ប្រទេសថៃ ៖ ក្រោយពីមហាជន រិះគ.ន់ ថា ម្ចាស់ហាងសាច់ជ្រូកឡើងភ្នំមួយកន្លែងវាយបុគ្គលិកមកធ្វើការយឺតយ៉ាវខ្លាំងៗ អ្នកគ្រប់គ្រងហាងបានចេញមុខបកស្រាយជំនួសម្ចាស់ហាងថា ការវាយបុគ្គលិកនេះ គឺជាការ ដា.ក់ទោ.ស ជំនួសឱ្យការកាត់ប្រាក់ខែ ហើយបុគ្គលិកបានយល់ព្រមដោយខ្លួនឯងឱ្យម្ចាស់ហាងវាយពួកគេ ។

នៅចុងខែមីនា ឆ្នាំ២០២៤ អតិថិជនរបស់ហាងសាច់ជ្រូកឡើងភ្នំ បានបង្ហោះវីដេអូមួយចូលក្នុងបណ្តាញសង្គម ហើយធ្វើឱ្យមហាជនរិះគន់យ៉ាងខ្លាំងក្រោយពីឃើញម្ចាស់ហាងសាច់ជ្រូកឡើងភ្នំ បាន ដា.ក់ទោ.ស បុគ្គលិកដោយការវាយខ្លាំងៗជាច្រើនលើក ។ វីដេអូនេះសរសេរថា «ពួកគេជាមនុស្ស» ត្រូវបានមហាជនចែកចាយយ៉ាងឆាប់រហ័សក្នុងបណ្តាញសង្គម ព្រមទាំងបង្ហាញពីទំព័រហ្វេសប៊ុករបស់ម្ចាស់ហាងទៀតផង ។

ក្រោយមក ក្រុមការងារសារព័ត៌មានថៃបានធ្វើដំណើរទៅកាន់ហាងសាច់ជ្រូកឡើងភ្នំនេះ ដែលស្ថិតនៅទីក្រុងប៉ាតាយ៉ា ខេត្តឈុនបុរី ប្រទេសថៃ ហើយក្រុមសារព័ត៌មាន ក៏បានចូលទៅហាងនេះដើម្បីសាកសួររកមូលហេតុពិតប្រាកដពាក់ព័ន្ធនឹងវីដេអូ ដែលត្រូវគេបង្ហោះពេញបណ្តាញសង្គម ។

បើតាមការសាកសួរឱ្យដឹងថា វាជាវីដេអូដែលថតកាលពីព្រឹកថ្ងៃទី២៩ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៤ ដោយម្ចាស់ហាងបានដាក់ទោសបុគ្គលិកដែលមកធ្វើការយឺតយ៉ាវជាច្រើននាទី និងយឺតយ៉ាវអស់ជាច្រើនថ្ងៃជាប់ៗគ្នា ។ រីឯបុគ្គលិកដែលម្ចាស់ហាងដាក់ទោសនេះមានចំនួន៥នាក់ ហើយពេលអតិថិជនឃើញម្ចាស់ហាងវាយបុគ្គលិក ក៏បានថតវីដេអូយកទៅបង្ហោះក្នុងបណ្តាញសង្គម ។

អ្នកគ្រប់គ្រងហាងនេះបកស្រាយថា ហាងមានច្បាប់ដាក់ទោសដោយឱ្យបុគ្គលិកជ្រើសរើសដោយខ្លួនឯងថា តើពួកគេយល់ព្រមឱ្យហាងកាត់ប្រាក់ខែ ឬឱ្យហាងវាយជំនួសវិញ ករណីបុគ្គលិកមកធ្វើការយឺតយ៉ាវជាច្រើនលើក ។ ដូច្នេះ ការដាក់ទោសនេះក៏ជាការយល់ព្រមពីបុគ្គលិកផងដែរ ព្រោះពួកគេបានចុះហត្ថលេខាយល់ព្រមអនុវត្តតាមច្បាប់នេះអស់ហើយ ។

