សហរដ្ឋអាមេរិក ៖ មន្ត្រីរដ្ឋាភិបាលអាមេរិកឱ្យដឹងថា ក្រោយពីប្រធានាធិបតីអាមេរិកបង្ហាញបញ្ជីពន្ធទំនិញនាំចូលពីបណ្តាប្រទេសនៅទូទាំងពិភពលោក ធ្វើឱ្យរដ្ឋាភិបាលប្រទេសជាង៥០ បានទាក់ទងមកសេតវិមានដើម្បីសុំចរចាពាណិជ្ជកម្មជាមួយអាមេរិក ដូចជា ៖ ឥណ្ឌូណេស៊ី និងតៃវ៉ាន់ ពុំចាត់វិធានការប្រឆាំងនឹងការកំណត់ពន្ធរបស់លោក Donald Trump ឬដំឡើងពន្ធទំនិញអាមេរិកវិញទេ ប៉ុន្តែប្រទេសទាំងនេះជ្រើសយកការចរចា ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានបរទេស កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៥ ។

កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែមេសា កន្លងមក លោក Kevin Hassett នាយកក្រុមប្រឹក្សាសេដ្ឋកិច្ចជាតិរបស់សេតវិមានអាមេរិក បាននិយាយមកកាន់សារព័ត៌មាន ABC News ថា តាំងពីលោកប្រធានាធិបតី Donald Trump ប្រកាសដាក់ពន្ធទំនិញនាំចូលពីបណ្តាប្រទេសទូទាំងពិភពលោក កាលពីសប្តាហ៍ទី១ ខែមេសា គឺរហូតមកដល់ថ្ងៃទី៦ ខែមេសា គឺមានប្រទេសជាង៥០ បានទាក់ទងមកសេតវិមានដើម្បីសុំចរចាពាណណិជ្ជកម្ម ពីព្រោះប្រទេសទាំងនេះយល់ឃើញថា អាមេរិកដំឡើងពន្ធទំនិញនាំចូលខ្ពស់ ។

លោក Donald Trump បានប្រកាសដាក់ពន្ធអប្បបរិមា (Baseline Tariff) ស្មើ១០% សម្រាប់ទំនិញនាំចូលអាមេរិកពីប្រទេសនានា ហើយលោកដាក់ពន្ធខ្ពស់ (Reciprocal Tariff) លើប្រទេសជាច្រើនដែលអាមេរិកមើលឃើញថា មានឱនភាពពាណិជ្ជកម្មខ្លាំងបំផុត ។

រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងហិរញ្ញវត្ថុអាមេរិក លោក Scott Bessent ពុំគិតថា សេដ្ឋកិច្ចអាមេរិកនឹងធ្លាក់ចុះដោយសារលោក Trump ដាក់ពន្ធទំនិញនាំចូលពីប្រទេសនានាទេ ហើយលោកយល់ឃើញថា ការលក់ភាគហ៊ុនរបស់វិនិយោគិនកន្លងមក គឺកើតឡើងរយៈពេលខ្លីតែប៉ុណ្ណោះ ។

ប៉ុន្តែការដាក់ពន្ធទំនិញនាំចូលរបស់លោក Trump ធ្វើឱ្យអ្នកវិភាគជាច្រើននាក់បង្ហាញក្តីបារម្ភពីផលប៉ះពាល់សេដ្ឋកិច្ចអាមេរិក ដូចជា ៖ តម្លៃទំនិញនៅអាមេរិកនឹងកើនឡើងខ្ពស់ ហើយធ្វើឱ្យប្រទេសនានានឹងដាក់ពន្ធទំនិញអាមេរិកវិញ ។ បច្ចុប្បន្ន ប្រទេសចិន និងកាណាដា បានប្រកាសដាក់ពន្ធទំនិញអាមេរិករួចហើយ ខណៈអង់គ្លេស ក៏កំពុងពិចារណាដំឡើងពន្ធទំនិញមួយចំនួនរបស់អាមេរិកដូចគ្នា ។

