មួយរយៈចុងក្រោយនេះ ដោយសង្កេតឃើញថាកំណើនអ្នកកើតមេរោគអេដស៏បាននឹងកំពុងកើនឡើងវិញយ៉ាងឆាប់រហ័សបំផុត។ បើតាមទិន្នន័យ គិតត្រឹមខែកញ្ញា ឆ្នាំ ២០២៤ នេះ អ្នកផ្ទុកមេរោគអេដស៏សរុបក្នុងប្រទេសកម្ពុជាមានចំនួនរហូតដល់ជិត ៧០,០០០នាក់ ក្នុងនោះអ្នកជំងឺ ៧០០០ នាក់ នូវតែបន្តរត់គេច និងមិនព្រមចូលខ្លួនមកទទួលយកសេវាព្យាបាលឲ្យបានត្រឹមត្រូវពីខាងមន្ទីរពេទ្យឡើយ។

យោងតាមសារលិខិតរបស់សម្ដេចមហាបវរធិបតីហ៊ុន ម៉ាណែត ក្នុងទិវាពិភពលោកប្រយុទ្ធនឹងជំងឺអេដស៍ ១ធ្នូ ២០២៤ បានគូសបញ្ជាក់ថា គិតចាប់ពីពេលអនុវត្តកម្មវិធីក្នុងត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ ២០២២ រហូតដល់ដំណាច់ខែ កញ្ញា ២០២៤ មានអ្នកផ្ទុកមេរោគអេដស៏សកម្មកំពុងទទួលបានការព្យាបាលដោយឱសថប្រឆាំងមេរោគអេដស៏ចំនួន ៤២ ២០២នាក់ ស្មើនឹង៦៧ភាគរយ នៃចំនួនអ្នកផ្ទុកសរុប ៦៩ ៤១៣នាក់ បានទទួលបណ្ណសមធម៌ ។

សម្ដេចធិបតីបានបញ្ជាក់ទៀតថា យ៉ាងណាកម្ពុជាក៏នៅតែមានអ្នកផ្ទុកមេរោគអេដស៏មួយចំនួនទៀតមិនព្រមមកទទួលសេវាព្យាបាលពីក្រុមគ្រូពេទ្យ ហេតុនេះទាមទារឱ្យមានការចូលរួមស្វែងរកពីគ្រប់ភាគីពាក់ព័ន្ធ។ សម្ដេចបញ្ជាក់ថា៖« យើងទាំងអស់គ្នា ត្រូវខិតខំបន្ថែមទៀត ក្នុងការស្វែងរកអ្នកផ្ទុកមេរោគអេដស៍ ចំនួនជិត៧ពាន់នាក់ ដែលមិនទាន់បានមកទទួលសេវាព្យាបាលនិងខិតខំបញ្ចៀសកុំឱ្យមានការបោះបង់ការព្យាបាលរបស់អ្នកផ្ទុកមេរោគអេដស៏ទាំងអស់គ្នា ដែលកំពុងទទួលសេវាព្យាបាលថែទាំ ។

ជាចុងក្រោយ ក៏សូមបងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរយើងបង្កើនការប្រុងប្រយ័ត្នឲ្យបានខ្លាំងមែនទែនចំពោះមេរោគអេដស៍ ហើយបើសិនជាមានករណីសង្ស័យគឺត្រូវតែប្រញាប់ទៅទទួលយកការព្យាបាលពីមន្ទីរពេទ្យភ្លាមៗ៕

ថ្លៃងក្នុងកិច្ចប្រជុំជាមួយឧត្តមក្រុមប្រឹក្សាពិគ្រោះ និងផ្តល់យោបល់ សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត ស្នើឱ្យមានការរៀបចំច្បាប់អំពីការកំណត់អាយុអ្នកទិញគ្រឿងស្រវឹង។

ការរៀបចំច្បាប់នេះ ដើម្បីកំណត់ថា៖”អ្នកដែលអាចទិញគ្រឿងស្រវឹងបាន ត្រូវមានអាយុចាប់ពីប៉ុន្មានឆ្នាំឡើងទៅ” ហើយ”អ្នកមានអាយុប៉ុន្មាន ដែលមិនអាចទិញគ្រឿងស្រវឹងបាន”។

ដើមឡើយច្បាប់នេះ ធ្លាប់ត្រូវបានក្រសួងសុខាភិបាល ធ្វើសេចក្តីព្រាងច្បាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១៥ ដោយកំណត់អាយុស្របច្បាប់ដល់ពលរដ្ឋខ្មែរ អាចទទួលទានគ្រឿងស្រវឹងបានគឺពីអាយុ២១ឆ្នាំឡើងទៅ តែគិតមកទល់ពេលនេះអស់រយៈពេល៩ឆ្នាំ ច្បាប់នេះនៅមិនទាន់ទទួលបានការអនុម័តពីសភាជាតិនៅឡើយនោះទេ។

