មហាអំណាចចិន បានចំណាយថវិការ១០,៣ ពាន់លានដុល្លារ សាងសង់ព្រែកជីក ចេញពីទីក្រុង Nanning នៃខេត្ត Guangxi ទៅកាន់កំពង់ផែ Qinzhou នៅភាគខាងត្បូង។

ព្រែកជីក Pinglu កសាងឡើងលើប្រវែង១៣៤គីឡូម៉ែត្រ ក្នុងគោលបំណងជុំរុញប្រព័ន្ធដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវទឹកឱ្យភាពងាយស្រួលជាងមុន។

គម្រោងនេះ សម្រេចការសាងសង់បាន ៥៣,២% ក្រោយចាប់ផ្តើមសាងសង់តាំងពីថ្ងៃទី ២៨ ខែសីហា ឆ្នាំ ២០២២មក។

នៅពេលសាងសង់រួច ព្រែកជីកនេះនឹងកាត់បន្ថយចម្ងាយដឹកជញ្ជូនពីប្រព័ន្ធទន្លេខាងក្នុងប្រទេស ទៅកាន់ផ្ទៃសមុទ្របានចំនួន ៥៦០ គីឡូម៉ែត្រ។

លើសពីនេះទៅទៀត ព្រែកជីកនេះ កសាងឡើង ក៏មានគោលបំណងជំរុញពាណិជ្ជកម្មជាមួយសមាជិកទាំង១០នៃសមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ផងដែរ៕

តើលោកអ្នកធ្លាប់គិតដែរឬទេ នៅពេលដែលភពផែនដីរបស់យើងគ្មានព្រះច័ន្ទ តើពិភពលោកនឹងទៅជាយ៉ាងណា? ជាការពិតណាស់ព្រះច័ន្ទតែងតែបង្ហាញខ្លួនរៀងរាល់ពេលរាត្រី ដោយផ្តល់នូវពន្លឺភ្លឺចិញ្ចែងចិញ្ចាំងដល់ផែនដី ដែលពេលខ្លះព្រះច័ន្ទបានបង្ហាញខ្លួនក្នុងលក្ខណៈពេញវង់ ហើយខ្លះទៀតក៏បង្ហាញខ្លួនជាចំណិតៗដោយបញ្ចេញពន្លឺព្រៀកៗផងដែរ។ ទោះជាយ៉ាងណា ប្រសិនបើគ្មានព្រះច័ន្ទនៅលើផែនដីទេនោះ ពិភពលោកយើងនឹងជួបរឿងចម្លែកៗដូចខាងក្រោម៖

១.រយៈពេលមួយថ្ងៃនៅលើផែនដីអាចមានត្រឹមតែ ៦ ទៅ ១២ ម៉ោងប៉ុណ្ណោះ៖ យោងតាម Inside Science បានឱ្យដឹងថា បើគ្មានព្រះច័ន្ទ ភពផែនដីរបស់យើងនឹងមានរយៈពេលត្រឹមតែ ៦ ទៅ ១២ ម៉ោងប៉ុណ្ណោះក្នុងមួយថ្ងៃ ហើយមួយឆ្នាំៗអាចមានលើសដល់ ១ ០០០ ថ្ងៃឯណោះ។ នេះក៏ព្រោះតែល្បឿនរង្វិលរបស់ផែនដីអាចថយចុះដោយសារតែកម្លាំងទំនាញរបស់ព្រះច័ន្ទ ដូច្នេះប្រសិនបើគ្មានព្រះច័ន្ទ មួយថ្ងៃដូចមួយប៉ប្រិចភ្នែកអ៊ីចឹង។

២.ពេលយប់នឹងមានភាពងងឹតខ្លាំងខុសធម្មតា៖ នេះមានន័យថា ប្រសិនផែនដីគ្មានព្រះច័ន្ទ ពិភពលោកនឹងងងឹតខ្លាំងដល់ថ្នាក់មើលអ្វីក៏មិនឃើញ។ ទោះជាយ៉ាងណានៅពេលយប់លោកអ្នកក៏អាចមើលឃើញពន្លឺផ្កាយ ឬភពផ្សេងៗទៀតបានយ៉ាងច្បាស់ ក្រៅពីភពព្រះច័ន្ទផងដែរ។ លើសពីនេះបើគ្មានព្រះច័ន្ទផែនដីរបស់យើងគឺអាចវិលលឿនជាងមុនរហូតដល់ ៣ ទៅ ៤ ដងឯណោះ។

