ប្រទេសឥណ្ឌា ៖ នៅថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣ សារព័ត៌មាន AFP បានចុះផ្សាយថា មានព័ត៌មានចចាមអារ៉ាមជាច្រើនពាក់ព័ន្ធនឹងផែនការរបស់ឥណ្ឌាថា នឹងប្តូរឈ្មោះប្រទេសជាផ្លូវការពី «India» ទៅជា «Bharat» ។ រដ្ឋាភិបាលរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រីឥណ្ឌា លោក Narendra Modi នឹងព្យាយាមលុបបំបាត់និមិត្តសញ្ញានៅសល់ពីការគ្រប់គ្រងរបស់អាណានិគមអង់គ្លេសឱ្យអស់ពីស្ថាប័ននយោបាយ និងសៀវភៅប្រវត្តិសាស្ត្រឥណ្ឌា ព្រមទាំងផ្លាស់ប្តូរឈ្មោះប្រទេសផងដែរ ។

នាយករដ្ឋមន្ត្រីឥណ្ឌា លោក Narendra Modi បានហៅឈ្មោះប្រទេសឥណ្ឌា «India» ថា «Bharat» ដែលពាក្យនេះមានដើមកំណើតពីព្រះគម្ពីរហិណ្ឌូបុរាណសរសេរជាភាសាសំស្ក្រឹត និងជាឈ្មោះមួយក្នុងចំណោមឈ្មោះជាផ្លូវការចំនួន២ ក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញរបស់ប្រទេស ។ មុននេះ សមាជិកគណបក្សជាតិនិយមហិណ្ឌូរបស់រដ្ឋាភិបាលលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីឥណ្ឌា ធ្លាប់បានប្រឆាំងនឹងការប្រើឈ្មោះដែលពិភពលោកស្គាល់ថា «India» ដែលមានប្រភពពីប្រទេសលោកខាងលិច និងបង្កើតឈ្មោះនេះឡើងក្នុងអំឡុងការគ្រប់គ្រងរបស់អង់គ្លេស ។

នៅខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣ ប្រទេសឥណ្ឌានឹងធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះកិច្ចប្រជុំកំពូលមេដឹកនាំពិភពលោក G20 និងមានពិធីជប់លៀងពេលល្ងាចនៅចុងកម្មវិធី ហើយគេសង្កេតឃើញថា នៅលើលិខិតអញ្ជើញភ្ញៀវបានសរសេរថា «ប្រធានាធិបតីប្រទេស Bharat» នឹងធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះ ។ ជាធម្មតា ត្រូវសរសេរពាក្យថា «ប្រធានាធិបតីប្រទេស India» ហើយពាក្យថា «Bharat» គឺជាឈ្មោះរបស់ប្រទេសឥណ្ឌាជាភាសាហិណ្ឌូ ហើយវាជាឈ្មោះផ្លូវការមួយទៀតដែលចែងក្នុងមាត្រា១ នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញ ។

ពាក្យចចាមអារ៉ាមអំពីការប្តូរឈ្មោះប្រទេសឥណ្ឌា បានធ្វើឱ្យសមាជិកសភាតំណាងរាស្ត្រមកពីបក្សប្រឆាំងរិះគន់ ខណៈស្ថាប័នផ្សេងទៀតយល់ស្រប និងជំទាស់លាយឡំគ្នា ។ អស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំមកហើយដែលរដ្ឋាភិបាលឥណ្ឌាចាប់ផ្តើមប្តូរឈ្មោះផ្លូវ និងទីក្រុង ដែលបានប្រើប្រាស់ឈ្មោះនេះតាំងពីសម័យអាណានិគមអង់គ្លេស ។ ក្រៅពីនេះ រដ្ឋាភិបាលដឹកនាំដោយលោក Narendra Modi បានលុបឈ្មោះខាងសាសនាឥស្លាមចេញពីទីកន្លែងជាច្រើន ដែលបានប្រើប្រាស់ឈ្មោះទាំងនេះតាំងពីសម័យអាណាចក្រ Mughal (គឺមុនពេលការគ្រប់គ្រងរបស់អង់គ្លេស) ដើម្បីរក្សាអំណាចកំពូលរបស់សាសនាហិណ្ឌូ ដែលពលរដ្ឋឥណ្ឌាភាគច្រើនគោរព ។

