រដ្ឋលេខាធិការ និងជាអ្នកនាំពាក្យរដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានអាកាសចរស៊ីវិល បានបញ្ជាក់ថាសម្រាប់ជើងហោះហើកម្ពស់ក្រោម ១១គីឡូម៉ែត្រ ដែលហោះររំលងប្រទេសកម្ពុជា ត្រូវប្ដូរទិសដៅហោះហើរ ដោយសារបារម្ភពីស្ថានភាពតានតឹងរវាងកម្ពុជា-ថៃអាចប៉ះពាល់ដល់ការដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវអាកាស។ តើនេះបានន័យថាសំណាញ់មេឃកម្ពុជាអាចនឹងចាប់ផ្ដើមហើយមែនទេ?

បន្ទាប់ពីជម្លោះប្រដាប់អាវុ.ធរវាងកម្ពុជា-ថៃបានកើតមានកាលពីម្សិលមិញ នៅថ្ងៃនេះ ថ្ងៃទី២៥ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ លោក ស៊ីន ចាន់សិរីវុត្ថា បានឲ្យដឹងថា ជើងហោះហើររំលងប្រទេសកម្ពុជា ដែលហោះកម្ពស់ក្រោម ១១គីឡូម៉ែត្រ ត្រូវវាងផ្លូវហោះហើរ ទៅហោះផ្លូវផ្សេងជំនួសវិញ។ លោកក៏បានបន្ថែមដែរថា៖ ប៉ុន្តែសម្រាប់ជើងហោះហើរកម្ពុជា-ថៃ គឺនៅដដែលមិនទាន់មានការប្រែប្រួលទេ។

អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានអាកាសចរស៊ីវិលរូបនេះ ការតភ្ជាប់ជើងហោះហើរកម្ពុជា-ថៃ រវាងភ្នំពេញ-បាងកក, បាងកក-ភ្នំពេញ និង បាងកក-សៀមរាប មិនទាន់មានការប្រែប្រួលទេ ពោលគឺនៅរក្សានៅដដែល។

លោកមានប្រសាសន៍ថា «ដោយឡែកសម្រាប់ជើងហោះហើររំលងប្រទេសកម្ពុជា យើងបានដឹងហើយថា កម្ពុជាមានបន្ទាត់ផ្លូវពីរហោះហើររំលងប្រទេសកម្ពុជាដែលស្ថិតនៅតំបន់ទំនាស់។ ជុំវិញបញ្ហានេះ អាកាសចរស៊ីវិលកម្ពុជាបានចេញសេចក្តីប្រកាសមួយ ដើម្បីបញ្ជាក់ដល់ក្រុមហ៊ុនជើងហោះហើរទាំងឡាយណាដែលហោះក្រោមកម្ពស់ ១១គីឡូ ត្រូវតែផ្លាស់ប្តូរទិសនៃការហោះហើរទៅលើផ្លូវផ្សេងជំនួសវិញ។ ប៉ុន្តែសម្រាប់ជើងហោះហើរដែលហោះនៅកម្ពស់ខ្ពស់ជាង ១១គីឡូម៉ែត្រ ពុំចាំបាច់ធ្វើការហោះហើរផ្លាស់ប្តូរទិសតាមផ្លូវដែលមានជម្លោះនោះទេ។

គួរឲ្យដឹងថា ភាគច្រើនផ្លូវហោះកាត់ប្រទេសកម្ពុជា គឺមានទិសដៅមកពីខាងមជ្ឈិមបូព៌ា ទៅកាន់ប្រទេសហ្វីលីពីន ឬក៏ពីប្រទេសចិន ដោយមន្ត្រីបច្ចេកទេសកម្ពុជា បានធ្វើការជូនដំណឹងទៅដល់បណ្តាក្រុមហ៊ុនហោះហើរទាំងឡាយឱ្យមានការប្រុងប្រយ័ត្ននៅក្នុងការហោះហើរ ក្រៅពីនេះមិនមានការផ្លាស់ប្តូរនោះទេ។

មកទល់ពេលនេះ ស្ថានភាពនៃការប្រយុទ្ធគ្នារវាងកងទ័ពកម្ពុជា និង កងទ័ពថៃ នៅមិនទាន់មានភាពធូរស្រាលនៅឡើយទេ ដោយនៅថ្ងៃទី២៥ ខែកក្កដានេះ ថៃបានបញ្ជាឲ្យមានការប្រើប្រាស់យន្តហោះចម្បាំងF-16 របស់ខ្លួនចេញប្រតិបត្តិការ ជាហេតុធ្វើឲ្យខាងអាកាសចរសុីវិលកំពុងតាមដានស្ថានការណ៍នេះយ៉ាងយកចិត្តទុកដាក់បំផុត ហើយប្រសិនបើនៅតែមានការគំរាមកំហែងតាមផ្លូវអាកាសបែបនេះបន្តទៀត នោះសំណាញ់មេឃប្រហែលជាអាចនឹងចាប់ផ្ដើមក្នុងពេលឆាប់ៗនេះ៕