ចំណែកប្រទេសផ្សេងៗដែលរងផលប៉ះពាល់ដោយសារការដាក់ពន្ធទំនិញរបស់ប្រធានាធិបតីអាមេរិក បានសម្រេចចិត្តជ្រើសយកការចរចាជាមួយអាមេរិក ដូចជា ៖ ឥណ្ឌូណេស៊ី និងតៃវ៉ាន់ បញ្ជាក់ថា ពួកគេនឹងពុំដំឡើងពន្ធទំនិញអាមេរិកវិញទេ ។ ប្រធានាធិបតីតៃវ៉ាន់ លោក Lai Ching-te ថ្លែងថា តៃវ៉ាន់នឹងដករបាំងពាណិជ្ជកម្ម ព្រមទាំងបង្កើនការវិនិយោគ និងកិច្ចសហការជាមួយអាមេរិក ។

ដោយឡែក នាយករដ្ឋមន្ត្រីអ៊ីស្រាអែល លោក Benjamin Netanyahu បានធ្វើដំណើរមកកាន់ទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន សហរដ្ឋអាមេរិក ដើម្បីចរចាពាណិជ្ជកម្មជាមួយប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Donald Trump ដោយផ្ទាល់ ៕

ប្រទេសថៃ ៖ វាពិតជាធ្វើឱ្យមានការភ្ញាក់ផ្អើលក្រោយពីទឹកសមុទ្រហួហ៊ីន ស្ថិតក្នុងស្រុកហួហ៊ីន ខេត្តប្រាជួបសិរីខាន់ ប្រទេសថៃ បានស្រកចុះខ្លាំងបំផុតនៅសល់តែថ្មរាប់ពាន់ដុំលើឆ្នេរ ក្រោយពីខេត្តជាច្រើនរបស់ថៃរងឥទ្ធិពលរញ្ជួយដីពីមីយ៉ាន់ម៉ា កាលពីថ្ងៃទី២៨ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៥ ។ ពលរដ្ឋថៃរស់នៅក្នុងតំបន់បាននាំគ្នាយកឧបករណ៍មកប្រមូលគ្រុំចំពុះទាជាប់លើថ្មមកបរិភោគ និងលក់យ៉ាងរីករាយ ប៉ុន្តែអ្នកលេងបណ្តាញសង្គមបែរជាបារម្ភពីរលកយក្សស៊ូណាមិ ។

កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែមេសា កន្លងមក សារព័ត៌មានថៃរាយការណ៍ថា នៅឆ្នេរខ្សាច់ហួហ៊ីន ស្រុកហួហ៊ីន ខេត្តប្រាជួបសិរីខាន់ គឺមានក្មេងៗ និងមនុស្សចាស់ជាច្រើននាក់បានយកឧបករណ៍មកប្រមូលគ្រុំចំពុះទាយ៉ាងច្រើនដែលជាប់លើថ្មតូច-ធំរាប់ពាន់ដុំ ក្រោយពីដុំថ្មទាំងនេះបានលេចឡើងឆ្នេរក្រោយទឹកសមុទ្រហួហ៊ីន ស្រកចុះខ្លាំងខុសពីធម្មតា ។

ពលរដ្ឋដែលមករកគ្រុំចំពុះទាជាប់លើថ្ម ប្រាប់ថា ពួកគេយកគ្រុំចំពុះទាទៅបរិភោគ ព្រមទាំងលក់យកប្រាក់ចំណូលក្រោយសល់ពីបរិភោគ ពីព្រោះវាជាឱកាសល្អសម្រាប់រកប្រាក់ចំណូល ។ នេះពុំមែនជាលើកទី១ ទេ ដែលទឹកសមុទ្រហួហ៊ីនស្រកចុះខ្លាំងបែបនេះ កន្លងមក ទឹកសមុទ្រហួហ៊ីន ក៏ធ្លាប់ស្រកចុះដែរ ហើយធ្វើឱ្យពលរដ្ឋរីករាយនឹងការរកអាហារសមុទ្រ ។

បើតាមអ្នកជំនាញ គឺបណ្តាលមកពីខ្យល់មូសុងបក់ឆ្លងកាត់ស្រុកហួហ៊ីន ទើបបណ្តាលឱ្យមានបាតុភូតធម្មជាតិទឹកសមុទ្រស្រកខ្លាំងខុសពីធម្មតា នៅសល់តែថ្មតូច-ធំរាប់ពាន់ដុំពាសពេញឆ្នេរ ។ បាតុភូតនេះធ្វើឱ្យភ្ញៀវទេសចរមកលេងសមុទ្រហួហ៊ីន ភ្ញាក់ផ្អើលយ៉ាងខ្លាំងជាមួយទិដ្ឋភាពបែបនេះ ហើយអ្នកជំនាញសន្និដ្ឋានថា មិនយូរទេ សមុទ្រហួហ៊ីន នឹងត្រឡប់មកធម្មតាវិញ ។