៣.កម្រិតទឹកសមុទ្រថយចុះ៖ ជាការពិតណាស់ប្រសិនបើផែនដីគ្មានព្រះច័ន្ទជំនោរនៃមហាសមុទ្រនឹងកាត់បន្ថយយ៉ាងខ្លាំង ដែលរំខានដល់ជីវិតសត្វសមុទ្រ ជាពិសេសនៅតំបន់ intertidal ដែលជាកន្លែងដែលសារពាង្គកាយជាច្រើនពឹងផ្អែកលើទឹកសមុទ្រ និងលំហូរទឹកសម្រាប់ការរស់រានមានជីវិត។

៤.មិនមានសូរ្យគ្រាស ឬចន្ទគ្រាសនោះទេ៖ ពិតណាស់បើគ្មានព្រះច័ន្ទមនុស្សទាំងអស់នៅលើផែនដីក៏មិនអាចមើលឃើញសូរ្យគ្រាស ឬចន្ទគ្រាសបានទៀតឡើយ ព្រោះបើគ្មានព្រះច័ន្ទក៏មិនមានអ្វីមកបាំងព្រះអាទិត្យបានដែរ។

៥.ភាពត្រេតនៃអក្ស័ផែនដីអាចនឹងមិនថេរទៀតឡើង៖ នេះមានន័យថា បើគ្មានព្រះច័ន្ទ កម្រិតលំអៀងនៃអ័ក្សរបស់ភពផែនដីនឹងប្រែប្រួលជានិច្ច ដែលនាំឱ្យកើតមានអាកាសធាតុប្លែកៗ ដែលនាំឱ្យមិនមានរដូវ ក៏ដូចជាធ្វើឱ្យអាកាសធាតុនៅលើផែនដីមានរលកកម្តៅ និងរលកត្រជាក់ញឹកញាប់ រួមទាំងមានគ្រោះមហន្តរាយទៀតផង៕

ប្រទេសថៃ ៖ វាជាបាតុភូតចម្លែកយ៉ាងខ្លាំង ដោយប្រទេសថៃបានប្រទះឃើញសត្វចម្លែកមានរូបរាងស្រដៀងម្ជុល និងដងខ្លួនពណ៌សថ្លា នៅពាសពេញឆ្នេរសមុទ្រក្នុងខេត្តប្រាជួបស៊ិរិខាន់ ។ អាជ្ញាធរបានប្រកាសទៅអាណាព្យាបាលទាំងអស់ ហាមកូនចៅចុះលេងទឹកសមុទ្រក្នុងអំឡុងពេលនេះ ពីព្រោះនឹងបណ្តាលឱ្យកូនមានរបួ.ស ។

កាលពីថ្ងៃទី៨ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៤ សារព័ត៌មានថៃរាយការណ៍ថា មានសត្វចម្លែកយ៉ាងច្រើននៅឆ្នេរសមុទ្រប្រានបុរី ស្ថិតនៅឃុំប៉ាកណាមប្រាន ស្រុកប្រានបុរី ខេត្តប្រាជួបស៊ិរិខាន់ ។ អាជ្ញាធរពុំដឹងថា វាជាសត្វអ្វីទេ គឺវាមានរូបរាងស្រដៀងម្ជុលដេរ ឬស្រដៀងឆ្អឹងត្រី និងមានដងខ្លួនពណ៌សថ្លា ប្រវែងប្រមាណ១សង់ទីម៉ែត្រ ។

រលកសមុទ្របានបោកបក់សត្វទាំងនេះមកលើឆ្នេរសមុទ្រ ដែលមានប្រវែងរហូតដល់ជាង៥គីឡូម៉ែត្រ ។ អ្នកស្រុកម្នាក់ដែលប្រកបមុខរបរជួលកៅអីឱ្យភ្ញៀវទេសចរអង្គុយនៅឆ្នេរសមុទ្រ ប្រាប់ថា ខ្លួនរកស៊ីនៅទីនេះអស់រយៈពេលជាង១០ឆ្នាំហើយ ប៉ុន្តែពុំធ្លាប់ឃើញសត្វប្រភេទនេះទេ ។

