តាំងពីបើកការវាយប្រ.ហារកម្ពុជាកាលពីថ្ងៃទី៧ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ ក្រៅពីវាយប្រ.ហារតាមផ្លូវគោក និងផ្លូវទឹក កងទ័ពថៃបានប្រើប្រាស់យន្តហោះចម្បាំង F-16 ទម្លាក់គ្រាប់បែ.កឈ្លានពា.នចូលដែនអធិបតេយ្យកម្ពុជាតាមទំនើងចិត្តយ៉ាងសា.ហាវព្រៃ.ផ្សៃបំផុត ។ ការទម្លាក់គ្រាប់បែ.កនេះមិនរើសគោលដៅឡើយ ដើម្បីបំផ្លិ.ចបំផ្លា.ញស្ពាន ផ្លូវ សាលារៀន វត្តអារ៉ាម និងតំបន់ជនស៊ីវិលកម្ពុជា ក្រោមលេសកំទេ.ចទីតាំង Scammer ។

សារព័ត៌មាន KBN News សូមចែករំលែកវិធីការពារខ្លួន ចំនួន៥ចំណុច នៅពេលមានយន្តហោះថៃទម្លាក់គ្រាប់បែក ដោយសារមើលឃើញថា កងទ័ពថៃបានទម្លាក់គ្រាប់បែកបំពា.នចូលជ្រៅក្នុងដែនអធិបតេយ្យកម្ពុជាជារៀងរាល់ថ្ងៃ ដោយដកស្រង់តាមគណនីមួយក្នុង Instagram ឈ្មោះ «ek.ravy.583» រួមមាន ៖

១-រកជម្រកភ្លាម ៖ ចូលទៅក្នុងអគារដែលរឹងមាំ (គឺជាន់ក្រោម ឬបន្ទប់ក្រោមដី) ចៀសវាងកញ្ចក់ បង្អួច និងទ្វារ ប្រសិនបើនៅក្រៅ ត្រូវស្វែងរករន្ធដី ឬជ្រោះទាប

២-ដេកចុះ និងការពារក្បាល ៖ ដេកផ្ទាល់ដី មុខចុះក្រោម ហើយប្រើដៃ កាបូប ឬអ្វីដែលមាន ដើម្បីគ្របក្បាលនិងក ព្រមទាំងបើកមាត់បន្តិចជួយកាត់បន្ថយសម្ពាធ

៣-កុំឈរមើល ឬថតវីដេអូ ៖ កុំឈរ ឬរត់នៅទីទួលាយ ពីព្រោះសំណល់គ្រាប់បែកអាចធ្លាក់បន្ទាប់

៤-បន្ទាប់ពីការផ្ទុះ ៖ រង់ចាំមួយភ្លែតមុនពេលចាកចេញ ប្រយ័ត្នគ្រាប់មិនទាន់ផ្ទុះ និងជួយអ្នករងរបួស ប្រសិនបើអាចធ្វើបានដោយសុវត្ថិភាព

៥-តាមដានព័ត៌មានផ្លូវការ ៖ ស្តាប់វិទ្យុ ឬសារពីអាជ្ញាធរអនុវត្តតាមសេចក្តីណែនាំជម្លៀស ។

គួរបញ្ជាក់ថា ក្រៅពីប្រើប្រាស់សព្វាវុធធុនធ្ងន់គ្រប់ប្រភេទវាយប្រហារកម្ពុជា កងទ័ពថៃបានប្រើប្រាស់យន្តហោះចម្បាំង F-16 ទម្លាក់គ្រាប់បែកចូលដែនអធិបតេយ្យកម្ពុជាយ៉ាងជ្រៅហួសបន្ទាត់ក្រហម ដើម្បីបំផ្លិចបំផ្លាញហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធកម្ពុជា ហើយនៅថ្ងៃទី២៤ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ កងទ័ពថៃបានប្រើប្រាស់យន្តហោះចម្បាំង T-50TH ទម្លាក់គ្រាប់បែកក្នុងដែនអធិបតេយ្យកម្ពុជាបន្ថែមទៀត ។ សកម្មភាពនេះជាការវាយប្រហារយ៉ាងកំរោល ដោយមិនរើសគោលដៅរបស់កងទ័ពថៃ និងជាការរំលោភបំពានច្បាប់អន្តរជាតិយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ។

