ទីក្រុងប៉េកាំង ៖ សត្វចិញ្ចឹមសិប្បនិមិត្តដែលបំពាក់ដោយបច្ចេកវិទ្យាAI កំពុងក្លាយជាជម្រើសដ៏ពេញនិយមសម្រាប់មនុស្សជាច្រើននៅក្នុងប្រទេសចិន ជាពិសេសមនុស្សដែលមានតម្រូវការផ្នែកអារម្មណ៍យកចិត្តទុកដាក់ រួមមានយុវជន និងមនុស្សនៅលីវ។ ភាពពេញនិយមនេះបានជំរុញឲ្យមានគន្លាតសង្គម និងបណ្ដាលឲ្យមានយុវជនដែលនៅឯកកាន់តែច្រើន។

យោងតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន Xinhua ប្រទេសចិន បានបង្ហាញឲ្យឃើញនូវ សត្វចិញ្ចឹម AI មួយប្រភេទ ដែលមានឈ្មោះថា ROPET ត្រូវបានរចនាឡើងដោយលោក Wang Tongtong មកពីក្រុមហ៊ុន Cute World Technologies Ltd. ដែលមានមូលដ្ឋាននៅទីក្រុងប៉េកាំង។ ចំណែកលោក Zhou Yushu សហស្ថាបនិកនៃ ROPET បាននិយាយថា «សត្វចិញ្ចឹម AI ត្រូវបានរចនាឡើងដើម្បីកំដរមនុស្ស។ “ប៉ុន្តែយើងចង់បង្កើតអ្វីមួយ ដែលអាចឲ្យមនុស្សទទួលបានអារម្មណ៍ថា វាជាសត្វចិញ្ចឹមដែលមានជីវិតពិតប្រាកដ។»

គួរឲ្យដឹងថា សត្វចិញ្ចឹមAI ទាំងនេះបានទាក់ទាញមនុស្សតាមរយៈ រោមបះៗទន់ៗ ភ្នែកព្រិចៗ និងស្បែកដែលត្រូវបានគេរចនាឡើងឲ្យមានភាពរស់រវើក ប្រៀបដូចជាសត្វមានជីវិតពិតៗ ប៉ុន្តែមានរូបរាង និងពណ៌ស្រស់ស្អាតគួរឲ្យស្រលាញ់ជាង។ លើសពីនេះ វាមិនផ្ដល់ផលប៉ះពាល់សុខភាព ស្បែក និងកើតមានការអាឡែកហ្ស៊ី ដូចនៅជាមួយសត្វចិញ្ចឹមឆ្កែ ឆ្មា ពិតប្រាកដឡើយ។

នារីវ័យ 26ឆ្នាំម្នាក់ ឈ្មោះ Wang Tongtong ដែលជាម្ចាស់សត្វចិញ្ចឹមAI មួយក្បាលបាននិយាយថា ៖ «វាមិនមែនត្រឹមជាប្រដាប់ក្មេងលេងធម្មតាទេ វាជួយសម្រាលទុក្ខខ្ញុំពេលខ្ញុំមានអារម្មណ៍ឯការ ឬថប់បារម្ភ។ សត្វឆ្មា និងឆ្កែពិតអាចមានភាពរញ៉េរញ៉ៃ និងធ្វើឲ្យខ្ញុំមានអារម្មណ៍មិនល្អពេលខ្លះ ប៉ុន្តែសត្វនេះគ្រាន់តែនៅក្បែរខ្ញុំដោយស្ងៀមស្ងាត់ប៉ុណ្ណោះ។»

