ប្រទេសអេហ្ស៊ីប បាននឹងកំពុងសាងសង់ទន្លេសិប្បនិម្មិតវែងជាងគេបំផុតនៅលើលោក ដែលមានប្រវែង១១៤ គីឡូម៉ែត្រ ដោយគ្រោងចំណាយថវិកា៤.៩ពាន់លានដុល្លារ។

គម្រោងនេះ មានឈ្មោះថា “New Delta Project” បង្កើតឡើងសម្រាប់បម្រើលើវិស័យកសិកម្ម ដែលអាចបង្កបង្កើនផល លើផ្ទៃដីកសិកម្មប្រមាណ ៩ ២០០ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ។

ទន្លេសិប្បនិម្មិតនេះ មានសមត្ថភាពផ្គត់ផ្គង់ទឹក បានប្រមាណ ៧,៥ លានម៉ែត្រគូបក្នុងមួយថ្ងៃ ដោយទាញប្រភពទឹកចេញពីទន្លេនីល។

តាមរយៈគម្រោង The New Delta រដ្ឋាភិបាលប្រទេសអេហ្ស៊ីប រំពឹងថានឹងអាចជួយដោះស្រាយ បញ្ហាស្បៀងអាហារ និងបង្កើតការងារដល់ប្រជាជនប្រមាណ៥លាននាក់ ដែលរស់នៅជុំវិញតំបន់ទន្លេសិប្បនិម្មិតនេះ។

គួរបញ្ជាក់ថា គម្រោងនេះ ត្រូវបានចាប់ផ្តើមសាងសង់តាំងពីឆ្នាំ២០២១ ដោយគ្រោងចំណាយពេល១០ឆ្នាំ ដើម្បីបញ្ចប់ការសាងសង់៕

សហរដ្ឋអាមេរិក៖ សង្រ្គាមពាណិជ្ជកម្មរវាងអាមេរិក និងចិនដែលកំពុងបន្តកើតមានបានធ្វើឱ្យមានការចាប់អារម្មណ៍នៅគ្រប់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ។ ជាពិសេសអ្នកលេងបណ្ដាញសង្គមនៅចិន ហើយថ្មីៗនេះមានសកម្មជនចិនម្នាក់បានចេញមុខអះអាងថា រ៉ូបដែលរដ្ឋលេខាធិការសេតវិមាន Karoline Leavitt ពាក់ចូលរួមក្នុងបទសម្ភាសន៍មួយ គឺជារ៉ូបដែលត្រូវបានផលិតនៅក្នុងនៅក្នុងប្រទេសចិន។

សកម្មជនចិនលោក Zhang Zhishen បានបង្ហោះនៅលើបណ្ដាញសង្គម X ដោយចោទប្រកាន់រដ្ឋលេខាធិការលោក Trump ថា នាងជាមនុស្សលាក់ពុត ដោយសារនាងបានបង្ហាញខ្លួនធ្វើសេចក្ដីរាយការណ៍ពីភាពចម្រូងចម្រាស់នៃពន្ធគយចិន ខណៈពេលដែលនាងកំពុងស្លៀកសម្លៀកបំពាក់ដែលផលិតនៅចិន។

លោក Zhang បានចំអកពីភាពផ្ទុយគ្នារវាងជំហរដ៏តឹងតែងរបស់រដ្ឋបាល Trump មកលើប្រទេសចិន ប៉ុន្តែរដ្ឋលេខាធិការសេតវិមានរបស់លោកបែរជាកំពុងគាំទ្រផលិតផលចិនទៅវិញ ។ លោក Zhang ក៏បានបន្ថែមថា “វាជារឿងហួសចិត្តចំពោះសេតវិមានក្នុងការរិះគន់មកកាន់ប្រទេសចិន ខណៈដែលមន្ត្រីរបស់ខ្លួនប្រើប្រាស់ផលិតផល ដែលផលិតនៅក្នុងប្រទេសចិន”។

ក្រៅពីនេះ អ្នកប្រើបណ្ដាញសង្កមក្នុងប្រទេសចិនម្នាក់បានអះអាងថា៖ រ៉ូបរបស់ Karoline Leavitt គឺជាផលិតនាំចេញពីរោងចក្រមួយ នៅក្នុងទីក្រុង Mabu ប្រទេសចិន ដែលជាកន្លែងពួកគេធ្វើការ។ មានមនុស្សមួយចំនួនទៀតបានលើកឡើងថា៖ Leavitt បានវា..យប្រ..ហារផលិតចិន ខណៈពេលកំពុងស្លៀកសម្លៀកបំពាក់ដែលផលិតនៅប្រទេសចិន ហេតុអ្វីក៏នាងពូកែសម្ដែងយ៉ាងនេះ?

