ប្រទេសឡាវ ៖ វាបានក្លាយជារឿងមួយល្បីល្បាញពេញបណ្តាញសង្គមនៅប្រទេសឡាវ និងមានអ្នកចូលមើលវីដេអូនេះរាប់លាននាក់ ។ អ្នកលេងបណ្តាញសង្គមឡាវបានសរសើរថា កូនក្រមុំមានសំណាងល្អណាស់ ដោយសារនាងបានរៀបការជាមួយបុរស២នាក់ក្នុងពេលជាមួយគ្នា ។ នៅក្នុងរូបភាពបង្ហាញថា កូនក្រមុំញញឹមបិទមាត់មិនជិតទេ ដោយសារមានកូនកំលោះ២នាក់អង្គុយខាងឆ្វេងដៃ និងស្តាំដៃរបស់នាង ។

នៅថ្ងៃទី៨ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៣ អ្នកលេងបណ្តាញសង្គមនៅប្រទេសឡាវបានចែកចាយវីដេអូការរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍មួយ ដែលមានភ្ញៀវមកចូលរួមសម្តែងការត្រេកអរយ៉ាងច្រើនកុះករ ។ ប៉ុន្តែអ្នកលេងបណ្តាញសង្គមបានផ្តោតខ្លាំងទៅលើរូបថតរបស់កូនក្រមុំ ដែលមានកូនកំលោះចំនួន២នាក់អង្គុយសងខាងនាង រហូតដល់អ្នកលេងបណ្តាញសង្គមសួរថា តើអ្នកណាជាកូនកំលោះ? ឬមួយកូនក្រមុំរៀបការជាមួយកំលោះ២នាក់ ។

នៅក្នុងរូបភាពនេះបង្ហាញថា កូនក្រមុំបានបញ្ចុកអាហារទៅកាន់បុរសទាំង២នាក់ ដែលអង្គុយនៅខាងឆ្វេងដៃ និងស្តាំដៃនាងទៀតផង ខណៈភ្ញៀវមកចូលរួមក្នុងពិធីនេះបានបង្ហាញក្តីរីករាយ និងទះដៃអបអរសាទរដល់អ្នកទាំង៣ ។ បន្ទាប់មក កូនកំលោះទាំង២នាក់ ក៏បានបង្ហាញក្តីស្រឡាញ់ដល់កូនក្រមុំ ដោយនាំគ្នាថើបថ្ពល់នាង ។

វីដេអូនេះបានធ្វើឱ្យមនុស្សជាច្រើនជជែកគ្នា ពីព្រោះវាស្រដៀងគ្នានឹងកូនក្រមុំរូបនេះរៀបការជាមួយកូនកំលោះ២នាក់ ។ មនុស្សមួយចំនួននិយាយចំអន់ថា កូនក្រមុំពិតជាមានសំណាងល្អមែន ។ ប៉ុន្តែមនុស្សខ្លះទៀតប្រាប់ថា ៖ «អ្នកអង្គុយខាងស្តាំដៃ គឺជាកូនកំលោះ ព្រោះបានចងខ្សែអំបោះតែម្នាក់ឯង ។ រីឯអ្នកអង្គុយខាងឆ្វេងដៃវិញ គឺជាមិត្តភក្តិជិតស្និទ្ធរបស់អ្នកទាំងពីរ» ៕

ប្រភព ៖ khaosod

ប្រទេសកូរ៉េខាងជើង ៖ អង្គការសិទ្ធិមនុស្សនៅទីក្រុងសេអ៊ូលលើកឡើងថា ជនជាតិកូរ៉េខាងជើងប្រមាណ៦០០នាក់ ដែលបានរត់ភៀសខ្លួនចេញពីប្រទេសកំណើត បានបាត់ខ្លួនដោយអាថ៌កំបាំង ក្រោយពីប្រទេសចិនបង្ខំឱ្យពួកគេត្រឡប់ទៅប្រទេសកំណើតវិញ កាលពីខែតុលា ឆ្នាំ២០២៣ ។ អង្គការសិទ្ធិមនុស្សបញ្ជាក់ថា មនុស្សទាំងនេះអាចត្រូវបានគេចាប់ឃុំខ្លួនធ្វើទារុ.ណ.កម្ម, រំលោ.ភផ្លូ.វភេ.ទ ឬត្រូវគេប្រហា.រជីវិ.ត ។

