចាំឆ្នាំរបស់ Mercer បានវាយតម្លៃទីក្រុងចំនួន ២២៦ នៅទូទាំងទ្វីបចំនួន ៥ ដោយប្រៀបធៀបការចំណាយលើទំនិញជាង ២០០ នៅក្នុងទីតាំងនីមួយៗ រួមទាំងលំនៅដ្ឋាន ការដឹកជញ្ជូន អាហារ សំលៀកបំពាក់ ទំនិញប្រើប្រាស់ក្នុងផ្ទះ និងការកម្សាន្តនានាជាដើម។ យោងតាមក្រុមហ៊ុន Mercer អតិផរណា និងការប្រែប្រួលអត្រាប្តូរប្រាក់កំពុងជះឥទ្ធិពលដោយផ្ទាល់ទៅលើប្រាក់ចំណូល និងការសន្សំរបស់ប្រជាជន។ ការប្រែប្រួលសេដ្ឋកិច្ច ការកើនឡើងភូមិសាស្ត្រនយោបាយ ជម្លោះ និងភាពអាសន្ននៅក្នុងប្រទេសជាច្រើន ក៏បណ្តាលឱ្យតម្លៃប្រែប្រួលក្នុងតំបន់នីមួយៗផងដែរ៕