រោងចក្រនៅប្រទេសថៃបានបិទទ្វារច្រើនបំផុតនៅត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៦ ស្មើរហូតដល់ចំនួន១៥៦កន្លែង កើនឡើង១១.៤% បើធៀបនឹងឆ្នាំមុន ។ នេះបើតាមរបាយការណ៍របស់ក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមជាតិ ។ ស្ថានភាពនេះបង្ហាញពីវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ដែលចំនួនរោងចក្របិទទ្វារមានច្រើនជាងចំនួនរោងចក្របើកថ្មី ដែលស្មើត្រឹមតែ១៣៩កន្លែង ។

កត្តាចម្បងជំរុញឱ្យរោងចក្រនៅប្រទេសថៃបិទទ្វារជាបន្តបន្ទាប់ ដោយសារការចំណាយលើប្រេងឥន្ធនៈមានតម្លៃខ្ពស់, ការកើននៃតម្លៃអគ្គិសនី ការដឹកជញ្ជូន និងតម្លៃវត្ថុធាតុដើមសំខាន់ៗ ដូចជា ៖ ផ្លាស្ទិក បានកើនឡើងចាប់ពី១០% ទៅ៣០% ។ លើសពីនេះ តម្រូវការទិញទំនិញធ្លាក់ចុះទាំងក្នងុស្រុក និងក្រៅស្រុក, ពលរដ្ឋថៃបាត់បង់ប្រាក់ចំណូលបានកាត់បន្ថយការចំណាយ ហើយរោងចក្រថៃមិនអាចប្រកួតប្រជែងជាមួយតម្លៃទំនិញនាំចូលពីក្រៅប្រទេសដែលមានតម្លៃថោកជាងបានទេ ជាពិសេស ទំនិញចិន ។

ម្យ៉ាងទៀត ការបិទច្រកព្រំដែនគោកជាមួយកម្ពុជាតាំងពីពាក់កណ្តាលឆ្នាំ២០២៥ បានធ្វើឱ្យការធ្វើពាណិជ្ជកម្មឆ្លងព្រំដែនជាប់គាំង និងបង្កផលប៉ះពាល់មួយផ្នែកដល់ការផលិតទំនិញក្នុងរោងចក្រផងដែរ ខណៈវិនិយោគិនបរទេសចាប់ផ្តើមបាត់បង់ទំនុកចិត្តលើរដ្ឋាភិបាលថៃ ។ រោងចក្របិទទ្វារច្រើនជាងគេ មានដូចជា ៖ អេឡិចត្រូនិក កាត់ដេរ យានយន្ត ម៉ាស៊ីនត្រជាក់ អាហារកែច្នៃ និងដែក ដែលជំរុញឱ្យសេដ្ឋកិច្ចថៃធ្លាក់ទៅក្នុងស្ថានភាពជាប់គាំង ប្រសិនបើប្រេងឥន្ធនៈ និងថាមពលបន្តឡើងថ្លៃដោយសារសង្គ្រាមមជ្ឈិមបូព៌ា ។

ក្រៅពីនេះ រោងចក្រជាច្រើនកន្លែងទៀតបានផ្អាកដំណើរការបណ្តោះអាសន្ន ឬព្យាយាមបន្តដំណើរការទាំងលំបាក ដោយសារមិនអាចប្រកួតប្រជែងលើការចំណាយថ្លៃដើមខ្ពស់ និងការគ្រប់គ្រងខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់ ។ អ្នកសេដ្ឋកិច្ចស្នើឱ្យរដ្ឋាភិបាលថៃពន្លឿនការជួយសង្គ្រោះរោងចក្រសហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យម ដោយជួយស្វែងរកទីផ្សារ, បង្កើនជំនាញការងារ និងកាត់បន្ថយការចំណាយដើមទុន ពីព្រោះបើបណ្តោយបែបនេះ អ្វីដែលនឹងកើតឡើង គឺមិនត្រឹមតែរោងចក្របិទទ្វារកាន់តែច្រើនទេ វានឹងរុញច្រានសេដ្ឋកិច្ចថៃឱ្យដាំក្បាលចុះខ្លាំង ។