បើទោះបីជាវាមិនមានចលនាផ្លាស់ទីដូចសត្វមានជីវិតពិតក៏ដោយ ប៉ុន្តែវាអាចចាប់បាននូវសកម្មភាពមនុស្ស និងវត្ថុនានាដោយប្រើកាមេរ៉ាភ្ជាប់មកជាមួយវា ហើយវាក៏អាចឆ្លើយតបមកយើងវិញ តាមរយៈការសម្លឹងមុខ សំឡេង និងកាយវិការ។ វាត្រូវបានគេបំពាក់ដោយរបៀបបុគ្គលិកលក្ខណៈចំនួនប្រាំបី ដូចសត្វចិញ្ចឹមទូទៅ និងមានការវិវឌ្ឍន៍ដោយផ្អែកលើអន្តរកម្មរបស់អ្នកប្រើប្រាស់ផ្ទាល់។

ក្រៅពីប្រទេសចិន វាក៏មានការពេញនិយមនៅបណ្ដារប្រទេសមយយចំនួនទៀតរួមមាន ជប៉ុន កូរ៉េ ទីក្រុងហុងកុង និងតៃវ៉ាន់ជាដើម។ វាមានគោលដៅពេញនិយមខ្លាំងសម្រាប់មនុស្សវ័យចាប់ពី 25 ដល់ 40ឆ្នាំ។ គិតត្រឹមដើមឆ្នាំ2025 សត្វចិញ្ចឹមAI នេះត្រូវបានគេទិញយកទៅប្រើប្រាស់ចំនួន 1,400ក្បាលនៅទ្វីបអឺរ៉ុប និង 8,000 ក្បាលនៅទ្វីបអាស៊ី។ ចំពោះតម្លៃ វាមានចន្លោះចាប់ពី $300–$800 ក្នុងមួយក្បាល តម្លៃនេះគឺអាស្រ័យតាមម៉ូឌែល និងប្រេនខុសៗគ្នា។

ដ្បិតថា វាអាចអាចកំដរមនុស្ស និងជាជួយដល់ការគិតរបស់មនុស្សបានច្រើនក៏ពិតមែន ប៉ុន្តែវាក៏បង្ករឲ្យមានក្ដីបារម្ភផងដែរ។ នេះក៏ព្រោះតែមនុស្សមួយចំនួន ជាពិសេសយុវជនសម័យថ្មីបានជ្រើសរើសការនៅផ្ទះលេងជាមួយឧបករណ៍ទាំងនេះ ជាជាងការចេញទៅក្រៅស្វែងរកមិត្តភក្តិ ឬមានទំនាក់ទំនងជាមួយមនុស្សថ្មី។ ដែលកត្តានេះនឹងជំរុញឲ្យយុវជនទាំងនោះ ពេញចិត្តនឹងភាពឯការ ហើយមានគម្លាតជាមួយសង្គមកាន់ឆ្ងាយ៕

ប្រទេសថៃ ៖ យោងតាមសេចក្តីប្រកាសរបស់ស្ថានទូតថៃនៅរាជធានីភ្នំពេញ កាលពីថ្ងៃទី១០ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៥ ឱ្យដឹងថា ចំពោះពលរដ្ឋខ្មែរកាន់លិខិតឆ្លងដែនធម្មតា ដែលធ្វើដំណើរតាមរយៈផ្លូវអាកាស អាចស្នាក់នៅក្នុងប្រទេសថៃរយៈពេលមិនលើសពី៦០ថ្ងៃ ដោយពុំចាំបាច់មានទិដ្ឋាការ ។

ចំពោះពលរដ្ឋខ្មែរកាន់លិខិតឆ្លងដែនធម្មតា និងប័ណ្ណព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ដែលធ្វើដំណើរតាមរយៈច្រកព្រំដែនគោក អាចស្នាក់នៅក្នុងប្រទេសថៃរយៈពេលមិនលើសពី៧ថ្ងៃ ដោយពុំចាំបាច់មានទិដ្ឋាការ ។