ម្យ៉ាងទៀត មិនមែនខាងហាងនឹងដាក់ទោសបុគ្គលិកមកធ្វើការយឺតយ៉ាវគ្រប់រូបទេ សូម្បីតែម្ចាស់ហាងក៏ត្រូវដាក់ទោសដោយការវាយបែបនេះដូចគ្នាដែរ បើម្ចាស់ហាងមកធ្វើការយឺត ។ បើមិនដូច្នោះទេ បុគ្គលិកត្រូវយល់ព្រមឱ្យម្ចាស់ហាងកាត់ប្រាក់ខែ ដើម្បីឱ្យមានភាពស្មើគ្នាសម្រាប់បុគ្គលិកគ្រប់រូបដែលមកធ្វើការគោរពតាមពេលវេលា ។

អ្នកស្រី Vayuwadee Bunsan អាយុ៣៣ឆ្នាំ ជាអ្នកគ្រប់គ្រងហាងនេះ បាននិយាយជំនួសម្ចាស់ហាងដែលជាអ្នកវាយបុគ្គលិក ថា ហាងមានច្បាប់ថា នឹងកាត់ប្រាក់ខែបុគ្គលិកមកធ្វើការយឺត ចំនួន៥បាតក្នុង១នាទី ហើយបុគ្គលិកភាគច្រើនមកធ្វើការមិនទាន់ពេលវេលាទេ ។ បើហាងកាត់ប្រាក់ខែបុគ្គលិកមកធ្វើការយឺតឃើញថា ពួកគេនឹងមិនសល់ប្រាក់ខែ ទើបហាងប្តូរពីការកាត់ប្រាក់ខែ មកឱ្យបុគ្គលិកសម្រាកពីការងារចំនួន២សប្តាហ៍វិញ ។

រីឯបុគ្គលិកមិនចង់ឱ្យហាងបញ្ឈប់ការងារពួកគេ២សប្តាហ៍ទេ ដោយសារគ្មានប្រាក់ចាយវាយ ព្រោះពួកគេបានលុយធីប ។ ទោះយ៉ាងណា បុគ្គលិកនៅតែមកធ្វើការយឺតដដែល ហើយហាងក៏ធ្លាប់បណ្តេញពួកគេចេញពីការងារដែរ ប៉ុន្តែនៅតែសុំមកធ្វើការបន្តទៀត ។ ពេលបានមកធ្វើការវិញ ពួកគេមកធ្វើការយឺតយ៉ាវដដែល ទើបហាងសួរបុគ្គលិកថា តើឱ្យហាងដាក់ទោសរបៀបណា? បុគ្គលិកមិនព្រមឱ្យកាត់ប្រាក់ខែ និងមិនព្រមឈប់ពីការងារ២សប្តាហ៍ ពួកគេសុខចិត្តឱ្យហាងដាក់ទោសដោយការវាយវិញ ។

ហេតុនេះ ខាងហាងនិយាយថា បើដាក់ទោសដោយការវាយ តើបុគ្គលិកមិនខឹង មែនទេ? រីឯបុគ្គលិកឆ្លើយថា មិនខឹងទេ ។ បន្ទាប់មក បុគ្គលិកគ្រប់គ្នាក៏ចុះហត្ថលេខាលើលិខិតមួយយល់ព្រមថា បើមកធ្វើការយឺត១០នាទី នឹងឱ្យហាងវាយ១លើក ។ ដូច្នេះ ទើបគេឃើញបុគ្គលិកម្នាក់ត្រូវបានម្ចាស់ហាងវាយជាច្រើនលើក ដោយសារមកធ្វើការយឺតច្រើនថ្ងៃ ហើយសង្សាររបស់បុគ្គលិករូបនេះ ក៏ត្រូវម្ចាស់ហាងវាយដែរ ព្រោះមកយឺតដូចគ្នា ។

លោក Phacharaphon Sidaprom អាយុ១៨ឆ្នាំ ជាបុគ្គលិកម្នាក់ដែលត្រូវម្ចាស់ហាងវាយក្នុងវីដេអូ និយាយថា ម្ចាស់ហាងវាយបែបនេះដោយសារខ្លួនមកធ្វើការយឺត គឺម្ចាស់ហាងវាយពី៧លើក ទៅ៨លើក ប៉ុន្តែមិនឈឺចាប់ទេ ។ លោកមិនខឹងម្ចាស់ហាងទេ ព្រោះយើងបានព្រមព្រៀងគ្នាហើយដើម្បីកុំឱ្យហាងកាត់ប្រាក់ខែ ប៉ុន្តែលោកចង់ឱ្យមហាជនយល់ថា ម្ចាស់ហាងធ្វើតាមច្បាប់ប៉ុណ្ណោះ ។

