ប្រទេសថៃ ៖ មេបញ្ជាការយោធភូមិភាគ២ លោក ប៊ុនស៊ីន ផាកក្លាង បានស្នើឱ្យភ្ញៀវទេសចរខ្មែរទៅលេងប្រាសាទតាមាន់ធំ និងប្រាសាទតាក្របី ដែលស្ថិតនៅលើទឹកដីកម្ពុជាត្រូវតែគោរពច្បាប់ថៃ ហើយលោកនឹងប្រើប្រាស់វិធានការពីស្រាលទៅធ្ងន់ ប្រសិនបើភ្ញៀវទេសចរខ្មែរបង្កចលាចល ។ លោកបញ្ជាក់ថា ប្រាសាទតាមាន់ធំ និងប្រាសាទតាក្របី គឺជាប្រាសាទបុរាណរបស់ប្រទេសថៃ ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានថៃ PPTV កាលពីថ្ងៃទី២០ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ ។

កាលពីថ្ងៃទី២០ ខែកក្កដា មេបញ្ជាការយោធភូមិភាគ២ លោក ប៊ុនស៊ីន ផាកក្លាង បាននិយាយពីភ្ញៀវទេសចរខ្មែរជិះរថយន្តក្រុងជាច្រើនមកលេងប្រាសាទតាមាន់ធំ និងប្រាសាទតាក្របីថា លោករីករាយ និងសូមស្វាគមន៍ភ្ញៀវទេសចរខ្មែរ និងភ្ញៀវទេសចរមកពីប្រទេសផ្សេងៗ ដែលមកកម្សាន្តនៅប្រាសាទតាមាន់ធំ និងប្រាសាទតាក្របីរបស់ថៃ ។ ប៉ុន្តែភ្ញៀវទេសចរគ្រប់រូបត្រូវតែគោរពតាមច្បាប់ដែលកងទ័ពភូមិភាគ២ បានកំណត់ ។

លោកបានចាត់តាំងក្រុមផ្តល់ភាពងាយស្រួល និងមើលថែភ្ញៀវទេសចរដើម្បីឱ្យភ្ញៀវទេសចរគោរពច្បាប់ថៃ ពុំបង្កចលាចល ។ ដូច្នេះ ភ្ញៀវទេសចរគ្រប់រូបនឹងអាចដើរមើលប្រាសាទតាមធម្មតា ។

លោកបន្តថា ប្រាសាទតាមាន់ធំ និងប្រាសាទតាក្របី គឺជាប្រាសាទបុរាណដ៏សំខាន់របស់ថៃ និងមានប្រវត្តិសាស្ត្រយូរលង់ បើភ្ញៀវទេសចរណាម្នាក់បង្កបញ្ហា គឺអាជ្ញាធរថៃនឹងចាត់វិធានការពីស្រាលទៅធ្ងន់ ។ ហេតុនេះ សូមភ្ញៀវទេសចរកុំបង្កបញ្ហា ពីព្រោះភ្ញៀវទេសចរគ្រប់រូបមកមើលប្រាសាទបុរាណរបស់ថៃ ត្រូវតែគោរពច្បាប់ថៃ ។

នៅថ្ងៃដដែល (ថ្ងៃទី២០ ខែកក្កដា) ក្នុងបណ្តាញសង្គមថៃបានចែកចាយរូបភាពពលរដ្ឋថៃសរសេរអក្សរថា «ពលរដ្ឋថៃពាក់អាវថៃ ស្វាគមន៍ភ្ញៀវទេសចរខ្មែរដោយស្នាមញញឹម និងមិត្តភាពពីម្ចាស់ទឹកដីពិតប្រាកដ» ។ ការសរសេរបែបនេះ គឺពលរដ្ឋថៃចង់បញ្ជាក់ថា ប្រាសាទទាំង២នេះស្ថិតនៅលើទឹកដីថៃ ហើយពលរដ្ឋខ្មែរដែលទៅលេងប្រាសាទ គឺទៅលេងប្រទេសថៃ ។

