ប្រទេសថៃ៖ រដ្ឋាភិបាលរបស់ប្រទេសថៃគ្រោងនឹងរៀបចំពិធីបុណ្យសង្ក្រាន្តដ៏ល្បីល្បាញរបស់ខ្លួនរយៈពេល ១ ខែពេញនៅឆ្នាំក្រោយ ប៉ុន្តែត្រូវបានប្រជាជនថៃធ្វើការរិះគន់។

យោងតាមប្រភពព័ត៌មាន The Thaiger ដែលបានរាយការណ៍កាលពីថ្ងៃទី៣ ខែធ្នូថា រដ្ឋាភិបាលរបស់ប្រទេសថៃ បានបង្ហាញផែនការដ៏ក្លាហានរបស់ខ្លួនក្នុងការរៀបចំពិធីបុណ្យសង្ក្រាន្តរយៈពេលពេញមួយខែ ក្នុងគោលបំណងដើម្បីពង្រឹងអំណាចរបស់ប្រទេសជាតិនៅលើឆាកពិភពលោក ក៏ដូចជាផ្សព្វផ្សាយពិធីបុណ្យសង្ក្រានថាជាវប្បធម៌ដំបូងរបស់ប្រទេសថៃ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ប្រជាជនថៃជាច្រើនហាក់ដូចជាមិនយល់ស្របនឹងគំនិតរបស់រដ្ឋាភិបាលទេ ដោយពួកគេលើកឡើងថា ការធ្វើពិធីបុណ្យសង្ក្រានរយៈពេលមួយខែពេញអាចនឹងមានផលវិបាកដែលមិននឹកស្មានដល់ ដូចជាការខ្វះខាតទឹក និងសហគ្រិនដែលមិនសប្បាយចិត្តដែលតវ៉ាប្រឆាំងនឹងការធ្លាក់ចុះនៃអាជីវកម្មដែលអាចកើតមាន។ លើសពីនេះ ការប្រារព្ធពិធីបុណ្យសង្ក្រាន្តរយៈពេលពេញមួយខែ ឬញឹកញាប់ពេក ក៏ធ្វើឱ្យពិធីនេះបាត់បង់ភាពទាក់ទាញ ហើយវានឹងក្លាយជាពិធីបុណ្យធម្មតា មិនមែនជាពិធីបុណ្យប្រពៃណីប្រចាំប្រទេសទៀតឡើយ។

ទោះបីជាមានការរិះគន់ពីប្រជាជនខ្លួនយ៉ាងណាក៏ដោយ ថ្មីៗនេះប្រទេសថៃក៏បានបែងចែកទឹកប្រាក់ដ៏គួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើលចំនួន ៥.១ ពាន់លានបាត (ប្រមាណ ១.៤ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក) ដើម្បីបង្កើនការបញ្ជាក់អត្តសញ្ញាណថាមពលដ៏ខ្លាំងក្លារបស់ខ្លួន។ ហេតុនេះហើយក៏មានសំណួរដ៏ក្តៅគគុកមួយចោតសួរថា ហេតុអ្វីបានជាប្រជាជាតិដែលជ្រួតជ្រាបក្នុងវប្បធម៌ និងប្រពៃណីត្រូវការថវិកាដ៏ច្រើនបែបនេះ ដោយគ្រាន់តែបង្ហាញពីភាពទាក់ទាញរបស់វាទៅកាន់ពិភពលោក ឬយ៉ាងណា? តើនេះជាការទទួលស្គាល់ថាការអំពាវនាវវប្បធម៌ តម្លៃនយោបាយ និងកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងការទូតរបស់ប្រទេសថៃខ្វះភាពទាក់ទាញពីកំណើតឬ?