នៅក្នុងសេចក្ដីព្រាងច្បាប់នោះ ក្រសួងក្រសួងសុខាភិបាល បានស្នើ៣ចំណុចសំខាន់៖

១. ហាមលក់គ្រឿងស្រវឹងគ្រប់ប្រភេទដល់ជនមានអាយុក្រោម ២១ឆ្នាំ និងជនដែលកំពុងស្រវឹង
២. ហាមលក់គ្រឿងស្រវឹងគ្រប់ប្រភេទពីម៉ោង ១២យប់ ដល់ ៦ព្រឹក
៣. ហាមលក់គ្រឿងស្រវឹងគ្រប់ប្រភេទ នៅតាមសួនច្បារសាធារណៈ

គួរបញ្ជាក់ថា នៅកម្ពុជា ស្ទើរតែគ្មានច្បាប់គ្រប់គ្រងផ្ទាល់លើការទិញ និងការប្រើប្រាស់គ្រឿងស្រវឹង ឬធ្វើនិយ័តកម្មលើឧស្សាហកម្មគ្រឿងស្រវឹងនិងទីផ្សារលក់រាយទេ៕

សំណុំរឿងអតីតឧកញ៉ាស្រី ស៊ីណា ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាជំនុំជម្រះបានសម្រេចកំណត់យកថ្ងៃទី២៣ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៤ ខាងមុខនេះ ជាថ្ងៃប្រកាសសាលក្រមជាផ្លូវការផ្តន្ទាទោសលើជនជាប់ចោទ។
អតីតឧកញ៉ារូបនេះ ត្រូវបានតុលាការចោទចំនួន៣ករណីក្នុងនោះរួមាន៖
• បទឃាតកម្ម
• ប៉ុនប៉ងឃាតកម្ម
• និងប្រើប្រាស់អាវុធដោយគ្មានការអនុញ្ញាត
ដោយឡែកចំពោះ សំណុំរឿងរដ្ឋប្បវេណីដែលតុលាការចេញដីការក្សាការពាររឹបអូសទ្រព្យសម្បត្តិចលនវត្ថុ និងអចលនវត្ថុរបស់ជនត្រូវចោទឈ្មោះ ស្រី ស៊ីណា តបតាមសំណើរបស់ក្រុមគ្រួសារជនរងគ្រោះ និងសំណុំរឿងនៃការប្តឹងតវ៉ារបស់តតិយជនដែលមានឈ្មោះស្រី សុធីតាលើការសម្រេចរបស់តុលាការពាក់ព័ន្ធនឹងការចេញដីការឹបអូសទ្រព្យសម្បត្តិជាបណ្តោះអាសន្ន។គួររំលឹកថា នៅរសៀលម៉ោង ៣:៥០នាទី ថ្ងៃទី១៧ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៤ ស្ថិតនៅក្នុងខណ្ឌច្បារអំពៅ រាជធានីភ្នំពេញ មានករណីខ្មាន់កាំភ្លើងចូលទៅបាញ់មនុស្សដល់ក្នុងបុរី ប៉េងហួតបឹងស្នោរ ដែលបណ្តាលឱ្យគូរស្នេហ៍មួយ បាត់បង់ជីវិត៕

ខេត្តសៀមរាប ទឹកដីអច្ឆរិយៈនៃប្រទេសកម្ពុជា និងជាខេត្តបុរាណមួយសម្បូរទៅដោយវប្បធម៌អរិយធម៌ដ៏រុងរឿងថ្កើនថ្កើន។ នាខែចុងក្រោយនៃឆ្នាំ ២០២៤នេះ ខេត្តសៀមរាបមានរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍ធំៗចំនួន ៣ ដែលភ្ញៀវទេសចរគ្រប់ៗរូបអាចអញ្ជើញមកចូលរួមទស្សនាធានាថាមិនខកបំណងឡើយ។

ព្រឹត្តិការណ៍ធំទី១ គឺ បុណ្យរំលឹកគុណអង្គរ ដែលនឹងប្រារព្ធទៅរយៈពេល ៣ ថ្ងៃ ចាប់ពីថ្ងៃទី១៤ ដល់ថ្ងៃទី១៦ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៤ ដែលមានទីតាំងនៅមុខទីលានជល់ដំរី។ គោលបំណងសំខាន់បំផុតក្នុងការរៀបចំពិធីនេះគឺដើម្បីសម្តែងនូវការដឹងគុណ ចំពោះបុព្វការីជន គ្រប់ជំនាន់ ដែលបានខិតខំបូជាកម្លាំងកាយចិត្ត ក្នុងការងារថែរក្សាអង្គរតាំងពីដើមរៀងមករហូតដល់បច្ចុប្បន្ន។ សូមជម្រាបថា ថ្ងៃទី១៤ ខែធ្នូឆ្នាំនេះដែរ ក៏ជាគម្រប់ខួប៣២ឆ្នាំ នៃការដាក់ប្រាសាទអង្គរវត្តចូលក្នុង បញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោករបស់អង្គការយូណេស្កូផងដែរ (១៤ ធ្នូ ១៩៩២ -១៤ ធ្នូ ២០២៤)។

