ប្រទេសជិតខាងកម្ពុជាធំៗទាំង២ គឺថៃ និងវៀតណាម កំពុងសម្រុកធ្វើទំនើបកម្មយោធារបស់ពួកគេ ខណៈម្នាក់ៗសម្រុកបញ្ជាទិញមីសុីលទំនើបៗជាច្រើន ពីប្រទេសមហាអំណាចយោធា។

ក្នុងនោះថៃ បានបញ្ជាទិញប្រព័ន្ធការពារដែនអាកាស Barak MX ដែលផលិតឡើងដោយប្រទេសសុីស្រាអែល ដោយការទិញដំបូងប្រហែល១០៧លានដុល្លារអាមេរិក។

Barak MX មានសមត្ថភាពហោះស្ទាក់ចាប់ និងបាញ់ទម្លាក់យន្តហោះ ដ្រូន ឧទ្ធម្ភាគចក្រ និងកាំជ្រួចផ្លោង ក្នុងរយៈចម្ងាយប្រមាណ១៥០គីឡូម៉ែត្រ។

ដោយឡែកវៀតណាមវិញ បានសម្ងំចរចាទិញមីសុីលល្បឿនលឿនជាសំលេង BRAHMOS  ពីប្រទេសឥណ្ឌា ដោយចំណាយប្រមាណជា៧០០លានដុល្លារ។

BRAHMOS ជាមីសុីលរយៈចម្ងាយឆ្ងាយ ដែលអាចបាញ់បានប្រមាណជាង៤៥០គីឡូម៉ែត្រ ក្នុងល្បឿនជាងសំលេងរហូតដល់ទៅ៣ដងឯណោះ។

មីសុីលនេះ សហការផលិតដោយឥណ្ឌា និងរុស្សុី ក្នុងគោលបំណងចម្បងបាញ់កម្ទេចនាវាចម្បាំង៕

បារាំង និងតួរគីយ៉េ បានឡើងកម្តៅដាក់គ្នា ក្រោយពីថ្មីៗនេះ ប្រទេសតួរគីយ៉េ មានបំណងចង់ឈ្លានពានដែនទឹកប្រទេសក្រិច នៅតាមបណ្តោយសមុទ្រមេឌីទែរ៉ាណេ (Mediterranean)។

ភាពតានតឹងរវាងប្រទេសទាំង២ នៅតែបន្តកើតជុំវិញបញ្ហាកោះ Aegean ដោយមួយភាគច្រើននៃកោះនេះគ្រប់គ្រងដោយក្រិច ខណៈតួរគីយ៉េ ទាមទារឱ្យក្រិចដកទាហានចេញ ដោយចាត់ទុកជាគំរាមកំហែង និងរំលោភ “សន្ធិសញ្ញាកោះ Aegean គ្មានកងទ័ព”។

ជាការឆ្លើយតបក្រិចអះអាងថា៖” ខ្លួនមានសិទ្ធពេញលេញ ក្នុងការដែនអធិបេតយ្យភាពរបស់ខ្លួន ព្រោះតួរគីយ៉េក៏បានដាក់ពង្រាយកងទ័ពតាមបណ្តោយសមុទ្រក្បែរដែនទឹករបស់ខ្លួនផងដែរ។

ជុំវិញបញ្ហានេះ ប្រធានាធិបតីបារាំងលោក អេម៉ានុយអែល ម៉ាក្រុង (Emmanuel Macro) បានប្រកាស់ត្រៀមចូលខ្លួនជួយក្រិចជានិច្ច បើសិនជាតួរគីយ៉េ ហ៊ានធ្វើសកម្មភាពយោធាណាមួយ។

ផ្អែកលើកិច្ចព្រមព្រៀងការពារជាតិឆ្នាំ២០២១ បារាំងប្តេជ្ញាផ្តល់ជំនួយយោធាដល់ក្រិក ប្រសិនបើប្រទេសនេះប្រឈមមុខនឹងការវាយប្រហារដោយប្រដាប់អាវុធលើទឹកដីរបស់ខ្លួន ពីសំណាកប្រទេសតួរគីយ៉េ៕

