ប្រទេសថៃ ៖ កាលពីថ្ងៃទី១២ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៥ សារព័ត៌មានថៃ Matichon រាយការណ៍ថា មេបញ្ជាការយោធភូមិភាគ២ លោក ប៊ុនស៊ីន ផាកក្លាង បានចោទប្រកាន់កម្ពុជាបង្កប់មីនដែលបំពានកិច្ចព្រមព្រៀងបទឈប់បា.ញ់ ព្រមទាំងប្រកាសប្រើប្រាស់សិទ្ធិការពារកងទ័ពថៃដោយពុំពាក់ព័ន្ធនឹងការចរចា ។ លោកថា កម្ពុជាពុំព្រមទទួលយកលក្ខខណ្ឌដែលថៃបានស្នើទេ ប៉ុន្តែថៃនឹងប្រើប្រាស់កាមេរ៉ាសម្រាប់ការល្បាតនៅតាមព្រំដែន និងគ្រឿងចក្រឈូសឆាយការពារកុំឱ្យកងទ័ពថៃជាន់មីនបន្តទៀត ។

លោក ប៊ុនស៊ីន ផាកក្លាង មេបញ្ជាការយោធភូមិភាគ២ បាននិយាយកាលពីថ្ងៃទី១២ ខែសីហា ថា ហេតុការណ៍ទាហានឈុតខ្មៅថៃជាន់មីនពេលកំពុងល្បាតនៅបរិវេណប្រាសាទតាមាន់ធំ ស្ថិតនៅស្រុកបន្ទាយអំពិល ខេត្តឧត្តរមានជ័យ ប្រទេសកម្ពុជា ដែលបណ្តាលឱ្យដាច់ជើងឆ្វេង គឺពេលនេះ មានសុវត្ថិភាពហើយ ។ ហេតុការណ៍នេះកើតឡើងនៅចំណុចរបងលួសខាងលិច និងឆ្ងាយពីប្រាសាទតាមាន់ធំ ប្រមាណ១គីឡូម៉ែត្រ ។

ប្រសិនបើស្ថានការណ៍ស្ងប់ស្ងាត់ ថៃនឹងបញ្ជូនភ្នាក់ងារដោះមីនមកពីមជ្ឈមណ្ឌលដោះមីនមនុស្សធម៌ ចូលមកដោះមីននៅបរិវេណកើតហេតុនេះ ។ បើស្ថានការណ៍ពុំស្ងប់ស្ងាត់ ថៃនឹងប្រឆាំងជាមួយកម្ពុជាដោយប្រើប្រាស់កម្លាំងកងទ័ព ពីព្រោះថៃមានសិទ្ធិការពារខ្លួន និងការពារកងទ័ព ។

ថៃកែសម្រួលផែនការល្បាតដើម្បីកុំឱ្យកងទ័ពប្រថុយនឹងគ្រាប់មីននៅព្រំដែន ដោយបង្កើនការប្រើប្រាស់កាមេរ៉ា និងគ្រឿងចក្រធំៗឈូសឆាយក្នុងតំបន់ល្បាត ជំនួសការល្បាតដោយកងទ័ពក្នុងតំបន់នីមួយៗ ។ ក្រៅពីនេះ ការប្រើប្រាស់កាមេរ៉ានឹងអាចបង្កើនការត្រួតពិនិត្យក្នុងចម្ងាយកាន់តែឆ្ងាយ ។ នេះបើតាមការលើកឡើងរបស់លោក ប៊ុនស៊ីន ។

ដោយឡែក លោក ជិរ៉ាយុ ហួងសាប់ អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលថៃ និងជាគណៈកម្មការមជ្ឈមណ្ឌលគ្រប់គ្រងស្ថានការណ៍ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ និយាយថា រដ្ឋាភិបាលថៃសោកស្តាយចំពោះហេតុការណ៍កងទ័ពរបួសដោយសារជាន់មីនពេលល្បាតនៅតំបន់ព្រំដែន ។ រដ្ឋាភិបាលថៃចាត់ទុកនេះជាហេតុការណ៍ល្មើសអធិបតេយ្យភាព ល្មើសអនុសញ្ញាអូតាវ៉ា និងជាទង្វើអមនុស្សធម៌ ។