ការវាយប្រហារមិនរើសគោលដៅមកលើប្រទេសកម្ពុជា គឺជាឧក្រិដ្ឋកម្មនៃការឈ្លានពាន ឧក្រិដ្ឋកម្មសង្គ្រាម និងឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិ និងជាការរំលោភសិទ្ធិមនុស្សយ៉ាងខ្លាំង ។ ហេតុនេះ ថៃត្រូវតែទទួលខុសត្រូវចំពោះប្រវត្តិសាស្ត្រ ដែលបានបំផ្លិចបំផ្លាញហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងជនស៊ីវិលកម្ពុជា ។

កម្ពុជាសូមអំពាវនាវទៅកាន់សហគមន៍អន្តរជាតិ រួមទាំងមហាអំណាចអាមេរិក មហាអំណាចចិន ជួយចាត់វិធានការជាបន្ទាន់ ឬដាក់សម្ពាធថៃឱ្យបញ្ឈប់សកម្មភាពឈ្លានពានយ៉ាងសាហាវនេះ ជាពិសេស ដាក់ទោសថៃដែលប្រើប្រាស់យន្តហោះចម្បាំងទម្លាក់គ្រាប់បែកតាមបណ្តាខេត្តរបស់កម្ពុជាតាមទំនើងចិត្ត ៕

ស្របពេលដែលកម្ពុជា និងថៃ កំពុងមានជម្លោះជាមួយគ្នានៅតាមបន្ទាត់ព្រំដែន យោធាថៃបានបើកការវា.យប្រហារយ៉ាងកំរោលនិងមិនរើសគោលដៅ តាមរយៈការប្រើប្រាស់អាវុ.ធធុនធ្ងន់ រួមទាំងផ្សែងគីមីពុ.លផងដែរ ដូច្នេះក្នុងនាមជាជនស៊ីវិលធម្មតាមិនមានអ្វីតបត យើងគួរតែមកស្វែងយល់ពីរបៀបការពារខ្លួនទាំងអស់គ្នា។

តាមការសិក្សាកន្លងមក គ្រូពេទ្យជំនាញបានឲ្យដឹងថា ផ្សែងពុ.លអាចមានប្រភេទខុសៗគ្នា ប៉ុន្តែវិធីសាស្រ្តការពារខ្លួន និងការព្យាបាលចាំបាច់ដែលគ្រប់គ្នាត្រូវដឹងមានដូចជា៖
១.ជៀសវាងការប៉ះពាល់
• ស្នាក់នៅក្នុងផ្ទះពេលមានយន្តហោះបាញ់ថ្នាំ។ ត្រូវបិទបង្អួច និងទ្វាឱ្យជិត ឬចូលនៅក្នុងកន្លែងសុវត្ថិភាពមានគ្របជិត។
• ប្រសិនបើត្រូវធ្វើការនៅខាងក្រៅពេលកំពុងឬបន្ទាប់ពីបាញ់ថ្នាំ ត្រូវពាក់ម៉ាស វ៉ែនតា និងសម្លៀកបំពាក់ការពារ។
• ជៀសវាងការផឹកទឹក ឬបរិភោគអាហារ (បន្លែ ផ្លែឈើ) ដែលនៅជិតបរិវេណដែលទើបតែបាញ់ថ្នាំ។
២.ការពារប្រភពទឹក
• គម្រប ឬបិទអណ្តូង ស្រះ និងប្រឡាយស្រោចស្រព ដែលនៅជិតព្រំដែន។
• ប្រើរបាំង ឬប្រព័ន្ធចម្រោះ (ដូចជា តម្រងធ្យូងសកម្ម) ដើម្បីសម្អាតទឹកដែលអាចមានជាតិពុល។
៣.តាមដានរោគសញ្ញានៃការប៉ះពាល់
• ប្រសិទ្ធិភាពក្នុងការសង្កេតសញ្ញាដូចជា៖ ឈឺក្បាល ចង្អោរ វិលមុខ កន្ទួល រមាស់ភ្នែក ឬមានបញ្ហាដកដង្ហើម។
• រាយការណ៍អំពីរោគសញ្ញាទៅមណ្ឌលសុខភាពជិតបំផុត ហើយត្រូវកត់ត្រាថ្ងៃខែឆ្នាំ ទីតាំង និងសញ្ញាសង្ស័យជាចាំបាច់។
ដោយឡែកប្រសិនបើចាប់អារម្មណ៍ថាមានអក្ការដូចខាងលើ និងសង្ស័យថាខ្លួនបានប៉ះពាល់ជាមួយផ្សែងពុ.លរួចហើយ វិធីព្យាបាលបឋមនោះគឺ ត្រូវដោះសម្លៀកបំពាក់ចេញរួចត្រូវលាងស្បែកដែលបានប៉ះពាល់នឹងផ្សែងពុលចេញ ដោយប្រើពេលពី១០-១៥នាទី, លាងភ្នែកជាមួយនឹងទឹកស្អាត និងត្រូវយកម៉ាស ឬក្រណាត់សើមមកខ្ទប់ច្រមុះ។ ក្នុងករណីមានសញ្ញារលាកធ្ងន់ធ្ងរ សូមប្រញាប់ទៅមន្ទីរពេទ្រជាបន្ទាន់។

