ប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង ៖ កាលពីថ្ងៃទី២៩ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៤ សារព័ត៌មានបរទេសរាយការណ៍ថា ភ្នំខ្ពស់បំផុតនៅប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង និងជាតំបន់ទេសចរណ៍ដ៏ពេញនិយមលើពិភពលោក កំពុងតែប្រឈមនឹង ប.ញ្ហាធំមួយដែលបង្កឡើងដោយភ្ញៀវទេសចរបរទេស ។ វាជាប.ញ្ហា សំរាមកើតឡើងពីកញ្ចប់មី ដែលភ្ញៀវទេសចរយកទៅបរិភោគនៅលើភ្នំ និងពុំព្រមបោះចោលឱ្យបានត្រឹមត្រូវ ។

ខាងឧទ្យានជាតិកោះជេជូរបស់កូរ៉េខាងត្បូង ដែលជាទីតាំងរបស់ភ្នំ Hallasan ជាភ្នំភ្លើងរលត់ និងជាភ្នំខ្ពស់បំផុតនៅកូរ៉េខាងត្បូង បានអំពាវនាវឱ្យភ្ញៀវទេសចរទាំងអស់កុំបោះចោលសំរាមផ្តេសផ្តាសដើម្បីថែរក្សាបរិស្ថាន ។ កន្លងមក ភ្ញៀវទេសចរបរទេស ក៏ដូចជាអ្នកឡើងភ្នំមួយចំនួន តែងតែយកមីកញ្ចប់ទៅបរិភោគនៅតាមផ្លូវ ឬលើកំពូលភ្នំ បន្ទាប់មក ពួកគេក៏បោះចោលកញ្ចប់មីពាសពេញទីធ្លាទាំងអស់ ។

ក្រៅពីការបោះចោលកញ្ចប់មីរួចហើយ ទឹកស្រុះមីនៅសេសសល់ពីការបរិភាគរបស់ភ្ញៀវទេសចរទាំងនេះ ក៏ប៉ះពាល់ដល់បរិស្ថានដូចគ្នាដែរ ពីព្រោះវាមានជាតិអំបិលខ្ពស់ ។ លើសពីនេះ បើភ្ញៀវទេសចរចាក់ទឹកស្រុះមីទាំងនេះចូលក្នុងប្រភពទឹក វានឹងធ្វើឱ្យសត្វផ្សេងៗក្នុងទឹកងាប់ផុតពូជ ។

ហេតុនេះ អាជ្ញាធរកូរ៉េខាងត្បូងបានសំណូមថា សូមភ្ញៀវទេសចរទាំងអស់ចាក់ទឹកស្រុះមីនៅសេសសល់ចូលក្នុងទឹក និងសូមឱ្យភ្ញៀវទេសចរចាក់ទឹកក្តៅចូលក្នុងកញ្ចប់មីដែលផលិតពីក្រដាសរឹងត្រឹមតែពាក់កណ្តាលប៉ុណ្ណោះ ដើម្បីកាត់បន្ថយបរិមាណទឹកស្រុះមីដែលពួកគេចាក់ចោល ។

ចំណែកភ្ញៀវទេសចរណាមានអាកប្បកិរិយាពុំសមរម្យនៅតំបន់ទេសចរណ៍ ដូចជា ៖ ជក់បារី, បោះចោលសំរាម ឬកាកសំណល់អាហារផ្តេសផ្តាស និងការបត់ជើងតូចនៅតាមផ្លូវ អាជ្ញាធរកូរ៉េខាងត្បូងនឹងពិន័យជាប្រាក់ស្មើជាង២លានវ៉ុន (ឬស្មើប្រមាណ ១.៣៩០ដុល្លារអាមេរិក) ។ កន្លងមក អាជ្ញាធរកូរ៉េខាងត្បូងបានពិន័យប្រាក់ភ្ញៀវទេសចរបរទេសចំនួន៩នាក់ ដោយសារពួកគេពុំគោរពច្បាប់របស់កូរ៉េខាងត្បូង ។