ដោយឡែក ក៏មានអ្នកគាំទ្រខាងអាមេរិកមួយចំនួនចេញមុខមកការពារអ្នកស្រី Leavitt ដោយលើកឡើងថា៖ បើតាមគេពិនិត្យមើល រ៉ូបនេះមិនមែនមានដើមកំណើតនៅប្រទេសចិនឡើយ ជាក់ស្ដែងវាត្រូវបានរចនាឡើងដំបូងនៅក្នុងប្រទេសបារាំងទោវិញទេ។ មានអ្នកខ្លះទៀតបានបញ្ចេញមតិថា៖ ជនជាតិ និងប្រទេសចិនល្បីខាងពូកែចម្លងម៉ូតសម្លៀកបំពាក់ កាបូប ស្បែកជើង ពីប្រ៊េនធំៗល្បីៗរបស់អឺរ៉ុបណាស់ ដូចនេះវាមិនចម្លែកទេ ដែលពួកគេច្រលំថានេះគឺជាផលិតផលចិននោះ។

គួររំលឹកថា មកទល់បច្ចុប្បន្នបញ្ហាពន្ធគយលើទំនិញរវាងចិន និងអាមេរិកនៅមិនទាន់មានការជួបពិភាក្សាដើម្បីដោះស្រាយដោយសន្តិវិធីនៅឡើយទេ ដោយចិនបានតម្លើងអត្រាពន្ធត្រូវយកពីសហរដ្ឋអាមេរិកដល់ ១២៥% ខណៈដែលអាមេរិកបានតម្លើងមកកាន់ចិនរហូតដល់ ១៤៥% និងបានប្រកាសផ្អាករយៈពេល 90 ថ្ងៃលើពន្ធគយសម្រាប់ប្រទេសជាង 75 ផ្សេងទៀត ដែលធ្វើឲ្យភាពតានតឹងខ្លាំងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចជាមួយទីក្រុងប៉េកាំង ប្រទេសចិន៕

ទីក្រុងប៉េកាំង៖ ទីក្រុងប៉េកាំងកំពុងរៀបចំវគ្គបណ្តុះបណ្តាលផ្នែកបញ្ញាសិប្បនិមិត្ត (AI) និង chatbots ដល់សិស្សកម្រិតបឋមសិក្សា ដោយកំណត់វាជាផែនការនៃកម្មវិធីសិក្សាថ្មី។

តាមរយៈការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន Fortune បាននិយាយថា៖ នៅទីក្រុងប៉េកាំង កុមារដែលមានអាយុចាប់ពី ៦ ឆ្នាំឡើង នឹងត្រូវបង្រៀនឲ្យចេះប្រើប្រាស់ chatbots, យល់ដឹងពីគោលគំនិត AI ជាមូលដ្ឋាន និងស្វែងយល់ពីក្រមសីលធម៌ក្នុងការប្រើប្រាស់ AIផងដែរ ។

ប្រភពដដែលបានបង្ហាញតៀតថា៖ គិតចាប់ពីខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥ខាងមុខនេះតទៅ គណៈកម្មាធិការអប់រំក្រុងប៉េកាំងបានប្រកាសថា នៅតាមសាលារៀនអាចដាក់បញ្ចូលម៉ោងបង្រៀន AI ទៅក្នុងមុខវិជ្ជាដែលមានស្រាប់ដូចជាវិទ្យាសាស្ត្រ និងបច្ចេកវិទ្យាព័ត៌មាន ឬផ្តល់ជូនវាជាវគ្គសិក្សាដាច់ដោយឡែកតែម្ដង។

ប្រទេសចិនចាត់ទុកការបង្រៀន AI ពីដំណាក់កាលដំបូងដល់កុមារ គឺជាធាតុសំខាន់ក្នុងការជំរុញការប្រកួតប្រជែងរបស់ចិននៅក្នុងឧស្សាហកម្ម AI ពិភពលោក។ កាលពីខែធ្នូ ក្រសួងអប់រំចិនបានជ្រើសរើសសាលារៀនចំនួន 184 នៅទូទាំងប្រទេស ដើម្បីសាកល្បងកម្មវិធី AI ដែលក្រោយមកបានឲ្យដាក់នៅទូទាំងប្រទេស។ ចំណែករដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងអប់រំរបស់ប្រទេសចិនលោក Huai Jinpeng បានសង្កត់ធ្ងន់លើសារៈសំខាន់របស់ AI ដោយហៅវាថាជា “គន្លឹះមាស” សម្រាប់ប្រព័ន្ធអប់រំរបស់ប្រទេស។