ការអនុវត្តវិធីសាស្ត្រខាងលើ នឹងជួយការពារសុខភាព និងសុវត្ថិភាពរបស់ប្រជាជនជាប់ព្រំដែន និងជាសកម្មភាពនៃការទប់ស្កាត់គ្រោះថ្នាក់ពីការបំពានលើសន្ធិសញ្ញាអន្តរជាតិ។

ក្នុងស្ថានភាពដ៏លំបាកមួយនេះ កងកម្លាំងជួរមុខរបស់យើងកំពុងប្រយុទ្ធយ៉ាងស្វាត់ស្វាញក្នុងការពារបូរណភាពជាតិ ចំណែកយើងដែលជាប្រជាពលរដ្ឋធម្មតាមិនអាចជួយអ្វីបានក្រៅពីរួបរួមកម្លាំងសាមគ្គី និងការពារសុវត្ថិភាពខ្លួនឲ្យបានល្អនោះទេ។ ដូច្នេះសូមចែករំលែកវីដេអូនេះ ដើម្បីឲ្យបងប្អូនកងទ័ព រួមទាំងបងប្អូននៅក្បែរតំបន់មានជម្លោះបានដឹងអំពីរបៀបការពារខ្លួននេះទាំងអស់គ្នា៕

ឯកឧត្តម ទៀ សីហា ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី និងជារដ្ឋមន្រ្តីការពារជាតិកម្ពុជា បានលើកឡើងពីការមិនពេញចិត្តចំពោះការចេញផ្សាយព័ត៌មានរបស់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយក្នុងស្រុកថៃ ដែលតែងសម្ដែងបំភ្លៃការពិត ដើម្បីបង្កើតការយល់ច្រលំសម្រាប់ប្រជាជនខ្លួន។

តាមរយៈការបង្ហោះនៅលើទំព័រហ្វេសប៊ុកផ្លូវការរបស់លោក ទៀ សីហា នាយប់ថ្ងៃពុធ ទី២៤ ខែធ្នូនេះ លោកបានសរសេថា៖ សារព័ត៌មានថៃមួយចំនួន ទាំងផ្លូវការ និងមិនផ្លូវការ បានយកលិខិតផ្លូវការ (ផ្ញើជូនរដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិថៃ) ទៅបង្ហោះសម្តែងដូចជាការបែកធ្លាយ។ តែសម័យនេះហើយ មានទាំងGoogle Translate,ទាំងChatGPT ព្រមទាំង Gemini ដែលអាចបកប្រែភាសាអង់គ្លេសបាន តែអត្ថន័យដូចមិនមានខ្លឹមសារដូចដែលខាងសារព័ត៌មានថៃបានយកទៅផ្សាយជូនប្រជាជនថៃ បានជ្រាបពិតប្រាកដសោះ។ ខ្ញុំឆ្ងល់ឡើងលែងឆ្ងល់ហើយ។