កងទ័ព និងពលរដ្ឋថៃបានតាំងខ្លួនឯងជាម្ចាស់ប្រាសាទតាមាន់ធំ និងប្រាសាទតាក្របី ដែលជាប្រាសាទរបស់បុព្វបុរសខ្មែរ ស្ថិតនៅលើទឹកដីខ្មែរ និងថែមទាំងឱ្យពលរដ្ឋខ្មែរទៅលេងប្រាសាទបុរាណគោរពច្បាប់ថៃទៅវិញ ។ កាលពីថ្ងៃទី២០ ខែកក្កដា មានភ្ញៀវទេសចរថៃ និងខ្មែរជាច្រើនបានទៅលេងប្រាសាទតាមាន់ធំ ហើយភ្ញៀវទេសចរថៃខ្លះនិយាយមកកាន់ភ្ញៀវទេសចរខ្មែរថា «អរគុណដែលមកលេងប្រាសាទរបស់ថៃ» ប៉ុន្តែត្រូវបានយុវតីខ្មែរម្នាក់ឆ្លើយតបវិញថា «តើប្រាកដចិត្តមែនទេថា នេះជាប្រាសាទរបស់ថៃ» ។

គួរបញ្ជាក់ថា កាលពីថ្ងៃទី២០ ខែកក្កដា មានភ្ញៀវទេសចរខ្មែរយ៉ាងច្រើនជិះរថយន្តក្រុងទៅលេងប្រាសាទតាមាន់ធំ និងប្រាសាទតាក្របី ព្រមទាំងសួរសុខទុក្ខកងទ័ពខ្មែរ ដោយភ្ញៀវទេសចរខ្មែរពាក់អាវពណ៌ស មានព្យញ្ជនៈខ្មែរនៅលើអាវដើម្បីបញ្ជាក់ថា ខ្មែរជាម្ចាស់ប្រាសាទពិតប្រាកដ ពុំមែនថៃ ។ នេះជាទឹកចិត្តស្នេហាជាតិ ស្រឡាញ់ទឹកដី និងសាមគ្គីគ្នាជាធ្លុងមួយរបស់ពលរដ្ឋខ្មែរដើម្បីកុំឱ្យបរទេសឈ្លានពាន ៕

ប្រទេសថៃ ៖ នៅថ្ងៃទី២១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ នាយកដ្ឋានជំរុញពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ (DITP) របស់ថៃរាយការណ៍ថា ស្ថានការណ៍ព្រំដែនតានតឹងរវាងកម្ពុជា និងថៃតាំងពីចុងខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៥ បានធ្វើឱ្យពាណិជ្ជកម្មតាមព្រំដែនរវាងប្រទេសទាំងពីរត្រូវបញ្ឈប់ភ្លាមៗ ។ វាជាការបើកឱកាសឱ្យវៀតណាមទទួលបានចំណែកទីផ្សារនៅកម្ពុជាយ៉ាងឆាប់រហ័ស ជាពិសេស នៅរាជធានីភ្នំពេញ ខណៈកន្លងមក ទំនិញថៃមានចំណែកទីផ្សារច្រើននៅកម្ពុជា ។

តាមសេចក្តីរាយការណ៍របស់ថៃ គឺត្រឹមតែរយៈពេល២សប្តាហ៍ប៉ុណ្ណោះ ទំនិញវៀតណាមបានចូលទីផ្សារកម្ពុជាយ៉ាងច្រើន រួមមាន ៖ នំកញ្ចប់ ទឹកដោះគោ សូកូឡា និងមី បើទោះជាមានទំនិញមកពីម៉ាឡេស៊ី ប៉ុន្តែទំនិញវៀតណាមអាចបំពេញតម្រូវការនៅកម្ពុជាច្រើនជាងទំនិញម៉ាឡេស៊ី ។

ជាក់ស្តែង ទឹកដោះគោវៀតណាម Dalat Milk បាននាំចូលកម្ពុជាជំនួសទឹកដោះគោថៃ ដូចជា ៖ CP-Meiji និង Dutch Mill ដោយសារកម្ពុជាមានព្រំដែនជាប់វៀតណាម ឡាវ និងថៃ ។ បើពាណិជ្ជកម្មរវាងកម្ពុជា-ថៃត្រូវបញ្ឈប់ភ្លាមៗ ខណៈឡាវពុំអាចនាំចេញទំនិញទៅកម្ពុជាគ្រប់គ្រាន់ នឹងធ្វើឱ្យវៀតណាមអាចនាំចេញទំនិញមកកម្ពុជាជំនួសថៃ ។