អ្នកលេងហ្វេសប៊ុកម្នាក់ឈ្មោះ «Noey Varinya» បានបង្ហោះវីដេអូសត្វទាំងនេះ និងសរសេរថា ក្រោយពីខ្លួនជាមួយមិត្តភក្តិបានលេង Kiteboarding ក្នុងទឹកសមុទ្ររួចហើយ ក៏នាំគ្នាដើរតាមឆ្នេរខ្សាច់ ស្រាប់តែឃើញសត្វរាងម្ជុលជាប់ពេញសម្លៀកបំពាក់ និងចាក់ទម្លុះចូលសាច់ ។ ពេលនោះ ពួកខ្លួនក៏ជួយគ្នាចាប់វាចេញ ហើយក្នុងទឹកសមុទ្រនៅមានសត្វទាំងនេះច្រើនទៀត ។

អ្នកលេងហ្វេសប៊ុករូបនេះក៏បានសាកសួរទៅហ្វេសប៊ុកផេកមួយ ហើយសមាជិកផេកប្រាប់ថា វាជាសំបកខ្យងសមុទ្រប្រភេទ Creseis ។ ខ្យងទាំងនេះមានរូបរាងថ្លាៗ ហើយវាស្ថិតក្នុងក្រុម Pteropod ដែលតែងតែរស់នៅជាហ្វូង ។ ពេលខ្លះ សំបកខ្យងនេះក៏ជាប់ជាមួយឈុតហែលទឹក ទើបមនុស្សគ្រប់គ្នាគិតថា គឺជាសត្វសមុទ្រមានពិស ។

រីឯលោក Atthawut Trinai ជាគ្រូបង្ហាត់ Kiteboarding និយាយថា លោកពុំដឹងថា វាជាសត្វអ្វីទេ គឺមានរាងដូចបន្លា ឬម្ជុល ឬស្រដៀងឆ្អឹងត្រី និងមានពណ៌សថ្លា ។ លោកបានឃើញសត្វទាំងនេះជាច្រើនក្បាល តាំងពីថ្ងៃទី៧ ខែតុលា មកម៉្លេះ ហើយនៅថ្ងៃទី៨ ខែតុលា វាមានចំនួនកាន់តែច្រើន ។ វានឹងជាប់សម្លៀកបំពាក់ និងចាក់ជើងភ្ញៀវទេសចរពេលលេង Kiteboarding ។

លោកបន្តថា ពេលវាជាប់សម្លៀកបំពាក់ហើយ វានឹងចាក់ចូលក្នុងសាច់ធ្វើឱ្យឈឺតិចតួច ។ លោកពុំធ្លាប់ឃើញ ហើយពុំដឹងថា តើបណ្តាលមកពីមូលហេតុអ្វីទេ ទើបវានៅពាសពេញឆ្នេរ ។ ពេលស្វែងរកក្នុង Google ប្រាប់ថា គឺជាខ្យងសមុទ្រ ។

អាជ្ញាធរថៃបានផ្តាំផ្ញើទៅអាណាព្យាបាលទាំងអស់ ដែលនាំកូនមកលេងទឹកសមុទ្រក្នុងអំឡុងពេលនេះ សូមប្រុងប្រយ័ត្នសុវត្ថិភាព ។ បើឃើញសត្វចម្លែកនៅលើឆ្នេរសមុទ្រ សូមកុំឱ្យកូនលេងទឹកឱ្យសោះ ពីព្រោះនឹងធ្វើឱ្យកូនរងរបួស ។ បាតុភូតចម្លែកនេះធ្លាប់កើតឡើងនៅខេត្តប្រាជួបស៊ិរិខាន់ ម្តងហើយ កាលពីថ្ងៃទី២៣ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២១ ៕

ប្រទេសថៃ ៖ នៅថ្ងៃទី១០ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៤ សមត្ថកិច្ចថៃបានទទួលដំណឹងថា មានហេតុការណ៍ភ្លើងឆេះក្នុងបរិវេណសាកលវិទ្យាល័យដ៏ល្បីមួយកន្លែងនៅឃុំប្រាឆាធិប៉ាត់ ស្រុកថាណាក់បុរី ខេត្តប៉ាធុមថានី ហើយសមត្ថកិច្ចក៏ចុះមកត្រួតពិនិត្យភ្លាមៗ ព្រមទាំងបញ្ជូនរថយន្តបាញ់ទឹកមកកន្លែងកើតហេតុ ដើម្បីពន្លត់ភ្លើងដែលកំពុងឆេះសន្ធោសន្ធៅ ។

សមត្ថកិច្ចនិយាយថា រថយន្តបាញ់ទឹកបានចំណាយពេលបាញ់ទឹករហូតដល់៤០នាទី ទើបភ្លើងរលត់ទៅវិញ ។ ភ្លើងបានឆេះរថយន្តក្រុងចំនួន២គ្រឿង និងឆេះរថយន្តទួរីស១គ្រឿងទៀត ដែលចតនៅក្បែរគ្នា ។ រីឯមូលហេតុបណ្តាលឱ្យភ្លើងឆេះនេះ គឺដោយសារការធ្វេសប្រហែស ។