ទោះយ៉ាងណា រហូតដល់បច្ចុប្បន្ន មិនទាន់មានការបញ្ជាក់ច្បាស់លាស់ពីមន្ត្រីឥណ្ឌានៅឡើយទេ ខណៈគេហទំព័ររបស់រដ្ឋាភិបាលនៅតែប្រើប្រាស់ពាក្យថា «India» តាមធម្មតា ។ ភាគីជាច្រើននឹងតាមដានពីកិច្ចប្រជុំសភាពិសេស ដែលធ្វើឡើងចាប់ពីថ្ងៃទី១៨-២២ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣ ថា តើនឹងមានការពិភាក្សារឿងប្តូរឈ្មោះប្រទេសឥណ្ឌាដែរឬទេ ? ប្រភព ៖ Thai post

ប្រទេសចិន ៖ ប្រទេសចិនបានជម្លៀសពលរដ្ឋជាង១១ម៉ឺន៤ពាន់នាក់គេចពីខ្យល់ព្យុះទីហ្វុងឈ្មោះ «Haikui» ដែលបោកបក់មកលើតំបន់ឆ្នេរសមុទ្រ ។ ខ្យល់ព្យុះនេះបានវាយប្រហារនៅតំបន់ភាគខាងត្បូងប្រទេសចិន កាលពីថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣ ហើយធ្វើឱ្យអាជ្ញាធរចិនត្រូវជម្លៀសពលរដ្ឋជាច្រើននាក់ចេញពីតំបន់រងគ្រោះ ។

មជ្ឈមណ្ឌលឧតុនិយមចិនប្រកាសថា ខ្យល់ព្យុះឈ្មោះ «Haikui» បានបោកបក់មកកាន់ឆ្នេរសមុទ្រខេត្តហ្វូជៀន ដែលស្ថិតនៅភាគខាងត្បូងប្រទេសចិន កាលពីថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣ ។ កាលពីពេលកន្លងមក ខ្យល់ព្យុះនេះបានបោកបក់មកលើតៃវ៉ាន់អស់រយៈពេល២ថ្ងៃ ដែលបណ្តាលឱ្យមានអ្នករងរបួសជាង៤០នាក់ ។

មុនពេលមានខ្យល់ព្យុះវាយប្រហារ ទីក្រុងហ្វូចូវ ខេត្តហ្វូជៀន ក៏បានទទួលរងគ្រោះដោយសារខ្យល់ព្យុះទីហ្វុងផងដែរ ហើយអាជ្ញាធរប្រចាំទីក្រុងបានបញ្ជាឱ្យបិទសាលារៀន និងបិទការផ្តល់សេវាកម្មនៅតាមកន្លែងទេសចរណ៍នានា បន្ទាប់មក អាជ្ញាធរបានជូនដំណឹងអំពីភ្លៀងធ្លាក់ខ្លាំងនៅតំបន់ជាច្រើនទៀត ។ ជាមួយគ្នានេះ គេរាយការណ៍ថា អាជ្ញាធរបានជម្លៀសពលរដ្ឋជាង១១ម៉ឺន៤ពាន់នាក់ចេញពីតំបន់រងគ្រោះទៀតផង ។

ចំណែកយន្តហោះជាច្រើនគ្រឿងនៅអាកាសយានដ្ឋានទីក្រុងហ្វូចូវ និងទីក្រុងក្វានចូវ ត្រូវបានលុបចោលការហោះហើរ ដូចគ្នានឹងសេវាកម្មដឹកជញ្ជូនតាមនាវាផ្សេងៗ ។ ទោះយ៉ាងណា ខ្យល់ព្យុះ «Haikui» បានថមថយកម្លាំងនៅពេលវាបក់មកលើឆ្នេរសមុទ្រប្រទេសចិន ។ បច្ចុប្បន្ន ខ្យល់ព្យុះនេះបានបក់សំដៅទៅកាន់ខេត្តក្វាងទុង ដែលស្ថិតនៅភាគខាងត្បូងប្រទេសចិន ហើយគេសង្ឃឹមថា ខ្យល់ព្យុះនេះនឹងថមថយកម្លាំងជាបន្តបន្ទាប់ ៕ ប្រភព ៖ Mono News

