ប្រទេសថៃ ៖ ស្ថានការណ៍នៅតំបន់ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃបានតានតឹងឡើងវិញបន្ទាប់ពីនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោក Anutin Charnvirakul បញ្ចប់កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពជាឯកតោភាគី ដោយចោទប្រកាន់កម្ពុជាបង្កប់មីនថ្មីធ្វើឱ្យកងទ័ពថៃរងរបួស និងយកបញ្ហាមីនជាលេសមិនដោះលែងវីរកងទ័ពកម្ពុជាទាំង១៨រូបដែលថៃចាប់ខ្លួនដោយខុសច្បាប់ ។ ការបញ្ចប់កិច្ចព្រមព្រៀងធ្វើឱ្យមតិនានាបារម្ភពីផលប៉ះពាល់ដល់ការចរចាពាណិជ្ជកម្មរវាងថៃ-អាមេរិក ពីព្រោះលោកប្រធានាធិបតី Donald Trump កំណត់ឱ្យកម្ពុជា-ថៃចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាព ។

រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងពាណិជ្ជកម្មថៃ អ្នកស្រី Suphajee Suthumpun បាននិយាយនៅថ្ងៃទី១៣ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៥ ថា ការបង្កជម្លោះជាមួយកម្ពុជានឹងមិនប៉ះពាល់ដល់ការចរចាពាណិជ្ជកម្មជាមួយអាមេរិកទេ អាមេរិកនឹងយល់ពីថៃដែលសម្រេចចិត្តបញ្ចប់កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពជាឯកតោភាគី ។ អ្នកស្រីជឿថា អាមេរិកនឹងមិនលើកពីកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពដើម្បីពន្យារពេល ឬឈប់ចរចាពាណិជ្ជកម្មជាមួយថៃ ដោយសារថៃប្រាប់អាមេរិកថា កម្ពុជាល្មើសកិច្ចព្រមព្រៀងមុន ដូច្នេះ ការចរចាពាណិជ្ជកម្មជាមួយអាមេរិកនឹងសម្រេចតាមគោលដៅនាចុងឆ្នាំ២០២៥ ។

អ្នកស្រី Suphajee បាននិយាយពីមតិនានាបារម្ភពីថៃបង្កជម្លោះជាមួយកម្ពុជានឹងប៉ះពាល់ដល់ការចរចាពាណិជ្ជកម្មរវាងថៃ-អាមេរិក ថាការចរចាពាណិជ្ជកម្មជាមួយអាមេរិកបានដំណើរការទៅមុខ និងមិនប៉ះពាល់ឡើយ ពីព្រោះថៃប្រាប់អាមេរិកថា កម្ពុជាល្មើសកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពដោយបង្កប់មីនធ្វើឱ្យកងទ័ពថៃរងរបួស ។ ហេតុនេះ រដ្ឋាភិបាលថៃទទួលយកមិនបានទេ ហើយសង្ឃឹមអាមេរិកនឹងយល់ពីបញ្ហានេះ អាមេរិកមិនគួរយកហេតុផលជម្លោះកម្ពុជា-ថៃមកពន្យារពេល ឬបញ្ឈប់ការចរចាពាណិជ្ជកម្ម ។

ដោយឡែក ការពិភាក្សាជាមួយមន្ត្រីពាណិជ្ជកម្មអាមេរិកក្នុងកិច្ចប្រជុំ APEC នៅប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូងកន្លងមក អាមេរិកបានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ពីបញ្ហានយោបាយមិនពាក់ព័ន្ធនឹងពាណិជ្ជកម្ម ហើយអាមេរិកជំរុញឱ្យការចរចាពាណិជ្ជកម្មជាមួយថៃទទួលបានលទ្ធផលនាចុងឆ្នាំ២០២៥ ។ វាស្របនឹងគោលជំហររបស់ថៃ និងតម្រូវការរបស់ក្រុមហ៊ុនឯកជនប្រទេសទាំងពីរដែលចង់ឃើញភាពច្បាស់លាស់ផ្នែកពាណិជ្ជកម្ម និងការវិនិយោគ ។

អ្នកស្រី Suphajee បន្តថា អាមេរិកជាដៃគូពាណិជ្ជកម្មដ៏សំខាន់របស់ថៃ រដ្ឋាភិបាលថៃផ្តោតលើការរក្សាតុល្យភាពពាណិជ្ជកម្ម និងសម្ព័ន្ធភាពជាមួយអាមេរិកជាដៃគូពាណិជ្ជកម្ម ព្រមទាំងបន្តសហការសេដ្ឋកិច្ច ។ រដ្ឋាភិបាល និងក្រសួងពាណិជ្ជកម្មថៃ នៅតែបន្តចរចាពាណិជ្ជកម្មជាមួយអាមេរិកដើម្បីផលប្រយោជន៍ក្រុមហ៊ុននាំចេញទំនិញថៃ ក៏ដូចជាស្វែងរកទីផ្សារថ្មី កាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើទីផ្សារចាស់ ។