ជុំវិញការចោតសួរបែបនេះ គណៈកម្មាធិការអភិវឌ្ឍន៍ជាតិ Soft Power ដែលដឹកនាំដោយ Paetongtarn បាននិយាយថា ការអនុម័តថវិកាចំនួន ៥.១ ពាន់លានបាតនេះ គឺដើម្បីជំរុញឧស្សាហកម្មចំនួន ១១ នៅក្នុងប្រទេសថៃ រួមទាំងពិធីបុណ្យ Songkran ផងដែរ។ គម្រោងនេះក៏រួមបញ្ចូលទាំងការប្រារព្ធពិធីបុណ្យអុំទូករបស់ប្រទេស នឹងបាតុភូតសង្ក្រាន្តផ្សេងៗ ដើម្បីទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរអន្តរជាតិមកប្រទេសថៃ។
គួរបញ្ជាក់ដែរថា ពិធីបុណ្យសង្ក្រាន្តរបស់ប្រទេសថៃនឹងត្រូវបានដាក់ឈ្មោះជាផ្លូវការនៅថ្ងៃទី ៦ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៣ ខាងមុខនេះថាជាបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌អរូបីរបស់ពិភពលោក៕

ទីក្រុងមួយនៅតំបន់អាស៊ាន ក្លាយជាទីក្រុងមានការរស់នៅថ្លៃបំផុតនៅលើពិភពលោក
នៅក្នុងរយៈពេល១១ឆ្នាំចុងក្រោយ ទីក្រុងសិង្ហបុរី បានក្លាយជាទីក្រុងដែលមានការរស់នៅថ្លៃបំផុតនៅលើលោក លំដាប់ទីមួយរយៈពេល៩ នេះបើយោងតាមឲក្រុមហ៊ុន Economist Intelligence Unit។

មូលហេតុដែលសិង្ហបុរីជាប់ចំណាត់ថ្នាក់កំពូលគេនេះ គឺដោយសារតែមានថ្លៃចំណាយខ្ពស់លើគ្រឿងទេស គ្រឿងស្រវឹង សំលៀកបំពាក់ ជាម្ចាស់យានយន្តឯកជន និងជាពិសេសលំនៅឋានតែម្តង។ដោយឡែកទីក្រុង Zurich របស់ប្រទេសស្វីស ដែលឈរនៅចំណាត់ថ្នាក់លេខ៦កាលពីឆ្នាំ បានហក់ឡើងមកឈរលេខ២ ក្នុងឆ្នាំនេះ ដោយសារតែមានរូបិយប័ណ្ណឡើងថ្លៃខ្លាំងនៅក្នុងឆ្នាំនេះ ទីផ្សារអចលនទ្រព្យ និងតម្លៃសេវាកម្មផ្សេងៗសុទ្ធតែមានការឡើងថ្លៃ។ចំពោះទីក្រុង New York ដែលឈរលេខ១កាលពីឆ្នាំមុន បានធ្លាក់នៅលេខ៣វិញ ក្រោយពីការកើនឡើងចំនួនប្រជាជនអត់ផ្ទះសម្បែងកាន់តែច្រើននៅក្រុង New York។
សូមបញ្ជាក់ផងដែរថា ចំពោះការស្ទង់មតិនេះត្រូវបានធ្វើឡើងចាប់ពីថ្ងៃទី១៤ ខែសីហា ដល់ថ្ងៃទី១១ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ ២០២៣ នេះ ដោយប្រៀបធៀបតម្លៃបុគ្គលជាង ៤០០កន្លែង និងសេវាកម្មជាង ២០០ នៅក្នុងទីក្រុងចំនួន ១៧៣នៅលើពិភពលោក៕

បរទេស៖ ក្រសួងសុខាភិបាលសិង្ហបុរី និងម៉ាឡេស៊ីទាំងពីរបានព្រមានថាចំនួននៃការឆ្លង Covid-19 បានកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំងក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានថ្ងៃថ្មីៗនេះ ដោយបានណែនាំប្រជាជនឱ្យចាត់វិធានការបង្ការ។