បច្ចុប្បន្ន ពលរដ្ឋថៃភាគច្រើនបារម្ភចំពោះការបិទទ្វាររោងចក្រដ៏ច្រើននេះ ពីព្រោះជាសញ្ញាវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ។ ពួកគេត្រូវបាត់បង់ប្រាក់ចំណូល គ្មានលទ្ធភាពរកប្រាក់បង់រំលស់ផ្ទះ រថយន្ត ឬសងបំណងធនាគារ ខណៈអ្នកមិនទាន់បាត់បង់ការងារក៏បារម្ភដែរ ស្របពេលតម្លៃទំនិញប្រចាំថ្ងៃបន្តឡើងថ្លៃ មនុស្សភាគច្រើនមិនពេញចិត្តនឹងការហូរចូលទំនិញចិនមានតម្លៃថោកទេ និងស្តីបន្ទោសរដ្ឋាភិបាលបើកដៃឱ្យទំនិញបរទេសចូលមកបំផ្លាញការផលិតរបស់រោងចក្រក្នុងស្រុក ៕

លទ្ធផលដែលបានមកពីស្មារតីពហិការរបស់បងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ បានធ្វើឲ្យធ្វើឱ្យក្រុមហ៊ុនប្រេងលំដាប់កំពូលរបស់ថៃ PTT ត្រូវថប់ដង្ហើម និងបង្ខំចិត្តប្រកាសដកថយទាំងជូរចត់ ដើម្បីស្វែងរកទីផ្សារថ្មីជំនួសប្រទេសកម្ពុជាវិញ ក្រោយដឹងខ្លួនថា «មិនអាចទប់ទល់» នឹងកម្លាំងធ្វើពហិការរបស់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជាបានតទៅទៀតបាន។

យោងតាមការចុះផ្សាយរបស់ Bangkok Post ក្រុមហ៊ុន PTT Oil and Retail Business (OR) បានចេញមុខទទួលស្គាល់ជាផ្លូវការនូវវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុដ៏ធ្ងន់ធ្ងរ នៅក្នុងរបាយការណ៍ត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៦។ Bangkok Post បានរំលេចថា ប្រាក់ចំណេញសុទ្ធរបស់ក្រុមហ៊ុនបានដួលរលំ និងធ្លាក់ចុះរហូតដល់ ៤៤% ធៀបនឹងឆ្នាំមុន។

មហន្តរាយសេដ្ឋកិច្ចរបស់ក្រុមហ៊ុនថៃមួយនេះ កើតឡើងបន្ទាប់ពីការលក់ប្រេងនៅក្រៅប្រទេសបានធ្លាក់ចុះ ១២,៥% ដែលភាគច្រើនបណ្តាលមកពីការធ្លាក់ចុះការលក់ពី ៥០% ទៅ ៦០% នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ ជម្លោះព្រំដែន និងភាពតានតឹងផ្នែកនយោបាយដែលបានអូសបន្លាយពេលអស់រយៈពេល ១ឆ្នាំពេញ បានធ្វើឱ្យប្រជាពលរដ្ឋ និងម្ចាស់អាជីវកម្មកម្ពុជាធ្វើពហិការលែងប្រើប្រាស់ទំនិញថៃ។ ជាលទ្ធផល ស្ថានីយ៍ប្រេង PTT នៅកម្ពុជា បានធ្លាក់ចុះយ៉ាងគំហុគពីប្រហែល ២០០ កន្លែង មកនៅត្រឹមតែ ៩១ កន្លែង ប៉ុណ្ណោះគិតត្រឹមចុងខែមិនា ឆ្នាំ២០២៦ ខណៈស្ថានីយ៍ចាស់ៗបានសម្រេចចិត្តប្តូរទៅប្រើប្រាស់ម៉ាកយីហោក្នុងស្រុក និងអន្តរជាតិផ្សេងទៀតជំនួសវិញ។