ការលើកឡើងរបស់ឯកឧត្តម ទៀ សីហា ធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីមានការក្លែងបន្លំព័ត៌មានពីសំណាក់សារព័ត៌មានក្នុងស្រុកថៃ ជុំវិញសេចក្ដីថ្លែងការណ៍របស់ក្រសួងការពារជាតិកម្ពុជា ដោយបញ្ចេញបញ្ចូលអត្ថន័យ ធ្វើយ៉ាងណាឲ្យប្រជាជនរបស់ខ្លួនជឿថាកម្ពុជាចុះចា.ញ់ និងសុំថៃចរចា។

គួរជម្រាបថា នេះមិនមែនជាលើកទីមួយឡើយ ដែលសារព័ត៌មានថៃបានប្រព្រឹត្តខុសវិជ្ជាជីវៈបែបនេះ។ តាមការសង្កេតកន្លងមក ថៃតែងប្រើប្រាស់ការចុះផ្សាយព័ត៌មានមិនពិតដើម្បីអុចអាលឲ្យប្រជាជនពួគគេជឿទុកចិត្តរដ្ឋាភិបាល និងជឿថាកម្ពុជាជាអ្នកគំរាមកំហែងលើថៃមុន ខណៈការពិតបែបណាប្រជាជនថៃលែងដឹងអស់ទៅហើយ។

កត្តានេះហើយដែលជំរុញឲ្យរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ទទូចឲ្យសាធារណជនទាំងអស់កុំយកខ្លឹមសារនៃអត្ថបទព័ត៌មានដែលមានប្រភពមកពីប្រទេសថៃមកចុះផ្សាយ ឬចែករំលែកបន្តឲ្យសោះ ព្រោះវានឹងបង្កើតឲ្យមានការយល់ច្រលំ បាក់ទឹកចិត្ត និង បែ.កបាក់សាមគ្គីភាពនៅក្នុងប្រទេស៕

ខណៈដែលយោធាថៃបង្កើនការវា.យប្រហារកាន់តែខ្លាំងក្លា និងរំលោ.ភចូលជ្រៅមកក្នុងទឹកដីកម្ពុជា ក្ដីបារម្ភរបស់សាធារណជនក៏ចេះតែកើតមានឡើងជាបន្តបន្ទាប់ខ្លាចក្រែងថា កម្ពុជាអាចនឹងគ្មានជម្រើសក្រៅពីសុំថៃចរចានិងចុះចា.ញ់ឡើយ។ ប៉ុន្តែផ្ទុយទៅវិញ បើតាមការវិភាគរបស់អ្នកជំនាញ គឺសង្រ្គា.មលើកនេះ កម្ពុជានឹងមិនអាចចា.ញ់ ហើយថៃមិនអាចឈ្នះនោះទេ ព្រោះកម្ពុជានៅតែក្នុងផ្ទះរបស់ខ្លួនឯងការពារទឹកដី ខុសពីថៃដែលជាអ្នកឈ្លានពានព្យាយាមវា.យសម្រុកចូល។