តាមរបាយការណ៍របស់ Transitional Justice Working Group (TJWG) ដែលធ្វើឡើងរយៈពេល២ខែក្រោយពីរដ្ឋាភិបាលកូរ៉េខាងត្បូងបានតវ៉ាទៅប្រទេសចិន ពាក់ព័ន្ធនឹងករណីចិនបញ្ជូនជនជាតិកូរ៉េខាងជើងជាច្រើននាក់ទៅប្រទេសកំណើតវិញ ។ ជនជាតិកូរ៉េខាងជើងទាំងនេះព្យាយាមរត់គេចខ្លួនពីកូរ៉េខាងជើង ដើម្បីកសាងជីវិតថ្មីនៅកូរ៉េខាងត្បូង ។

ភ្នាក់ងារ TJWG អះអាងថា ជនជាតិកូរ៉េខាងជើងរាប់រយនាក់ដែលបានរត់គេចខ្លួននោះ ត្រូវបានគេចាប់ដាក់រថយន្តក្រុង និងរថយន្តតូចៗ ហើយគេបានយាមកាមយ៉ាងតឹងរ៉ឹងនៅតាមទីកន្លែងឃុំខ្លួននៅបរិវេណព្រំដែនចិន កាលពីថ្ងៃទី៩ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៣ ។ នេះជាការចាប់បង្ខំឱ្យជនជាតិកូរ៉េខាងជើងត្រឡប់ទៅប្រទេសវិញច្រើនបំផុត ក្នុងរយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំកន្លងមក ។

ភ្នាក់ងារ TJWG លើកឡើងថា គេមិនស្គាល់អត្តសញ្ញាណរបស់ជនជាតិកូរ៉េខាងជើងទាំងនេះទេ គ្រាន់តែដឹងថា ភាគច្រើនជានារី ។ ភ្នាក់ងារ TJWG និយាយថា ៖ «គ្មានអ្នកណាម្នាក់អាចទំនាក់ទំនងទៅកាន់មនុស្សទាំងនេះបានទេ ក្រោយពីចិនបញ្ជូនពួកគេត្រឡប់ទៅប្រទេសវិញ ។ អ្នកដែលត្រូវគេបង្ខំឱ្យត្រឡប់ទៅប្រទេសវិញ ត្រូវប្រឈមនឹងការធ្វើទារុ.ណកម្ម, ធ្វើបាបផ្លូ.វភេ.ទ, ឃុំខ្លួន, បង្ខំឱ្យរំលូ.តកូ.នក្នុងផ្ទៃ និងសម្លា.ប់ចោល ។ ប្រទេសកូរ៉េខាងជើងប្រកាន់របបផ្តា.ច់ការ ដូច្នេះ គេចាត់ទុកអ្នករត់គេចខ្លួនទាំងនេះថា ជាឧក្រិដ្ឋ.ជន និងជនក្បត់.ជា.តិ» ។ចំណែកប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយរបស់រដ្ឋាភិបាលកូរ៉េខាងជើង ពុំបាននិយាយអ្វីពាក់ព័ន្ធនឹងករណីនេះទេ ប៉ុន្តែកន្លងមក ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយនេះតែងតែថ្កោលទោសអ្នករត់គេចខ្លួនថា «ជាក្រុមកាកសំណល់» ។ ក្នុងរយៈពេល២ឆ្នាំ ទៅ៣ឆ្នាំនេះ មេដឹកនាំកូរ៉េខាងជើង លោក គឹម ជុងអ៊ុន បានបញ្ជាឱ្យបង្កើនវិធានការគ្រប់គ្រងព្រំដែនឱ្យបានតឹងរ៉ឹង ។

កាលពីខែតុលា ឆ្នាំ២០២៣ ក្រសួងការបរទេសចិនបានបកស្រាយករណីនេះថា គ្មានក្រុមជនភៀសខ្លួននៅប្រទេសចិនទេ គឺមានតែជនជាតិកូរ៉េខាងជើង ដែលធ្វើដំណើរមកប្រទេសចិនដោយខុសច្បាប់ ដោយសារហេតុផលសេដ្ឋកិច្ច ។ ហេតុនេះ ប្រទេសចិនបានប្រើវិធីចាត់ការមនុស្សទាំងនេះតាមផ្លូវច្បាប់ ៕ ប្រភព ៖ mgronline

សហរដ្ឋអាមេរិក ៖ កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៣ ភ្នាក់ងារគ្រប់គ្រងការហោះហើរ និងអវកាសអាមេរិក (ឬអង្គការ NASA) ព្រមទាំងភ្នាក់ងារស្ថានីយអវកាសអន្តរជាតិ (ឬ ISS) បានរួមគ្នាអបអរសាទរខួបលើកទី២៥ឆ្នាំ នៃការបង្កើតស្ថានីយអវកាសអន្តរជាតិ ។ ការអបអរសាទរនេះបានផ្សាយបន្តផ្ទាល់នូវការជជែកគ្នារវាងអ្នកបើកបរដែលបានបំពេញភារកិច្ចនៅលើអវកាស និងភ្នាក់ងារប្រចាំមជ្ឈមណ្ឌលអវកាស Johnson នៅរដ្ឋតិចសាស់ សហរដ្ឋអាមេរិក ។

មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់អង្គការ NASA បានលើកឡើងអំពីភាពជោគជ័យជាច្រើន តាំងពីបានបង្កើតស្ថានីយអវកាសអន្តរជាតិ (ISS) ជាលើកដំបូង ដោយផ្តោតលើការសិក្សាស្រាវជ្រាវជាង៣.០០០ករណីនៅប្រទេសចំនួន១០៨ ។ លើសពីនេះ មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់អង្គការ NASA ក៏បានសរសើរអំពីភារកិច្ចជោគជ័យរបស់ក្រុមការងារផងដែរ ។

លោក Bob Cabana មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់អង្គការ NASA និយាយថា ៖ «យើងរីករាយណាស់ជាមួយអ្វីដែលពួកគេបានធ្វើ ដូចជា ផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រ និងការត្រួតពិនិត្យផ្សេងៗ ដើម្បីធ្វើឱ្យការរស់នៅលើផែនដីល្អប្រសើរ ។ លើសពីនេះ យើងត្រូវត្រៀមខ្លួនជាមុនសម្រាប់ការស្រាវជ្រាវនៅក្រៅផែនដី ដើម្បីឱ្យយើងអាចធ្វើដំណើរទៅកាន់ភពព្រះច័ន្ទ ក្នុងគម្រោង Artemis និងគម្រោងទៅកាន់ភពអង្គារ» ។

ចំណែកភ្នាក់ងារស្ថានីយអវកាសអន្តរជាតិ (ISS) បានរៀបរាប់អំពីបទពិសោធន៍ និងឧបសគ្គខុសពីគេ ដូចជា ៖ អំពីទម្ងន់ស្មើសូន្យនៅលើអវកាស និងការសាកល្បងជាច្រើនទៀត ដែលបានធ្វើឡើងនៅលើស្ថានីយអវកាសអន្តរជាតិ ។

លោក Joel Montalbano នាយកគ្រប់គ្រងគម្រោង ISS និយាយថា ៖ «អ្វីដែលអ្នកមិនអាចរៀនសូត្រនៅលើផែនដី គឺការងារនេះនឹងជួយឱ្យអ្នកអាចរៀនសូត្រដោយខ្លួនឯង» ។

រីឯលោក Andreas Morgensen ភ្នាក់ងារស្ថានីយអវកាសអន្តរជាតិ (ISS) និយាយថា ៖ «ទម្ងន់នៅលើអវកាសមានចំណុចពិសេសខ្លាំងណាស់ ។ ប៉ុន្តែគួរឱ្យស្តាយ ព្រោះគ្មានការអប់រំអំពីទម្ងន់ស្មើសូន្យនៅលើផែនដី ។ វាមិនដូចគ្នាជាមួយការរស់នៅ និងធ្វើការធម្មតាទេ ដោយសារទម្ងន់របស់យើងស្មើសូន្យនៅទីនោះ ។ ដូច្នេះ យើងមិនត្រឹមតែសប្បាយតែម្យ៉ាងទេ គឺយើងនៅមានឧបសគ្គជាច្រើន» ។

ស្ថានីយអវកាសអន្តរជាតិ (ISS) បានកើតឡើងដោយសារកិច្ចសហការរវាងភ្នាក់ងារអវកាសចំនួន៥ រួមមាន ៖ ភ្នាក់ងារគ្រប់គ្រងការហោះហើរ និងអវកាសអាមេរិក (NASA), រុស្ស៊ី (RKA), កាណាដា (CSA), អឺរ៉ុប (ESA) និងជប៉ុន (JAXA) ដោយបានចំណាយថវិកាប្រមាណ៦០.០០០លានដុល្លារអាមេរិក ។ វាបានក្លាយជាស្ថានីយអវកាសអន្តរជាតិដំបូងគេមានតម្លៃខ្ពស់បំផុត ដែលបង្កើតឡើងដោយមនុស្ស ៕ ប្រភព ៖ TNN World