លោក ណាត់ថាផុង ណាកផានិច អនុរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិ និងជាប្រធានមជ្ឈមណ្ឌលគ្រប់គ្រងស្ថានការណ៍ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ បានបញ្ជាក់ពីការផ្តល់ប្រាក់ឧបត្ថម្ភដល់កងទ័ពរបួសដោយសារជាន់មីន ។ ក្រសួងការពារជាតិនឹងពុំព្រងើយកន្តើយចំពោះហេតុការណ៍នេះ ហើយនឹងចាត់វិធានការដើម្បីការពារអធិបតេយ្យ និងសន្តិសុខជាតិ ។

ក្រៅពីនេះ រដ្ឋាភិបាលថៃបានអំពាវនាវដល់សហគមន៍អន្តរជាតិរួមគ្នាដាក់សម្ពាធលើកម្ពុជា ដើម្បីពន្លឿនកិច្ចសហការបោសសម្អាតមីនជាបន្ទាន់ ។ ក្រៅពីនេះ រដ្ឋាភិបាលថៃស្នើឱ្យរដ្ឋភាគីនៃអនុសញ្ញាអូតាវ៉ាពិនិត្យមើលជំនួយឡើងវិញសម្រាប់កំណត់វិធានការចាំបាច់ផ្សេងទៀតក្នុងគោលបំណងបញ្ឈប់គ្រោះថ្នាក់ដោយសារមីន ។ នេះបើតាមការលើកឡើងរបស់លោក ជិរ៉ាយុ ៕

យោងតាមរបាយការណ៍របស់ក្រសួងការពារជាតិកូរ៉េខាងត្បូង ដែលចេញផ្សាយដោយសមាជិកសភាព្រឹទ្ធសភាកាលពីថ្ងៃអាទិត្យ បានឲ្យដឹងថា កងទ័ពកូរ៉េខាងត្បូងបានធ្លាក់ចុះមកដល់ប្រមាណ ៤៥ម៉ឺននាក់ ក្នុងឆ្នាំ ២០២៤ ដែលជាការថយចុះប្រហែល ២០% បើប្រៀបធៀបនឹង ៦ឆ្នាំមុន។ របាយការណ៍បានបញ្ជាក់ថា មូលហេតុសំខាន់នៃការថយចុះនេះ គឺបណ្ដាលមកអត្រាកំណើតទាបខ្លាំង ដែលមានជាមធ្យមត្រឹម ០,៧៥កូន ប៉ុណ្ណោះសម្រាប់ស្ត្រីម្នាក់ ក្នុងឆ្នាំ ២០២៤ ដែលធ្វើឱ្យកូរ៉េខាងត្បូងជាប់កំណត់ត្រាជាប្រទេសដែលមាន អត្រាកំណើតទាបបំផុតលើពិភពលោក។

កូរ៉េខាងត្បូងនៅតែរក្សាប្រព័ន្ធបម្រើទាហានជាកាតព្វកិច្ចសម្រាប់បុរសដែលមានសុខភាពល្អរយៈពេល ១៨ ខែ ដោយសារប្រទេសនេះនៅតែស្ថិតក្នុងស្ថានភាពអាចកើតមានសង្គ្រាមជាមួយកូរ៉េខាងជើងដែលមានអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ។ ការសិក្សាមួយកាលពីខែកក្កដា បង្ហាញថា កងទ័ពកូរ៉េខាងត្បូងត្រូវការយ៉ាងហោចណាស់ ៥០ម៉ឺននាក់ បន្ថែមទៀត ដើម្បីទប់ទល់នឹងការវាយប្រហារពីកូរ៉េខាងជើង ដែលត្រូវបានគេជឿថាមានកម្លាំងប្រយុទ្ធសកម្មប្រមាណជាង ១,៣ លាននាក់។

យ៉ាងណាមិញ ចំនួនអង្គភាពទ័ពបានថយចុះពី ៥៩អង្គភាព នៅឆ្នាំ ២០០៦ ចុះមកត្រឹម ៤២អង្គភាព ក្នុងឆ្នាំនេះ ដោយសារការរំលាយឬបញ្ចូលគ្នារវាងអង្គភាព។ ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងភាពតានតឹងភូមិសាស្ត្រនយោបាយកំពុងកើនឡើង កូរ៉េខាងត្បូងបានបង្កើនថវិកាការពារជាតិ សម្រាប់ឆ្នាំ ២០២៥ ច្រើនជាង ៦០លានលានវ៉ុន (ឬប្រមាណ ៤៣ ពាន់លានដុល្លារ) ដែលខ្ពស់ជាង GDP របស់កូរ៉េខាងជើងទាំងមូល។