បើយោងតាមប្រសាសន៍របស់ឯកឧត្តម តាន់ ហ្សង់ហ្វ្រង់ស័រ រដ្ឋមន្រ្តីប្រតិភូអមនាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជា បានលើកឡើងពីបទវិភាគរបស់លោកនៅថ្ងៃពុធ ទី២៤ ខែធ្នូនេះថា ១៨ថ្ងៃក្រោយមក, ១៨ថ្ងៃក្រោយពីផ្តើមវា.យលុកលើទឹកដីខ្មែរ នៅបណ្តោយព្រំដែនប្រវែងជាង៨០០គីឡូម៉ែត្រ, កងទ័ពថៃវ័ណ្តជើងក្នុងសង្គ្រាមរ៉ំារ៉ៃ។ គឺជា«សង្គ្រាមលេណដ្ឋាន»ដូចចម្បាំងនៅVerdun ក្នុងឆ្នាំ១៩១៦ កាលសម័យសង្គ្រាមលោកលើកទីមួយ ៖ ចេញពីលេណដ្ឋាន, វ៉ៃសម្រុក, យកបានទីតាំងមួយកន្លែង, តែមិនយូរឡើយត្រូវបានវ៉ៃរុញច្រានវិញ, រួចហើយបាក់ទ័ព, នាំគ្នារត់ចូលលេណដ្ឋានវិញ។ និយាយបែបផ្សេង ថៃឈ្លានពាន ឈ្នះមិនបានយូរ, កម្ពុជាការពារទឹកដី ដោយមិនចេះចាញ់។

យ៉ាងណាលោកតាន់ ហ្សង់ហ្វ្រង់ស័រ បន្តថា៖ ក៏ប៉ុន្តែ សង្គ្រាមនេះ បន្តសម្លា.ប់… យុទ្ធជនទាំងសងខាងដែលសុទ្ធតែជាកូនៗនៃប្រជាជាតិថៃ និងជាកុលបុត្រនៃប្រជាជាតិកម្ពុជា បន្តពលី ៖ ម្ខាងត្រូវគេបញ្ជូនមកឱ្យស្លាប់ដើម្បីវ៉ៃយកដីនិមិត្តរូបពីរបីចំអាម, ម្ខាងទៀតត្រូវការពារទឹកដីដូនតា បូរណភាព អធិបតេយ្យភាព យុត្តិធម៌ កិត្តិយស និងភាពថ្លៃថ្នូរ។

ដើម្បីលាក់បាំងបរាជ័យនៅលើដី, កងទ័ពថៃបន្លឺសំឡេងរន្ទះនៃយន្តហោះចម្បាំងF-16 ដែលទម្លាក់គ្រាប់បែកពីលើអាកាស ដូចស្នូរកាំភ្លើងធំលាន់ឮបែកមេឃនៃសមរភូមិVerdun សម័យសង្គ្រាមលោកលើទីមួយ។ មិនមែនដើម្បីជ័យជំនះទៀតទេ តែដើម្បីបំភ័យប្រជាជនខ្មែរ និង ដើម្បីឃោសនាប្រាប់ប្រជាជនថៃថា កងកម្លាំងរបស់គេ កំពុងឈ្នះ។

ជាចុងក្រោយ ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្រ្តីបានគូសបញ្ជាក់ថា៖ ការពិត បាននិងកំពុងបន្តប្រឡាក់ប្រតាក មុខមាត់នៃនគរថៃ, កិត្តិយសនៃមេទ័ពថៃ និងនិទានកថា(narrative)នៃរដ្ឋាភិបាលថៃ។ ហេតុអ្វី? ពីព្រោះ បណ្តាយុទ្ធជនកំពុងពេញកម្លាំងនៃប្រទេសមួយនេះ ស្លាប់គរជើងគ្នាក្នុងព្រៃកម្ពុជា ក្នុងសង្គ្រាមមួយឥតន័យ និងដើម្បីបុព្វហេតុស្នេហាជាតិមួយក្លែងក្លាយ សម្រាប់បំពេរអារម្មណ៍នយោបាយរបស់ពួកជ្រុលនិយមមួយក្តាប់តូច។ ដូច្នេះថៃត្រូវបញ្ឈប់សង្គ្រាមឈ្លានពានមកលើកម្ពុជាជាបន្ទាន់៕