ក្រៅពីនេះ សមត្ថកិច្ចក៏បានទទួលពាក្យបណ្តឹងអំពីភាពមិនប្រក្រតីមួយចំនួនផងដែរ ដូចជា ៖ មានកន្លែងលក់សំបុត្រមុនពេលឡើងភ្នំ, ភ្ញៀវទេសចរបរទេសពុំគោរពច្បាប់ចរាចរណ៍ គឺពួកគេដើរឆ្លងកាត់ផ្លូវនៅកន្លែងហាមឃាត់ ។ ហេតុនេះ សមត្ថកិច្ចនឹងព្យាយាមចាត់វិធានការឱ្យភ្ញៀវទេសចរបរទេសគោរពច្បាប់កូរ៉េខាងត្បូងឱ្យបានច្រើន ៕

កាលពីថ្ងៃទី ៣០ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ២០២៤នេះ យោងតាមការប្រភពសារព័ត៌មានតៃវ៉ាន់បានចុះផ្សាយថា ឧ.បទ្ទវហេតុអំពើហិ.ង្សា.មួយគឺបានកើតឡើងនៅហាងកាបូបប្រេន Charles & Keith ដែលមានទីតាំងស្ថិតនៅអាគារ Taipei ១០១ ប្រទេសតៃវ៉ាន់ ខណៈដែលសារព័ត៌មានជាច្រើនបានលើកឡើងថាស្រី្តនៅក្នុងហេតុ.ការណ៍នោះគឺជាជនជាតិថៃ។ យ៉ាងណាមិញ ថ្មីៗនេះ ប្រភពសារព័ត៌មានថៃមួយបានចេញមុខមកអះអាងដោយគ្មានភស្តុ.តាងជាក់លាក់ បែរជាចោទថា ស្រ្តីនោះគឺជាជនជាតិខ្មែរទៅវិញទេ។

នៅក្នុងវីដេអូខ្លីមួយដែលត្រូវបានចែករំលែកនៅលើបណ្តាញសង្គម ដែលបានបង្ហាញឲ្យឃើញពីសកម្មភាពរបស់ស្រ្តីម្នាក់ ក្នុងឈុតសម្លៀកបំពាក់ពណ៌ផ្កាឈុត និងបាតជើងទទេរ បានបង្កនូវភាពចលាចលនៅក្នុងហាងប្រេនដ៏ល្បីល្បាញនោះ ទំនងជាមានបញ្ហាការនិយាយភាសាមិនច្បាស់ បានជាសម្តែងនូវអាកប្បកិរិយាបែបខឹងសម្បារយ៉ាងខ្លាំង និងធ្វើការគ្រវែងកាបូបនិងរបស់របរមួយចំនួនទៀត ខ្ទាត់ខ្ចាត់ខ្ចាយពេញហាងតែម្តង ថែមទាំងបានប៉ះទង្គិចជាមួយបុគ្គលិកនៅទីនោះទៀតផង។

យោងតាមគេហទំព័រ ETtoday បានឲ្យដឹងថា បន្ទាប់ពីហេតុការណ៍ដ៏អាក្រក់នេះបានកន្លងផុតទៅមួយរំពេច ប៉ូលីសបានកំណត់អត្តសញ្ញាណស្ត្រីនេះថាជាជនជាតិថៃ។ ទោះជាយ៉ាងណាដោយសារកង្វះឯកសារបញ្ជាក់អត្តសញ្ញាណពិតប្រាកដរបស់នាង នូវមិនទាន់បញ្ជាក់បានឡើយនោះទេ។

យ៉ាងណាមិញ កាលពីរសៀលថ្ងៃទី ១ ខែកក្កដានេះ ប្រភពសារព័ត៌ថៃមួយដែលមានឈ្មោះថា Spring News ក៏បានធ្វើការបកស្រាយថា តាមរយៈឧបវទ្ទហេតុនេះ ស្រី្តដែលបង្កនូវភាពចលាចលខាងលើ តាមពិតគឺជាស្រ្តីខ្មែរទៅវិញនោះទេ។ សារព័ត៌មាននេះបានលើកឡើងថា ស្រ្តីនៅក្នុងហេតុការណ៍នេះ បាននិយាយភាសាថៃមែន ប៉ុន្តែសូរសំនៀង មិនមែនជាជនជាតិថៃពិតប្រាកដនោះទេ។