ចំណែកអ្នកស្រី Natthawadee Komonwanit អាយុ២២ឆ្នាំ ជាបុគ្គលិកម្នាក់ទៀតនិយាយថា ម្ចាស់ហាងជាមនុស្សល្អ ប៉ុន្តែបុគ្គលិកចាប់ផ្តើមមកធ្វើការយឺតជាញឹកញាប់ ទើបម្ចាស់ហាងហៅមកដាស់តឿន និងឱ្យជ្រើសរើសយកការកាត់ប្រាក់ខែ ឬឱ្យហាងវាយ ហើយបុគ្គលិកក៏ជ្រើសយកការវាយ ។ ម្ចាស់ហាងជាមនុស្សចិត្តល្អ និងស្រឡាញ់បុគ្គលិកដូចក្រុមគ្រួសាររបស់ខ្លួន ហើយសូមមហាជនកុំបង្ហោះវីដេអូរិះគន់ម្ចាស់ហាងអី ពីព្រោះបុគ្គលិកយល់ព្រមខ្លួនឯង ។

គួរបញ្ជាក់ថា ហាងសាច់ជ្រូកឡើងភ្នំនេះ មានបុគ្គលិកសរុបចំនួន៣០នាក់ ហើយបុគ្គលិកបានយល់ព្រមឱ្យហាងដាក់ទោសបុគ្គលិកមកធ្វើការយឺតគ្រប់រូប ។ រីឯការដាក់ទោសនៅថ្ងៃណានោះ គឺអាស្រ័យលើម្ចាស់ហាង ហើយពេលខ្លះ ហាងក៏មិនបានដាក់ទោសដែរ ដោយបុគ្គលិកធ្វើការនៅទីនេះជាលក្ខណៈគ្រួសារ ៕

បរទេស៖ ក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាយក្សរបស់ចិន Huawei Technologies បានកត់ត្រាប្រាក់ចំណេញរបស់ខ្លួនក្នុងឆ្នាំ ២០២៣ កើនឡើងច្រើនទ្វេដងបើធៀបទៅនឹងឆ្នាំ២០២២ ខណៈក្រុមហ៊ុន Apple បានកត់ត្រាការថយចុះចំណែកទីផ្សាររហូតដល់ ១៥% ទៅ ២០%។

បើយោងតាម CNBC ដែលបានចុះផ្សាយកាលពីថ្ងៃទី២៩ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៤ ថាក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យា Huawei Technologies ទើបតែបានកត់ត្រាកំណើនលឿនបំផុតរបស់ខ្លួនក្នុងរយៈពេល ៤ ឆ្នាំកាលពីឆ្នាំមុន ជាមួយនឹងការងើបឡើងវិញនៃផ្នែកឧបករណ៍ និងកំណើនពីអាជីវកម្មថ្មីៗដូចជាគ្រឿងបន្លាស់រថយន្តឆ្លាតវៃ។ ប្រាក់ចំណូលរបស់ក្រុមហ៊ុន Huawei ក្នុងឆ្នាំ ២០២៣ បានកើនឡើង ៩.៦៣% ដល់ ៧០៤.២ ពាន់លានយន់ (ស្មើនឹង ៩៧.៤៨ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក) ដោយផ្នែកឧបករណ៍ប្រើប្រាស់បានរួមចំណែកច្រើនបំផុតក្នុងតួលេខនេះ កើនឡើង ១៧.៣% ដល់ ២៥១.៤៩ ពាន់លានយន់។