គួរបញ្ជាក់ថា ថៃបានបញ្ចប់កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពជាឯកតោភាគី និងបង្កជម្លោះជាមួយកម្ពុជាជាថ្មី ធ្វើឱ្យមតិមួយចំនួនបារម្ភពីផលប៉ះពាល់ដល់ទំនងរវាងថៃ-អាមេរិក ពីព្រោះលោកប្រធានាធិបតី Donald Trump ចង់ឃើញថៃគោរពកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាព គោរពបទឈប់បាញ់ ។ អាកប្បកិរិយាបាតដៃ ខ្នងដៃរបស់រថៃធ្វើឱ្យបាត់បង់ផលប្រយោជន៍ ជាពិសេស បាត់បង់មិត្តជាមហាអំណាច នៅទីបំផុត ថៃនឹងឯកកោពីសហគមន៍អន្តរជាតិ ៕

កាលពីថ្ងៃទី១២ ខែវិច្ឆិកា លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី Anutin បាននិយាយមិនកោតក្រែងអាមេរិក និងមិនចាប់អារម្មណ៍លោក Donald Trump ដំឡើងពន្ធទំនិញថៃក្នុងអត្រាខ្ពស់ដោយសារការបញ្ចប់កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពជាមួយកម្ពុជា ដែលចុះហត្ថលេខាកាលពីថ្ងៃទី២៦ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ នៅទីក្រុងកូឡាឡាំពួរ ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី ក្រោមវត្តមានប្រធានាធិបតីអាមេរិក និងនាយករដ្ឋមន្ត្រីម៉ាឡេស៊ី លោក Anwar Ibrahim ៕

(វ៉ាស៊ីនតោន)៖ សហរដ្ឋអាម៉េរិក បានសម្រេចដាក់ទណ្ឌកម្មលើបុគ្គលចំនួនប្រាំនាក់ជាប់ពាក់ព័ន្ធជាមួយនឹងឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែនដែលមានមូលដ្ឋាននៅក្នុងប្រទេសថៃ-មីយ៉ាន់ម៉ា។ ក្នុងនោះមានក្រុមហ៊ុនថៃធំៗចំនួនពីរ ត្រូវបានចោ.ទប្រកាន់ថាជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងបទល្មើសឆបោកតាមអនឡាញ ឬ online scams ទាំងនោះ។ នេះបើតាមគេហទំព័ររបស់ក្រសួងរតនាគារសហរដ្ឋអាមេរិក។

យោងតាមសេចក្តីប្រកាសរបស់អ្នកនាំពាក្យរងសហរដ្ឋអាម៉េរិកលោក Tommy Pigott ថ្ងៃទី ១២ វិច្ឆិកាបានបញ្ជាក់ថាថ្ងៃនេះ សហរដ្ឋអាម៉េរិកបានដាក់ទណ្ឌកម្មលើបុគ្គលចំនួនប្រាំនាក់ និងអង្គភាពចំនួនបី ដែលមានទីតាំងនៅប្រទេសភូមា និងប្រទេសថៃ ចំពោះការជាប់ពាក់ព័ន្ធរបស់ពួកគេនៅក្នុងសំណុំរឿងបទឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន និងចូលរួមក្នុងការអនុវត្តការឆបោកវិនិយោគក្លែងក្លាយតាមអ៊ីនធឺណិត។

តាមសេចក្ដីថ្លែងការណ៍របសក្រសួងរតនាគារអាមេរិក ក្នុងចំណោមបុគ្គល និងអង្គភាពដែលទទួលរងការដាក់ទណ្ឌកម្មពីសហរដ្ឋអាមេរិក មានក្រុមហ៊ុន Trans Asia និង Troth Star ដែលជារបស់ថៃ ព្រមទាំងជនជាតិថៃម្នាក់ឈ្មោះ Chamu Sawang ថាមានជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងបណ្ដាញពួកឆបោកជាជនជាតិចិន សហការជាមួយក្រុមប្រដាប់អាវុធជនជាតិភាគតិចមីយ៉ាន់ម៉ា Democratic Karen Benevolent Army (DKBA) ។