លោកស្រី Wilaiwan Kanjanakanti អនុប្រធានប្រតិបត្តិជាន់ខ្ពស់ផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុរបស់ក្រុមហ៊ុន OR ដែលបានបញ្ជាក់ថា ដោយសារតែទីផ្សារកម្ពុជា (ដែលធ្លាប់ជាទីផ្សារក្រៅប្រទេសធំបំផុត) ជួបហានិភ័យខ្ពស់ ក្រុមហ៊ុនកំពុងបង្វែរទិសដៅយុទ្ធសាស្ត្រទៅស្វែងរកឱកាសទីផ្សារថ្មីៗនៅទូទាំងតំបន់អាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិកជំនួសវិញ។ យុទ្ធសាស្រ្តនេះត្រូវបានគេមើលឃើញថា គឺជាការរត់ចោលកម្ពុជា សម្លឹងរកទីផ្សារផ្សេងព្រោះក្រុមហ៊ុនមិនអាចទ្រាំទ្រនឹងការខាតបង់បន្តទៀតបាន។

បច្ចុប្បន្ន PTT កំពុងងាកទៅពង្រឹងស្ថិរភាពអាជីវកម្ម និងពង្រីកខ្លួននៅក្នុងប្រទេសឡាវ និងហ្វីលីភីន ជំនួសឱ្យកម្ពុជា ព្រមទាំងរង់ចាំឱកាសនៅក្នុងប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា ប្រសិនបើសភាពាណិជ្ជកម្មអំណោយផល។ ក្រៅពីការរត់រកទីផ្សារបរទេសថ្មី ក្រុមហ៊ុនក៏បានសម្រេចចិត្តដកទុនមួយផ្នែកមកវិនិយោគក្នុងស្រុកថៃវិញ ដោយផ្តោតលើការអភិវឌ្ឍប្រព័ន្ធហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធស្ថានីយ៍សាកថ្មរថយន្តអគ្គិសនី (EV Charging Stations) ដើម្បីប៉ះប៉ូវការខាតបង់ដ៏ធំធេងនេះ៕

អ្នកណាថាការពហិការរបស់បងប្អូនខ្មែរធ្វើអ្វីថៃមិនកើត? ឥឡូវនេះរដ្ឋាភិបាលថៃកំពុងជំរុញយ៉ាងខ្លាំងក្លាឱ្យប្រទេសវៀតណាមបើកចំហទីផ្សារ និងពង្រីកខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់សម្រាប់ទំនិញនាំចូលរបស់ថៃ។ ការណ៍នេះត្រូវបានក្រុមអ្នកវិភាគមើលឃើញយ៉ាងច្បាស់ថា ជាការឆ្លើយតបជាយុទ្ធសាស្ត្ររបស់រដ្ឋាភិបាលថៃ ដើម្បីប៉ះប៉ូវការខាតបង់ និងការថយចុះនៃសេដ្ឋកិច្ចព្រំដែនជាមួយប្រទេសជិតខាង ជាពិសេសបន្ទាប់ពីក្រុមហ៊ុនយក្សថៃជាច្រើនបានរងការវាយប្រហារយ៉ាងដំណំពីចលនាពហិការមិនប្រើប្រាស់ទំនិញថៃរបស់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា។

យោងតាមរបាយការណ៍ផ្លូវការពីទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មានជាតិថៃ (NNT) និងសារព័ត៌មាន The Nation កិច្ចព្រមព្រៀងកម្រិតខ្ពស់នេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុង «វេទិកាធុរកិច្ចថៃ-វៀតណាម» ក្នុងទីក្រុងបាងកក ក្រោមវត្តមានរបស់មេដឹកនាំកំពូលវៀតណាម លោក To Lam និងនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោក Anutin Charnvirakul ។

នៅក្នុងជំនួបនោះ ភាគីថៃបានស្នើឱ្យវៀតណាមអនុវត្ត «ផែនការសកម្មភាពឆ្នាំ២០២៦–២០៣១» ដើម្បីលុបបំបាត់របាំងពាណិជ្ជកម្ម និងតភ្ជាប់ខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់ឧស្សាហកម្មដើមទីរបស់ថៃ ដូចជា គ្រឿងបន្លាស់រថយន្ត គ្រឿងបង្គុំអេឡិចត្រូនិក គ្រាប់ជ័រ និងគីមីភណ្ឌ ចូលទៅក្នុងខ្សែសង្វាក់ផលិតកម្មរបស់វៀតណាម ក្នុងគោលបំណងរុញទំហំពាណិជ្ជកម្មទ្វេភាគីឱ្យសម្រេចបាន ២៥ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិកក្នុងមួយឆ្នាំ។