ទី ២ គឺព្រឹត្តិការណ៍បង្ហោះខ្លែងឯក ដែលប្រារព្ធឡើងចាប់ពីថ្ងៃទី ២៧ ដល់ថ្ងៃទី២៩ ខែធ្នូ នៅឯអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិសៀមរាប(ចាស់)។ ពិធីនេះគឺរៀបចំឡើងក្នុងគោលបំណងផ្សព្វផ្សាយនិងឈ្វេងយល់ពីប្រវត្តិខ្លែងឯក ដែលជាកេរមរតកដូនតាខ្មែរយើងតំាងពីបុរាណកាល ដើម្បីឲ្យយុវជនជំនាន់ក្រោយ រួមទាំងភ្ញៀវទេសចរបរទេសបានស្គាល់កាន់ច្បាស់។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះ ក៏មានកម្មវិធីការដង្ហែក្បួនខ្លែងឯក ខ្លែងសេរី និងតុក្កាតាយក្ស ព្រមទាំងនៅ ពេលរាត្រីមានការសម្ដែងសិល្បៈ ល្ខោនបាសាក់ និងការតាំងពិពណ៍ការបង្ហាញពីរបៀបធ្វើខ្លែងឯកថែមទៀតផង។

ទី ៣ បុណ្យឆ្លងឆ្នាំសកល នាថ្ងៃទី ៣១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៤ ដល់ ថ្ងៃទី១ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៥ ដែលនឹងរៀបចំកម្មវិធីក្នុងក្រុងសៀមរាប។ ដំណាច់ឆ្នាំចាស់ ផ្លាស់ចូលឆ្នាំថ្មី នាមកនូវសិរីសួស្តី និងកាន់តែចម្រុងចម្រើន ភ្ញៀវទេសចរក៏អាចអញ្ជើញមកទស្សនាកម្សាន្តនៅក្នុងខេត្តសៀមរាបបាន ធានាថានឹងទទួលបាននូវអនុស្សាវរីយដែលមិនអាចបំភ្លេចបាន៕

នៅឯខេត្តសៀមរាប ម៉ូតូកង់បីតម្រៀបគ្នាជាជួរៗ ដែលតុបតែងលម្អទៅដោយដើម Christmas ,ភ្លើងពណ៌ស្រស់ស្អាត ក៏ដូចជាមានការស្លៀកពាក់តែងតួជាតាណូអែលផងនោះ កំពុងទទួលបានចំណាប់អារម្មណ៍ខ្លាំងពីភ្ញៀវទេសចរទាំងជាតិនិងអន្តរជាតិ។

បុណ្យណូអែលនឹងឈានចូលមកដល់ក្នុងពេលដ៏ខ្លីខាងមុខនេះ ដោយសង្កេតឃើញថា ទីតាំងនានាបាននឹងកំពុងរៀបចំតុបតែងលម្អដោយភ្លើងចម្រុះពណ៌ វត្ថុពណ៌ក្រហមៗ ក៏ដូចជាដើម Christmas ជាដើម។ បើក្រឡេកទៅខេត្តសៀមរាបវិញក៏បានរៀបចំដូចគ្នាដែរ ដោយហេតុថាខេត្តសៀមរាប គឺជាខេត្តមួយសម្បូរទៅដោយភ្ញៀវទេសចរចម្រុះជាតិសាសន៍ មកទស្សនាកម្សាន្តមិនដែលដាច់នោះឡើយ។

ថ្មីៗនេះ យោងតាមការបង្ហោះចែកចាយជាច្រើននៅលើបណ្តាញសង្គមបានបង្ហាញឲ្យឃើញពីទិដ្ឋភាពខ្លះៗក្នុងខេត្តសៀមរាប នៅក្នុងអំឡុងរដូវកាលបុណ្យណូអែលនេះ ស្របពេលដែលមហាជនផ្ទុះការសរសើរទៅលើការច្នៃប្រឌិតម៉ូតូកង់បី Christmas ដើម្បីទាក់ទាញចំណាប់អារម្មណ៍ភ្ញៀវទេសចរណ៍។

កង់បីនីមួយៗបានរៀបចំតុបតែលម្អយ៉ាងទាក់ភ្នែក មានភ្លើងភ្លឺភ្លេតចម្រុះពណ៌ តាំងបង្ហាញវត្ថុអនុស្សាវរីយពណ៌ក្រហមៗជាដើម ក៏ដូចជាមានការតែងតួជាតាសាន់តាក្លូសថែមទៀតផង។ ដោយសង្កេតឃើញថា ភ្ញៀវទេសចរគ្រប់ៗរូបពោរពេញដោយស្នាមញញឹមនៅលើម៉ូតូកង់បី ហាក់ទទួលបានអារម្មណ៍ប្លែកមួយបែបទៀត។ ដូច្នេះហើយ តាមរយៈការច្នៃប្រឌិតឲ្យស្របតាមរដូវកាល បានធ្វើឲ្យខេត្តបុរាណមួយនេះកាន់តែមានភាពរស់រវើក និងទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរកាន់តែខ្លាំងឡើងផងដែរ៕