តាមរយៈការបញ្ចូល AI ទៅក្នុងកម្មវិធីសិក្សារបស់សាលារៀន ប្រទេសចិនមានគោលបំណងអភិវឌ្ឍអ្នកជំនាញ AI ជំនាន់ក្រោយ ឲ្យយល់ដឹងអំពី AI ពីវ័យក្មេងទៅ ដើម្បីអាចមានគំនិតច្នៃប្រឌិតថ្មីៗបានឆាប់រហ័ស និងអាចក្លាយជាស្ថាបនិកដូចជាលោក Liang Wenfeng អ្នកបង្កើត DeepSeek និងលោក Wang Xingxing ស្ថាបនិក Unitreeជាដើម។

ក្រៅពីប្រទេសចិន ក៏មានប្រទេសមួយចំនួនផ្សេងទៀតក៏កំពុងបញ្ចូល AI ទៅក្នុងការអប់រំផងដែរដើម្បីតាមឲ្យទាន់ជាមួយនឹងការរីកចម្រើនផ្នែកបច្ចេកវិទ្យាដូចជា ប្រទេសកាណាដា អាមេរិក អង់គ្លេស កូរ៉េខាងត្បូង និងជាពិសេសប្រទេសអេស្តូនីបានចាប់ដៃគូជាមួយ OpenAI ដើម្បីណែនាំមុខងារ ChatGPT Edu សម្រាប់សិស្ស និងគ្រូបង្រៀនវិទ្យាល័យផងដែរ។ គំនិតផ្តួចផ្តើមនេះ គ្រោងនឹងចាប់ផ្តើមនៅខែកញ្ញាខាងមុខ ដើម្បីផ្តល់ការគាំទ្រលើការសិក្សាដែលដំណើរការដោយ AI ស្វ័យប្រវត្តិកម្មក្នុងកិច្ចការរដ្ឋបាល និងឧបករណ៍ធ្វើផែនការមេរៀននៅតាមសាលារៀន៕

សហរដ្ឋអាមេរិក ៖ រដ្ឋាភិបាលរបស់ប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Donald Trump មានគម្រោងបិទស្ថានទូត និងស្ថានកុងស៊ុលអាមេរិកនៅបណ្តាប្រទេសជាច្រើន ព្រមទាំងរួមបញ្ចូលស្ថានកុងស៊ុល ដើម្បីឱ្យស្របគោលនយោបាយរបស់រដ្ឋាភិបាលអាមេរិក និងស្របតាមសំណើរបស់រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសដើម្បីកាត់បន្ថយការចំណាយថវិកា ៥០% ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន The New York Times កាលពីពាក់កណ្តាលខែមេសា ឆ្នាំ២០២៥ ។

បើតាមកំណត់ត្រាផ្ទៃក្នុងរបស់ក្រសួងការបរទេសអាមេរិក គឺរដ្ឋាភិបាលអាមេរិកមានគម្រោងបិទស្ថានទូតនៅប្រទេសជាច្រើន រួមមាន ៖ ស្ថានទូតនៅអាហ្វ្រិកកណ្តាល, អេរីទ្រា, ហ្គាំប៊ី, ឡេសូតូ, រដ្ឋកុងហ្គោ, ស៊ូដង់ខាងត្បូង, លុចសំបួរ និងម៉ាល់តា ព្រមទាំងលុបចោលតួនាទីរបស់មន្ត្រីតំណាងអចិន្ត្រៃយ៍អាមេរិកនៅប្រទេសហ្គ្រីនដា និងម៉ាល់ឌីវ ផងដែរ ។

រដ្ឋាភិបាលអាមេរិកក៏មានគម្រោងបិទស្ថានកុងស៊ុល ចំនួន១៧កន្លែង រួមមាន ៖ ស្ថានកុងស៊ុលនៅបារាំង ៥កន្លែង, ស្ថានកុងស៊ុលនៅអាល្លឺម៉ង់ ២កន្លែង រួមទាំងស្ថានកុងស៊ុល ២កន្លែង នៅបូស្នៀ និងហឺហ្សេហ្គោវីណា ។ ក្រៅពីនេះ រដ្ឋាភិបាលអាមេរិកគ្រោងបិទស្ថានកុងស៊ុលនៅប្រទេសក្រិក, អ៊ីតាលី, ព័រទុយហ្គាល់, ស្កុតឡែន, កាមេរូន, ឥណ្ឌូណេស៊ី, អាហ្វ្រិកខាងត្បូង និងកូរ៉េខាងត្បូង ។