យោងតាមប្រភពព័ត៌មាន CNA ដែលបានចុះផ្សាយនៅថ្ងៃទី៣ ខែធ្នូថា ចំនួនករណី Covid-19 នៅក្នុងប្រទេសម៉ាឡេស៊ីបានកើនឡើង 57.3% ជាមួយនឹងករណីជាង 3,600 ត្រូវបានរាយការណ៍នៅក្នុងសប្តាហ៍នៃថ្ងៃទី 19 ដល់ថ្ងៃទី 25 ខែវិច្ឆិកា។ ប្រទេសនេះក៏បានកត់ត្រាចំនួនជាង 2,300 ករណីកាលពីថ្ងៃទី 12 ដល់ថ្ងៃទី 18 ខែវិច្ឆិកាផងដែរ។ រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងសុខាភិបាលលោក Muhammad Radzi Abu Hassan បាននិយាយថា 48% នៃករណីឆ្លងមេរោគ Covid-19 គឺមានអាយុចន្លោះពី 20 ទៅ 40 ឆ្នាំដែលក្នុងនោះមនុស្ស 98 នាក់បានបង្ហាញពីរោគសញ្ញាស្រាល។

យោងតាមលោកវេជ្ជបណ្ឌិត Hassan បានឱ្យដឹងទៀតថា ចំនួនករណី Covid-19 បានកើនឡើង ប៉ុន្តែស្ថានភាពនៅតែស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រង ដោយមិនដាក់សម្ពាធលើកន្លែងព្យាបាលនោះទេ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ក្រសួងបានណែនាំដល់បុគ្គលិក និងគ្រូពេទ្យត្រូវតាមដានយ៉ាងសកម្ម និងបង្កើនការប្រុងប្រយ័ត្ន នៅពេលដែលចំនួនអ្នកជំងឺកើនឡើង ដោយយកចិត្តទុកដាក់ជាពិសេសចំពោះអ្នកដែលមានរោគសញ្ញាផ្លូវដង្ហើមស្រួចស្រាវ។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា “ក្រុមដែលមានហានិភ័យខ្ពស់ដូចជា មនុស្សចាស់ អ្នកដែលមានជំងឺរ៉ាំរ៉ៃ និងស្ត្រីមានផ្ទៃពោះគួរតែពាក់ម៉ាស់នៅពេលចេញទៅក្រៅ”។

ហេតុនេះហើយ ក្រៅពីប្រទេសម៉ាឡេស៊ី ចំនួនអ្នកឆ្លង Covid-19 នៅសិង្ហបុរី ក៏កើនឡើងទ្វេដងផងដែរ។ ក្នុងអំឡុងថ្ងៃទី 19 ដល់ថ្ងៃទី 25 ខែវិច្ឆិកាចំនួនអ្នកជំងឺវិជ្ជមាននៅក្នុងប្រទេសសិង្ហបុរីបានកើនឡើងពី 10,700 ដល់ជាង 20,000 ករណី។ យោងតាមក្រសួងសុខាភិបាល បានឱ្យដឹងថា ការរាតត្បាតកំពុងកើនឡើងដោយសារកត្តាជាច្រើនដូចជារដូវទេសចរណ៍បំណាច់ឆ្នាំ ហើយភាពស៊ាំរបស់ប្រជាជនកាន់តែចុះខ្សោយជាលំដាប់។ ប៉ុន្តែទោះជាយ៉ាងណា បច្ចុប្បន្ននេះស្ថានភាពនៅក្នុងប្រទេសសិង្ហបុរីនៅតែមានស្ថិរភាព ដោយមិនមានការបង្ហាញថា វ៉ារ្យ៉ង់ឆ្លងខ្ពស់ ឬបណ្តាលឱ្យមានរោគសញ្ញាធ្ងន់ធ្ងរជាងនេះទេ។

គួរបញ្ជាក់ដែរថា កន្លងមកអង្គការសុខភាពពិភពលោក (WHO) បានរាយការណ៍ពីការកើនឡើងនៃមេរោគផ្លូវដង្ហើមដូចជា គ្រុនផ្តាសាយ និង RSV (វីរុស syncytial ផ្លូវដង្ហើម) នៅអឌ្ឍគោលខាងជើង ដោយនិយាយថា ប្រទេសដែលមានអាកាសធាតុក្តៅអាចនឹងមានចំនួនអ្នកជំងឺ Covid-19 កើនឡើងម្តងទៀតនៅក្នុងខែរដូវរងារ៕