ដោយឡែក អ្នកលេងបណ្តាញសង្គមថៃបែរជាបារម្ភពីរលកយក្សស៊ូណាមិកើតឡើងក្រោយគ្រោះរញ្ជួយដី ពីព្រោះមិនមែនមានតែទឹកសមុទ្រហួហ៊ីនទេដែលស្រកចុះ ទឹកសមុទ្រនៅខេត្តភូកេត ក៏ស្រកចុះខ្លាំងដែរ រហូតដល់អភិបាលខេត្តភូកេត បញ្ជាឱ្យអាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធឃ្លាំមើលស្ថានការណ៍២៤ម៉ោង ។ លើសពីនេះ អ្នកលេងបណ្តាញសង្គមម្នាក់បានបង្ហោះរូបភាពទឹកទន្លេចៅប្រាយ៉ា នៅទីក្រុងបាងកក បានស្រកចុះខ្លាំងកាលពីថ្ងៃទី២ ខែមេសា កន្លងមក ។

ដូចគ្នានេះ អ្នកលេងបណ្តាញសង្គមម្នាក់ទៀតបានបង្ហោះរូបភាពទឹកទន្លេនៅក្រោមស្ពានព្រះរ៉ាមកៅ ស្រកចុះខ្លាំង ហើយសួរថា តើជាធម្មតាវាស្រកបែបនេះ មែនទេ? តើទឹកក្រោមស្ពានបាត់ទៅណាអស់?

តាំងពីប្រទេសថៃរងឥទ្ធិពលរញ្ជួយដីពីមីយ៉ាន់ម៉ា ធ្វើឱ្យពលរដ្ឋថៃខ្លាចញញើតពុំហ៊ានដើរកម្សាន្តនៅមាត់សមុទ្រច្រើនដូចមុន ដោយសារបារម្ភថា អាចមានរលកយក្សស៊ូណាមិកើតឡើងក្រោយរញ្ជួយដី ។ រីឯពលរដ្ឋខ្លះទៀតសម្រេចចិត្តលក់ផ្ទះសម្បែងចាកចេញពីទីក្រុងបាងកក និងមករស់នៅតាមបណ្តាខេត្តនានាដែលពួកគេគិតថា មានសុវត្ថិភាពជាង ៕

ប្រទេសថៃ ៖ សាស្ត្រាចារ្យសាកលវិទ្យាល័យជលផល លោក ថនថាំរ៉ុង ណាវ៉ាសាវ៉ាត បានបង្ហាញរូបភាពបាតុភូតចម្លែកមួយកើតឡើងពេលប្រទេសថៃរញ្ជួយដី គឺហ្វូងត្រីរាប់រយក្បាលនៅកោះ Similan ខេត្តផាំងង៉ា បានដេកស្ងៀមជិតៗគ្នានៅបាតសមុទ្រ ។ លោកក៏បានបកស្រាយចម្ងល់ទៅកាន់ពលរដ្ឋថៃថា តើត្រីដឹងហេតុការណ៍រញ្ជួយដីមុន មែនទេ? និងណែនាំពីវិធីសង្កេតសត្វក្នុងទឹក ក្រោយពីបណ្តាខេត្តជាច្រើនរបស់ថៃនៅភាគខាងជើង ភាគកណ្តាល រួមទាំងទីក្រុងបាងកក បានរងឥទ្ធិពលរញ្ជួយដីពីមីយ៉ាន់ម៉ា ស្មើកម្រិត៧.៧រិចទ័រ កាលពីថ្ងៃទី២៨ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៥ ។

