ប្រទេសថៃ ៖ តាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន Amarin News នៅថ្ងៃទី៣០ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ ឱ្យដឹងថា បុគ្គលជ្រុលនិយម វីរៈ ស៊ុមក្វាមឃិត ដែលតែងតែចេញមុខប្រឆាំងជាមួយរដ្ឋាភិបាលថៃនោះ បានបញ្ជាក់ជាថ្មីនឹងទៅបណ្តេញពលរដ្ឋខ្មែរចេញពីភូមិជោគជ័យ (ទល់មុខភូមិណងចាន់) បើទោះជាមានការរារាំងពីកងកម្លាំងថៃធ្វើឱ្យខ្លួនរងរបួសក្តី ក៏មិនខ្លាចដែរ គឺនៅតែប្រកាន់គោលជំហរបណ្តេញពលរដ្ឋខ្មែរចេញឱ្យបាន ។ បុគ្គលនេះស្តីបន្ទោសនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃដែលចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពជាមួយកម្ពុជា ទើបធ្វើឱ្យកងទ័ពថៃពុំអាចធ្វើសកម្មភាពនៅតំបន់ព្រំដែនខេត្តស្រះកែវ ។

បុគ្គល វីរៈ ស៊ុមក្វាមឃិត បាននិយាយនៅចំពោះមុខសារព័ត៌មាននៅថ្ងៃទី៣០ ខែតុលា ថា ពលរដ្ឋថៃឱ្យខ្លួនតវ៉ាទាមទារទឹកដីនេះតាំងពីថ្ងៃទី២ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១០ មកម៉្លេះ ខ្លួនមិនធ្លាប់បានជាន់លើទឹកដីចំនួន៦៤រ៉ៃ (ឬប្រមាណជាង១០ហិកតា) ទេ ប៉ុន្តែនៅថ្ងៃទី៣១ ខែតុលា ខ្លួននឹងជាន់លើទឹកដីនេះ ទោះជាកងទ័ព និងសមត្ថកិច្ចថៃធ្វើឱ្យខ្លួនរងរបួសក៏ដោយ ។ ថៃត្រូវតែបណ្តេញពលរដ្ឋខ្មែរចេញពីទឹកដីជាង១០ហិកតាឱ្យអស់ ទើបខ្លួនឈប់តវ៉ា បើមិនអាចបណ្តេញពលរដ្ឋខ្មែរទេ គ្មានសិទ្ធិមកហាមឃាត់ខ្លួនទេ ពីព្រោះរដ្ឋាភិបាលថៃធ្វើខុសច្បាប់រហូតមក បើកងកម្លាំងថៃចង់ធ្វើខុសច្បាប់ដែរ គឺនៅថ្ងៃទី៣១ ខែតុលា ដឹងគ្នាមិនខាន ។

កន្លងមក វីរៈ ស៊ុមក្វាមឃិត កើតទុក្ខមិនសុខចិត្តជាមួយលទ្ធផលកិច្ចប្រជុំពេញអង្គគណៈកម្មការចម្រុះខណ្ឌសីមាព្រំដែនគោកកម្ពុជា-ថៃ (JBC) នៅខេត្តចន្ទបុរី ប្រទេសថៃ ចាប់ពីថ្ងៃទី២១ ដល់ថ្ងៃទី២២ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ ថា ថៃចាញ់ប្រៀបកម្ពុជាក្នុងកិច្ចប្រជុំ JBC ទើបប្រមូលក្រុមជ្រុលនិយមថៃទៅបណ្តេញពលរដ្ឋខ្មែរចេញពីភូមិជោគជ័យ (ភូមិណងចាន់) នៅថ្ងៃទី៣១ ខែតុលា ។

កាលពីថ្ងៃទី២៣ ខែតុលា វីរៈ ស៊ុមក្វាមឃិត បានបង្ហោះសារក្នុងហ្វេសប៊ុកនិយាយពីកិច្ចប្រជុំ JBC កម្ពុជា-ថៃ នៅខេត្តចន្ទបុរី ថា ថៃចាញ់ប្រៀប ថៃមានចេតនាលក់ជាតិឱ្យកម្ពុជា ទើបធ្វើឱ្យការបណ្តេញពលរដ្ឋខ្មែរចេញពីភូមិជោគជ័យ និងភូមិព្រៃចាន់ ត្រូវអូសបន្លាយពេល ហើយថៃប្រឈមនឹងការគ្មានសិទ្ធិកាន់កាប់ទឹកដីនេះជារៀងរហូត ទើបចង់ឱ្យក្រុមជ្រុលនិយមជួយគ្នាបណ្តេញពលរដ្ឋខ្មែរឱ្យអស់ ។ ការញុះញង់មិនឈប់ឈរធ្វើឱ្យលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី Anutin Charnvirakul មិនពេញចិត្ត និងថា បុគ្គលនេះមិនធ្លាប់ធ្វើអ្វីជាប្រយោជន៍ដល់ជាតិ ។