ប្រទេសជប៉ុន ៖ គេបានជ្រាបហើយថា ជប៉ុនកំពុងប្រឈមនឹងបញ្ហាកំណើនមនុស្សចាស់នៅក្នុងប្រទេស ហើយជប៉ុនក៏ជាប្រទេសមួយដែលមានពលរដ្ឋអាយុវែងជាងគេនៅលើពិភពលោក ។ បច្ចុប្បន្ន ស្ត្រីជប៉ុនមានអាយុវែងជាងស្វាមីរបស់ខ្លួន ហើយធ្វើឱ្យចំនួនស្ត្រីវ័យចំណាស់ត្រូវរស់នៅតែម្នាក់ឯងកាន់តែច្រើន ។

វិទ្យាស្ថានជាតិស្រាវជ្រាវពីចំនួនប្រជាជន និងសន្តិសុខសង្គមរបស់ជប៉ុនប៉ាន់ស្មានថា នៅឆ្នាំ២០៤០ ចំនួនស្ត្រីមេម៉ាយ និងស្ត្រីលែងលះស្វាមី ដែលមានអាយុចាប់ពី៧៥ឆ្នាំឡើងទៅ នឹងស្មើរហូតដល់៧,៤% នៃចំនួនពលរដ្ឋជប៉ុនសរុប ហើយវាកើនឡើង២% ពីឆ្នាំ២០២០ ។ ក្រៅពីនេះ ចំនួនស្ត្រីមេម៉ាយ និងស្ត្រីលែងលះស្វាមី ដែលមានអាយុចាប់ពី៧៥ឆ្នាំឡើងទៅនឹងមានកំណើនកាន់តែខ្ពស់ រហូតដល់៨លាននាក់នៅឆ្នាំ២០៣០ ឬកើនឡើង១,៣លាននាក់ពីទសវត្សរ៍មុននេះ ។

តាមលទ្ធផលស្រាវជ្រាវចុងក្រោយបង្អស់របស់ Aya Abe ជាសាស្ត្រាចារ្យនៅសាកលវិទ្យាល័យ Tokyo Metropolitan University (TMU) ដែលជាសាកលវិទ្យាល័យស្រាវជ្រាវឈានមុខគេនៅប្រទេសជប៉ុនបង្ហាញថា ៣២% របស់ស្ត្រីមេម៉ាយដែលមានអាយុចាប់ពី៦៥ឆ្នាំឡើងទៅ បានធ្លាក់ខ្លួនក្នុងស្ថានភាពក្រីក្រនៅឆ្នាំ២០១៨ ។ ចំណែកប្រាក់ចំណូលរបស់ស្ត្រីមេម៉ាយម្នាក់ៗ គឺតិចជាងពាក់កណ្តាល បើធៀបនឹងស្ត្រីមានអាយុដូចគ្នា ខណៈអត្រាភាពក្រីក្ររបស់បុរសពោះម៉ាយមានអាយុដូចគ្នា ស្មើនឹង២៣% ។

ចំពោះមូលហេតុបណ្តាលឱ្យស្ត្រីមេម៉ាយជប៉ុនធ្លាក់ខ្លួនក្រីក្រក្រោយពីស្វាមីស្លា.ប់ គឺមួយផ្នែកដោយសារបញ្ហាគម្លាតគ្នារវាងប្រាក់ឈ្នួលបុរស និងស្ត្រី ។ តាមទិន្នន័យចុងក្រោយនៅឆ្នាំ២០២២ បង្ហាញថា ប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមារបស់ស្ត្រីជប៉ុន គឺទាបជាងបុរស រហូតដល់២១,៣% ។

ចំនួនពលរដ្ឋវ័យចំណាស់នៅជប៉ុនកើនឡើងយ៉ាងឆាប់រហ័ស ខណៈកម្លាំងពលកម្មជាយុវជនធ្លាក់ចុះនោះ ការផ្តល់ប្រាក់ឧបត្ថម្ភសម្រាប់មនុស្សចាស់តែម្យ៉ាងមិនគ្រប់គ្រាន់ទេ ។ ដូច្នេះ វាជាបញ្ហាធំមួយដែលរដ្ឋាភិបាលជប៉ុនត្រូវតែស្វែងរកដំណោះស្រាយឱ្យបានឆាប់ ៕