ការងាកទៅពង្រឹងទីផ្សារវៀតណាមយ៉ាងតក់ក្រហល់ពីសំណាក់រដ្ឋាភិបាលថៃ ធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីសេដ្ឋកិច្ចនាំចេញរបស់ថៃជួបការរង្គោះរង្គើ ដោយសារវិបត្តិជាមួយប្រទេសជិតខាង។ កាលពីពេលថ្មីៗនេះ ក្រុមហ៊ុនថាមពលយក្សរបស់ថៃ PTT (OR) ទើបតែបានដកថយទាំងជូរចត់ និងទទួលស្គាល់ថាប្រាក់ចំណេញរបស់ខ្លួនបានធ្លាក់ចុះរហូតដល់ ៤៤% ដោយសារតែការលក់នៅកម្ពុជាបាត់បង់អស់ជាងពាក់កណ្តាល ក្រោមឥទ្ធិពលនៃចលនាពហិការរបស់ពលរដ្ឋខ្មែរជុំវិញជម្លោះព្រំដែន។

ដើម្បីដោះស្រាយក្តីបារម្ភលើការធ្លាក់ចុះសេដ្ឋកិច្ចនេះ រដ្ឋាភិបាលថៃគ្មានជម្រើសអ្វីក្រៅពីការស្វែងរកដង្ហើមសេដ្ឋកិច្ចថ្មីនៅក្នុងតំបន់នោះឡើយ។ ការបើកផ្លូវទំនិញកាន់តែធំពីសំណាក់វៀតណាម ត្រូវបានរំពឹងថានឹងក្លាយជាទីផ្សារយុទ្ធសាស្ត្រថ្មីមួយជួយស្រោចស្រង់ឧស្សាហកម្មផលិតកម្មរបស់ថៃ ឱ្យរួចផុតពីវិបត្តិកកស្ទះទំនិញ និងការបាត់បង់ប្រាក់ចំណូលពីទីផ្សារកម្ពុជា និងទីផ្សារព្រំដែនដទៃទៀតដែលកំពុងមានអស្ថិរភាព។

សរុបសេចក្តីមក របត់នៃការប្រែប្រួលទីផ្សាររបស់យក្សសេដ្ឋកិច្ចថៃនៅពេលនេះ បានឆ្លុះបញ្ចាំងយ៉ាងច្បាស់ថា កម្លាំងនៃការគាំទ្ររបស់អតិថិជនពិតជាមានឥទ្ធិពលខ្លាំងក្លាបំផុត។ នេះគឺជាឱកាសមាស និងជាចំណុចរបត់ដ៏សំខាន់សម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរគ្រប់រូប ក្នុងការបន្តរួមរួមកម្លាំងគ្នាងាកមកគាំទ្រ ប្រើប្រាស់ និងលើកកម្ពស់ផលិតផលជាតិឱ្យកាន់តែខ្លាំងក្លាថែមទៀត ដើម្បីពង្រឹងរាជ្យភាពសេដ្ឋកិច្ច និងរួមចំណែកកសាងដង្ហើមសេដ្ឋកិច្ចក្នុងស្រុកឱ្យកាន់តែរឹងមាំប្រកបដោយនិរន្តរភាព៕

តារាសម្តែងចិន Sun Li បានធ្វើឱ្យអ្នកគាំទ្រមានការព្រួយបារម្ភបន្ទាប់ពីបានបង្ហាញថានាងបានរងរបួសសរសៃឈាមក្នុងភ្នែកបន្ទាប់ពីថតឈុតឆាកដ៏តានតឹងមួយក្រោមអាកាសធាតុក្តៅខ្លាំង។