លើសពីនេះ វីរៈ ស៊ុមក្វាមឃិត បានដាក់ពាក្យប្តឹងខែសីហាកន្លងមក ឱ្យចាប់មេបញ្ជាការយោធភូមិភាគ១ ពីបទពុំបណ្តេញពលរដ្ឋខ្មែរចេញពីភូមិជោគជ័យ និងភូមិព្រៃចាន់ ព្រមទាំងប្តឹងចាប់អភិបាលខេត្តស្រះកែវ ក្រោយពីផ្តល់សម្ភាសន៍និយាយការពិតថា តំបន់ដែលកងទ័ពថៃរាយបន្លាលួសជាទឹកដីរបស់កម្ពុជា ថៃគ្មានឯកសារកាន់កាប់ដីធ្លី ដែលធ្វើឱ្យពលរដ្ឋថៃខឹងសម្បារទូទាំងប្រទេស ។

គួរបញ្ជាក់ថា វីរៈ ស៊ុមក្វាមឃិត បានចំណាយពេលរហូតដល់១៥ឆ្នាំ ដើម្បីឱ្យពលរដ្ឋថៃទូទាំងប្រទេសព្រមទទួលស្គាល់ និងជឿថា ភូមិជោគជ័យ និងភូមិព្រៃចាន់ គឺជាទឹកដីថៃ ។ កាលពីប៉ុន្មានឆ្នាំមុន បុគ្គលនេះ និងមិត្តភក្តិ៨នាក់ទៀតបានដើរចូលទឹកដីកម្ពុជាខុសច្បាប់ ហើយកម្ពុជាក៏បញ្ជូនមកពន្ធនាគារ ទើបបុគ្គលនេះមានគំនិតគុំគួនរហូតមក និងសូមឱ្យថៃគ្រប់គ្រងភូមិទាំងពីរឱ្យបាន១០០% ។ ទោះជារដ្ឋាភិបាលថៃពេលនោះ (នៅឆ្នាំ២០១០) ប្រាប់ឱ្យ វីរៈ ស៊ុមក្វាមឃិត ព្រមទទួលទទួលកំហុស ប៉ុន្តែនៅតែពុំទទួលស្គាល់កំហុសដដែល ។

បច្ចុប្បន្ន មានរយៈពេល១៥ឆ្នាំហើយ ដែល វីរៈ ស៊ុមក្វាមឃិត ប្រឹងប្រែងធ្វើឱ្យពលរដ្ឋថៃជឿថា ខ្លួនធ្វើសកម្មភាពមានប្រយោជន៍សម្រាប់ជាតិ និងចោទប្រកាន់រដ្ឋាភិបាលថៃបណ្តោយឱ្យពលរដ្ឋខ្មែរចូលមករស់នៅតំបន់ព្រំដែនខេត្តស្រះកែវ ប្រមាណ៤០ឆ្នាំ ៕

កូរ៉េខាងត្បូង៖ ប្រធានាធិបតីចិន លោក ស៊ី ជីនពីង បានពិភាក្សាអំពីជម្លោះរវាងប្រទេសកម្ពុជា និងថៃ ជាមួយប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក ដូណាល់ ត្រាំ ដោយបានបញ្ជាក់ពីតួនាទីរបស់ចិនក្នុងការលើកកម្ពស់សន្តិភាពក្នុងអំឡុងពេលនៃការដោះស្រាយជម្លោះព្រំដែននាពេលថ្មីៗនេះ។

នៅក្នុងជំនួបពិភាក្សាការងារជាមួយប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក ដូណាល់ ត្រាំ នៅប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង កាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ម្សិលមិញ ប្រធានាធិបតីចិន លោក ស៊ី ជីនពីង បានលើកឡើងពីបញ្ហាជម្លោះថ្មីៗនេះរវាងប្រទេសកម្ពុជា និងថៃ បន្ទាប់ពីប្រទេសទាំងពីរទើបតែបានចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពរួមគ្នា នៅប្រទេសម៉ាឡេស៊ី កាលពីថ្ងៃទី 26 ខែតុលា ដោយលោក ត្រាំ ក៏បានចុះហត្ថលេខាធ្វើជាសាក្សីលើឯកសារនេះផងដែរ។