ប្រទេសទាំងអស់នៅលើពិភពលោក តែងតែមានរបបនយោបាយផ្សេងៗពីគ្នា ដោយប្រទេសខ្លះជ្រើសរើសប្រព័ន្ធប្រជាធិបតេយ្យ និងប្រទេសខ្លះទៀតក៏ប្រកាន់របបយោធានិយម ឬរបបផ្តាច់ការ រីឯប្រទេសខ្លះទៀតក៏ជ្រើសរើសយករបបកុម្មុយនីស្តនិយមទៅវិញ។
លទ្ធិកុម្មុយនីស្តគឺជាមនោគមវិជ្ជាមួយដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយផ្អែកលើគំនិតនៃភាពជាម្ចាស់រួម មានន័យថារាល់ធនធានសេដ្ឋកិច្ចទាំងអស់គឺជាកម្មសិទ្ធិរបស់មនុស្សគ្រប់គ្នានៅក្នុងសង្គម ក៏ប៉ុន្តែវាត្រូវបានគ្រប់គ្រងដោយរដ្ឋាភិបាល។ ដូច្នេះបុគ្គលម្នាក់ៗមិនអាចមាននូវទ្រព្យសម្បត្តិផ្សេងៗជាឯកជនភាពបានទេ ពីព្រោះកុម្មុយនីស្តជឿយ៉ាងមុតមាំថា ការដែលបណ្តោយឱ្យមាននូវកម្មសិទ្ធិឯកជនគឺជាកាតាលីកជំរុញឱ្យមាននូវវិសមភាពសង្គម។ ហេតុនេះហើយ តើអ្នកដឹងទេថា ប្រទេសណាខ្លះដែលបានប្រកាន់យករបបកុម្មុយនីស្ត?

១.ប្រទេសចិន៖ ចិនគឺជាប្រទេសកុម្មុយនីស្ត ដែលមានផ្ទៃដីធំបំផុតមួយ និងមានចំនួនប្រជាជនច្រើនជាងគេបំផុតលើពិភពលោកស្ថិតនៅទ្វីបអាស៊ី។ ប្រទេសចិនបានប្រកាន់របបកម្មុនីស្តនៅក្នុងថ្ងៃទី១ ខែតុលា ឆ្នាំ១៩៤៩ រហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ន ដោយប្រទេសនេះនៅរក្សារបបនយោបាយតាមបែបកុម្មុយនីស្តដោយមានបក្សកម្មុយនីស្តតែមួយគ្រប់គ្រងនិងដឹកនាំប្រទេស។

២.ប្រទេសគុយបា៖ សាធារណៈរដ្ឋគុយបា ដែលជាប្រទេសដីកោះ មានទីតាំងស្ថិតនៅតំបន់អាមេរិកខាងជើង។ ប្រទេសនេះបានក្លាយជាប្រទេសដែលប្រកាន់យកប្រព័ន្ធនយោបាយកុម្មុនីស្តនៅក្នុងឆ្នាំ ១៦៦១ រហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ន។

៣.ប្រទេសឡាវ៖ សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យប្រជាមានិតឡាវ គឺជាប្រទេសដីគោកស្ថិតនៅតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍។ ប្រទេសឡាវបានកា្លយជាប្រទេសកុម្មុនីស្តមួយនៅឆ្នាំ ១៩៧៥ ក្រោយពីមានចលនាបដិវត្តផ្តួលរំលំរបបរាជានិយម ដោយក្រុមចលនាកុម្មុនីស្ត ផាថេតឡាវ ដឹកនាំដោយទ្រង់សុផានាវង្ស ដែលគាំទ្រដោយប្រទេសវៀតណាម និងសហភាពសូវៀត។

៤.កូរ៉េខាងជើង៖ កូរ៉េខាងជើង គឺជាប្រទេសដែលស្ថិតនៅក្នុងតំបន់អាស៊ីបូព៌ា ហើយបច្ចុប្បន្នប្រទេសនេះត្រូវបានគេចាត់ចូលក្នុងលេខរៀងទី៤ នៃប្រទេសកុម្មុយនីស្តធំៗទាំង ៥ លើពិភពលោក។ កូរ៉េខាងជើងបានប្រែក្លាយជាប្រទេសកុម្មុយនីស្តជាផ្លូវការក្នុងឆ្នាំ ១៩៤៨ ដឹកនាំដោយលោក គីម អ៊ីលស៊ុង។

៥.ប្រទេសវៀតណាម៖ វៀតណាមក៏ជាប្រទេសកុម្មុយនីស្តមួយ ដែលស្ថិតនៅក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍។ វៀតណាមក្លាយជាប្រទេសកុម្មុយនីស្តពេញលេញចន្លោះពីឆ្នាំ ១៩៧៦ ដល់ឆ្នាំ ១៩៨៦។ រហូតមកដល់បច្ចុប្បន្នប្រទេសនេះ នៅបន្តអនុវត្តរបបនយោបាយបែបសង្គមនិយម តែប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ច ត្រូវបានធ្វើកំណែទម្រង់មួយឈ្មោះថា DoiMoi ប្តូរពីផែនការទៅទីផ្សារសេរីនៅទសវត្សទី ៨០នេះ៕