សារព័ត៌មានថៃរាយការណ៍ថា វៀតណាមអាចនាំចេញទំនិញមកកម្ពុជាយ៉ាងឆាប់រហ័សដើម្បីផ្គត់ផ្គង់ផ្សារទំនើបនៅកម្ពុជា ស្របពេលកងទ័ពថៃបិទច្រកព្រំដែនផ្លូវគោកជាមួយកម្ពុជា ។ កន្លងមក ទំនិញថៃមានចំណែកទីផ្សារនៅកម្ពុជាខ្ពស់រហូតដល់២៥% ខណៈអតិថិជនកម្នពុជាចូលចិត្តទំនិញថៃ ប៉ុន្តែបច្ចុប្បន្ន ហាងលក់ទំនិញជាច្រើននៅកម្ពុជាមានគម្រោងយកទំនិញវៀតណាមមកលក់បន្ថែមទៀត ។

ក្រៅពីនេះ មានអាហារកែច្នៃវៀតណាមជាច្រើនដាក់លក់នៅទីផ្សារកម្ពុជា ខណៈក្រុមហ៊ុនធំៗរបស់វៀតណាម ដូចជា ៖ ក្រុមហ៊ុន Viettel (ទូរគមនាគមន៍), ក្រុមហ៊ុន BIDV (ធនាគារ), ក្រុមហ៊ុន Hoang Anh Gia Lia (កសិកម្ម ឧស្សាហកម្ម) និងក្រុមហ៊ុន Vietnam Rubber Group ក៏បានបង្កើតទីតាំងនៅកម្ពុជាដែរ ។ បច្ចុប្បន្ន កម្ពុជាខ្វះខាតទឹកដោះគោថៃ Meiji បើទោះជាក្រុមហ៊ុនក្នុងស្រុកព្យាយាមផលិត ប៉ុន្តែពុំគ្រប់គ្រាន់ ហើយអតិថិជនបានទិញទឹកដោះគោ UHT វិញ ។

នាយកដ្ឋានជំរុញពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ (DITP) ឱ្យដឹងថា ស្ថានការណ៍ព្រំដែនធ្វើឱ្យហាងលក់រាយនៅកម្ពុជាងាកទៅទិញទំនិញវៀតណាម ម៉ាឡេស៊ី និងអូស្ត្រាលី ខណៈអតិថិជនអាចសម្របខ្លួន និងទិញទំនិញមកពីប្រទេសផ្សេងៗក្រៅពីថៃ ។ បើស្ថានការណ៍ជម្លោះព្រំដែននៅតែអូសបន្លាយ វានឹងប៉ះពាល់ដល់អតិថិជនកម្ពុជារយៈពេលយូរ និងធ្វើឱ្យចំណែកទំនិញថៃនៅកម្ពុជាធ្លាក់ចុះ បើទោះជាថៃបើកព្រំដែនឡើងវិញនាថ្ងៃអនាគតក្តី ដោយសារអតិថិជនចូលចិត្តទំនិញប្រទេសផ្សេង ។

ឈ្មួញនាំចេញទំនិញថៃទៅកម្ពុជាមួយចំនួនបានផ្លាស់ប្តូរការដឹកជញ្ជូនចាស់ទៅឆ្លងកាត់ប្រទេសឡាវ ឬវៀតណាម ដើម្បីចៀសវាងឧបសគ្គដោយសារការបិទព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ។ ប៉ុន្តែការដឹកទំនិញតាមឡាវ និងវៀតណាម ពុំអាចបំពេញតម្រូវការទាំងបរិមាណ និងចំណាយថ្លៃដឹកជញ្ជូនខ្ពស់ បើធៀបនឹងការដឹកជញ្ជូនតាមព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ហើយធ្វើឱ្យទំនិញប្រទេសផ្សងចូលមកដណ្តើមទីផ្សារកម្ពុជា ។