នៅក្នុងសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ខ្លួន ក្រសួងបានឱ្យដឹងបន្ថែមទៀតថា ការដាក់ទណ្ឌកម្មលើក្រុមប្រដាប់អាវុធជនជាតិភាគតិចមីយ៉ាន់ម៉ា DKBA រួមជាមួយមេដឹកនាំជាន់ខ្ពស់៤នាក់របស់ពួកគេពីសំណាក់សហរដ្ឋអាមេរិក គឺធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីការស៊ើបអង្កេតបានរកឃើញថា បុគ្គល អង្គភាព ឬក្រុមហ៊ុនទាំងនេះ បានផ្ដល់ការគាំទ្រដល់មជ្ឈមណ្ឌលឆបោកតាមអនឡាញនៅក្នុងប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ាដែលបានកំណត់គោលដៅបោកប្រាស់ជនជាតិអាមេរិក ក្រោមរូបភាពវិនិយោគ។

គួរបញ្ជាក់ថា តាមការប៉ាន់ប្រមាណរបស់រដ្ឋាភិបាលសហរដ្ឋអាម៉េរិក ជនជាតិអាមេរិកបានខាតបង់យ៉ាងហោចណាស់ ១០ ពាន់លានដុល្លារក្នុងឆ្នាំ ២០២៤ ទៅលើប្រតិបត្តិការឆបោកតាមអ៊ីនធឺណិតដែលមានមូលដ្ឋាននៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ដែលជាការកើនឡើង ៦៦ ភាគរយពីឆ្នាំមុន។ ក្រុមឧក្រិដ្ឋជននៅទូទាំងតំបន់បានកេងប្រវ័ញ្ចជនជាតិអាម៉េរិកកាន់តែច្រើនឡើងៗតាមអ៊ីនធឺណិត ដែលគំរាមកំហែងដល់វិបុលភាពរបស់អាម៉េរិក៕

ប្រទេសថៃ៖ ពលរដ្ឋថៃនៅក្នុងស្រុកជាច្រើននៃខេត្តអាយុធ្យាបានបង្ខំចាកចេញពីផ្ទះរបស់ពួកគេ ដើម្បីស្វែងរកទីតាំងមានសុវត្ថិភាព ដើម្បីចងតង់សម្រាកនៅតាមដងផ្លូវ ក្រោយទឹកជំនន់បានវា.យប្រហារ ហើយស្ថានភាពកាន់តែអាក្រ.ក់ទៅៗ។ ឃើញទិដ្ឋភាពទាំងនេះ នាយករដ្ឋមន្រ្តីថៃបានត្រឹមពោលពាក្យសុំទោសទាំងស្រក់ទឹកភ្នែក ព្រោះមិនទាន់មានវិធីដែលអាចរំដោះទឹកបាន។

យោងតាមសារព័ត៌មានក្នុងស្រុករបស់ថៃបានឲ្យដឹងថា ចាប់តាំងពីដើមខែវិច្ឆិកាមក កម្រិតទឹកនៅក្នុងទន្លេបានកើនឡើងកាន់តែខ្លាំងទៅៗ រហូតដល់ថ្ងៃទី១០ ខែវិច្ឆិកា ទឹកក៏ចាប់ផ្ដើមហូរបុកមកខ្លាំងក្លាដែលធ្វើមួយផ្នែកធំនៃខេត្តនេះ និងខេត្តអង្គថងដែលនៅជាប់នោះបានរងនូវការជន់លិចយ៉ាងឆាប់រហ័ស ហើយផលប៉ះពាល់មានកម្រិតធ្ងធ្ងរជាងឆ្នាំណាៗទាំងអស់។

ស្ថានភាពនេះ បានបង្ខំឲ្យពលរដ្ឋជាច្រើនគ្រួសារប្រញាប់ប្រញាលរុះរើសម្ភារៈ និងចាក់ចេញទៅរកទីទួលសុវត្ថិភាព ហើយជម្រើសតែមួយគត់របស់ពួកគេគឺធ្វើការចងតង់សម្រាកនៅតាមចិញ្ចើមផ្លូវ ព្រោះសូម្បីតែវត្តអារាម និងទីទួលប្រាសាទបុរាណក៏ត្រូវជន់លិចអស់ផងដែរ។ បើតាមរបាយការណ៍ដែលចេញផ្សាយថ្មីៗនេះបានបង្ហាញថា ស្ថានភាពទឹកមិនទំនងជានឹងស្រកទៅវិញក្នុងពេលឆាប់ៗនេះទេ ហើយមកទល់នឹងពេលនេះ វាបានបង្ហផលប៉ះពាល់ដល់ផ្ទះសម្បែងជិត ៦០ ០០០ខ្នង នៅក្នុង១១ស្រុក ជាពិសេសប្រាសាទបុរាណតែម្តង។