រដ្ឋធានីប៊ែរឡាំង៖ ចាប់តាំងពីសង្គ្រាមរបស់រុស្ស៊ី បានផ្ទុះឡើង នៅលើទឹកដីរបស់អ៊ុយក្រែន កាលពីថ្ងៃទី២៤ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២២ រហូតមក បណ្ដាប្រទេសនានា នៅលើពិភពលោក បាន និង កំពុងតែបង្កើននូវការចំណាយយ៉ាងច្រើន លើវិស័យការពារជាតិ ហើយស្របគ្នានេះដែរ ក្រុមហ៊ុនផលិតគ្រឿងសព្វាវុធរបស់អាល្លឺម៉ង់ ក៏បានបង្កើននូវការផលិតប្រព័ន្ធការពារដែនអាកាសយ៉ាងច្រើនបន្ថែមទៀត សម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់ទីផ្សារ និង ការពារជាតិរបស់ខ្លួន។

សារព័ត៌មាន Al Jazeera បានចេញផ្សាយ កាលពីថ្ងៃអង្គារ ទី៥ ខែកញ្ញា ថា លោក ហារ៉លដ៍ ប៊ូសឆែក (Harald Buschek) ប្រធានមន្រ្ដីកម្មវិធីរបស់ក្រុមហ៊ុន Diehl Defence បានបញ្ជាក់ ថា ក្រុមហ៊ុនផលិតគ្រឿងសព្វាវុធអាល្លឺម៉ង់ Diehl Defence (ឌៀលដេហ្វែនស៍) មានផែនការយ៉ាងសំខាន់ ត្រូវតែបង្កើនការផលិតប្រព័ន្ធការពារដែនអាកាសរបស់ខ្លួន ប្រភេទ អារីសធី (IRIS-T) ដោយសារតែតម្រូវការកើនឡើង នៅក្នុងអំឡុងសង្គ្រាមរបស់រុស្ស៊ី នៅលើទឹកដីរបស់អ៊ុយក្រែន។

លោក ហារ៉លដ៍ ប៊ូសឆែក ប្រធានមន្រ្ដីកម្មវិធីរបស់ក្រុមហ៊ុន Diehl Defence បានប្រាប់ដល់ក្រុមអ្នករាយការណ៍ព័ត៌មាន ថា នៅឆ្នាំ២០២៥ ក្រុមហ៊ុន គ្រោងនឹងសាងសង់ប្រព័ន្ធការពារដែនអាកាសយ៉ាងតិច ចំនួន៨គ្រឿង ដែលកើនឡើង ចន្លោះពី៣ទៅ៤ប្រព័ន្ធការពារ នៅឆ្នាំនេះ។ រីឯការផលិតមីស៊ីល ក៏នឹងកើនឡើង ចំនួន៣ដង នៅឆ្នាំនេះ ហើយនឹងកើនឡើងទ្វេដង នៅឆ្នាំក្រោយ ជាមួយនឹងទិន្នផលមីស៊ីល ចន្លោះពីប្រហែល៤០០ទៅ៥០០គ្រាប់ សម្រាប់ឆ្នាំ២០២៤។

បើទោះជាយ៉ាងណា រហូតមកដល់ពេលនេះ អាល្លឺម៉ង់ បានផ្គត់ផ្គង់ប្រព័ន្ធការពារដែនអាកាស IRIS-T ចំនួន២គ្រឿង ទៅដល់ប្រទេសអ៊ុយក្រែន សម្រាប់ប្រើប្រាស់ ប្រឆាំងនឹងការវាយប្រហារដោយមីស៊ីល ពីកម្លាំងទាហានរុស្ស៊ី៕

ប្រទេសបារាំង៖ សិស្សស្រីរាប់សិបនាក់នៅសាលាបារាំងត្រូវបានបញ្ជូនមកផ្ទះវិញ សម្រាប់ការបដិសេធមិនព្រមដោះសម្លៀកបំពាក់មូស្លីមរបស់ពួកគេនៅថ្ងៃដំបូងនៃឆ្នាំសិក្សា។