លោកប្រធានសមាគមភោជនីយដ្ឋាន និងជាទីប្រឹក្សាសមាគមសណ្ឋាគារថៃបានលើកឡើងថា វិស័យសណ្ឋាគារ និងភោជនីយដ្ឋានខ្នាតតូចៗនៅទូទាំងប្រទេសថៃ កំពុងតែប្រឈមមុខនឹងវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរមិនធ្លាប់ជួបប្រទះនាពេលកន្លងមកឡើយ ។

តាមរយៈសារព័ត៌មានថៃ TNN Wealth លោក សុរ៉ាថេប រ៉ូតផុតចាណារ៉ាត់ ប្រធានសមាគមភោជនីយដ្ឋាន បានបង្ហាញពីមូលហេតុចម្បងៗដែលនឹងជំរុញឱ្យភោជនីយដ្ឋានខ្នាតតូចថៃប្រឈមនឹងការបិទទ្វាររហូតដល់៥០% គឺដោយសារតែការចំណាយរបស់ពលរដ្ឋបានធ្លាក់ចុះ, ភ្ញៀវទេសចរបរទេសធ្លាក់ចុះរហូត១៨% ដែលកត្តានេះធ្វើឱ្យភោជនីយដ្ឋានជាច្រើនមិនអាចទ្រទ្រង់នឹងការចំណាយដើមទុន ហើយនិងចំណាយលើប្រាក់ខែបុគ្គលិកបានឡើយ ។ ជាបណ្តោះអាសន្ន ម្ចាស់ភោជនីយដ្ឋាននានាព្យាយាមរកវិធីការពារភោជនីយដ្ឋានរបស់ខ្លួនកុំឱ្យដួលរលំ ដោយមិនជ្រើសរើសបុគ្គលិកថ្មី, បញ្ឈប់បុគ្គលិកធ្វើការពេញម៉ោង និងងាកទៅជួលបុគ្គលិកធ្វើការក្រៅម៉ោង (Part time) ដែលជាសិស្ស-និស្សិតមកជំនួសវិញ ដើម្បីកាត់បន្ថយការចំណាយដើមទុន ។

គិតត្រឹមពាក់កណ្តាលខែឧសភានេះ ពលរដ្ឋថៃដែលធ្វើការក្នុងភោជនីយដ្ឋានតូចៗ បានបាត់បង់ការងារចំនួន៤ម៉ឺននាក់ក្នុង១ខែរួចទៅហើយ ។ ប្រសិនបើវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចបន្តអូសបន្លាយហួសពីឧសភា នឹងធ្វើឱ្យចំនួនអ្នកបាត់បង់ការងារកើនឡើងកាន់តែច្រើន ស្មើរហូតដល់៥ម៉ឺននាក់ក្នុង១ខែ ដោយសារការបិទទ្វាររបស់ភោជនីយដ្ឋានជាបន្តបន្ទាប់ ។

បើទោះជាភោជនីយដ្ឋានមិនដំឡើងថ្លៃម្ហូបអាហារព្រោះតែខ្លាចបាត់បង់អតិថិជន ក៏នៅតែគ្មានអ្នកចូលដដែល ពីព្រោះមនុស្សជាច្រើនបានកាត់បន្ថយចំណាយ ហើយការចំណាយរបស់ភោជនីយដ្ឋានលើថ្លៃថាមពលកើនឡើងខ្ពស់, ចំណាយលើការដឹកជញ្ជូន, បន្លែបង្ការ ត្រីសាច់ និងសម្ភារៈវេចខ្ចប់ផ្លាស្ទិក ដែលធ្វើឱ្យប្រាក់ចំណេញធ្លាក់ចុះ ចាប់ពី១៥% ទៅ២៥% ។

លោកបានបញ្ជាក់ថា នៅឆ្នាំ២០២៦ ពលរដ្ឋថៃភាគច្រើនបានបាត់បង់ប្រាក់ចំណូលនាំឱ្យពួកគេកាត់បន្ថយការបរិភោគអាហារនៅខាងក្រៅផ្ទះ ដោយសារបំណុលគ្រួសារកើនឡើង, បាត់បង់ការងារប្រចាំខែបន្ទាប់ពីបិទរោងចក្រ, តម្លៃថាមពលកើនឡើងព្រោះសង្គ្រាមនៅមជ្ឈិមបូព៌ា រីឯពលរដ្ឋថៃនៅព្រំដែនជាប់កម្ពុជា បាត់បង់ចំណូលដោយសារការបិទព្រំដែន ៕