កាលពីសប្តាហ៍មុន ប្រាសាទបុរាណ Choeng Tha ដែលសាងសង់ក្នុងសម័យអាយុធ្យា និងត្រូវបានចុះបញ្ជីជាទីតាំងបុរាណវិទ្យា ត្រូវទឹកលិចជម្រៅមួយម៉ែត្រ ហើយឥឡូវនេះ ទឹកឡើងកាន់តែខ្លាំងព្រោះតែការទម្លាយទឹកចេញពីទំនប់ចៅប្រាយ៉ា ឈានដល់កម្រិត ២ ៩០០ម៉ែត្រគូបក្នុងមួយវិនាទី។

ដោយឃើញពីស្ថានភាពមិនស្រួលដូចនេះ រដ្ឋាភិបាលថៃដែលដឹកនាំដោយលោក អនុទីន ឆាន់ វិរៈគុល បានធ្វើដំណើរចុះសួរសុខទុក្ខ និងបានយកជំនួយមួយចំនួនដល់ពលរដ្ឋដោយផ្ទាល់។ លោកបានសុំទោសដល់ប្រជាជនដែលរងគ្រោះទាំងអស់ ហើយសន្យាថានឹងព្យាយាមដោះស្រាយរកផ្លូវរំដោះទឹកឲ្យបានឆាប់រហ័សបំផុត។

យ៉ាងណាក៏ដោយ បើតាមការព្យាករណ៍របស់អ្នកសង្កេតមើលកម្ពស់ទឹកបានបញ្ជាក់ថា ស្ថានភាពទឹកជំនន់នៅក្នុងខេត្តអាយុធ្យានឹងមិនអាចស្រកទៅវិញក្នុងពេលឆាប់ៗឡើយ ដោយសារតែភ្លៀងធ្លាក់ឥតឈប់មិនធ្លាប់មាន រួមផ្សុះជាមួយឥទ្ធិពលខ្យលព្យុះដែលបានបោកបក់ឆ្លងកាត់ប្រទេសថៃជាបន្តបន្ទាប់ និងកត្តាទីតាំងភូមិសាស្រ្តទាបដែលតែងរងការជន់លិចជារៀងរាល់ឆ្នាំ។ ជាមួយគ្នានេះ ពលរដ្ឋនៅខេត្តអយុធ្យា បានបន្ទោសទៅនាយកដ្ឋានធារាសាស្រ្តរាជ្យ ដែលបង្វែទឹកពីទំនប់ចៅប្រាយ៉ា ពីតំបន់ឧស្សាហកម្មផ្សេងៗមកកាន់តំបន់កសិកម្ម ដែលធ្វើឲ្យកើតជំនន់ធ្ងន់ធ្ងរហូរហៀរចូលពេញតំបន់ទំនាប និងតំបន់លំនៅឋានរបស់ពួកគេវិញ ៕

ប្រទេសថៃ ៖ នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោក Anutin Charnvirakul បានបដិសេធនឹងការណែនាំរបស់គណបក្សប្រជាជន ឬគណបក្សប្រឆាំង ដែលចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍កាលពីថ្ងៃទី១២ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៥ ឱ្យរដ្ឋាភិបាលថៃអនុវត្តការទូត ដោយទូរស័ព្ទជជែកជាមួយប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Donald Trump និងនាយករដ្ឋមន្ត្រីម៉ាឡេស៊ី លោក Anwar Ibrahim ជាបន្ទាន់អំពីការបញ្ចប់កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពដើម្បីទម្លាក់កំហុសលើកម្ពុជាបង្កប់មីនថ្មីបំពានកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាព និងស្នើឱ្យអាមេរិកបញ្ឈប់កិច្ចសហការកងទ័ពជាមួយកម្ពុជា ។