លោក វិឈៀ ម៉ឺនឆៃវង្ស អាយុ៥៧ឆ្នាំ ជាសន្តិសុខឱ្យដឹងថា កាលពីម៉ោង៦ព្រឹក ថ្ងៃទី១០ ខែតុលា ខ្លួនបានដើរត្រួតពិនិត្យសណ្តាប់ធ្នាប់នៅបរិវេណនេះ និងឮសំឡេងផ្ទុះចេញពីរថយន្តក្រុងចតនៅកណ្តាល ។ ពេលនោះ ខ្លួនក៏សង្កេតមើលមួយសន្ទុះ ប៉ុន្តែគ្មានអ្វីខុសប្លែក ទើបចាកចេញពីទីនេះ ។ ក្រោយមក សន្តិសុខម្នាក់ទៀតរត់មកប្រាប់ថា មានភ្លើងឆេះរថយន្ត៣គ្រឿង ដែលចតចោលក្នុងចំណត ។

សន្តិសុខរូបនេះបន្តថា មូលហេតុមានភ្លើងឆេះនេះ គឺបណ្តាលមកពីរថយន្តចតនៅកណ្តាលសាកថ្មឧបករណ៍អេឡិចត្រូនិកចោលក្នុងរថយន្ត ទើបឧបករណ៍អេឡិចត្រូនិកផ្ទុះឆេះរថយន្ត និងរាលដាលទៅរថយន្តចតនៅក្បែរៗ ។ កន្លងមក ខ្លួនធ្លាប់ឃើញពន្លឺភ្លើងម្តងហើយដែលបណ្តាលមកពីការសាកថ្មចោលពេលយប់ និងជូនដំណឹងទៅម្ចាស់រថយន្តរួចហើយដែរ ប៉ុន្តែម្ចាស់រថយន្តនៅតែសាកដដែល ។

ចំណែកអ្នកនៅក្បែរកន្លែងកើតហេតុរៀបរាប់ថា រថយន្តក្រុងចតនៅកណ្តាលចូលចិត្តសាកថ្មឧបករណ៍អេឡិចត្រូនិកក្នុងរថយន្តចោលពេលយប់ ។ ពេលនោះ ខ្លួនកំពុងសម្រាកក្នុងបន្ទប់ ហើយក៏ឮសំឡេងឆេះរថយន្ត ទើបចេញមកមើល ។ ការពិត រថយន្តចតនៅទីនេះមានទាំងអស់៥គ្រឿង ប៉ុន្តែរថយន្ត២គ្រឿងបានបើកចេញពីកន្លែងកើតហេតុទាន់ពេលវេលា នៅសល់រថយន្ត៣គ្រឿងជារបស់សាកលវិទ្យាល័យ បើកចេញពុំទាន់ ទើបភ្លើងឆេះខ្ទេច ។

ជំហានដំបូង សមត្ថកិច្ចបានត្រួតពិនិត្យនៅកន្លែងកើតហេតុ ព្រមទាំងថតរូបភាពទុកជាភស្តុតាង ។ ជំហានបន្ទាប់ សមត្ថកិច្ចនឹងទំនាក់ទំនងទៅកាន់មន្ត្រីពិសោធន៍ភស្តុតាង ដើម្បីចុះមកត្រួតពិនិត្យរកមូលហេតុជាក់លាក់បន្ថែមទៀតដែលបណ្តាលឱ្យភ្លើងឆេះរថយន្ត ។

ចុងក្រោយ សមត្ថកិច្ចបានផ្តាំផ្ញើទៅពលរដ្ឋទាំងអស់ឱ្យប្រុងប្រយ័ត្នសុវត្ថិភាព និងចៀសវាងសាកថ្មឧបករណ៍អេឡិចត្រូនិកចោលពេលយប់ ពីព្រោះវានឹងបង្កការក្តៅក្រហាយដល់ខ្លួនឯង និងអ្នកដទៃ ។ ការពីពេលថ្មីៗនេះ ប្រទេសថៃទើបតែកើតហេតុការណ៍ឆេះរថយន្តក្រុងដឹកកូនសិស្ស ដែលបណ្តាលឱ្យគ្រូបង្រៀន និងកូនសិស្សស្លាប់អស់ជាច្រើននាក់ ៕