បន្ទាប់ពីកូរ៉េខាងត្បូងលែងត្រូវការ ថៃក៏សុំអ៊ីស្រាអែលជួយទទួលយកពលកររបស់ខ្លួនទៅធ្វើការផ្នែកកសិកម្ម បើទោះជាត្រូវប្រឈមនឹងគ្រោះថ្នា.ក់ដោយសារសង្គ្រា.មមជ្ឈិមបូព៌ាក្តី! កាលពីថ្ងៃទី១៥ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការងារថៃបានស្នើទៅកាន់ឯកអគ្គរដ្ឋទូតអ៊ីស្រាអែលប្រចាំប្រទេសថៃដើម្បីបញ្ជូនពលករថៃទៅធ្វើការ ដោយសារនៅទីនោះទទួលបានប្រាក់ឈ្នួលខ្ពស់ ខណៈឯកអគ្គរដ្ឋទូតអ៊ីស្រាអែលនឹងពិចារណាសិន ពីព្រោះពលករថៃមានប្រវត្តិមិនល្អ ត្រូវបានកូរ៉េខាងត្បូងដាក់ក្នុងបញ្ជីខ្មៅ (Blacklist) ។

រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការងារថៃ លោក Julapun Amornvivat កាលពីថ្ងៃទី១៥ ខែឧសភា បានជួបឯកអគ្គរដ្ឋទូតអ៊ីស្រាអែលប្រចាំប្រទេសថៃ លោកស្រី Alona Fisher-Kamm និងស្នើសុំជួយទទួលយកពលករថៃទៅធ្វើការផ្នែកកសិកម្មនៅអ៊ីស្រាអែល បន្ទាប់ពីកូរ៉េខាងត្បូងដាក់ពលករថៃ៤ខេត្តក្នុងបញ្ជីខ្មៅ ដោយសារលួ.ចរត់ចេញពីកន្លែងការងារ និងមិនគោរពកិច្ចសន្យាការងារជាមួយនិយោជក ។ លោកក៏ស្នើសុំរដ្ឋាភិបាលអ៊ីស្រាអែលជួយធានាសុវត្ថិភាពដល់ពលករថៃផងដែរពេលមានអាសន្នកើតឡើង ដូចជា ៖ ការវាយប្រ.ហារ ។

ការស្នើសុំបញ្ជូនពលករថៃទៅធ្វើការនៅអ៊ីស្រាអែល គឺក្នុងអំឡុងពេលឯកអគ្គរដ្ឋទូតអ៊ីស្រាអែលប្រចាំប្រទេសថៃ លោកស្រី Alona ចូលជួបរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការងារថៃ លោក Julapun ដើម្បីអបអរលោកទើបឡើងកាន់តំណែង ។

រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការងារ លោក Julapun សង្ឃឹមថា អ៊ីស្រាអែលនឹងយល់ព្រមតាមការសំណើនេះនៅឆ្នាំ២០២៦ ដោយក្រសួងការងារថៃបានកំណត់គោលដៅបញ្ជូនពលករទៅធ្វើការនៅប្រទេសផ្សេងៗលើពិភពលោក (រួមទាំងបញ្ជូនទៅអ៊ីស្រាអែល) ស្មើនឹង១សែន ៣ម៉ឺននាក់ ។ នេះជាឱកាសដ៏សំខាន់ដែលលោកបានជួបឯកអគ្គរដ្ឋទូតអ៊ីស្រាអែលប្រចាំប្រទេសថៃ ដើម្បីបង្កើនទំនាក់ទំនងផ្នែកពលករជាមួយអ៊ីស្រាអែលឱ្យកាន់តែជិតស្និទ្ធ និងផលប្រយោជន៍របស់ប្រទេសទាំងពីរ ។