ឯកឧត្តម តាន់ ហ្សង់ហ្រ្វង់ស័រ រដ្ឋមន្រ្តីប្រតិភូអមនាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជា បានលើកឡើងអំពីហេតុផលធំៗចំនួន៥ ដែលអាចជម្រះមន្ទិលសង្ស័យរបស់អន្តរជាតិបានយ៉ាងលម្អិតថា ប្រទេសថៃគឺជាប្រទេសឈ្លានពាន ខណៈកម្ពុជាគ្មានហេតុផលអ្វីត្រូវធ្វើសង្រ្គា.មជាមួយថៃឡើយ។

តាមការបញ្ជាក់របស់លោក ហ្សង់ហ្រ្វង់ស័រ ហេតុផលធំៗទាំង៥ ដែលបង្ហាញថាថៃជាអ្នកឈ្លានពានលើកម្ពុជាមានដូចជា៖
១. កម្ពុជាគ្រាន់ជាប្រទេសតូចមួយ មិនអាចឈ្លានពានប្រទេសធំដូចប្រទេសថៃបានទេ។ ជាប្រទេសតូចមួយទាក់ទងនឹងទឹកដី កម្លាំងយោធា និងមហិច្ឆតា កម្ពុជាមិនមានសមត្ថភាព ឬចេតនាទៅវាយប្រហារប្រទេសជិតខាងដែលមានអំណាចខ្លាំងលើសខ្លួនជាងបីដងនោះទេ។ កម្ពុជាបានបង្ហាញការអត់ធ្មត់ជាប់លាប់ និងបានអំពាវនាវជាបន្តបន្ទាប់ឱ្យមានការដោះស្រាយជម្លោះព្រំដែនដោយសន្តិវិធី ចាប់ពីមុនពេលការប៉ះទង្គិចគ្នាដោយអាវុធលើកដំបូង រហូតដល់ការទទួលយកបទឈប់បាញ់នៅថ្ងៃទី 28 ខែកក្កដា ឆ្នាំ 2025 និងសេចក្តីប្រកាសរួមសម្រាប់សន្តិភាពនៅថ្ងៃទី 26 ខែតុលា ឆ្នាំ 2025។
២. កម្ពុជាតែងទទូចឲ្យថៃគោរពតាមការកំណត់ព្រំដែន ក៏ដូចជាផែនទី និងសន្ធិសញ្ញាដែលទទួលស្គាល់ដោយសហគមន៍អន្តរជាតិ ប៉ុន្តែប្រទេសថៃនៅតែចចេសប្រើផែនទីឯកតោភាគីដែលផលិតដោយខ្លួនឯងមួយមុខគត់។ ក្នុងន័យនេះ គឺប្រទេសកម្ពុជា និងប្រទេសថៃ គឺជាអ្នកជិតខាងនឹងគ្នា ដែលមានខ្សែបន្ទាត់ព្រំដែនច្បាស់លាស់កំណត់ដោយអនុសញ្ញាបារាំង-សៀម ឆ្នាំ១៩០៤, សន្ធិសញ្ញាបារាំង-សៀម ឆ្នាំ១៩០៧ និងផែនទី ដែលត្រូវបានទទួលស្គាល់ជាអន្តរជាតិ ព្រមទាំងមានអនុស្សារណៈយោគយល់គ្នាឆ្នាំ២០០០ ស្តីពីការវាស់វែងនិងខ័ណ្ឌព្រំសីមាព្រំដែនគោក ដើម្បីឈានទៅបោះបង្គោលព្រំដែនសន្តិភាព មិត្តភាព និងការអភិវឌ្ឍជាមួយគ្នាឱ្យបាន ១០០ ភាគរយ។ ដូចនេះ គ្មានហេតុផលណាមួយ ដែលកម្ពុជាមានចេតនាឬប៉ុនប៉ងរំលោភបំពាន និងឈ្លានពានលើអធិបតេយ្យភាពរបស់ប្រទេសថៃនោះឡើយ។
៣. បើកម្ពុជាចង់ធ្វើសង្រ្គាមជាមួយថៃ តើកម្ពុជាជ្រើសរើសច្បាប់សម្រាប់ការដោះស្រាយព្រំដែនដើម្បីអ្វី ទាំងដែលប្រទេសថៃជ្រើសរើសអាវុ.