លោក ថនថាំរ៉ុង ណាវ៉ាសាវ៉ាត សាស្ត្រាចារ្យសាកលវិទ្យាល័យជលផលប្រទេសថៃ បានសរសេរក្នុងហ្វេសប៊ុកមានគណនីឈ្មោះ «Thon Thamrongnawasawat» កាលពីថ្ងៃទី២៩ ខែមីនា ថា តើត្រីដឹងទេថា មានគ្រោះរញ្ជួយដី បើដឹងហើយ វាធ្វើបែបណា? មិត្តភក្តិខ្ញុំបានទៅជ្រមុជទឹកនៅកោះ Similan ខេត្តផាំងង៉ា ហើយឃើញបាតុភូតចម្លែកមួយដែលគ្មានការចុះផ្សាយពីមុន ។ ពេលប្រទេសថៃរញ្ជួយដី គឺហ្វូងត្រីទាំងឡាយនាំគ្នាទៅដេកស្ងៀមនៅបាតសមុទ្រ ។ ចូរមើលរូបភាព បើត្រី១ក្បាលធ្វើបែបនេះ វាពុំចម្លែកទេ ប៉ុន្តែនេះ ត្រីរាប់រយក្បាលដេកស្ងៀមដូចៗគ្នា ។

តាមធម្មតា ត្រីទាំងអស់តែងតែហែលទឹកនៅពេលថ្ងៃ ហើយពួកវានឹងពុំចុះទៅដេកស្ងៀមនៅបាតសមុទ្រទាំងហ្វូងបែបនេះទេ ។ រីឯពេលយប់វិញ ជាពេលត្រីដេក វាក៏ដេកកន្លែងខុសៗគ្នា និងពុំដេកនៅកន្លែងតែមួយឡើយ ។ ពួកវាដឹងថា មានរញ្ជួយដីកើតឡើង ត្រីទទួលកម្លាំងរំញ័រនៅក្រោមទឹកបានល្អ ទើបពួកវាទៅដេកស្ងៀមនៅបាតសមុទ្រពេលខ្សែទឹកប្រែប្រួលខុសធម្មតា ឬមានរលកស៊ូណាមិ ។ ការដេកស្ងៀមរបស់ត្រី គឺដូចយើងក្រាបលើដីគេចពីគ្រោះថ្នាក់ ហើយបើត្រីហែលលើទឹក វាអាចត្រូវខ្សែទឹក ឬរលករុញ ។

ពេលកើតរញ្ជួយដី ផ្សោតក៏ភ្ញាក់ផ្អើលរត់ពីតំបន់ទឹករាក់ដែរ ហើយវាហែលទៅទឹកជ្រៅដើម្បីគេចពីរលកស៊ូណាមិ ។ ផ្សោតគេចពីរលកស៊ូណាមិលឿនណាស់ ទើបគ្មានព័ត៌មានផ្សាយពីទឹករលកបោកបក់ផ្សោតមកលើឆ្នេរខ្សាច់នៅបរិវេណខ្លះដែលមានត្រីផ្សោតរស់នៅ ដូចជា ៖ ខេត្តក្រាប៊ី ។ រញ្ជួយដីកាលពីថ្ងៃទី២៨ ខែមីនា ពុំបានកើតឡើងនៅសមុទ្រ ទើបគ្មានស៊ូណាមិ ប៉ុន្តែនៅសមុទ្រក៏មានកម្លាំងរំញ័រដែរ ពីព្រោះផ្ទៃបាតសមុទ្រមានលក្ខណៈដូចដីលើគោក ។ ត្រី និងផ្សោត ពុំអាចប្រាប់បានថា រញ្ជួយដីកើតឡើងក្នុងសមុទ្រ ឬលើគោក ប៉ុន្តែពេលវាដឹងថា មានរញ្ជួយដី វាក៏ប្រញាប់គេចខ្លួន ។

ចំណែកចម្ងល់ថា តើត្រីអាចដឹងមុនពីគ្រោះរញ្ជួយដីកើតឡើងដែរឬទេ? លោក ថនថាំរ៉ុង បញ្ជាក់ថា ពេលមានរញ្ជួយដីនឹងមានកម្លាំងរំញ័រជាច្រើនប្រភេទ កម្លាំងរំញ័រខ្លះស្រាល ប៉ុន្តែលឿន ហើយត្រីអាចដឹងពីរំញ័រនេះ ។ រីឯមនុស្សមិនដឹងពីកម្លាំងរំញ័រស្រាលទេ ប៉ុន្តែមនុស្សនឹងដឹងមានពេលកម្លាំងរញ័រខ្លាំង បើទោះជាត្រីដឹងហេតុការណ៍រញ្ជួយដីមុនក្តី ប៉ុន្តែវាដឹងមុនមនុស្សតែបន្តិចប៉ុណ្ណោះ ។ ប្រទេសថៃមានភស្តុតាងបញ្ជាក់ច្បាស់ពីត្រីធ្វើដូចម្តេចពេលមានរញ្ជួយដី? រីឯនៅក្រៅប្រទេសគ្មានរូបភាពភស្តុតាងច្បាស់បែបនេះឡើយ ៕