យោងតាមការចុះផ្សាយរបស់ Bloomberg ខណៈពេលដែលការថ្លែងសុន្ទរកថាបើកកិច្ចប្រជុំបែបនេះជាធម្មតាតែងផ្ដោតលើការស្វាគមន៍ប្រកបដោយសុជីវធម៌ និងផ្ដោតលើគោលការណ៍ទូលំទូលាយ ការសម្រេចចិត្តរបស់លោក ស៊ី ក្នុងការលើកយកពីបញ្ហានេះឡើងមក គឺជាជំហានដោយចេតនារបស់ចិនក្នុងការលើកកម្ពស់សន្តិភាព ជាពិសេសឆ្លុះបញ្ចាំងពីសារៈសំខាន់របស់វា ដែលទាមទារឲ្យមានការយកចិត្តទុកដាក់ពីគ្រប់ភាគីទាំងអស់។

ជាមួយគ្នានេះ លោក ស៊ី ជីនពីង បានថ្លែងតាមរយៈអ្នកបកប្រែថា “លោកប្រធានាធិបតី ឯកឧត្តម បានផ្តល់សារៈសំខាន់យ៉ាងខ្លាំងដល់សន្តិភាពពិភពលោក ហើយមានបំណងចង់ដោះស្រាយបញ្ហានៅក្នុងតំបន់ទាន់នៅក្តៅ។ ខ្ញុំក៏សូមកោតសរសើរចំពោះការចូលរួមយ៉ាងសំខាន់របស់លោកនៅក្នុងកិច្ចព្រមព្រៀងឈប់បា.ញ់នៅតំបន់ហ្គាហ្សាថ្មីៗនេះផងដែរ។

លោក សុី បានថ្លែងបន្តថា ក្នុងអំឡុងពេលទស្សនកិច្ចរបស់លោក ត្រាំ ទៅកាន់ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី លោកបានចូលរួមជាសាក្សីក្នុងការចុះហត្ថលេខាលើសេចក្តីប្រកាសរួមស្តីពីសន្តិភាពតាមបណ្តោយព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ហើយលោកបានផ្តល់ការគាំទ្រយ៉ាងខ្លាំងចំពោះការចរចាដើម្បីបញ្ចប់ជម្លោះ។ ដូចគ្នានេះដែរ ប្រទេសចិនក៏បានជួយសម្របសម្រួលកម្ពុជា និងថៃតាមវិធីផ្ទាល់ខ្លួនរបស់យើង ក្នុងការដោះស្រាយជម្លោះព្រំដែន ហើយយើងបន្តលើកកម្ពស់កិច្ចចរចាសន្តិភាពដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាបន្ទាន់ផ្សេងទៀតនៅក្នុងតំបន់”៕

ប្រទេសថៃ ៖ កម្ពុជា និងថៃបានចុះហត្ថលេខាលើសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួមស្តីពីកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពនៅទីក្រុងកូឡាឡាំពួរ ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី កាលពីថ្ងៃទី២៦ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ ដែលមានប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Donald Trump និងនាយករដ្ឋមន្ត្រីម៉ាឡេស៊ី លោក Anwar Ibrahim ជាសាក្សី ។ កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពនេះទទួលបានការសាទរពីប្រទេសជាច្រើនដែលចង់ឃើញកម្ពុជា-ថៃស្តារទំនាក់ទំនងការទូតល្អឡើងវិញ ប៉ុន្តែបែរជាពលរដ្ឋថៃ ជាពិសេស អ្នកខេត្តសុរិន្ទពុំរីករាយទេ ថែមទាំងប្រាប់ឱ្យកងទ័ពចាត់ការយកប្រាសាទតាក្របីមកគ្រប់គ្រង ។

ពលរដ្ឋនៅខេត្តសុរិន្ទប្រាប់ថា មិនទុកចិត្តកម្ពុជា បើទោះជាមានកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពកម្ពុជា-ថៃ និងនាំគ្នារៀបចំលេណដ្ឋានសម្រាប់លាក់ខ្លួនពេលមានហេតុការណ៍បន្ទាន់កើតឡើង ពួកគេចង់ឱ្យកងទ័ពចាត់ការយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់យកប្រាសាទតាក្របី និងតំបន់មួយចំនួននៅព្រំដែនមកគ្រប់គ្រង ពីព្រោះនឹងជួបការលំបាក បើស្ថានការណ៍ជម្លោះរវាងប្រទេសទាំងពីរនៅតែអូសបន្លាយ ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន Thairath នៅថ្ងៃទី៣០ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ ។