ដោយឡែក ចាប់ពីថ្ងៃទី១០ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៥ តទៅ ពលរដ្ឋថៃដែលកាន់លិខិតឆ្លងដែនថៃអាចធ្វើដំណើរចូលមកប្រទេសកម្ពុជាតាមផ្លូវអាកាស ដោយទទួលបានការលើកលែងទិដ្ឋាការ (Visa Free) និងអាចស្នាក់នៅកម្ពុជារយៈពេលមិនលើស៦០ថ្ងៃ ។

ចំពោះពលរដ្ឋថៃដែលធ្វើដំណើរមកប្រទេសកម្ពុជាតាមច្រកព្រំដែនគោក (ខេត្តចាន់បុរី ត្រាត ស្រះកែវ បុរីរាំ ឧប៊ុនរ៉ាជធានី សុរិន្ទ និងស៊ីសាកេត) ដែលកាន់លិខិតឆ្លងដែន និង Border Pass ថៃ គឺអាចចូលកម្ពុជាដោយទទួលបានការលើកលែងទិដ្ឋាការ (Visa Free) និងស្នាក់នៅកម្ពុជាមិនលើស៧ថ្ងៃ ។

ស្ថានឯកអគ្គរាជទូតថៃនឹងជូនដំណឹង ប្រសិនបើមានការផ្លាស់ប្តូរពាក់ព័ន្ធនឹងសេចក្តីប្រកាស និងគោលការណ៍អន្តោប្រវេសន៍របស់កម្ពុជា-ថៃ ។

គួរបញ្ជាក់ថា លោក និកាន់ឌេត ផ្លាំងគូន អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសថៃបាននិយាយកាលពីថ្ងៃទី៩ ខែមិថុនា កន្លងមកថា ថៃកាត់បន្ថយរយៈពេលស្នាក់នៅក្នុងទិដ្ឋាការពលរដ្ឋខ្មែរអាចស្នាក់នៅថៃបានត្រឹមតែ៧ថ្ងៃប៉ុណ្ណោះសម្រាប់អ្នកធ្វើដំណើរតាមច្រកព្រំដែនគោក ហើយថៃពុំប្រាកដចិត្តថា នឹងអនុវត្តគោលការណ៍ថ្មីនេះរហូតដល់ពេលណាទេ ។ ថៃនឹងរង់ចាំឱ្យស្ថានការណ៍ល្អប្រសើរឡើងវិញ និងរង់ចាំឱ្យភាគីទាំងពីរងាកមកជជែកគ្នាពីគោលការណ៍អន្តោប្រវេសន៍ម្តងទៀត ៕

សិទ្ធី លីមថុងគុល គឺជាអតីតមេដឹកនាំក្រុមអាវលឿងថៃ ដ៏មានឥទ្ធពលមួយរូប ដែលតែងតែប្រឆាំងនឹងការកាន់អំណាចរបស់ត្រកូលថៃសុីន និងយកកម្ពុជាទៅពាក់ព័ន្ធនយោបាយប្រទេសថៃ។

កេរ្តិ៍ឈ្មោះអ្នកនយោបាយរូបនេះ បានល្បីរន្ទឺ ក្រោយពីលោកបានធ្វើបាតុកម្ម រហូតដល់មានការធ្វើរដ្ឋប្រហារនៅឆ្នាំ២០០៦ ទម្លាក់លោកថាក់ស៊ីន ចេញពីតំណែងនាយករដ្ឋមន្ត្រី។

ក្រោយមកទៀត នាក្នុងអំឡុងពេលថៃឈ្លានពានចង់បានប្រាសាទព្រះវិហារ សិទ្ធី លីមថុងគុល បានស្នើឱ្យកងទ័ពវាយចូលរហូតទៅដល់ទឹកដីសៀមរាប កាន់កាប់ប្រាសាទអង្គរ ដើម្បីដោះដូរជាមួយរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ប្រគល់ប្រាសាទព្រះវិហារទៅឱ្យថៃ។