សហរដ្ឋអាមេរិក ៖ ប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Donald Trump បានប្រាប់ឱ្យពលរដ្ឋអត់ធ្មត់ក្នុងពេលអាមេរិកកំពុងប្រឈមនឹងស្ថានការណ៍លំបាក គឺសង្គ្រាមពាណិជ្ជកម្មជាមួយប្រទេសនានាលើពិភពលោក ដោយលោកជឿជាក់ថា ការដាក់ពន្ធទំនិញនាំចូលនឹងទទួលបានលទ្ធផលល្អបំផុត ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានបរទេស កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៥ ។

សារព័ត៌មានបរទេសរាយការណ៍ថា លោក Trump ប្រធានាធិបតីអាមេរិក បានថ្លែងពីប្រទេសនានាលើពិភពលោក រួមទាំងអាមេរិកត្រូវឆ្លងកាត់ស្ថានការណ៍សង្គ្រាមពាណិជ្ជកម្ម ក្រោយពីអាមេរិកដាក់ពន្ធទំនិញនាំចូលពីក្រៅប្រទេស ។ រដ្ឋាភិបាលក្រុងវ៉ាស៊ីនតោនចាប់ផ្តើមប្រមូលពន្ធទំនិញក្រៅប្រទេស ក្នុងអត្រាអប្បបរមាស្មើ១០% កាលពីថ្ងៃទី៥ ខែមេសា កន្លងមក ហើយលោក Trump ចាត់ទុកថា នេះជាកំណែទម្រង់សេដ្ឋកិច្ច និងបង្ហាញថា អាមេរិកទទួលបានជ័យជម្នះ ។

លោក Trump បានប្រាប់ឱ្យពលរដ្ឋអាមេរិកអត់ធ្មត់ជាមួយស្ថានការណ៍បច្ចុប្បន្ន ហើយការដាក់ពន្ធលើទំនិញនាំចូលពីក្រៅប្រទេសនឹងទទួលបានលទ្ធផលល្អ ។ ការដាក់ពន្ធទំនិញនាំចូលលើកនេះ គឺជាការព្យាយាមរបស់រដ្ឋាភិបាលក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន ដើម្បីឱ្យអាមេរិកអាចកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើទំនិញនាំចូលពីក្រៅប្រទេស និងងាកមកប្រើប្រាស់ទំនិញផលិតក្នុងស្រុក ។ សេដ្ឋកិច្ចអាមេរិកបានធ្លាក់ចុះយូរឆ្នាំហើយ រដ្ឋាភិបាលបច្ចុប្បន្នបានដោះស្រាយបញ្ហា ដូចគ្នានឹងគ្រូពេទ្យវះកាត់អ្នកជំងឺ ។ ដូច្នេះ សូមពលរដ្ឋទាំងអស់ជឿជាក់ថា ចាប់ពីពេលនេះទៅ សេដ្ឋកិច្ចអាមេរិកនឹងវិលមករីកចម្រើន និងរុងរឿង ។

ការថ្លែងបែបនេះរបស់ប្រធានាធិបតីអាមេរិក គឺក្រោយពីថ្ងៃទី២ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៥ លោកបានដាក់ពន្ធអប្បបរមា (Baseline Tariff) ស្មើ១០% លើទំនិញគ្រប់ប្រភេទនាំចូលពីក្រៅប្រទេស ចាប់ពីថ្ងៃទី៥ ខែមេសា និងដាក់ពន្ធខ្ពស់ (Reciprocal Tariff) លើទំនិញនាំចូលពីប្រទេសជាច្រើនដែលអាមេរិកមើលឃើញថា មានឱនភាពពាណិជ្ជកម្មខ្លាំង ចាប់ពីថ្ងៃទី៩ ខែមេសា ។ វាធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់ប្រទេសដៃគូពាណិជ្ជកម្មរបស់អាមេរិកជាច្រើន ដូចជា ៖ សហភាពអឺរ៉ុប, ជប៉ុន, កម្ពុជា, ថៃ និងចិន ។