កាលពីថ្ងៃទី១២ ខែវិច្ឆិកា គណបក្សប្រជាជនបានណែនាំឱ្យរដ្ឋាភិបាលថៃអនុវត្តការទូតជាមួយអាមេរិក និងម៉ាឡេស៊ីជាបន្ទាន់ មុនពេលសម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា ទូរស័ព្ទទៅប្រធានាធិបតីអាមេរិក និងនាយករដ្ឋមន្ត្រីម៉ាឡេស៊ី ពីព្រោះការជជែកជាមួយមេដឹកនាំទាំង២រូប នឹងធ្វើឱ្យថៃមានប្រៀប ។ គណបក្សនេះណែនាំឱ្យរដ្ឋាភិបាលថៃប្រាប់មូលហេតុការបញ្ចប់កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពដើម្បីកុំឱ្យរងការស្ទីបន្ទោសពីអាមេរិក និងស្នើអាមេរិកបញ្ឈប់កិច្ចសហការកងទ័ពជាមួយកម្ពុជា រួមទាំងប្រាប់ពិភពលោកពីការប្រើប្រាស់កម្លាំងទ័ពរបស់ថៃនៅព្រំដែន គឺថៃប្រើប្រាស់សិទ្ធិការពារខ្លួន ។

លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី Anutin បានធ្វើដំណើរទៅខេត្តស្រីអយុធ្យាកាលពីថ្ងៃទី១២ ខែវិច្ឆិកា និងផ្តល់សម្ភាសន៍ជាមួយសារព័ត៌មានថា លោកបានឃើញគ្រាប់មីនចំនួន៤គ្រាប់ដោយផ្ទាល់ភ្នែកដែលត្រូវបង្កប់ក្នុងដីថៃ កងទ័ពថៃមិនបានបង្កប់មីនថ្មីទេ ។ នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃនិយាយបំភ្លៃថា គ្រាប់មីនទាំង៤គ្រាប់នេះត្រូវបានកម្ពុជាបង្កប់ក្រោយការចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពនៅទីក្រុងកូឡាឡាំពួរ ហេតុនេះ កិច្ចព្រមព្រៀងគ្មានប្រយោជន៍ឡើយ ។

គណបក្សប្រជាជនបានស្នើឱ្យលោកប្រញាប់ទូរស័ព្ទទៅជជែកជាមួយប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Trump និងនាយករដ្ឋមន្ត្រីម៉ាឡេស៊ី លោក Anwar ឱ្យបានមុនកម្ពុជា ដើម្បីឱ្យថៃមានប្រៀប និងបកស្រាយពីការបញ្ចប់កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាព ប៉ុន្តែលោកមិនទូរស័ព្ទទៅជជែកជាមួយមេដឹកនាំទាំង២រូបទេ លោកបានផ្តល់សម្ភាសន៍ជាមួយសារព័ត៌មានចំនួន៥លើកហើយ ។

គួរបញ្ជាក់ថា នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃមិនហ៊ានប្រឈមមុខជាមួយលោក Trump ទេ ក្រោយពីបានបំផ្លាញកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពជាមួយកម្ពុជា ដែលលោក Trump បានដាក់លក្ខខណ្ឌឱ្យប្រទេសទាំងពីរចុះហត្ថលេខានៅក្រៅកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ាន លើកទី៤៧ នៅទីក្រុងកូឡាឡាំពួរ ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី កាលពីថ្ងៃទី២៦ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ ។ លោក Anutin ប្រកាសថា ការបញ្ចប់កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពពុំចាំបាច់រាយការណ៍ប្រាប់ប្រទេសណាឡើយ ពីព្រោះថៃមានឯករាជ្យ និងអធិបតេយ្យភាពពេញលេញ ហើយលោកក៏មិនចាប់អារម្មណ៍នឹងលោក Trump ដំឡើងពន្ធទំនិញថៃក្នុងអត្រាខ្ពស់ដែរ ថៃនឹងរកទីផ្សារថ្មី ។

កាលពីថ្ងៃទី១១ ខែវិច្ឆិកា កន្លងមក មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់អាមេរិកម្នាក់បានប្រាប់សារព័ត៌មានពីលោក Trump ប្តេជ្ញាចិត្តបញ្ចប់ជម្លោះរវាងកម្ពុជា-ថៃ ហើយអាមេរិករំពឹងរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា-ថៃនឹងគោរពយ៉ាងពេញលេញនូវការអនុវត្តកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពដែលបានចុះហត្ថលេខារួមគ្នានាពេលថ្មីៗនេះ ។ អាមេរិកនៅតែរក្សាគៅលជំហររឹងមាំចង់ឃើញប្រទេសជិតខាងទាំងពីរទទួលបានសន្តិភាពយូរអង្វែង និងគោរពកិច្ចព្រមព្រៀងជាមួយគ្នា អាមេរិកបានប្រមូលព័ត៌មានបន្ថែមពីហេតុការណ៍កងទ័ពថៃជាន់មីននៅព្រំដែនដើម្បីជំរុញឱ្យកម្ពុជា-ថៃបន្តរក្សាស្ថិរភាព ៕