អ៊ីស្រាអែល គឺជាប្រទេសដ៏មានសក្តានុពលសម្រាប់ការបញ្ជូនពលករថៃទៅធ្វើការ ដោយរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការងារថៃសន្យាថា នឹងបញ្ជូនពលករណាដែលមានជំនាញតាមតម្រូវការទីផ្សារការងារនៅទីនោះ ។ លោកក៏បានស្នើសុំរដ្ឋាភិបាលអ៊ីស្រាអែលជួយធានាសុវត្ថិភាពដល់ពលករថៃពេលបំពេញការងារនៅទីនោះក្នុងករណីអាសន្ន ដូចជា ៖ ត្រូវរកកន្លែងលាក់ខ្លួនឱ្យពលករថៃពេលមានការវាយប្រហារ ប្រសិនបើកើតហេតុការណ៍ធ្ងន់ធ្ងរ គឺសុំឱ្យអ៊ីស្រាអែលទំនាក់ទំនងមកកាន់មន្ត្រីថៃជាបន្ទាន់ ។

គួរបញ្ជាក់ថា ពលករថៃនៅប្រទេសអ៊ីស្រាអែល ភាគច្រើនធ្វើការងារផ្នែកកសិកម្ម សំណង់ និងសេវាកម្ម ទទួលបានប្រាក់ឈ្នួលខ្ពស់រហូតដល់ជាង១,៨០០ដុល្លារក្នុង១ខែ ប៉ុន្តែត្រូវប្រឈមនឹងបញ្ហាអសន្តិសុខ គ្មានសុវត្ថិភាព ដោយសារជម្លោះនៅតំបន់មជ្ឈិមបូព៌ា ។ បើទោះជាមានគ្រោះថ្នាក់ក្តី ក៏ឱកាសការងារនៅអ៊ីស្រាអែលនៅតែមានការទាក់ទាញខ្លាំងសម្រាប់ពលករថៃ ។

កាលពីថ្ងៃទី១២ ខែឧសភា កូរ៉េខាងត្បូងបានផ្អាកការនាំចូលកម្លាំងពលកម្ម និងដាក់ក្នុងបញ្ជីខ្មៅ (Blacklist) ចំពោះពលករថៃមកពី៤ខេត្ត រួមមាន ៖ ខេត្តឧត្តរថានី, ខនកែន, ជ័យភូមិ និងមហាសារ៉ាខាម ដែលធ្វើការផ្នែកកសិកម្ម និងនេសាទតាមរដូវ រយៈពេល១ឆ្នាំពេញ (ចាប់ពីថ្ងៃទី១ ខែមករា ដល់ថ្ងៃទី៣១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៦) ដោយសារពលករថៃធ្វើការក្រោមទិដ្ឋាការ E-8 (Visa E-8) លួ.ចរត់ចេញពីកន្លែងការងារ និងបោះបង់ចោលកិច្ចសន្យាការងារជាមួយនិយោជក ។

សកម្មភាពមិនល្អទាំងនេះ ធ្វើឱ្យកូរ៉េខាងត្បូងបាត់បង់ទំនុកចិត្តលើពលករថៃទាំងអស់ ធ្វើឱ្យពលករថៃនឹងបាត់បង់ឱកាសទៅធ្វើការនៅកូរ៉េខាងត្បូង ទើបរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការងារថៃប្រញាប់ប្រញាល់ស្នើសុំអ៊ីស្រាអែលជួយទទួលយកពលកររបស់ខ្លួនទៅធ្វើការផ្នែកកសិកម្មដើម្បីឱ្យមានប្រាក់ចំណូលផ្គត់ផ្គង់គ្រួសារ ពីព្រោះបច្ចុប្បន្ន ពលរដ្ឋថៃក្នុងស្រុកបាត់បង់ការងារកាន់តែច្រើនដោយសារសេដ្ឋកិច្ចថៃដាំក្បាលចុះ ៕