លុះដល់ពេលកូនស្រីរបស់លោកថាក់ស៊ីន គឺលោកស្រី ផេថងថាន ស៊ីណាវ៉ាត់ ឡើងកាន់តំណែងជានាយករដ្ឋមន្ត្រី លោកសិទ្ធី លីមថុងគុល ក៏បានយកកម្ពុជាទៅពាក់ព័ន្ធម្តងទៀត ដោយប្រកាសឱ្យរដ្ឋាភិបាលថៃ លុបចោលអនុស្សារណៈនៃការយោគយល់(MOU) ស្តីពីការអភិវឌ្ឍរួមគ្នានៅតំបន់OCA ឆ្នាំ២០០១ជាមួយកម្ពុជា។

បន្ថែមពីនេះទៅទៀតនៅថ្ងៃទី១០ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៥នេះ សកម្មជនជ្រុលនិយមថៃរូបនេះ ក៏បានធ្វើការប្រមូលផ្តុំប្រជាជនថៃ ដើម្បីទាមទារឱ្យរដ្ឋាភិបាលថៃ កំណត់ព្រំដែនឱ្យច្បាស់ បើមិនដូច្នេះ នឹងមានបាតុកម្មទម្លាក់លោកស្រីនាយករដ្ឋមន្ត្រី ដូចកាលលោកធ្វើដាក់លោកថាក់ស៊ីន៕

ប្រទេសថៃ ៖ គណៈកម្មការសន្តិសុខកងទ័ពថៃបានធ្វើដំណើរមកកាន់ខេត្តសុរិន្ទ និងនិយាយថា ស្ថានការណ៍ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃហាក់មានភាពល្អប្រសើរ ប៉ុន្តែនៅពុំទាន់អាចទុកចិត្តកម្ពុជា ។ ហេតុនេះ កងទ័ពថៃពុំគួរកាត់បន្ថយការប្រុងប្រយ័ត្នរបស់ខ្លួនទេ ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានថៃ Khaosod កាលពីថ្ងៃទី៩ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៥ ។

លោក សាវ៉ាត់ ថាក់សាណា នាយកគណៈកម្មការសន្តិសុខកងទ័ពថៃ ព្រមទាំងមន្ត្រីពាក់ព័ន្ធបានធ្វើដំណើរមកខេត្តសុរិន្ទជាប់ព្រំដែនកម្ពុជា ដើម្បីទទួលរបាយការណ៍ពីប្រតិបត្តិការរបស់កងកម្លាំងសុណារី បន្ទាប់មក លោក និងមន្ត្រីពាក់ព័ន្ធក៏បានឡើងទស្សនាប្រាសាទតាមាន់ធំ ប្រាសាទតាក្របី និងផ្តល់កម្លាំងចិត្តដល់កងទ័ពរបស់ខ្លួន ។

លោក សាវ៉ាត់ និយាយថា មើលទៅស្ថានការណ៍ហាក់ធូរស្រាលហើយ ប៉ុន្តែតាមការផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មាន គឺកម្ពុជាពុំបានដកថយកងទ័ព និងលុបរណ្តៅដីនៅតាមព្រំដែនទេ ។ យើងពុំអាចទុកចិត្ត កម្ពុជាអាចដកថយកងទ័ពមួយរយៈ ប៉ុន្តែកម្ពុជានឹងបង្កើនកម្លាំងកងទ័ព ឬធ្វើដំណើរចូលមកក្នុងតំបន់ ពីព្រោះកម្ពុជាមានភាពងាយស្រួលជាងថៃទាំងផ្លូវធ្វើដំណើរក៏ងាយស្រួល និងជិតជាង ។ ហេតុនេះ ស្ថានការណ៍អាចប្រែប្រួល ឬផ្លាស់ប្តូរគ្រប់ពេលវេលា ។