កំណត់ត្រាផ្ទៃក្នុងរបស់ក្រសួងការបរទេសអាមេរិកបញ្ជាក់ថា គួរតែលុបចោលតួនាទី ឬបិទស្ថានទូតអាមេរិកនៅប្រទេសសូម៉ាលី និងបិទមជ្ឈមណ្ឌលជំនួយការទូតនៅអ៊ីរ៉ាក់ ព្រមទាំងកាត់បន្ថយការចំណាយថវិកាការទូតនៅអ៊ីរ៉ាក់ ។ អាមេរិកអាចនឹងរួមបញ្ចូលស្ថានកុងស៊ុលនៅជប៉ុន និងកាណាដា ឱ្យក្លាយជាស្ថានកុងស៊ុលតែមួយ ។

មន្ត្រីវិទ្យាស្ថាន Lowy ដែលវិភាគពីនយោបាយបរទេសនៅទីក្រុងស៊ីដនី ប្រទេសអូស្ត្រាលី យល់ឃើញថា បើរដ្ឋាភិបាលអាមេរិកសម្រេចចិត្តបិទស្ថានទូត និងស្ថានកុងស៊ុលនៅក្រៅប្រទេស គឺតួនាទីការទូតរបស់អាមេរិកនៅតំបន់អឺរ៉ុប អាហ្វ្រិក និងអាស៊ីបូព៌ា នឹងធ្លាក់ចុះបើធៀបជាមួយចិន ខណៈបច្ចុប្បន្ន នៅអាហ្វ្រិក និងអាស៊ីបូព៌ា គឺចិនមានមន្ត្រីទូតច្រើនជាងអាមេរិក ។

អាមេរិកមានគម្រោងកាត់បន្ថយចំនួនមន្ត្រីទូតឱ្យតិចជាងមុន ប៉ុន្តែមន្ត្រីទាំងនៅសេសសល់អាចធ្វើការងារច្រើន ដើម្បីឱ្យស្របតាមផែនការកាត់បន្ថយការចំណាយរបស់ក្រសួងប្រសិទ្ធភាពរដ្ឋាភិបាល (DOGE) ដែលកំណត់គោលដៅថា នឹងកាត់បន្ថយការចំណាយថវិការដ្ឋាភិបាលឱ្យបាន៣ម៉ឺនលានដុល្លារ នៅឆ្នាំ២០២៦ ។ ក្រសួង DOGE ធ្លាប់ស្នើឱ្យកាត់បន្ថយថវិកាស្ថានទូត និងថវិកាជួយសង្គ្រោះប្រទេសនានា ១ផ្នែកក្នុងចំណោម៣ផ្នែក ។ ប៉ុន្តែការកាត់បន្ថយការចំណាយថវិកាជួយប្រទេសនានា និងលុបចោលតួនាទីអាមេរិកនៅក្រៅប្រទេស នឹងប៉ះពាល់ដល់ឥទ្ធិពលអាមេរិកនៅក្រៅប្រទេស ដែលប្រទេសនានាយល់ថា ការផ្តល់ជំនួយរបស់អាមេរិកជា «Soft Power» ដ៏រឹងមាំអស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំ ។

ប៉ុន្តែលោក Trump បែរជាចាត់ទុកថា តួនាទីអាមេរិកនៅក្រៅប្រទេសពុំសូវមានសារៈសំខាន់ ហើយលោកផ្តោតលើការសន្សំសំចៃថវិការបស់អាមេរិកច្រើនជាង ។ ប្រទេសនានាស្វែងរកផលប្រយោជន៍ពីអាមេរិក និងដើរខ្សែលើពលរដ្ឋអាមេរិក ហើយលោកពុំយល់ព្រមឱ្យអាមេរិកចំណាយថវិកាច្រើនជាងនេះទេ បើអាមេរិកពុំទទួលបានប្រយោជន៍អ្វីមកវិញ ៕

Jeddah Tower គឺជាគម្រោងអគារខ្ពស់បំផុតនៅលើពិភពលោក ស្ថិតនៅទីក្រុង Jeddah ប្រទេសអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត។

អគារនេះ ពីមុនត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា Kingdom Tower មានកម្ពស់១គីឡូម៉ែត្រ សាងសង់ឡើង ក្រោមទុនវិនិយោគ២៦ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក។

Jeddah Tower ត្រូវបានសាងសង់ឡើងតាំងពីឆ្នាំ២០១៣ ក៏ប៉ុន្តែត្រូវបានផ្អាក ក្រោយប្រធានក្រុមហ៊ុនម៉ៅការសាងសង់ ត្រូវបានដកហូតសិទ្ធិ ព្រោះជាបងប្អូនឪពុកម្តាយទីទៃរបស់ Osama bin Laden។