បន្ទាប់ពីកូរ៉េខាងត្បូងលែងត្រូវការ ថៃក៏សុំអ៊ីស្រាអែលជួយទទួលយកពលកររបស់ខ្លួនទៅធ្វើការផ្នែកកសិកម្ម បើទោះជាត្រូវប្រឈមនឹងគ្រោះថ្នា.ក់ដោយសារសង្គ្រា.មមជ្ឈិមបូព៌ាក្តី! កាលពីថ្ងៃទី១៥ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការងារថៃបានស្នើទៅកាន់ឯកអគ្គរដ្ឋទូតអ៊ីស្រាអែលប្រចាំប្រទេសថៃដើម្បីបញ្ជូនពលករថៃទៅធ្វើការ ដោយសារនៅទីនោះទទួលបានប្រាក់ឈ្នួលខ្ពស់ ខណៈឯកអគ្គរដ្ឋទូតអ៊ីស្រាអែលនឹងពិចារណាសិន ពីព្រោះពលករថៃមានប្រវត្តិមិនល្អ ត្រូវបានកូរ៉េខាងត្បូងដាក់ក្នុងបញ្ជីខ្មៅ (Blacklist) ។

រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការងារថៃ លោក Julapun Amornvivat កាលពីថ្ងៃទី១៥ ខែឧសភា បានជួបឯកអគ្គរដ្ឋទូតអ៊ីស្រាអែលប្រចាំប្រទេសថៃ លោកស្រី Alona Fisher-Kamm និងស្នើសុំជួយទទួលយកពលករថៃទៅធ្វើការផ្នែកកសិកម្មនៅអ៊ីស្រាអែល បន្ទាប់ពីកូរ៉េខាងត្បូងដាក់ពលករថៃ៤ខេត្តក្នុងបញ្ជីខ្មៅ ដោយសារលួ.ចរត់ចេញពីកន្លែងការងារ និងមិនគោរពកិច្ចសន្យាការងារជាមួយនិយោជក ។ លោកក៏ស្នើសុំរដ្ឋាភិបាលអ៊ីស្រាអែលជួយធានាសុវត្ថិភាពដល់ពលករថៃផងដែរពេលមានអាសន្នកើតឡើង ដូចជា ៖ ការវាយប្រ.ហារ ។

ការស្នើសុំបញ្ជូនពលករថៃទៅធ្វើការនៅអ៊ីស្រាអែល គឺក្នុងអំឡុងពេលឯកអគ្គរដ្ឋទូតអ៊ីស្រាអែលប្រចាំប្រទេសថៃ លោកស្រី Alona ចូលជួបរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការងារថៃ លោក Julapun ដើម្បីអបអរលោកទើបឡើងកាន់តំណែង ។

រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការងារ លោក Julapun សង្ឃឹមថា អ៊ីស្រាអែលនឹងយល់ព្រមតាមការសំណើនេះនៅឆ្នាំ២០២៦ ដោយក្រសួងការងារថៃបានកំណត់គោលដៅបញ្ជូនពលករទៅធ្វើការនៅប្រទេសផ្សេងៗលើពិភពលោក (រួមទាំងបញ្ជូនទៅអ៊ីស្រាអែល) ស្មើនឹង១សែន ៣ម៉ឺននាក់ ។ នេះជាឱកាសដ៏សំខាន់ដែលលោកបានជួបឯកអគ្គរដ្ឋទូតអ៊ីស្រាអែលប្រចាំប្រទេសថៃ ដើម្បីបង្កើនទំនាក់ទំនងផ្នែកពលករជាមួយអ៊ីស្រាអែលឱ្យកាន់តែជិតស្និទ្ធ និងផលប្រយោជន៍របស់ប្រទេសទាំងពីរ ។

អ៊ីស្រាអែល គឺជាប្រទេសដ៏មានសក្តានុពលសម្រាប់ការបញ្ជូនពលករថៃទៅធ្វើការ ដោយរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការងារថៃសន្យាថា នឹងបញ្ជូនពលករណាដែលមានជំនាញតាមតម្រូវការទីផ្សារការងារនៅទីនោះ ។ លោកក៏បានស្នើសុំរដ្ឋាភិបាលអ៊ីស្រាអែលជួយធានាសុវត្ថិភាពដល់ពលករថៃពេលបំពេញការងារនៅទីនោះក្នុងករណីអាសន្ន ដូចជា ៖ ត្រូវរកកន្លែងលាក់ខ្លួនឱ្យពលករថៃពេលមានការវាយប្រហារ ប្រសិនបើកើតហេតុការណ៍ធ្ងន់ធ្ងរ គឺសុំឱ្យអ៊ីស្រាអែលទំនាក់ទំនងមកកាន់មន្ត្រីថៃជាបន្ទាន់ ។