ដូច្នេះប្រាក់ចំណេញសុទ្ធក្នុងឆ្នាំ ២០២៣ របស់ក្រុមនេះបានកើនឡើង ១៤៤.៥% ដល់ ៨៧ ពាន់លានយន់ (ប្រមាណ ១,២ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក) ដែលប្រាក់ចំណេញសុទ្ធបានកើនឡើងទ្វេដងធៀបនឹងឆ្នាំមុនដល់ ១២.៣៥% ។ ហេតុនេះហើយ គិតត្រឹមចុងខែកញ្ញា ឆ្នាំ ២០២៣ ក្រុមហ៊ុន Huawei បានជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ទី ៥ ទាក់ទងនឹងចំណែកទីផ្សារនៅក្នុងប្រទេសចិន ដោយចំណែកទីផ្សាររបស់ក្រុមហ៊ុននេះបានកើនឡើងពី ១០% នៅក្នុងត្រីមាសទីមួយ និង ១៤% នៅក្នុងត្រីមាសទីបី ផ្ទុយទៅវិញ Apple បានកត់ត្រាការថយចុះចំណែកទីផ្សារពី ២០% ទៅ ១៥%។

គួរបញ្ជាក់ដែរថា Huawei ធ្លាប់ជាក្រុមហ៊ុនផលិតស្មាតហ្វូនដ៏ធំបំផុតរបស់ពិភពលោក ប៉ុន្តែបានបាត់បង់តំណែងនេះនៅពេលដែលវាត្រូវបានសហរដ្ឋអាមេរិកដាក់ទណ្ឌកម្មក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ដោយមន្ត្រីអាមេរិកនិយាយថា ក្រុមហ៊ុន Huawei គំរាមកំហែងដល់សន្តិសុខជាតិ ហើយចិនអាចប្រើប្រាស់ឧបករណ៍របស់ក្រុមហ៊ុនសម្រាប់ធ្វើចារកម្ម។ ប៉ុន្តែរហូតមកដល់ពេលនេះក្រុមហ៊ុន Huawei បានបដិសេធការចោទប្រកាន់ទាំងនេះ ហើយកំពុងព្យាយាមកែលម្អជំហររបស់ខ្លួននៅក្នុងទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន។

ទោះបីជាបច្ចុប្បន្នក្រុមហ៊ុន Huawei មិនបានបំបែកប្រាក់ចំណូលតាមផ្នែកឧបករណ៍ប្រើប្រាស់ក៏ដោយ ក៏អាជីវកម្មស្មាតហ្វូននៅតែកត់ត្រាការត្រឡប់មកវិញនៃក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាយក្សរបស់ចិន។ នៅក្នុងខែសីហា ឆ្នាំ ២០២៣ ក្រុមហ៊ុននេះស្រាប់តែបញ្ចេញស្មាតហ្វូនស៊េរី Mate60 ដោយប្រើបន្ទះឈីបដែលបង្កើតដោយខ្លួនឯង។ នេះជាការវិលត្រឡប់របស់ Huawei ទៅកាន់ផ្នែកស្មាតហ្វូនលំដាប់ខ្ពស់បន្ទាប់ពីមានការលំបាកជាច្រើនឆ្នាំ៕

សហរដ្ឋអាមេរិក៖ កាលពីថ្ងៃទី២៨ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៤ បើយោងតាម New Scientist បានឱ្យដឹងថា អវកាសយានិក Artemis 3 របស់ NASA គ្រោងនឹងនាំយករុក្ខជាតិទៅដាំដុះលើឋានព្រះច័ន្ទនៅឆ្នាំ២០២៦ រួមទាំងគ្រោងសាងសង់ផ្ទះកញ្ចក់ខ្នាតតូចនៅលើឋានព្រះច័ន្ទទៀតផង ប្រសិនបើអ្វីៗទាំងអស់ដំណើរការទៅតាមផែនការ។

ដូច្នេះដើម្បីសម្រេចបេសកកម្មនេះ អង្គការ NASA នាពេលថ្មីៗនេះ បានជ្រើសរើសការពិសោធន៍វិទ្យាសាស្ត្រចំនួនបីដំបូង ដែលនឹងត្រូវដាក់ពង្រាយដោយអវកាសយានិក នៅលើផ្ទៃព្រះច័ន្ទ ក្នុងកម្មវិធីបេសកកម្ម Artemis 3 ក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ ដែលក្នុងនោះមាន LEAF (គឺជាការពិសោធន៍លើឥទ្ធិពលនៃព្រះច័ន្ទនៅលើរុក្ខជាតិកសិកម្ម) ដោយការពិសោធន៍នេះនឹងសិក្សាពីរបៀបដែលរុក្ខជាតិមានមុខងារនៅក្នុងបរិយាកាសឋានព្រះច័ន្ទ។