ទោះការដឹកជញ្ជូនទំនិញថៃទៅកម្ពុជាឆ្លងកាត់ឡាវ និងវៀតណាមដើម្បីបំពេញតម្រូវការទីផ្សារកម្ពុជារយៈពេលខ្លី ប៉ុន្តែបើថៃនៅតែបន្តបិទព្រំដែនជាមួយកម្ពុជាយូរទៀត វានឹងធ្វើឱ្យដើមទុននាំចូលទំនិញទៅកម្ពុជាកើនឡើងខ្ពស់ក្លាយជាឧបសគ្គធំក្នុងការទិញ-លក់ទំនិញថៃនៅកម្ពុជា ។ លើសពីនេះ អាជីវករកម្ពុជានឹងទិញទំនិញប្រទេសផ្សេងវិញដែលអាចបញ្ជូនមកកម្ពុជាទាន់ពេល និងតម្លៃសមរម្យ ។

សរុបមក ការដឹកជញ្ជូនទំនិញតាមផ្លូវគោក គឺជាចំណុចខ្លាំងរបស់ទំនិញថៃ បើថៃពុំអាចដឹកទំនិញតាមផ្លូវគោកមកកម្ពុជារយៈពេលយូរ វានឹងប៉ះពាល់ការប្រកួតប្រជែងទំនិញថៃនៅទីផ្សារកម្ពុជាយូរអង្វែង បើទោះអតិថិជនកម្ពុជាចូលចិត្តទំនិញថៃក្តី ។ ប៉ុន្តែឥរិយាបថទីផ្សារអាចផ្លាស់ប្តូរបាន បើអតិថិជនពេញចិត្តទិញទំនិញប្រទេសផ្សេងដែលល្អជាងទំនិញថៃ ។ នេះបើយោងតាមនាយកដ្ឋានជំរុញពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ (DITP) ៕

ប្រទេសថៃ ៖ កាលពីថ្ងៃទី២០ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ សារព័ត៌មានថៃ Khaosod រាយការណ៍ថា ច្រកព្រំដែន៣កន្លែងនៅខេត្តស្រះកែវ មានសភាពស្ងប់ស្ងាត់ដូចទីបញ្ចុះសព បើទោះជាកងទ័ពថៃបានបន្ធូរបន្ថយវិធានការរឹតបន្តឹងបើកព្រំដែនឱ្យរថយន្តដឹកទំនិញអាចឆ្លងដែនរវាងកម្ពុជា-ថៃក្តី ប៉ុន្តែគ្មានរថយន្តឆ្លងដែនសូម្បីតែ១គ្រឿង ។ រីឯផ្សារនៅព្រំដែនកាន់តែស្ងប់ស្ងាត់ខ្លាំងថែមទៀត និងចោទប្រកាន់ថា ពលរដ្ឋខ្មែរត្រូវបានអាជ្ញាធរហាមឃាត់ការឆ្លងដែនមកទិញទំនិញថៃ។

កងទ័ពថៃបានបើកច្រកព្រំដែនអចិន្ត្រៃយ៍បានខៅឌិន ស្រុកឃ្លងហាត ខេត្តស្រះកែវ (ទល់មុខច្រកភ្នំដី ស្រុកសំពៅលូន ខេត្តបាត់ដំបង) រយៈពេល៣ថ្ងៃហើយ (បើគិតចាប់ពីថ្ងៃទី១៧ ដល់ថ្ងៃទី១៩ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥) ដោយអនុញ្ញាតឱ្យរថយន្តដឹកទំនិញ ពលរដ្ឋ និងអាជីវករអាចធ្វើដំណើរឆ្លងដែនតាមគោលការណ៍មនុស្សធម៌ សិទ្ធិមនុស្ស សេដ្ឋកិច្ច ពាណិជ្ជកម្ម វិនិយោគ និងឧស្សាហកម្ម ហើយតម្រូវឱ្យឈ្មួញថៃទាក់ទងជាមួយកម្ពុជាដោយខ្លួនឯង ។