គួរបញ្ជាក់ថា ពលករថៃនៅប្រទេសអ៊ីស្រាអែល ភាគច្រើនធ្វើការងារផ្នែកកសិកម្ម សំណង់ និងសេវាកម្ម ទទួលបានប្រាក់ឈ្នួលខ្ពស់រហូតដល់ជាង១,៨០០ដុល្លារក្នុង១ខែ ប៉ុន្តែត្រូវប្រឈមនឹងបញ្ហាអសន្តិសុខ គ្មានសុវត្ថិភាព ដោយសារជម្លោះនៅតំបន់មជ្ឈិមបូព៌ា ។ បើទោះជាមានគ្រោះថ្នាក់ក្តី ក៏ឱកាសការងារនៅអ៊ីស្រាអែលនៅតែមានការទាក់ទាញខ្លាំងសម្រាប់ពលករថៃ ។

កាលពីថ្ងៃទី១២ ខែឧសភា កូរ៉េខាងត្បូងបានផ្អាកការនាំចូលកម្លាំងពលកម្ម និងដាក់ក្នុងបញ្ជីខ្មៅ (Blacklist) ចំពោះពលករថៃមកពី៤ខេត្ត រួមមាន ៖ ខេត្តឧត្តរថានី, ខនកែន, ជ័យភូមិ និងមហាសារ៉ាខាម ដែលធ្វើការផ្នែកកសិកម្ម និងនេសាទតាមរដូវ រយៈពេល១ឆ្នាំពេញ (ចាប់ពីថ្ងៃទី១ ខែមករា ដល់ថ្ងៃទី៣១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៦) ដោយសារពលករថៃធ្វើការក្រោមទិដ្ឋាការ E-8 (Visa E-8) លួ.ចរត់ចេញពីកន្លែងការងារ និងបោះបង់ចោលកិច្ចសន្យាការងារជាមួយនិយោជក ។

សកម្មភាពមិនល្អទាំងនេះ ធ្វើឱ្យកូរ៉េខាងត្បូងបាត់បង់ទំនុកចិត្តលើពលករថៃទាំងអស់ ធ្វើឱ្យពលករថៃនឹងបាត់បង់ឱកាសទៅធ្វើការនៅកូរ៉េខាងត្បូង ទើបរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការងារថៃប្រញាប់ប្រញាល់ស្នើសុំអ៊ីស្រាអែលជួយទទួលយកពលកររបស់ខ្លួនទៅធ្វើការផ្នែកកសិកម្មដើម្បីឱ្យមានប្រាក់ចំណូលផ្គត់ផ្គង់គ្រួសារ ពីព្រោះបច្ចុប្បន្ន ពលរដ្ឋថៃក្នុងស្រុកបាត់បង់ការងារកាន់តែច្រើនដោយសារសេដ្ឋកិច្ចថៃដាំក្បាលចុះ ៕

ដល់ម្លឹងពេកមិនដឹងគួរនិយាយថាម៉េច! បើទោះជាបានដឹងហើយថាកម្ពុជាមិននិយាយចរចាជាមួយថៃតែពីរនាក់ ក៏រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសថៃនៅតែចចេសតវ៉ា ដោយសង្កត់ធ្ងន់ថា ថៃនិងកម្ពុជា ដាច់ខាតត្រូវតែមានការពិភាក្សាទ្វេភាគីដើម្បីកំណត់ទិសដៅរួមគ្នា មុននឹងឈានទៅដល់ការប្រើប្រាស់យន្តការនៃអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីច្បាប់សមុទ្រ UNCLOS។