មន្ត្រី NASA បានសរសេរនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយដោយប្រកាសពីការបាញ់បង្ហោះនេះថា “LEAF នឹងក្លាយជាការពិសោធន៍ដំបូងដើម្បីសង្កេតមើលការសំយោគរស្មីសំយោគ ការលូតលាស់ និងការឆ្លើយតបស្ត្រេសជាប្រព័ន្ធរបស់រុក្ខជាតិក្នុងវិទ្យុសកម្មអវកាស និងទំនាញផែនដីទាប”។ ពួកគេបានបន្ថែមថា “ទិន្នន័យស្តីពីការលូតលាស់ និងការអភិវឌ្ឍន៍របស់រុក្ខជាតិ រួមជាមួយនឹងប៉ារ៉ាម៉ែត្របរិស្ថានដែលវាស់វែងដោយការពិសោធន៍ LEAF នឹងជួយអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រឱ្យយល់ពីរបៀបដែលរុក្ខជាតិដុះលើផ្ទៃអាចត្រូវបានគេប្រើប្រាស់”។

តាមពិតទៅ ការពិសោធន៍ដូចជា LEAF មិនមែនជាលើកទីមួយទេដែលលេចឡើងនៅលើឋានព្រះច័ន្ទ។ កាលពីខែមករាឆ្នាំ ២០១៩ ប្រទេសចិនក៏ធ្លាប់បានបញ្ជូនរុក្ខជាតិកប្បាសទៅកាន់ទីឆ្ងាយបំផុតនៃផ្ទៃព្រះច័ន្ទក្នុងបេសកកម្មមនុស្សយន្ត Chang’e 4។ បន្ទាប់មកទៀត LEMS គឺជាការពិសោធន៍ឧបករណ៍វាស់ស្ទង់រញ្ជួយដោយស្វ័យប្រវត្តិដែលប្រើដើម្បីស្វែងរកការរញ្ជួយដីនៅលើឋានព្រះច័ន្ទ។ មន្ត្រី NASA បានបញ្ជាក់ថា៖ “ការពិសោធន៍នេះនឹងពិពណ៌នាអំពីរចនាសម្ព័ន្ធក្នុងតំបន់នៃសំបក និងអាវធំរបស់ព្រះច័ន្ទ ដោយសន្យាថានឹងបន្ថែមព័ត៌មានដ៏មានតម្លៃដល់គំរូនៃការបង្កើត និងការវិវត្តន៍របស់ព្រះច័ន្ទ”។

ទន្ទឹមនឹងនេះ ការពិសោធន៍ LDA នឹងវាស់ស្ទង់សមត្ថភាពនៃស្រទាប់ regolith របស់ព្រះច័ន្ទ ដែលជាស្រទាប់ធូលី និងក្រួសកំពូលរបស់ព្រះច័ន្ទ ដើម្បីសិក្សាពីការបញ្ជូនវាលអគ្គិសនី។ មន្ត្រី NASA បានសរសេរថា ” ការពិសោធន៍នេះនឹងប្រមូលព័ត៌មានចាំបាច់អំពីរចនាសម្ព័ន្ធនៃស្រទាប់ regolith របស់ព្រះច័ន្ទ ដោយតាមដានការផ្លាស់ប្តូរនៅក្នុងវាលអគ្គិសនីនៃស្រទាប់ភូមិសាស្ត្រនេះប្រសិនបើមាន”។

ការពិសោធន៍ទាំងនេះអាចត្រូវបានដាក់ពង្រាយនៅជិតប៉ូលខាងត្បូងរបស់ព្រះច័ន្ទ ជាតំបន់ដែលគេគិតថាមានទឹកកកទឹកច្រើន ដែលអាចទ្រទ្រង់មូលដ្ឋាននាវិកមួយ ឬច្រើន។ ទោះជាយ៉ាងណាទីតាំងពិតប្រាកដមិនទាន់ដឹងនៅឡើយទេ អង្គការ NASA មិនទាន់បានប្រកាសអំពីទីតាំងចុះចតចុងក្រោយសម្រាប់បេសកកម្ម Artemis 3 នៅឡើយទេ ដោយនេះគ្រាន់តែជាផែនការដែលគ្រោងទុកជាមុនប៉ុណ្ណោះ៕