សារព័ត៌មាន Thairath រាយការណ៍ថា នៅថ្ងៃទី៣០ ខែតុលានេះ នៅសាលារៀនភូមិណូនសុវណ្ណ ស្ថិតនៅឃុំខូកតាខៀន ស្រុកកាបឈើ ខេត្តសុរិន្ទ ពលរដ្ឋបាននាំគ្នារៀបចំលេណដ្ឋានសម្រាប់ឱ្យកូនសិស្សលាក់ខ្លួនពេលមានហេតុការណ៍បន្ទាន់កើតឡើង ដែលថវិការៀបចំលេណដ្ឋានជាថវិការបស់រដ្ឋ ។

លោក ប៊ុនយន់ ឡាហួថូន អាយុ៧៣ឆ្នាំ ដែលមកជួយរៀបចំលេណដ្ឋាននិយាយថា ទោះជានាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃបានចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពជាមួយកម្ពុជា ប៉ុន្តែនៅតែមិនទុកចិត្ត និងចោទប្រកាន់កម្ពុជាកុហក ទើបនាំគ្នារៀបចំលេណដ្ឋានសម្រាប់កូនសិស្សលាក់ខ្លួនពេលកើតហេតុការណ៍បន្ទាន់ ។ បុរសនេះមិនចង់ឱ្យបើកព្រំដែនឡើងវិញទេ និងផ្តាំផ្ញើទៅកងទ័ពឱ្យចាត់ការយកប្រាសាទតាក្របី និងតំបន់មួយចំនួននៅព្រំដែនមកគ្រប់គ្រង ព្រោះជឿថា ការចរចាគ្មានអាវុធ កម្ពុជានឹងមិនដកថយ ។ ម្យ៉ាងទៀត បើស្ថានការណ៍ជម្លោះអូសបន្លាយបែបនេះ នឹងធ្វើឱ្យពលរដ្ឋថៃលំបាក ។

ចំណែកអតីតមេភូមិណូនសុវណ្ណ លោក មិត ផាន់ថាម៉ាស់ និយាយថា លេណដ្ឋានជាគម្រោងរបស់រដ្ឋាភិបាល ខ្លួនមិនទុកចិត្តស្ថានការណ៍បច្ចុប្បន្នទេ ពលរដ្ឋត្រៀមខ្លួនគ្រប់ពេលវេលា ។ ពលរដ្ឋមិនជឿជាក់លើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាព និងចង់ឱ្យថៃចាត់វិធានការម៉ឺងម៉ាត់ដើម្បីបញ្ចប់ជម្លោះឆាប់ៗ ដោយសារមិនទុកចិត្តកម្ពុជាព្រមដកថយកងកម្លាំង ហើយមិនដឹងថា មេដឹកនាំប្រទេសថៃមានអ្វីលាក់បាំងក្នុងការចុះហត្ថលេខាសន្តិភាព ។

គួរបញ្ជាក់ថា ហ្វេសប៊ុកផេកផ្សេងៗរបស់ពលរដ្ឋខេត្តសុរិន្ទបានបង្ហោះសារទាមទារតកប្រាសាទតាក្របីរបស់កម្ពុជា និងទាមទារយកតំបន់ជាច្រើនទៀតនៅព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ រួមទាំងប្រឆាំងការបើកព្រំដែន ក្រោយពីនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពជាមួយកម្ពុជា ។ ថ្មីៗនេះ ក្រុមជ្រុលនិយមថៃ និងប្រធានគណបក្សនយោបាយខ្លះបានគំរាមលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី Anutin Charnvirakul បើហ៊ានបើកព្រំដែនឡើងវិញ ពួកគេនឹងនិរទេសចេញពីប្រទេស ខណៈបុគ្គលជ្រុលនិយមខ្លះថា បើរដ្ឋាភិបាលបើកព្រំដែនពេលណា នឹងញុះញង់ឱ្យពលរដ្ឋធ្វើបាតុកម្មដូចនេប៉ាល់ ៕

ប្រទេសថៃ៖ នាយកដ្ឋានពាណិជ្ជកម្មបរទេសរបស់ថៃ បានបង្ហាញថា ពាណិជ្ជកម្មព្រំដែនរបស់ប្រទេសថៃ ក្នុងខែកញ្ញា ឆ្នាំ2025 នេះបានធ្លាក់ចុះ 22.2% ដែលស្មើនឹងការថយចុះទឹកប្រាក់ប្រមាណ 141,694 លានបាត ( ប្រហែល 3.87 ពាន់លានដុល្លារ) ដោយសារការបីតព្រំដែនរបស់ប្រទេសកម្ពុជា និងមីយ៉ាន់ម៉ា។ នេះបើយោងតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន The Nation កាលពីថ្ងៃទី29 ខែតុលា។