ការបម្រើយោធាត្បិតតែមានសារៈសំខាន់ក្នុងការពារជាតិក៏ពិតមែន ប៉ុន្តែក៏មានបុរសជាច្រើនមិនពេញចិត្តចំពោះកាតព្វកិច្ចនេះដែរ ព្រោះពួកគេយល់ថាវាធ្វើឱ្យជីវិតជាយុវវ័យរបស់ពួកគេត្រូវបានផ្អាក។ ទោះជាយ៉ាងណា អ្នកអភិរក្សខ្លះបានណែនាំឱ្យពិចារណាលើការកោះហៅស្ត្រីឱ្យទៅបម្រើទាហានផងដែរ នៅក្នុងកាលទេសៈបញ្ហាប្រជាសាស្រ្តដ៏ធ្ងន់ធ្ងរនេះ។

គួរបញ្ជាក់ថា កូរ៉េខាងត្បូងបានបំបែកកំណត់ត្រាអត្រាកំណើតទាបរបស់ខ្លួនជាបន្តបន្ទាប់ ដោយក្នុងឆ្នាំ ២០១៨ ជាមធ្យមមាន ០,៩៨ កូនក្នុងស្ត្រីម្នាក់, ២០២០ មាន ០,៨៤កូន, ២០២៣ មាន ០,៧២កូន និង ០,៧៥កូន ក្នុងឆ្នាំ ២០២៤។ បន្ថែមពីនេះ អ្នកជំនាញបានព្រមានថា ប្រសិនបើទម្រង់នេះនៅតែបន្ត ប្រជាជនប្រហែល ៥០លាននាក់ អាចថយចុះពាក់កណ្តាលក្នុងរយៈពេល ៦០ ឆ្នាំខាងមុខ។ នេះបើតាមប្រភព BBC៕

ប្រទេសថៃ ៖ តាមការផ្សព្វផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន Thairath នៅថ្ងៃទី១២ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៥ ឱ្យដឹងថា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងពាណិជ្ជកម្មថៃ លោក ចតុផន ប៊ុរុតផាត់ បានលើកឡើងពីការស្តារពាណិជ្ជកម្មនៅតាមព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃឡើងវិញ ដោយថៃនឹងរក្សាទីផ្សារកម្ពុជាកុំឱ្យបាត់បង់ ព្រមទាំងស្វែងរកទីផ្សារថ្មី ។ ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មថៃនឹងពិភាក្សាជាមួយឯកអគ្គរដ្ឋទូតឡាវនៅថៃដើម្បីស្នើសុំដឹកទំនិញពីខេត្តឧប៊ុនរ៉ាជថានី មកកាន់កម្ពុជាតាមរយៈឡាវ ហើយថៃសង្ឃឹមថា ការដឹកទំនិញតាមផ្លូវនេះនឹងអាចកាត់បន្ថយការចំណាយដើមទុន ។

រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម លោក ចតុផន ប៊ុរុតផាត់ បាននិយាយនាវេលាម៉ោង៧ព្រឹក ថ្ងៃទី១២ ខែសីហា អំពីការស្តារពាណិជ្ជកម្មនៅព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ប្រសិនបើមានការវាយតម្លៃពីការបើកព្រំដែនឡើងវិញថា ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មថៃកំពុងរង់ចាំទិន្នន័យ ហើយមជ្ឈមណ្ឌលដែលថៃបង្កើត ក៏បានផ្តល់ការពិគ្រោះយោបល់រឿងពាណិជ្ជកម្មព្រំដែនដែរ ។ បច្ចុប្បន្ន ផលិតផលទំនើបរបស់ថៃមានគ្រប់គ្រាន់នៅទីផ្សារកម្ពុជា ហើយឈ្មួញថៃក៏បានសម្របខ្លួនមកដឹកជញ្ជូនទំនិញតាមផ្លូវទឹក ផ្លូវអាកាស និងតាមរយៈឡាវ ។

ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មថៃគ្រោងពិភាក្សាជាមួយឯកអគ្គរដ្ឋទូតឡាវប្រចាំប្រទេសថៃម្តងទៀត ដើម្បីស្នើសុំដឹកទំនិញថៃចេញពីខេត្តឧប៊ុនរ៉ាជថានី មកកាន់កម្ពុជាតាមរយៈឡាវ ។ ការពិភាក្សាជាមួយឯកអគ្គរដ្ឋទូតឡាវនេះដើម្បីឱ្យដឹងថា តើឡាវនឹងកំណត់ថ្លៃសេវាដូចម្តេច? ថៃសង្ឃឹមការពិភាក្សាជាមួយឡាវនឹងអាចកាត់បន្ថយថ្លៃដឹកជញ្ជូនទំនិញទៅកម្ពុជាក្នុងតម្លៃសមរម្យ ។