ការបកស្រាយរបស់សារព័ត៌មានថៃ ដែលគ្មានប្រភពនិងភស្តុតាងច្បាស់លាស់បែបនេះ គឺបានធ្វើឲ្យប្រជាជនខ្មែរជាច្រើន ហាក់ខឹងសម្បារយ៉ាងខ្លាំងពីការចោតប្រកាន់ ទម្លាក់កំហុសមកលើជាតិសាសន៍ខ្មែរបែបនេះ។ ខណៈការបញ្ចេញមតិមួយគឺបានលើកឡើងថា«សារព័ត៌មានថៃ គ្មានក្រមសីលធម៌វិជ្ជាជីវៈ លាបពណ៌ប្រជាជនកម្ពុជា។ ករណីជនជាតិថៃ បង្កចលាចលនៅកណ្តាលអាគារ តៃប៉ិ១០១ សារព័ត៌មានតៃវ៉ាន់ចុះផ្សាយព្រោងព្រាត ជាក្តីអាម៉ាសមុខនៃជនជាតិថៃ តែ សារព័ត៌មានថៃ គ្មាន ក្រមសីលធម៌វិជ្ជាជីវៈមួលបង្កាច់ និងបន្លំ ថាជាប្រជាជនកម្ពុជា»។

ទោះជាយ៉ាងណា រឿងនេះក៏នូវតែមិនទាន់បញ្ចប់ត្រឹមតែប៉ុណ្ណេះនោះទេ គឺនឹងមានការស្រាយបំភ្លឺជាបន្តបន្ទាប់ទៀត ដោយអាជ្ញាធរនឹងធ្វើការស៊ើបអង្កេតបន្ថែមថាជាស្រ្តីជនជាតិថៃឬក៏ជាជនជាតិខ្មែរ ដូចទៅនឹងការលើកឡើងរបស់សារព័ត៌មានថៃ?

បរទេស៖ Götene ដែលជាទីក្រុងមានទេសភាពធម្មជាតិដ៏ស្រស់ស្អាតចម្ងាយ ៣២០ គីឡូម៉ែត្រភាគនិរតីនៃរដ្ឋធានី Stockholm ប្រទេសស៊ុយអែត បានកំពុងប្រកាសលក់ដីចំនួន ៣០ ឡូត៍ ជាមួយនឹងតម្លៃចាប់ពី 1 krona (ប្រមាណ ៣,៥០០ រៀលលុយខ្មែរប៉ុណ្ណោះ) ក្នុងមួយម៉ែត្រការ៉េ។

យោងតាមបទប្បញ្ញត្តិរបស់រដ្ឋាភិបាលក្នុងតំបន់ អ្នកទិញអាចសាងសង់ផ្ទះ ឬរមណីយដ្ឋាននៅលើដីទាំងនោះបាន។ ទីក្រុងនេះបច្ចុប្បន្នមានមនុស្សត្រឹមតែ ៥,០០០ នាក់រស់នៅប៉ុណ្ណោះ ដោយ Götene ស្ថិតនៅក្នុងតំបន់ជនបទដ៏ស្រស់ស្អាតបំផុតមួយនៅក្នុងប្រទេសស៊ុយអែត។ វាមានទីតាំងនៅលើច្រាំងនៃបឹង Vänern ដែលជាបឹងធម្មជាតិដ៏ធំបំផុតនៅ Scandinavia និង EU ដែលមានផ្ទៃដីប្រហែល ១០ ដងនៃបឹង Constance។