នៅថ្ងៃទី ២៧ ខែឧសភា ពាក្យគន្លឹះទាក់ទងនឹងរបស់ Sun Li បានក្លាយជាប្រធានបទពេញនិយមនៅលើបណ្តាញសង្គមចិនបន្ទាប់ពីតារាស្រីរូបនេះបានចែករំលែកអំពីឧប្បត្តិហេតុមួយដែលនាងបានជួបប្រទះខណៈពេលកំពុងថតរឿងភាគថ្មីមានចំណងជើង «Survive» ។ យោងតាមសម្តីរបស់ Sun Li កាលពីមួយថ្ងៃមុននាងទើបតែបញ្ចប់ការថតឈុតឆាកដែលត្រូវបានចាត់ទុកថាជាឈុតឆាកដ៏ខ្លាំងក្លា និងតានតឹងបំផុតនៅក្នុងផលិតកម្មទាំងមូល។ តួអង្គរបស់នាងត្រូវស្រែកឥតឈប់ឈរ ខឹង និងបង្ហាញអារម្មណ៍ក្នុងកម្រិតខ្ពស់។

អាកាសធាតុក៏ក្តៅ និងសើមខ្លាំងផងដែរ ដែលបណ្តាលឱ្យទាំងនាង និងតារាសម្តែងផ្សេងទៀតនៅក្នុងឈុតឆាកមានអារម្មណ៍ក្តៅដោយសារពន្លឺព្រះអាទិត្យ។ រឿងភាគនេះកំពុងត្រូវបានថតនៅទីក្រុងសៀមិន ខេត្តហ្វូជាន ជាកន្លែងដែលសីតុណ្ហភាពពេលថ្ងៃត្រូវបានគេរាយការណ៍ថាមានចន្លោះពី ៣៦អង្សាសេ ទៅ ៣៨អង្សាសេ។ បន្ទាប់ពីបញ្ចប់ឈុតឆាក តារាស្រីរូបនេះបានផឹកថ្នាំរុក្ខជាតិមួយដបដើម្បីបំបាត់ភាពមិនស្រួល។ នៅព្រឹកបន្ទាប់ នាងបានរកឃើញស្នាមក្រហមមួយនៅក្នុងភ្នែករបស់នាងដោយសារតែសរសៃឈាមបែក។
នេះមិនមែនជាលើកទីមួយទេដែល Sun Li បានជួបប្រទះនឹងរបួសទាក់ទងនឹងភ្នែក។ កាលពីខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥ ពេលកំពុងលេងវាយសី នាងត្រូវបានបាល់បោះល្បឿនលឿនបុកចំភ្នែកខាងឆ្វេង បណ្តាលឱ្យហូរឈាមក្រោមភ្នែក។

គ្រូពេទ្យឯកទេសនិយាយថា ស្ថានភាពរបស់ Sun Li ទំនងជាហូរឈាមក្រោមស្រទាប់ភ្នែក។ នេះជាពេលដែលសរសៃឈាមតូចៗនៅក្រោមស្រទាប់ភ្នែកបែក ដែលបង្កើតជាចំណុចក្រហមគួរឱ្យកត់សម្គាល់នៅលើផ្នែកពណ៌សនៃភ្នែក។ ក្នុងករណីភាគច្រើន វាមិនប៉ះពាល់ដល់ការមើលឃើញទេ ហើយអាចជាសះស្បើយដោយខ្លួនឯងក្នុងរយៈពេលមួយទៅបីសប្តាហ៍។ វេជ្ជបណ្ឌិតបានបញ្ជាក់ថា មិនត្រឹមតែអាកាសធាតុក្តៅប៉ុណ្ណោះតែបរិស្ថានត្រជាក់ ក៏អាចបណ្តាលឱ្យសរសៃឈាមរួមតូចខ្លាំង ទំនងជាបង្កការខូចខាតកាន់តែច្រើន។

អ្នកជំនាញក៏បានណែនាំផងដែរថា ករណីភាគច្រើននៃការហូរឈាមក្រោមស្រទាប់ភ្នែកគឺជាករណីស្រាល ហើយអាចជាសះស្បើយដោយខ្លួនឯង។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ប្រសិនបើស្ថានភាពនេះកើតឡើងញឹកញាប់ អមដោយការឈឺភ្នែក ការថយចុះការមើលឃើញ ការភ័យខ្លាចពន្លឺ ឬការហូរឈាមមិនធម្មតានៅផ្នែកផ្សេងទៀតនៃរាងកាយ អ្នកជំងឺគួរតែស្វែងរកការព្យាបាលពីគ្រូពេទ្យដើម្បីពិនិត្យ៕