ធសម្រាប់ការឈ្លានពាននោះ? ជាក់ស្ដែង កាលពីអំឡុងពេលជម្លោះព្រំដែនឆ្នាំ ១៩៥៤ ឆ្នាំ ២០០៨ និងម្តងទៀតនៅក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ថ្មីៗនៃខែកក្កដា ឆ្នាំ ២០២៥ កម្ពុជាបានជ្រើសរើសជានិច្ចដើម្បីងាកទៅរកយន្តការផ្លូវច្បាប់ និងច្បាប់អន្តរជាតិ។ តុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិបានសម្រេចនៅឆ្នាំ ១៩៦២ និងម្តងទៀតនៅឆ្នាំ ២០១៣ គាំទ្រអធិបតេយ្យភាពកម្ពុជាលើប្រាសាទព្រះវិហារ និងតំបន់ជុំវិញរបស់វា។ ដូច្នេះវាមិនសមហេតុផល និងមិនសមហេតុផលសម្រាប់កម្ពុជាក្នុងការបោះបង់ចោលនីតិរដ្ឋ ហើយចាប់ផ្តើមសង្គ្រាមឈ្លានពានប្រឆាំងនឹងប្រទេសថៃ។
៤. កម្ពុជាយល់យ៉ាងច្បាស់អំពីសោកនាដកម្មនៃសង្គ្រាម ហើយផ្តល់តម្លៃខ្ពស់បំផុតលើសន្តិភាព។ កម្ពុជាជាប្រទេសដែលស្រឡាញ់សន្តិភាព។ អស់រយៈពេលជិត ៥០ ឆ្នាំកន្លងមកនេះ បន្ទាប់ពីសង្គ្រាមរ៉ាំរ៉ៃរាប់ទសវត្សរ៍ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា និងប្រជាជនកម្ពុជាទាំងអស់ឱ្យតម្លៃលើសន្តិភាពបំផុត។ ដូច្នេះ គ្មានហេតុផលណាមួយដែលកម្ពុជាត្រូវរំលោភ និងឈ្លានពានប្រទេសណាមួយឡើយ ដែលបង្កឱ្យសង្គ្រាមបំផ្លាញសន្តិភាពដែលរកបានដោយលំបាក។
៥. ថៃជាអ្នកដែលប្រកាស និងធ្វើសង្គ្រាម ដែលចាប់តាំងពីថ្ងៃទី 7 ខែធ្នូ ឆ្នាំ 2025 មក អាជ្ញាធរថៃ បានបញ្ជាជាសាធារណៈឱ្យធ្វើប្រតិបត្តិការយោធាទ្រង់ទ្រាយធំ។ ការវាយលុកទាំងនេះលាតសន្ធឹងតាមបណ្តោយព្រំដែនគោកជាង 800 គីឡូម៉ែត្រ ដោយការឈ្លានពានឈានដល់ជម្រៅ 80 ទៅ 90 គីឡូម៉ែត្រចូលទៅក្នុងទឹកដីកម្ពុជា។ ការវាយប្រហារទាំងនេះពាក់ព័ន្ធនឹងការប្រើប្រាស់យន្តហោះចម្បាំង F-16 និង Gripen គ្រាប់រំសេវចង្កោម យន្តហោះគ្មានមនុស្សបើកប្រដាប់អាវុធ កាំភ្លើងធំធុនធ្ងន់ រ៉ុក្កែតរយៈចម្ងាយឆ្ងាយ រថក្រោះ និងរថពាសដែក ក៏ដូចជាការដាក់ពង្រាយកងកម្លាំងដីគោក អាកាស និងកងទ័ពជើងទឹក។
លើសពីនោះ ការវាយប្រហារទាំងនេះមិនមែនផ្តោតលើទីតាំងយោធាតែម្នាក់ឯងនោះទេ។ ការវាយប្រហារទាំងនេះក៏វាយប្រហារទៅលើជនស៊ីវិលស្លូតត្រង់ ផ្លូវថ្នល់ សាលារៀន វត្តអារាម ផ្ទះសម្បែង ជំរំជនភៀសខ្លួន និងប្រាសាទខ្មែរ និងវិមានប្រវត្តិសាស្ត្រ ដែលខ្លះត្រូវបានចុះបញ្ជីជាតំបន់បេតិកភណ្ឌពិភពលោកដោយមិនគោរពចំពោះបទឈប់បាញ់។ ទង្វើទាំងនេះមិនអាចត្រូវបានកំណត់លក្ខណៈថាជាការអនុវត្តសិទ្ធិការពារខ្លួនក្រោមច្បាប់អន្តរជាតិទេ ពួកវាបង្កើតបានជាការឈ្លានពានប្រដាប់អាវុធដោយចេតនា និងជាក់ស្តែងប្រឆាំងនឹងអធិបតេយ្យភាព និងបូរណភាពទឹកដីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។