Götene ក៏មានកន្លែងពីរដែលចុះក្នុងបញ្ជីរបស់ UNESCO ផងដែរគឺ៖ Platåbergens Geopark និង Lake Vänern Islands។ យោងតាមអភិបាលក្រុង Johan Månsson មូលហេតុដែលមន្ត្រីក្នុងតំបន់ចាប់ផ្តើមផែនការលក់ដីចំនួន ៣០ ឡូតិ៍ក្នុងតម្លៃ “ទាបបំផុតមិនធ្លាប់មាន” គឺដោយសារតែការរួមបញ្ចូលគ្នានៃវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចបច្ចុប្បន្ន និងចំនួនប្រជាជនក្នុងស្រុកធ្លាក់ចុះ។ លោកបានបន្តថា៖ «ទីផ្សារអចលនទ្រព្យក្នុងតំបន់នេះជាទូទៅមានសភាពអាប់អួរខ្លាំងដោយសារអត្រាការប្រាក់ខ្ពស់ និងវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច។

ក្រៅពីនេះ យើងក៏កំពុងឃើញអត្រាកំណើតទាប និងចំនួនប្រជាជនវ័យចំណាស់ ដូច្នេះយើងត្រូវតែធ្វើអ្វីមួយ ដើម្បីទាក់ទាញមនុស្សមកទីនេះឱ្យកាន់តែច្រើន។ កាលពីខែមុន មន្ត្រីមូលដ្ឋានបានចាប់ផ្តើមគំនិតផ្តួចផ្តើមលក់ដីក្នុងតម្លៃទាប ដែលដីទាំងនោះធ្លាប់បានដាក់លក់អស់ជាច្រើនឆ្នាំហើយ ប៉ុន្តែលក់មិនដាច់។ ដូច្នេះពួកគេ ក៏ចាប់ផ្តើមប្រកាសបញ្ចុះតម្លៃដីទ្វេដង ហេតុនេះអ្នកទិញមិនចាំបាច់រស់នៅក្នុងប្រទេសស៊ុយអែត ឬរស់នៅទីនោះជាអចិន្ត្រៃយ៍ក៏បានដែរ។ ប៉ុន្តែមានតម្រូវការតែមួយគត់សម្រាប់អ្នកទិញគឺថាការសាងសង់ផ្ទះត្រូវតែចាប់ផ្តើមក្នុងរយៈពេលពីរឆ្នាំបន្ទាប់ពីការទិញដី។

ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ បន្ទាប់ពីព័ត៌មាននេះបានរីករាលដាលពាសពេញបណ្តាញសង្គម លោកអភិបាលក្រុង Johan បាននិយាយថា រដ្ឋាភិបាលបានទទួលការហៅទូរស័ព្ទរាប់ពាន់ពីទូទាំងពិភពលោកដើម្បីសុំឱ្យចូលរួម។ ប្រឈមមុខនឹងតម្រូវការដ៏ច្រើនបែបនេះ រដ្ឋាភិបាលក៏បានផ្អាកដំណើរលក់ជាបណ្តោះអាសន្នរហូតដល់ដើមខែសីហា ដើម្បីស្វែងរកដំណោះស្រាយដែលអាចធ្វើទៅបាន។ នៅពេលចាប់ផ្តើមឡើងវិញ ទំនងជានឹងមានដំណើរការដេញថ្លៃដីជំនួសឱ្យការលក់ដីក្នុងតម្លៃត្រឹមតែ 1 krona/m2៕

ប្រទេសស្កុតឡេន ៖ ពេលអ្នកណាម្នាក់ប្រាប់ថា ពួកគេនឹងធ្វើដំណើរតាមយន្តហោះទៅទីក្រុង ឬទៅប្រទេសណាមួយ គឺមនុស្សភាគច្រើនតែងតែគិតថា អ្នកនោះនឹងជិះយន្តហោះផ្លូវឆ្ងាយរាប់រយគីឡូម៉ែត្រ និងចំណាយពេលធ្វើដំណើរយ៉ាងហោចណាស់ជាង១ម៉ោង ទើបទៅដល់គោលដៅ ។ ប៉ុន្តែជើងហោះហើរនេះបែរជាចំណាយពេលហោះហើរត្រឹមតែ១២០វិនាទីប៉ុណ្ណោះ ឬអ្នកដំណើរពុំទាន់បានអង្គុយស្រួលបួលផង ស្រាប់តែយន្តហោះទៅដល់គោលដៅបាត់ ។