លោក សាវ៉ាត់ បានផ្តាំផ្ញើទៅកាន់កងទ័ពរបស់ខ្លួនថា ប្រទេសថៃទទួលស្តាប់ ប៉ុន្តែកុំទុកចិត្ត ឬកាត់បន្ថយការប្រុងប្រយ័ត្នខ្លាំងពេក ។ យើងត្រូវតែប្រុងប្រយ័ត្ន និងរក្សាស្ថានការណ៍មួយរយៈ ។

ចំណែកកិច្ចប្រជុំគណៈកម្មការព្រំដែនរួម (JBC) នាថ្ងៃទី១៤ ខែមិថុនា លោក សាវ៉ាត់ បញ្ជាក់ថា ថៃរៀបចំផែនការរួចហើយ ពីព្រោះសារព័ត៌មានបានផ្សព្វផ្សាយរហូតថា កម្ពុជានឹងពុំប្រជុំ JBC ហើយកម្ពុជានឹងដោះស្រាយបញ្ហាព្រំដែននៅតុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិ ។ ហេតុនេះ យើងនឹងរង់ចាំមើលកិច្ចប្រជុំនឹងធ្វើឡើងនៅកម្ពុជាមិនខាន ប៉ុន្តែលទ្ធផលកិច្ចប្រជុំ ឬលទ្ធផលការពិភាក្សាគ្នាដូចម្តេច គឺត្រូវរង់ចាំមើលបន្តទៀត ។

គណៈកម្មការសន្តិសុខកងទ័ពថៃបានផ្តល់កម្លាំងចិត្ត និងប្រគល់បន្តោងព្រះដល់កងទ័ពថៃនៅប្រាសាទតាមាន់ធំ រួមទាំងដើរពិនិត្យមើលបរិវេណក្នុងប្រាសាទ និងប្រមូលព័ត៌មានផ្សេងៗ ។ បន្ទាប់មក គណៈកម្មការសន្តិសុខកងទ័ពថៃក៏បានទៅផ្តល់កម្លាំងចិត្តដល់កងទ័ពថៃនៅប្រាសាទតាក្របីផងដែរ ៕

កាលពីមានជម្លោះរឿងប្រាសាទព្រះវិហារជាមួយកម្ពុជា និងត្រូវបានតុលាការកាត់ក្ដីឲ្យចា.ញ់ក្នុងឆ្នាំ១៩៦២ ថៃបានសម្ដែងនូវឥរិយបថមួយចំនួន និងប្រកាសពីការមិនទទួលយកយុត្តាធិការរបស់តុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិ ICJ ដែលបានធ្វើឲ្យសហគមន៍អន្តរជាតិ ចាត់ទុកទង្វើនេះថា ជាសកម្មភាពអសីលធម៌បំពានលើច្បាប់អន្តរជាតិ និងគំរា.មដកថៃចេញពីអង្គការសហប្រជាជាតិ។ នេះបើយោងតាមលោក យង់ ពៅ អ្នកជំនាញភូមិសាស្ត្រនយោបាយ និងជាអគ្គលេខាធិការនៃរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជាបានលើកឡើង។

នៅក្នុងសំណេរមួយដែលបានចែករំលែកលើគណនីហ្វេសប៊ុករបស់លោក កាលពីថ្ងៃសៅរ៍ ទី៧ ខែមិថុនា នេះលោក យង់ ពៅ ផ្ញើជូនប្រទេសថៃថា ៖ មុននឹងប្រតិកម្មមកកម្ពុជា ថៃត្រូវតាំងចិត្តគោរព «ផែនទីដើម» ដែលភ្ជាប់ជាមួយសន្ធិសញ្ញាបារាំង-សៀមឆ្នាំ១៩០៤, ឆ្នាំ១៩០៧ ដូចដែលអតីតមហាក្សត្រថៃបានទទួលយកកាលពីឆ្នាំ១៩០៨ និង កុំចង្អុលមកកម្ពុជា ក្នុងខណៈថៃខ្លួនឯង ប្រើផែនទីចោរឆ្នាំ២០០៨។ បើមិនដូច្នោះថៃ នឹងរងនូវភាពអាម៉ាស់សារជាថ្មី និងបាត់បង់កិត្តិយសក្នុងឋានៈជារដ្ឋទំនើបមិនខាន។