សម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន ប្រធានព្រឹទ្ធសភាកម្ពុជា បានបង្ហាញឲ្យដឹងអំពីអំពើដ៏ខ្មៅងងឹតរបស់ លោក ថាក់សុីន សុីណាវ៉ាត្រ មួយបន្ថែមទៀត បន្ទាប់ពីអតីតមេដឹកនាំថៃរូបនេះ បានបង្ហោះសារឌឺដង និងប្រមា.ថមកកាន់សម្ដេច។

នាយប់ថ្ងៃព្រហស្បត្តិ៍ ទី២៤ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ លោក ថាក់សុីន បានបង្ហោះសារមួយនៅលើបណ្ដាញសង្គមថា៖ ប្រទេសជាច្រើនព្រួយបារម្ភអំពីស្ថានការណ៍ប្រយុទ្ធគ្នារវាងប្រទេសថៃ និងកម្ពុជា ហើយបានស្នើឲ្យជួយសម្រុះសម្រួល។ ដូច្នេះខ្ញុំសូមអរគុណអ្នករាល់គ្នា។ ប៉ុន្តែថាគាត់ចង់សុំពេលខ្លះ។
ព្រោះយើងប្រហែលជាត្រូវទុកឲ្យយោធាថៃធ្វើការបង្គាប់បញ្ជា។ បង្រៀនល្បិច ហ៊ុន សែន ជាមុនសិន។

មិនរង់ចាំយូរសម្ដេចតេជោ ក៏បានបង្ហោះសារខ្លីមួយឆ្លើយតបទៅកាន់លោក ថាក់សុីន បែបទះកំភ្លៀងថា៖ មុននេះ ថាក់ សុីន បង្ហាះសារដែលមានចរិតប្រើប្រាស់សង្រ្គាម ដើម្បីប្រដៅ ហ៊ុន សែន។ សំដីរបស់ ថាក់ សុីន កាន់តែបង្ហាញច្បាស់នូវការឈ្លានពានកម្ពុជា ពីសំណាក់កងទ័ពថៃមកលើកម្ពុជា។

សម្ដេចបានបន្ថែមថា៖ ខ្ញុំមិនចម្លែកទេសម្រាប់ចរិតរបស់ ថាក់ សុីន មកលើខ្ញុំព្រោះ សូម្បីតែព្រះមហាក្សត្រថៃ ក៏គាត់ក្បត់ មនុស្សក្នុងបក្សគាត់ក៏គាត់ក្បត់ និងរឿងកាន់តែអាក្រក់ គឺគាត់ធ្លាប់សម្លាប់ប្រជាជនថៃកាន់សាសនាឥស្លាម នៅខេត្តភាគខាងត្បូងរាប់រយនាក់កាលពីឆ្នាំ២០០៤។ ពេលនេះក្រោមហេតុផលសងសឹក ហ៊ុន សែន គាត់ប្រើសង្រ្គាមដែលលទ្ធផលចុងក្រោយ គឺប្រជាជនជាអ្នករងគ្រោះ។

គួរជម្រាបថា ទំនាក់ទំនងជាង៣០ឆ្នាំ រវាងសម្ដេចតេជោ និង លោក ថាក់សុីន ត្រូវបានកាត់ផ្ដាច់បន្ទាប់ពីកូនស្រីរបស់លោក ថាក់សុីន ដែលជានាយករដ្ឋមន្រ្តីថៃកំពុងត្រូវបានព្យួរតំណែងនាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ បានប្រើពាក្យសំដីប្រមា.ថមើលងាយ រមិលគុណ និងថែមទាំងចោ.ទប្រកាន់សម្ដេចថាធ្វើនយោបាយបែបគ្មានវិជ្ជាជីវៈ។

បន្ទាប់ពីនោះមក សម្ដេចតេជោបានលើកឡើងជារឿយៗថា ថ្ងៃណាមួយសម្ដេចនឹងចំណាយពេល២ ទៅ៣ម៉ោង ដើម្បីនិយាយបកអាក្រា.តអាថ៌កំបាំងខ្មៅងងឹតរបស់លោក ថាក់សុីន ថាបានធ្វើអំពើស្មោ.គគ្រោ.កអ្វីខ្លះនៅពីក្រោយឆាកនយោបាយរបស់ប្រទេសថៃ៕