ការធ្វើដំណើររយៈពេលខ្លីតាមយន្តហោះនេះ គឺជាការធ្វើដំណើររវាងកោះ Westray ជាមួយកោះ Papa Westray ដែលស្ថិតនៅភាគខាងជើងប្រទេសស្កុតឡេន
ហើយកោះទាំងពីរនេះស្ថិតនៅឆ្ងាយពីគ្នាត្រឹមតែ២.៧គីឡូម៉ែត្រប៉ុណ្ណោះ ។

ពលរដ្ឋរស់នៅលើកោះអាចជ្រើសរើសការធ្វើដំណើររវាងកោះ Westray ជាមួយកោះ Papa Westray ចំនួន២វិធី គឺវិធីទី១ ពួកគេអាចជិះនាវាឆ្លងពីកោះមួយទៅកាន់កោះមួយទៀត ប៉ុន្តែការធ្វើដំណើរតាមនាវាភាគច្រើនជួបនឹងបញ្ហាទឹករលកខ្លាំង និងមានគ្រោះថ្នាក់ ។ រីឯវិធីទី២ ពួកគេអាចជិះយន្តហោះទំហំតូចពីកោះមួយទៅកោះមួយ ដោយចំណាយពេលតែពី៩០វិនាទី ទៅ១២០វិនាទីប៉ុណ្ណោះ ។

ហេតុនេះ វិធីធ្វើដំណើរទី២ ទទួលបានការពេញនិយមយ៉ាងខ្លាំង ដោយសារវាមានសុវត្ថិភាពជាងការជិះនាវាឆ្លងកាត់ទឹករលកធំៗ ថែមទាំងចំណាយពេលខ្លីបំផុត ។ លើសពីនេះ បើថ្ងៃណាមានអាកាសធាតុល្អ ការជិះយន្តហោះពីកោះមួយទៅកោះមួយទៀត ចំណាយពេលត្រឹមតែ៥៣វិនាទីប៉ុណ្ណោះ ។

ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Loganair បានផ្តល់សេវាកម្មដឹកអ្នកដំណើរតាមយន្តហោះពីកោះ Westray ទៅកាន់កោះ Papa Westray តាំងពីឆ្នាំ១៩៦៧ មកម៉្លេះ ។ តាំងពីពេលនោះមក ជើងហោះហើររបស់ក្រុមហ៊ុននេះបានក្លាយជាជើងហោះហើរពាណិជ្ជកម្មចម្ងាយខ្លីបំផុតនៅលើពិភពលោក ។

ការធ្វើដំណើរតាមយន្តហោះរយៈពេលខ្លី ទើបធ្វើឱ្យក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍បានប្រើប្រាស់យន្តហោះតូចៗ ដែលមានកៅអីអង្គុយត្រឹមតែ៨ និងគ្មានសេវាអ្វីលើយន្តហោះទេ ។ ដូច្នេះ ទើបមានមនុស្សខ្លះរិះគន់ថា វាជាការហោះហើរបំផ្លាញបរិស្ថានយ៉ាងខ្លាំង ។

ទោះយ៉ាងណា រដ្ឋាភិបាលស្កុតឡេនបានគាំទ្រជើងហោះហើរនេះ ដើម្បីផ្តល់ភាពងាយស្រួលដល់ការធ្វើដំណើររបស់ពលរដ្ឋរស់នៅលើកោះទាំងពីរ ហើយពួកគេនឹងពុំភ័យខ្លាចដូចការជិះនាវា ។ ម្យ៉ាងទៀត ពលរដ្ឋរស់នៅលើកោះ Westray ស្មើប្រមាណតែ៦០០នាក់ ខណៈពលរដ្ឋរស់នៅលើកោះ Papa Westray ស្មើត្រឹមតែ៩០នាក់ប៉ុណ្ណោះ ។

ចំណែកសំបុត្រយន្តហោះសម្រាប់ភ្ញៀវទេសចរវិញ គឺមានតម្លៃចាប់ពីជាង២២ដុល្លារ ទៅជាង៥២ដុល្លារអាមេរិក ហើយការធ្វើដំណើរទៅមករវាងកោះទាំងពីរនេះនឹងមមាញឹកខ្លាំងនៅរដូវក្តៅ ៕