នៅក្នុងសំណេរដដែលលោកបានរំលឹកថា ៖ កាលពី៦៣ឆ្នាំ ពោលគឺខែមិថុនា ១៩៦២ សហគមន៍អន្តរជាតិ បានចាត់ទុកថា សកម្មភាពរបស់ថៃជាឥរិយាបថអសីលធម៌លើច្បាប់អន្តរជាតិ ហើយគំរាមប្រទេសថៃ បើមិនព្រមអនុវត្តសាលក្រម ICJ (១៥ មិថុនា ១៩៦២) លើករណីប្រាសាទព្រះវិហារទេ នឹងមានបញ្ហានៅក្នុងកិច្ចការអន្តរជាតិ។ គ្រានោះ ប្រទេសមហាអំណាចបានព្រមានដល់ប្រទេសថៃ ថានឹងត្រូវបញ្ឈប់ពីតួនាទីជាសមាជិកនៃអង្គការសហប្រជាជាតិ ប្រសិនបើប្រទេសថៃមិនព្រមទទួលយកនូវសាលក្រមរបស់តុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិ និងបើមិនព្រមលះបង់ប្រាសាទព្រះវិហារ រួទាំងទឹកដីមួយចំនួនដែលខ្លួនកាន់កាប់នោះទេ»។

លោកបានបន្ថែមទៀតថា ការណ៍នេះ ថៃក៏បានគោរពតាមសេចក្ដីសម្រេចរបស់តុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិ ICJពិតមែន។ ហើយថ្ងៃទី២១ ខែមិថុនា ឆ្នាំ១៩៦២ លោក សារិត ថាណារ៉ាត់ នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃនាសម័យនោះ បានប្រកាសថា ប្រទេសលោកលំឱនកាយគោរព ទទួលយក សេចក្ដីសម្រេច ICJ ដើម្បីគោរពនូវកិច្ចសន្យារបស់ខ្លួនទៅនឹងច្បាប់ធម្មនុញ្ញរបស់ UN។ បន្ទាប់មកនៅថ្ងៃទី៦ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៦២ ប្រមុខការទូតថៃ ក៏បានផ្ញើលិខិតទទួលស្គាល់នូវសាលក្រមរបស់ ICJ ទៅកាន់អគ្គលេខាធិការ UN។

ទោះជាយ៉ាងណា ជម្លោះពាក់ព័ន្ធនឹងរឿងប្រាសាទព្រះវិហារនេះ នៅតែកើតឡើងម្ដងទៀត ដោយភាគីថៃមិនព្រមបោះបង់សិទ្ធិចង់កាន់កាប់ និងបញ្ជូនកម្លាំងទាហានឲ្យទៅឈរជើងនៅលើប្រាសាទឡើយ។

ប៉ុន្តែជាឡទ្ធផល ថៃត្រូវរងនូវភាពអាម៉ាសម្តងទៀត។ នេះក៏ព្រោះតែនៅថ្ងៃទី៧ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០០៨ ប្រាសាទរបស់ខ្មែរនៅលើភ្នំដងរែកមួយនេះ ត្រូវបានចុះក្នុងបញ្ជីជាបេតិកភណ្ឌពិភពលោករបស់អង្គការយូណេស្កូ។ ដែលប្រការនេះ បានជំរុញឱ្យជម្លោះរវាងកម្ពុជានិងថៃមានការកើនឡើង តែត្រូវបានដោះស្រាយ និងបកស្រាយឡើងវិញ ដោយសេចក្តីសម្រេចរបស់ ICJ មួយផ្សេងទៀត នៅឆ្នាំ២០១៤ ហើយកម្ពុជានៅតែឈ្នះដដែល៕