បើតាមលោក ចតុផន គឺថៃព្យាយាមរក្សាទីផ្សារកម្ពុជាកុំឱ្យបាត់បង់ ព្រមទាំងស្វែងរកទីផ្សារថ្មីសម្រាប់ឈ្មួញថៃបង្កើនការនាំចេញទំនិញ ។ បច្ចុប្បន្ន ថៃកំពុងវាយតម្លៃស្ថានការណ៍ដើម្បីពិចារណាបើកច្រកព្រំដែនជាមួយកម្ពុជាឡើងវិញ ។ ថៃបានបង្កើតមជ្ឈមណ្ឌលសម្រាប់ប្រមូលទិន្នន័យ និងជជែកពីពាណិជ្ជកម្មតាមព្រំដែនជាបន្តបន្ទាប់ យើងទទួលស្គាល់ថា អាចលក់ផលិតផលទំនើបបានខ្លះនៅកម្ពុជា ខណៈឈ្មួញថៃជាច្រើនដឹកទំនិញទំនិញតាមផ្លូវទឹក និងតាមរយៈឡាវ ជំនួសការដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវគោក ។

គួរបញ្ជាក់ថា ឈ្មួញថៃដែលរកស៊ីនាំចេញទំនិញមកកម្ពុជា បានត្អូញត្អែរពីផលវិបាករបស់ពួកគេពាក់ព័ន្ធនឹងការដឹកជញ្ជូនទំនិញមកកម្ពុជាតាមរយៈផ្លូវទឹក និងផ្លូវអាកាស ដោយសារត្រូវចំណាយដើមទុនខ្ពស់ជាងការដឹកតាមផ្លូវគោក ។ ឈ្មួញថៃបានអំពាវនាវទៅរដ្ឋាភិបាលរបស់ខ្លួន និងកងទ័ពម្តងហើយម្តងទៀតឱ្យបើកព្រំដែនឡើងវិញ ពីព្រោះការបិទព្រំដែនជាឯកតោភាគីពីសំណាក់កងទ័ពថៃធ្វើឱ្យថៃខាតបង់ប្រាក់ចំណូលសេដ្ឋកិច្ចយ៉ាងខ្លាំង ហើយផលប៉ះពាល់នឹងកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ បើព្រំដែននៅតែបន្តបិទ ៕

ប្រទេសថៃ ៖ យោងតាមទិន្នន័យរបស់សមាគមមគ្គុទ្ទេសក៍ទេសចរណ៍ថៃដែលត្រូវបានសារព័ត៌មានថៃ Matichon ដកស្រង់យកមកផ្សព្វផ្សាយឱ្យដឹងថា ភ្ញៀវទេសចរម៉ាឡេស៊ីនាំគ្នាលុបចោលដំណើរកម្សាន្តមកប្រទេសថៃយ៉ាងច្រើន ពីព្រោះបារម្ភពីជ.នជាតិថៃកាន់តែទំនើង ពុំគោរពច្បាប់ និងដុតភ្ញៀវទេសចរបរទេសទាំងរស់ ។ សមាគមនេះសំណូមពរមកកាន់រដ្ឋាភិបាលថៃត្រូវប្រញាប់កសាងទំនុកចិត្តដល់ភ្ញៀវទេសចរឡើងវិញ បើពុំចង់ឱ្យចំនួនភ្ញៀវទេសចរមកលេងថៃកាន់តែធ្លាក់ចុះខ្លាំងជាងនេះ ។

ថ្មីៗនេះ មានអតីតកីឡាករប្រដាល់ថៃម្នាក់បាត់បង់ការងាររហូតធ្វើឱ្យតានតឹងផ្លូវចិត្តយ៉ាងខ្លាំង ក៏បានយកធាតុរាវម្យ៉ាងដែលគេប្រើសម្រាប់រំលាយទឹកថ្នាំ និងងាយឆាបឆេះទៅចាក់ស្រោចលើភ្ញៀវទេសចរម៉ាឡេស៊ី ចំនួន២នាក់ រួចយកដែកកេះមកដុតបណ្ដាលឲ្យរងរបួសធ្ងន់ធ្ងរក្នុងចំណោមហ្វូងមនុស្សនៅទីក្រុងបាងកក ។