ថ្លែងបន្ទាប់ពីការប្រកាសរបស់ប្រមុខរដ្ឋស្តីទីកម្ពុជា សម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន ដែលជំរុញឲ្យរាជរដ្ឋាភិបាលកុំបើការចរចាទ្វេភាគីជាមួយថៃលើបញ្ហាព្រំដែនសមុទ្រ លោក Sihasak Phuangketkeow ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី និងជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសថៃ នៅថ្ងៃទី ១៥ ឧសភា ឆ្នាំ ២០២៦ បានលើកឡើងយ៉ាងដូច្នេះថា៖ មុននឹងកម្ពុជា ឈានទៅដល់ការប្រើយន្តការច្បាប់សមុទ្រ (UNCLOS) ឆ្នាំ១៩៨២ ភាគីកម្ពុជា ត្រូវតែនិយាយគ្នាទ្វេភាគីជាមួយនឹងប្រទេសថៃឱ្យអស់ពីលទ្ធភាពជាមុនសិន។

លោកបញ្ជាក់ថា «យន្តការច្បាប់សមុទ្រឆ្នាំ១៩៨២ មានទាំងការសម្របសម្រួលបែបស្ម័គ្រចិត្ត និងបែបចាប់បង្ខំ ដូច្នេះប្រសិនបើភាគីកម្ពុជាចង់ប្រើប្រាស់យន្តការនេះដើម្បីចាប់បង្ខំថៃឱ្យដោះស្រាយបញ្ហា ប្រទេសថៃទាមទារឲ្យមានការចរចាទ្វេភាគីជាមួយគ្នាជាមុនសិន មុននឹងឈានដល់ការប្រើប្រាស់យន្តការអន្តរជាតិរួមគ្នា»។

ស្របពេលជាមួយគ្នានេះ លោក Sihasak ក៏បានបដិសេធផងដែរនូវព័ត៌មាននៅលើប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយដែលចុះផ្សាយថា ថៃយល់ព្រមប្រើប្រាស់កិច្ចព្រមព្រៀង UNCLOS ក្នុងការសម្របសម្រួលទំនាស់ភ្លាមៗ ដោយលោកបានបញ្ជាក់ថា វាជាការប្រញាប់ប្រញាល់សន្និដ្ឋានរបស់ភាគីកម្ពុជាតែម្ខាង មិនទាន់មានការយល់ព្រមពីថៃនោះឡើយ។

សូមជម្រាបថា មុននឹងឈានមកដល់ការជជែកដេញដោលពាក់ព័ន្ធនឹងច្បាប់សមុទ្រ UNCLOS រដ្ឋាភិបាលថៃបានសម្រេចចិត្ត ប្រកាសលុបចោលអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នាឆ្នាំ ២០០១ (MOU 44) ជុំវិញតំបន់ទាមទារត្រួតគ្នានៅលើសមុទ្រជាឯកតោភាគី។ ការលុបចោលនេះបានធ្វើឱ្យកម្ពុជាត្រូវស្វែងរកយន្តការថ្មី (គឺ UNCLOS) ដែលពីដំបូងភាគីថៃក៏បង្ហាញការយល់ស្រប ប៉ុន្តែក្រោយមកបែរជាក្រឡាស់សម្ដីចង់ងាកមកប្រើយន្តការទ្វេភាគី ដែលដូចទៅនឹងយន្តការចាស់ដែលភាគីថៃខ្លួនឯងទើបលុបចោលទៅវិញ។

អ្វីដែលសំខាន់គឺការបញ្ជាក់របស់រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសថៃ ផ្ទុយស្រឡះពីគោលជំហររបស់នាយករដ្ឋមន្រ្តី អនុទីន ដែលទើបប្រកាសកាលពីប៉ុន្មានថ្ងៃមុនយ៉ាងច្បាស់ថា៖ ប្រទេសថៃ នឹងលែងចរចាទ្វេភាគីជាមួយនឹងកម្ពុជាបន្តទៀតហើយ ដោយជំហរម៉ឺងម៉ាត់របស់ថៃ គឺនឹងដឹកដៃកម្ពុជាឆ្ពោះទៅរកប្រើប្រាស់យន្តការច្បាប់សមុទ្រអន្តរជាតិ (UNCLOS) ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាព្រំដែនសមុទ្ររួមគ្នាតែម្ដង»។ តើការប្រកាសខាងលើទាំងពីរនេះ មួយណាជាចេតនាពិតរបស់ថៃ?