ប្រទេសចិនបានប្រឈមនឹងការដាក់ពន្ធទំនិញរបស់អាមេរិកបន្ថែមទៀត៣៤% ខណៈមុននេះ អាមេរិកបានដាក់ពន្ធទំនិញចិន ២០% ។ ហេតុនេះ ធ្វើឱ្យចិនដាក់ពន្ធទំនិញអាមេរិកវិញ ស្មើ៣៤% ដោយអនុវត្តចាប់ពីថ្ងៃទី១០ ខែមេសា តទៅ ។ ក្រៅពីនេះ ចិននឹងប្តឹងអាមេរិកទៅកាន់អង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក (WTO) ព្រមទាំងរឹតបន្តឹងការនាំចេញរ៉ែកម្រ ដែលប្រើប្រាស់សម្រាប់បច្ចេកវិទ្យាកម្រិតខ្ពស់ផ្នែកអេឡិចត្រូនិក និងវេជ្ជសាស្ត្រ ។

គួរបញ្ជាក់ថា ក្រៅពីប្រធានាធិបតីអាមេរិកដាក់ពន្ធលើទំនិញនាំចូលពីក្រៅប្រទេស អាមេរិកក៏បានប្រមូលពន្ធរថយន្តគ្រប់ប្រភេទដែលផលិតនៅក្រៅប្រទេសផងដែរ ស្មើនឹង២៥% ។ ហេតុនេះ ធ្វើឱ្យក្រុមហ៊ុន Stanlantis បញ្ឈប់ការផលិតរថយន្តក្នុងរោងចក្រនៅកាណាដា និងម៉ិកស៊ិក បណ្តោះអាសន្ន ៕

ប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា ៖ កាលពីថ្ងៃទី៧ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៥ សារព័ត៌មានបរទេសរាយការណ៍ថា ភ្នំភ្លើងភក់នៅរដ្ឋយ៉ាក់ខៃ ប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា បានផ្ទុះចេញដីភក់មានកំដៅរហូតដល់១០០អង្សាសេ ដែលធ្វើឱ្យពលរដ្ឋរស់នៅក្បែរភ្នំភ្លើង ភ័យខ្លា.ចគ្រប់គ្នា ។ ក្រៅពីរដ្ឋយ៉ាក់ខៃ មានផ្ទៃដីគោក រដ្ឋនេះក៏មានកោះជាច្រើនផងដែរ ដែលកោះទាំងនេះមានទីតាំងភ្នំភ្លើងភក់ជាច្រើនកន្លែង ហើយការផ្ទុះភ្នំភ្លើងភក់នេះមានកម្លាំងរំញ័រឆ្ងាយមកដល់ទីក្រុងបាងកក ប្រទេសថៃ ។

ការផ្ទុះឡើងរបស់ភ្នំភ្លើងភក់ធ្វើឱ្យពលរដ្ឋមីយ៉ាន់ម៉ាបារម្ភយ៉ាងខ្លាំង ដោយសារវាផ្ទុះឡើងក្រោយរញ្ជួយដីកើតឡើងនៅប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា ។ ប៉ុន្តែពុំទាន់មានការបញ្ជាក់ច្បាស់លាស់ពីអ្នកជំនាញថា តើភ្នំភ្លើងភក់ផ្ទុះឡើងពាក់ព័ន្ធនឹងរញ្ជួយដីកើតឡើងនៅមីយ៉ាន់ម៉ា កាលពីថ្ងៃទី២៨ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៥ ដែរឬទេ?