រហូតមកដល់ថ្ងៃទី១២ ខែសីហា ភ្ញៀវទេសចរម៉ាឡេស៊ីទាំង២នាក់នៅតែពុំទាន់ធូរស្បើយ និងត្រូវសម្រាកព្យាបាលរបួសនៅមន្ទីរពេទ្យបន្តទៀត ។ គ្រូពេទ្យបញ្ជាក់ថា ភ្ញៀវទេសចរម៉ាឡេស៊ីទាំង២នាក់ដែលត្រូវបានអតីតកីឡាករប្រដាប់ថៃដុតទាំងរស់នោះ គឺមានរបួសពេញរាងកាយរហូតដល់៧០% ។

លោក ស៊ុមឆាត ផីមថាណាផូនផន អ្នកគ្រប់គ្រងសណ្ឋាគារនៅស្រុកហាតញ៉ៃ ខេត្តសុងក្លា និយាយថា ការដុតភ្ញៀវទេសចរទាំងរស់នេះ គឺជាការបំផ្លាញមុខមាត់វិស័យទេសចរណ៍ថៃ ខណៈថៃបានបាត់បង់ភ្ញៀវទេសចរចិនរួចទៅហើយ ។ ថៃនៅសល់តែភ្ញៀវទេសចរម៉ាឡេស៊ីប៉ុណ្ណោះដែលមកលេងថៃជំនួសភ្ញៀវទេសចរចិន ប៉ុន្តែពេលភ្ញៀវទេសចរម៉ាឡេស៊ីជួបហេតុការណ៍អាក្រក់ត្រូវជនជាតិថៃដុតបែបនេះ វាកាន់តែធ្វើឱ្យថៃខូចមុខមាត់ផ្នែកទេសចរណ៍កាន់តែខ្លាំងថែមទៀត ។ ហេតុនេះ រដ្ឋមន្ត្រីបំពេញតួនាទីផ្នែកទេសចរណ៍គួរតែចេញមកប្រកាសពីបញ្ហាសន្តិសុខ ដើម្បីឱ្យភ្ញៀវទេសចរបរទេសមានទំនុកចិត្តឡើងវិញ ។

ដូចគ្នានេះ លោក វិថាយ៉ា លីម សមាជិកសមាគមមគ្គុទ្ទេសក៍ទេសចរណ៍នៅខេត្តសុងក្លា និយាយថា សារព័ត៌មានម៉ាឡេស៊ីបានផ្សព្វផ្សាយពីភ្ញៀវទេសចរម៉ាឡេស៊ីត្រូវបានជនជាតិថៃដុតទាំងរស់ រហូតធ្វើឱ្យក្រុមហ៊ុនទេសចរណ៍ម៉ាឡេស៊ីទូរស័ព្ទមកសាកសួរហេតុការណ៍ថា តើប្រទេសថៃមានសុវត្ថិភាពដែរឬទេ ពីព្រោះភ្ញៀវទេសចរម៉ាឡេស៊ីយ៉ាងច្រើនទាក់ទងមកក្រុមហ៊ុនទេសចរណ៍ដើម្បីលុបចោលដំណើរកម្សាន្តនៅប្រទេសថៃ ។

បច្ចុប្បន្ន ថៃបានក្លាយជាប្រទេសអសន្តិសុខសម្រាប់ភ្ញៀវទេសចរបរទេស ដោយសារពលរដ្ឋថៃពុំគោរពច្បាប់ ពុំខ្លាចសមត្ថកិច្ច ទើបពួកគេហ៊ានប្រព្រឹត្តទង្វើអាក្រក់មកលើភ្ញៀវទេសចរ ។ លើសពីនេះ ថៃបានបាត់បង់ភ្ញៀវទេសចរចិនដោយសារថៃក្លាយជាទីតាំងការឆបោកអនឡាញ និងជួញដូរមនុស្សដ៏ធំនៅលើពិភពលោក ខណៈរដ្ឋាភិបាលចិនបានអំពាវនាវឱ្យថៃដោះស្រាយបញ្ហានេះ បើពុំដូច្នេះទេ ភ្ញៀវទេសចរចិននឹងឈប់ធ្វើដំណើរមកថៃជារៀងរហូត ៕