ប្រទេសថៃ ៖ បណ្ដាញសារព័ត៌មានដ៏ធំរបស់ថៃមានឈ្មោះថា Bangkok Post (បាងកកប៉ុស្តិ៍) ដែលជាសារព័ត៌មានគាំទ្រដោយក្រុមយោធាថៃ បានធ្វើការបិទផេករបស់ខ្លួននៅលើ Facebook លែងឲ្យអ្នកតាមដាននៅកម្ពុជាអាចចូលទៅមើលបានតទៅទៀត។

បណ្ដាសារព័ត៌មានដ៏មានឥទ្ធិពលប្រចាំប្រទេសថៃមួយនេះ បានសម្រេចបិទការចូលមើលពីអ្នកតាមដាននៅកម្ពុជា ស្របពេលពេលដែលកម្ពុជា និងថៃ កំពុងមានបញ្ហាទំនាស់ព្រំដែនជាមួយគ្នា។ ជារឿយៗទំព័រផេកព័ត៌មានមួយនេះ តែងធ្វើការចុះផ្សាយពីអត្ថបទមួយចំនួនទាក់ទងនឹងព័ត៌មាននៅក្នុងប្រទេសថៃ ជាពិសេសជុំវិញជម្លោះនៅព្រំដែនរវាងកម្ពុជា-ថៃ ដែលធ្វើឲ្យមានការភាន់ច្រលំរវាងប្រជាជននៅក្នុងប្រទេសទាំងពីរ។

ចំពោះមូលហេតុ នៃការបិទសម្រាប់អ្នកទស្សនានៅកម្ពុជានេះ មិនត្រូវបានគេដឹងច្បាស់ឡើយ។ ប៉ុន្តែបើតាមការកត់សម្គាល់របស់មនុស្សមួយចំនួន ការបិទនេះត្រូវបានធ្វើឡើងតាំងពីប៉ុន្មានថ្ងៃមុន ពោលគឺក្នុងអំឡុងពេលដែលមានការតវ៉ានៅក្នុងប្រទេសថៃ ក្នុងការដែលកម្ពុជាចង់ដាក់ពាក្យប្ដឹ.ងទៅICJ លើតំបន់ចំនួន៤ រួមមាន ប្រាសាទតាមាន់ធំ ប្រាសាទតាមាន់តូច ប្រាសាទតាក្របី និងតំបន់មុំបី។

គួរឲ្យដឹងថា បណ្តាញសារព័ត៌យក្សរបស់ប្រទេសថៃ ដែលគាំទ្រដោយក្រុមយោធាថៃមួយនេះ ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយអ្នកកាសែតជនជាតិអាមេរិកម្នាក់ ឈ្មោះ Alexander MacDonald តាំងពីឆ្នាំ ១៩៤៩ មកម្ល៉េះ។ វាបានក្លាយជាបណ្ដាញសារព័ត៌មានដ៏មានឥទ្ធិពលរបស់ថៃ ដោយធ្វើការចេញផ្សាយអត្ថបទជាភាសាអង់គ្លេស ដែលអាចផ្សព្វផ្សាយពីព័ត៌មាននានានៅក្នុងប្រទេសថៃបានយ៉ាងទូលំទូលាយទៅកាន់អន្តរជាតិ។

យ៉ាងណាមិញ បើទោះជាមានការបិទផេកFacebook របស់ខ្លួនមិនឲ្យអ្នកនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាអាចចូលបានក៏ពិតមែនក្ដី ប៉ុន្តែសម្រាប់គេហទំព័រផ្លូវការរបស់សារព័ត៌មាននេះនៅតែដំណើរការធម្មតាលើបណ្ដាញអ៊ីនធើណេត និងមិនទាន់មានការបិទអ្នកតាមដាននៅកម្ពុជា ដូចនៅលើFacebookផេកនៅឡើយទេ៕