តាមឯកសារបញ្ជាក់ថា ភ្នំភ្លើងភក់មានលក្ខណៈខុសប្លែកពីភ្នំភ្លើងទូទៅ គឺភ្នំភ្លើងទូទៅផ្ទុះឡើងដោយសារកំដៅនៅក្រោមដី ហើយក្រោយពេលផ្ទុះ វានឹងមានកំអែភ្នំភ្លើងចេញមក ។ រីឯភ្នំភ្លើងភក់ពុំបានផ្ទុះចេញកំអែភ្នំភ្លើងទេ វាផ្ទុះចេញដីភក់ក្តៅៗ ដោយសារមានឧស្ម័ននៅក្រោមដី និងមានកំដៅខ្លះ វាផ្ទុះដោយសារឧស្ម័នក្រោមដី និងចលនាស្រទាប់ផែនដី ។

ពលរដ្ឋមីយ៉ាន់ម៉ាមានចម្ងល់ថា តើភ្នំភ្លើងភក់ផ្ទុះពាក់ព័ន្ធនឹងរញ្ជួយដីកើតឡើងនៅទីក្រុងម៉ាន់ដាឡៃ ដែលមានចំណុចកណ្តាលនៅទីក្រុងសាកាយ ដែរឬទេ? ពីព្រោះទីក្រុងទាំងពីរនេះស្ថិតនៅក្បែរភាគខាងជើង ខណៈរដ្ឋយ៉ាក់ខៃ នៅភាគខាងជើងមីយ៉ាន់ម៉ា ។ ការផ្ទុះរបស់ភ្នំភ្លើងភក់លើកនេះមានកម្លាំងរំញ័រចម្ងាយ១,៣៣១គីឡូម៉ែត្រ រហូតដល់ទីក្រុងបាងកក ប្រទេសថៃ ។

បច្ចុប្បន្ន ពលរដ្ឋមីយ៉ាន់ម៉ារង់ចាំការបកស្រាយពីមូលហេតុភ្នំភ្លើងភក់ផ្ទុះរបស់អ្នកជំនាញ ខណៈរដ្ឋាភិបាលមីយ៉ាន់ម៉ាកំពុងជួយសង្គ្រោះពលរដ្ឋរងគ្រោះដោយសាររញ្ចួយដី និងតទល់ជាមួយក្រុមប្រដាប់អាវុធប្រឆាំងរដ្ឋាភិបាល ។ ពលរដ្ឋចង់ឱ្យរដ្ឋាភិបាលជូនដំណឹងពីការផ្ទុះភ្នំភ្លើងភក់ ដើម្បីឱ្យពួកគេអាចត្រៀមខ្លួនជាមុន ។

គួរបញ្ជាក់ថា ចំនួនពលរដ្ឋមីយ៉ាន់ម៉ាបាត់បង់ជីវិតដោយសារគ្រោះរញ្ជួយដីកាលពីថ្ងៃទី២៨ ខែមីនា រហូតមកដល់ថ្ងៃទី៦ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៥ គឺកើនឡើងរហូតដល់៣,៥៦៤នាក់ ខណៈពលរដ្ឋរងរបួសកើនឡើងដល់៥,០០០នាក់ និងបាត់ខ្លួន២១០នាក់ ។

កាលពីព្រឹកថ្ងៃទី៦ ខែមេសា ភ្លៀងបានធ្លាក់យ៉ាងខ្លាំងរយៈពេលជិត១ម៉ោង នៅទីក្រុងម៉ាន់ដាឡៃ ហើយដោយសារទីក្រុងនេះជាតំបន់ទំនាប ទើបមានការបារម្ភថា អគារនឹងឆាប់ស្រុតដោយសារទឹកភ្លៀងធ្វើឱ្យដីជ្រាយ ។ ពលរដ្ឋមីយ៉ាន់ម៉ា ប្រមាណ១,០០០នាក់ ដែលបោះតង់ស្នាក់នៅតាមទីវាលបានសម្រាកនៅក្រោមភ្លៀង ព្រមទាំងខ្វះខាតថ្នាំព្យាបាល អាហារ និងគ្មានទឹក-ភ្លើង និងប្រព័ន្ធទំនាក់ទំនង ។ ពលរដ្ឋមីយ៉ាន់ម៉ាជួបគ្រោះធម្មជាតិផ្ទួនៗ ទាំងរញ្ជួយដី ទាំងបន្ទុះភ្នំភ្លើង ខណៈពួកគេបានរស់នៅជាមួយសង្គ្រាមរយៈពេល៤ឆ្នាំ តាំងពីរដ្ឋាភិបាលយោធាកាន់អំណាច ៕