រដ្ឋាភិបាលបារាំងកាលពីខែមុនបានប្រកាសថាខ្លួននឹងហាមប្រាម ឈុតអាបាយ៉ា (សម្លៀកបំពាក់ដែលគ្របពីស្មាដល់ចុងជើងសម្រាប់ស្ត្រីឥស្លាម) នៅក្នុងសាលារៀនដោយនិយាយថាវាបំពានលើច្បាប់ស្តីពីអបគមន៍ក្នុងការអប់រំ។ ចលនានេះពេញចិត្តខាងស្តាំ ប៉ុន្តែអ្នកប្រកាន់ឆ្វេងនិយាយថា វាជាការរំលោភលើសេរីភាពពលរដ្ឋ។

រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងអប់រំជាតិ និងយុវជនបារាំង លោក Gabriel Attal បាននិយាយកាលពីថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញានេះថា ទោះបីជាមានការហាមប្រាមមិនឱ្យស្លៀកសម្លៀកបំពាក់ម៉ូស្លីមបែបនេះក៏ដោយ ក៏សិស្សស្រីជិត ៣០០ នាក់នៅតែពាក់វាទៅសាលារៀន។ និស្សិតស្រីភាគច្រើនបានយល់ព្រមផ្លាស់ប្តូរទៅជាសម្លៀកបំពាក់ផ្សេងៗគ្នា ប៉ុន្តែ ៦៧ នាក់ទៀតបានបដិសេធ ហើយត្រូវបានបញ្ជូនទៅផ្ទះវិញ។ ដូច្នេះសិស្សសាលាដែលត្រូវបានបញ្ជូនមកផ្ទះវិញពួកគេក៏បានទទួលសំបុត្រមួយថា “លទ្ធិសាសនាមិនមែនជាការរឹតត្បិតទេ ប៉ុន្តែជាសេរីភាព”។

សមាគមតំណាងឱ្យជនមូស្លីម បានដាក់ញត្តិទៅក្រុមប្រឹក្សារដ្ឋ ដែលជាតុលាការកំពូលរបស់ប្រទេសបារាំង ដើម្បីប្តឹងឧទ្ធរណ៍ប្រឆាំងនឹងការហាមប្រាមលើការស្លៀកពាក់អាបាយ៉ា និងកាមីស ដែលជាសម្លៀកបំពាក់សម្រាប់បុរសមូស្លីម។ ក្រុមប្រឹក្សាបារាំងនៃជំនឿមូស្លីម (CFCM) ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដើម្បីតំណាងឱ្យអ្នកកាន់សាសនាឥស្លាមនៅចំពោះមុខរដ្ឋាភិបាលក៏បានព្រមានផងដែរថាការហាមឃាត់សម្លៀកបំពាក់អាបាយ៉ាអាចបង្កឱ្យមាន “ហានិភ័យខ្ពស់នៃការរើសអើង”។

ប្រធានាធិបតីលោក Emmanuel Macron កាលពីថ្ងៃទី ៤ ខែកញ្ញាបានការពារការហាមឃាត់ដ៏ចម្រូងចម្រាសនេះដោយនិយាយថាមនុស្សមួយចំនួននៅក្នុងប្រទេសបារាំង “បានទាញយកប្រយោជន៍ពីសាសនាដើម្បីប្រកួតប្រជែងជាមួយសាធារណរដ្ឋនិងលទ្ធិនិយម ដែលនាំឱ្យមានផលវិបាកដ៏អាក្រក់បំផុត”។ គួររំលឹកដែរថា ចាប់តាំងពីខែមីនាឆ្នាំ ២០០៤ ប្រទេសបារាំងបានហាមឃាត់សិស្សមិនឱ្យ “ពាក់សញ្ញាឬសំលៀកបំពាក់ណាមួយដែលបង្ហាញពីទំនាក់ទំនងសាសនានៅក្នុងសាលារៀនឡើយ” ព្រោះវាគឺជាការបំពានលើច្បាប់ស្តីពីអបគមន៍ក្នុងការអប់រំ (អបគមន៍ មានន័យថា សេចក្តីព្រាត់ប្រាស់គ្នា ឬការបែកចេញពីគ្នា)៕

ប្រភព៖vnexpress