លោកស្រី Arada Fuangtong អគ្គនាយកនៃនាយកដ្ឋានពាណិជ្ជកម្មបរទេស បានលើកឡើងថា គិតត្រឹមខែកញ្ញា ឆ្នាំ2025 ការនាំចេញរបស់ថៃបានធ្លាក់ចុះមកសល់ត្រឹម 74,941 លានបាត (2.05 ពាន់លានដុល្លារ) ធ្លាក់ចុះ 1.,4% ខណៈដែលការនាំចូលមានតម្លៃ 66,753 លានបាត កើនឡើង 5.9% ដែលធ្វើឲ្យការនាំចេញមានទំហំទឹកប្រាក់តិចជាងការនាំចូល។

ទិន្នន័យនេះបានគូសបញ្ជាក់ថា ពាណិជ្ជកម្មព្រំដែនរបស់ប្រទេសថៃធ្លាក់ចុះ 22.2% នៅក្នុងខែកញ្ញា ឆ្នាំ 2025 ដោយសារតែបញ្ហាច្រកទ្វារព្រំដែនជាមួយកម្ពុជា និងមីយ៉ាន់ម៉ា។ ជម្លោះព្រំដែនរវាងថៃនិងកម្ពុជា បានជំរុញឲ្យពាណិជ្ជកម្មព្រំដែនថៃ-កម្ពុជាបានធ្លាក់ចុះស្ទើតែ 99.9% ទោះបីជាមានការដោះស្រាយ ហើយព្រំដែនមួយចំនួនបានចាប់ផ្តើមធូរស្រាលក៏ដោយ។

ទន្ទឹមនឹងនេះ ពាណិជ្ជកម្មព្រំដែនថៃ-មីយ៉ាន់ម៉ាបានធ្លាក់ចុះ 39.0% ដែលថៃអះអាងថា ភាគច្រើនដោយសារតែមកពីការកំណត់របស់ខ្លួនលើការនាំចេញប្រេងឥន្ធនៈ និងផលិតផលពាក់ព័ន្ធដូចជាម៉ាស៊ីនភ្លើង បន្ទះសូឡា អាគុយ និងឧបករណ៍ទំនាក់ទំនងទៅកាន់ប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ាតែប៉ុណ្ណោះ។

គួរឲ្យដឹងថា នៅពេលបច្ចុប្បន្ន ម្ចាស់អាជីវកម្មថៃជាច្រើនកំពុងទាមទារសុំជំនួយពីរដ្ឋាភិបាលរបស់ខ្លួនដោយព្រមានថា ការបិទព្រំដែនជាមួយកម្ពុជាដែលកំពុងបន្តអូសបន្លាយ អាចបង្កការខាតបង់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដល់សេដ្ឋកិច្ចថៃ ដោយពួកគេទាមទារឱ្យមានវិធានការសង្គ្រោះជាបន្ទាន់។

យោងតាមរបាយការណ៍របស់ទីភ្នាក់ងារ Bloomberg News កាលពីសប្ដាហ៍មុនបានបង្ហាញថា បន្ទាប់ពីការបិទច្រកព្រំដែនគោករវាងប្រទេសថៃជាមួយកម្ពុជា ធុរកិច្ចថៃបានខាតបង់ប្រមាណ ១៥ ពាន់លានបាត (៤៥៨ លានដុល្លារ) ក្នុងមួយខែ។ របាយការណ៍នេះបានគណនាទុកមុនថា ការខាតបង់សរុបអាចនឹងឈានដល់ ១០០ ពាន់លានបាត (៣.១ ពាន់លានដុល្លារ) ប្រសិនបើព្រំដែននៅតែបន្តបិទរហូតដល់ចុងឆ្នាំ។

ទោះជាយ៉ាងណា រដ្ឋាភិបាលថៃនៅតែប្រកាន់គោលជំហរមិនបើកព្រំដែនវិញដោយងាយឡើយ ដោយចង់ឲ្យកម្ពុជាជាអ្នកបន្ទន់ឥរិយាបថទៅស្នើសុំខ្លួនចរចា និងអនុវត្តតាមលក្ខខណ្ឌដែលខ្លួនបានកំណត់ទាំង៤ចំណុចជាមុនសិន ទាំងដែលបញ្ហានេះគឺថៃជាអ្នកផ្ដួចផ្ដើមឡើងដោយឯកតោភាគីកាលពីខែមិថុនាកន្លងទៅក៏ដោយ៕