ប្រទេសចិន ៖ រដ្ឋាភិបាលចិនស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់លោក ស៊ី ជិនពីង បានបន្ថែមឈ្មោះក្រុមហ៊ុនអាមេរិកចំនួន១១ រួមទាំងក្រុមហ៊ុន Skydio និង BRINC Drones បញ្ចូលក្នុងបញ្ជីអាជីវកម្មពុំគួរឱ្យទុកចិត្ត ។ ការបន្ថែមឈ្មោះក្រុមហ៊ុនអាមេរិកនេះ កើតឡើងក្រោយពីចិនទើបតែដំឡើងពន្ធទំនិញអាមេរិកវិញ ដើម្បីឆ្លើយតបនឹងប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Donald Trump ដាក់ពន្ធទំនិញនាំចូលពីប្រទេសនានា រួមទាំងចិន ។

កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៥ សារព័ត៌មានស៊ីនហួររាយការណ៍ថា បើតាមសេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មចិន គឺក្រុមហ៊ុនអាមេរិកទាំង១១នេះ បានសហការគ្នាធ្វើអាជីវកម្មផ្នែកបច្ចេកវិទ្យាកងទ័ពជាមួយតៃវ៉ាន់ ដោយពុំពិចារណាពីការប្រឆាំងរបស់រដ្ឋាភិបាលក្រុងប៉េកាំង ។ រដ្ឋាភិបាលក្រុងប៉េកាំងចាត់ទុកថា ការសហការគ្នានេះបានបំផ្លាញអធិបតេយ្យភាពជាតិ សន្តិសុខ និងការអភិវឌ្ឍរបស់ចិនយ៉ាងខ្លាំង ។

ហេតុនេះ ក្រុមហ៊ុនអាមេរិកទាំង១១ ត្រូវតែទទួលខុសត្រូវចំពោះអាជីវកម្មខុសច្បាប់របស់ខ្លួន ខណៈការចាត់វិធានការរបស់ចិនបានអនុវត្តតាមច្បាប់ និងបទប្បញ្ញត្តិពាក់ព័ន្ធ ។ ចិនតែងតែចាត់វិធានការបញ្ចូលឈ្មោះក្រុមហ៊ុនបរទេសទៅក្នុងបញ្ជីអាជីវកម្មពុំគួរឱ្យទុកចិត្ត ចំពោះក្រុមហ៊ុនណាដែលចិនមើលឃើញថា បានធ្វើអាជីវកម្មប៉ះពាល់ដល់សន្តិសុខជាតិ រីឯក្រុមហ៊ុនបរទេសដែលស្មោះត្រង់ និងអនុវត្តតាមច្បាប់ ពុំចាំបាច់បារម្ភពីការបញ្ចូលឈ្មោះទេ ។

ជាមួយគ្នានេះ រដ្ឋាភិបាលចិនរីករាយទទួលស្វាគមន៍ក្រុមហ៊ុនមកពីគ្រប់ប្រទេសចូលមកវិនិយោគ និងប្រកបអាជីវកម្មនៅប្រទេសចិន ដោយរដ្ឋាភិបាលចិននឹងផ្តល់ឱ្យនូវបរិយាកាសធុរកិច្ចប្រកបដោយស្ថិរភាព និងស្មើភាព ដើម្បីឱ្យក្រុមហ៊ុនបរទេសអាចដំណើរការនៅចិនដោយស្របច្បាប់ ។

គួរបញ្ជាក់ថា ក្រោយពីលោក Trump បានដាក់ពន្ធទំនិញនាំចូលពីប្រទេសនានា រួមទាំងចិន បានធ្វើឱ្យពិភពលោក បារម្ភពីផលប៉ះពាល់សេដ្ឋកិច្ចអាចកើតឡើងជាបន្តបន្ទាប់ ។ ហេតុនេះ ប្រទេសជាង៥០ បានសុំចរចាជាមួយអាមេរិកពីបញ្ហាការដាក់ពន្ធលើទំនិញនាំចូល ប៉ុន្តែចិនពុំបានចរចាជាមួយអាមេរិកទេ គឺចិនបានដាក់ពន្ធទំនិញអាមេរិកភ្លាមៗ ព្រមទាំងចាត់វិធានការឆ្លើយតបទៅអាមេរិក ដូចជា ៖ បន្ថែមឈ្មោះក្រុមហ៊ុនអាមេរិកចំនួន១១ បញ្ចូលក្នុងបញ្ជីអាជីវកម្មពុំគួរឱ្យទុកចិត្ត ៕