ក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈកម្ពុជានឹងរៀបចំឯកសារពាក់ព័ន្ធ ដើម្បីប្ដឹ.ងទាមទារយុត្តិធម៌ និងសំណងតាមផ្លូវច្បាប់អន្តរជាតិជាធរមាន ករណីយោធាថៃបានប្រើប្រាស់អាវុ.ធធនធ្ងន់ រួមទាំងការទំលាក់គ្រាប់បែ.កមកលើទីតាំងប្រាសាទព្រះវិហារ ដែលជាបេតិកភណ្ឌពិភពលោក និងបានបណ្ដាលឲ្យខូចខាតផ្នែកខ្លះនៃប្រាសាទ។

នេះជាឧក្រិដ្ឋកម្មដ៏ធ្ងន់ធ្ងរប្រឆាំងនឹងបេតិកភណ្ឌពិភពលោក និងជាការរំលោ.ភបំពានលើច្បាប់អន្តរជាតិ តាមរយៈការប្រើប្រាស់ អាវុធគ្រប់ប្រភេទ ដោយរាប់ទាំងគ្រាប់ផ្លោងនិងការទំលាក់គ្រាប់បែកពីលើយន្តហោះដោយយោធាថៃ បានប៉ះពាល់ដល់ប្រាសាទព្រះវិហារ ដែលរួមមាន ពយតាឌី កូបុរៈទី១ ទី២ ទី៣ ទី៥ ជណ្តើរខាងជើង និងតំបន់ក្បែរប្រាសាទព្រះវិហារ។

ក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា សូមធ្វើការថ្កោលទោសយ៉ាងខ្លាំងក្លាបំផុត ចំពោះអំពើឈ្លានពានរបស់កងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធនៃព្រះរាជាណាចក្រថៃ នាថ្ងៃទី២៤ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ ដែលបានធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ និងបំផ្លិចបំផ្លាញទីតាំងជុំវិញ និងរចនាសម្ព័ន្ធផ្ទាល់របស់ប្រាសាទព្រះវិហារ បេតិកភណ្ឌ ពិភពលោក និងជាមរតកវប្បធម៌ប្រវត្តិសាស្ត្រដ៏ថ្លៃថ្លារបស់ប្រជាជនខ្មែរ។

ក្រសួងបានបញ្ជាក់ថា សកម្មភាពឈ្លានពានរបស់ថៃ មិនត្រឹមតែបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់រចនាសម្ព័ន្ធប្រាសាទដែលជាបេតិកភណ្ឌរួម របស់មនុស្សជាតិប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងឆ្លុះបញ្ចាំងពីការមិនគោរពកាតព្វកិច្ចផ្លូវច្បាប់អន្តរជាតិពីសំណាក់ប្រទេសថៃផងដែរ។

ការខូចខាតប្រាសាទព្រះវិហារ គឺជាសោកនាដកម្មផ្នែកវប្បធម៌ និងសីលធម៌ ដែលគំរាមកំហែងដល់ការ ខូចខាតទាំងបេតិកភណ្ឌពិភពលោក និងអត្តសញ្ញាណជាតិរបស់ប្រជាជនកម្ពុជា។ ក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ កម្ពុជា សូមថ្កោលទោសយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់ និងទាមទារឱ្យភាគីថៃបញ្ឈប់ជាបន្ទាន់ ចំពោះសកម្មភាពបា.ញ់ផ្លោងមកលើ តំបន់ប្រាសាទព្រះវិហារ និងតំបន់ការពារប្រាសាទនេះ។

ជាមួយគ្នានេះ ក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ នឹងធ្វើការវាយតម្លៃលម្អិត ចងក្រងឯកសារពាក់ព័ន្ធ រួមទាំងការខូចខាតនានា ស្របតាមនីតិវិធីអន្តរជាតិ ដើម្បីទាមទារយុត្តិធម៌ និងសំណងតាមផ្លូវច្បាប់អន្តរជាតិជាធរមាន ព្រមទាំងពង្រឹងកិច្ច សហប្រតិបត្តិការជាមួយអាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធ និងអង្គការអន្តរជាតិ នៅក្នុងពិធីសារទីពីរនៃអនុសញ្ញាទីក្រុងឡាអេ ដើម្បីអនុវត្តវិធានការការពារទាំងអស់ដែលមានចែង។

ជាថ្មីម្ដងទៀត ក្រសួងបានបញ្ជាក់ពីការប្តេជ្ញាចិត្តមិនងាករេក្នុងការការពារ និងអភិរក្ស បេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ ទោះជាកំពុងស្ថិតក្នុងស្ថានភាពទទួលរងការឈ្លានពានប្រដាប់អាវុធពីប្រទេសជិតខាងក៏ដោយ៕