ផ្អែកលើចំណុចដូចបានរៀបរាប់ខាងលើទាំង៥នេះ វាបានឆ្លុះបញ្ចាំងយ៉ាងច្បាស់ថាប្រទេសថៃបានជ្រើសរើសការបង្ហូរឈា.មជំនួសឲ្យសន្តិភាពនិងការដោះស្រាយបញ្ហាដោយវិធានការសន្តិវិធី។ កម្ពុជាគ្មានជម្រើសអ្វីក្រៅពីទ្រាំទ្រនឹងការវា.យប្រហាររបស់ថៃនោះទេ ហើយការឆ្លើយតបរបស់កម្ពុជាគឺជាការការពារខ្លួនប៉ុណ្ណោះ។ អាស្រ័យហេតុនេះ កម្ពុជានិងប្រជាជនកម្ពុជាទាំងអស់សង្ឃឹមថា យុត្តិធម៌ពិតប្រាកដនឹងមានសម្រាប់កម្ពុជា៕

សង្គ្រាមឈានចូលថ្ងៃទី១៨ កងទ័ពឈ្លានពានថៃ បានបន្តប្រើប្រាស់យន្តហោះចម្បាំង ទម្លាក់គ្រាប់នៅលើទីតាំងជនសុីវិល ក្នុងដែនអធិបតេយ្យភាពកម្ពុជា។

នៅថ្ងៃនេះ វេលាម៉ោង១០ ព្រឹកថ្ងៃទី២៤ ខែធ្នូ ថៃយកយន្តហោះចម្បាំងT-50th ផលិតនៅកូរ៉េខាងត្បូងទម្លាក់គ្រាប់បែក៤គ្រាប់ ចូលភូមិមានប្រជាជនកំពុងរស់នៅ ស្ថិតក្នុងស្រុកបាណន់ ខេត្តបាត់ដំបង។

យន្តហោះនេះ ត្រូវបានថៃប្រើប្រាស់ជាលើកដំបូងនៅក្នុងថ្ងៃទី២២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥។ ក្រៅពី T-50th ថៃក៏បានប្រើប្រាស់យន្តហោះចម្បាំងF-16 របស់អាមេរិក និង Gripen របស់ស៊ុយអែត វាយប្រហារឈ្លានពានទឹកដីកម្ពុជាផងដែរ។

ថៃ បានទិញយន្តហោះចម្បាំងT-50th ចំនួន១២គ្រឿង ពីកូរ៉េខាងត្បូង ក្នុងឆ្នាំ២០១៥ដល់២០១៧ ដោយក្នុងមួយគ្រឿងមានតម្លៃចន្លោះពី២៦លានដុល្លារ ទៅ៣២លានដុល្លារ។

លុះដល់ឆ្នាំ២០២១ ថៃបានបញ្ជាទិញ២គ្រឿងទៀត ដែលទំនើបជាងមុន ដោយក្នុងមួយគ្រឿងតម្លៃ៣៩លានដុល្លារ៕