សហរដ្ឋអាមេរិក៖ បុរសជនជាតិអាមេរិកម្នាក់ឈ្មោះ Galanis អាយុ ៤២ឆ្នាំ រស់នៅក្នុងរដ្ឋ North Carolina ប្រទេសសហរដ្ឋអាមេរិក បានសម្រកទម្ងន់រហូតទៅដល់ ១០០ គីឡូក្រាមក្នុងមួយឆ្នាំដោយមិនមានការវះកាត់ ប្រើថ្នាំ ឬហាត់ប្រាណឡើយ។
យោងតាមប្រភពព័ត៌មាន News Week បានឱ្យដឹងថា កាលពីមុនលោក Gregory Galanis មានទម្ងន់ ១៩០ គីឡូក្រាមជាមួយនឹងកម្ពស់ ១.៨២ ម៉ែត្រ ដោយបច្ចុប្បន្នលោកមានទម្ងន់ត្រឹមតែ ៩០ គីឡូក្រាមប៉ុណ្ណោះ។ លោក Galanis បាននិយាយថា គាត់ចំណាយពេលត្រឹមតែមួយឆ្នាំ ដើម្បីសម្រកទម្ងន់ ដោយសារការផ្លាស់ប្តូររបបអាហាររបស់គាត់។

Galanis បានបន្តទៀតថា គាត់បានស្វែងយល់ពីរបៀបសម្រកទម្ងន់តាមបែបវិទ្យាសាស្ត្រ និងគណិតវិទ្យា ដោយពេលនោះគាត់មិនអាចហាត់ប្រាណបានទេព្រោះគាត់ធ្ងន់ខ្លួនពេក។ Galanis បានរៀនអំពីចំនួនកាឡូរីដែលគាត់ត្រូវការទទួលទានជារៀងរាល់ថ្ងៃដើម្បីសម្រកទម្ងន់ និងអត្រាមេតាបូលីសផ្ទាល់ខ្លួនរបស់គាត់តាមពេលវេលា ដោយដឹងថាអាហារណាដែលគាត់គួរញ៉ាំដើម្បីឱ្យឆ្អែតបានយូរ។ បុរសវ័យ ៤២ ឆ្នាំរូបនេះបានបន្ថែមទៀតថា គាត់ឈប់បរិភោគសាច់គោ សាច់ជ្រូក និងសាច់មាន់ទាំងអស់ ក៏ដូចជាឈប់ផឹកស្រាទាំងស្រុងផងដែរ ដោយប្តូរមកទទួលទានត្រីគ្មានខ្លាញ់ បន្លែបៃតង ផ្លែឈើ oatmeal cinnamon នឹងចៀសវាងទឹកជ្រលក់គ្រប់ប្រភេទ។

ក្នុងអំឡុងពេលដំណើរការសម្រកទម្ងន់លោក Galanis បានប្រើកម្មវិធី Healthline ដើម្បីគណនាអត្រាការរំលាយអាហាររបស់គាត់ដោយផ្អែកលើទម្ងន់ និងកម្រិតសកម្មភាពរបស់គាត់ជារៀងរាល់ថ្ងៃ។
ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ យោងតាមមជ្ឈមណ្ឌលគ្រប់គ្រង និងការពារជំងឺរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក បានផ្តល់អនុសាសន៍ថា ដើម្បីរក្សាការសម្រកទម្ងន់ប្រកបដោយនិរន្តរភាព យើងគួរតែររួមបញ្ចូលគ្នានៃអាហារូបត្ថម្ភ និងការធ្វើលំហាត់ប្រាណ រួមទាំងការសម្រាកឱ្យបានគ្រប់គ្រាន់។ លើសពីនេះទៀត មនុស្សគួរតែកំណត់គោលដៅជាក់លាក់ និងជាក់ស្តែង ដូចជាការដើរ ១៥ នាទីក្នុងមួយថ្ងៃ បីដងក្នុងមួយសប្តាហ៍ និងតាមដានវឌ្ឍនភាព ដើម្បីទទួលបានសុខភាពល្អ ក៏ដូចជារាងកាយមាំមួនផងដែរ៕