រយៈពេល៣ថ្ងៃនេះដែលកងទ័ពថៃបើកច្រកព្រំដែន៣កន្លែង រួមមាន ៖ ១-ច្រកព្រំដែនអចិន្ត្រៃយ៍ស្ពានមិត្តភាពកម្ពុជា-ថៃ (ស្ទឹងបត់-ណងអៀន) ស្រុកអារញ្ញប្រាថេត ខេត្តស្រះកែវ, ២-ច្រកព្រំដែនអចិន្ត្រៃយ៍បានខៅឌិន ស្រុកឃ្លងហាត ខេត្តស្រះកែវ (ទល់មុខច្រកភ្នំដី ស្រុកសំពៅលូន ខេត្តបាត់ដំបង) និង៣-ច្រកដោះដូរទំនិញបានណងព្រឺ នៅស្រុកអារញ្ញប្រាថេត ខេត្តស្រះកែវ ប៉ុន្តែនៅព្រំដែនមានភាពស្ងាត់ជ្រងំ ។ រីឯឈ្មួញថៃរកស៊ីដឹកជញ្ជូនទំនិញមកកម្ពុជា បារម្ភពីផលប៉ះពាល់ពាណិជ្ជកម្ម ពីព្រោះកម្ពុជាពុំបានបើកព្រំដែនទាំង៣កន្លែងនេះតាមការស្នើសុំរបស់ថៃ ។

រយៈពេល៣ថ្ងៃ គ្មានរថយន្តដឹកទំនិញឆ្លងដែនតាមច្រកព្រំដែនទាំង៣កន្លែងទេ បើទោះជាមន្ត្រីច្រកព្រំដែនថៃបើកទ្វារព្រំដែននៅម៉ោង៨ព្រឹកក៏ដោយ ប៉ុន្តែកម្ពុជាពុំបានបើកទ្វារព្រំដែនឡើយ និងបើកតែទ្វារតូចដើម្បីឱ្យពលរដ្ឋខ្មែរធ្វើដំណើរត្រឡប់មកប្រទេសវិញប៉ុណ្ណោះ ។

មន្ត្រីច្រកព្រំដែនអចិន្ត្រៃយ៍បានខៅឌិន ស្រុកឃ្លងហាត ខេត្តស្រះកែវ និយាយថា ពលរដ្ឋខ្មែរធ្វើដំណើរឆ្លងដែនតិចជាងមុនខ្លាំងណាស់ ក្នុង១ថ្ងៃៗ គឺពលរដ្ឋខ្មែរបានចាកចេញពីប្រទេសថៃមិនដល់៥០នាក់ទេ ។ រីឯនៅបរិវេណច្រកព្រំដែន គឺមានតែពលរដ្ឋខ្មែររង់ចាំទទួលដឹករបស់របរឆ្លងដែនទៅកម្ពុជាប៉ុណ្ណោះ ។

ចំណែកនៅផ្សារព្រំដែនបានខៅឌីន (ឬផ្សារស៊ីផេញ) ស្ថិតនៅក្បែរច្រកព្រំដែនអចិន្ត្រៃយ៍បានខៅឌីន គឺមានសភាពអ៊ូអរតែពេលព្រឹកព្រលឹមប៉ុណ្ណោះដែលមានពលរដ្ឋថៃមកទិញអីវ៉ាន់ ។ មន្ត្រីច្រកព្រំដែនអចិន្ត្រៃយ៍បានខៅឌិន ចោទប្រកាន់ថា ពលរដ្ឋខ្មែរត្រូវបានអាជ្ញាធរហាមឃាត់មិនឱ្យឆ្លងដែនមកទិញអីវ៉ាន់ បើទោះជាខាងថៃប្រកាសបន្ធូរបន្ថយឱ្យពលរដ្ឋខ្មែរឆ្លងដែនមកថៃក្តី ។

ដោយឡែក ឈ្មួញថៃនាំទំនិញមកនៅកម្ពុជា និយាយថា ទោះជាថៃបន្ធូរបន្ថយការរឹតបន្តឹង ប៉ុន្តែកម្ពុជាចង់ឱ្យថៃបើកព្រំដែនតាមពេលវេលាចាស់ គឺបើកម៉ោង៦ព្រឹក និងបិទម៉ោង១០យប់ និងឱ្យថៃបើកព្រំដែនទាំងអស់ព្រមៗគ្នា ។ ការកំណត់បែបនេះពុំផ្តល់លទ្ធផលល្អដល់ពាណិជ្ជកម្មរវាងប្រទេសទាំងពីរ និងឈ្មួញទេ ហើយធ្វើឱ្យពាណិជ្ជកម្មព្រំដែនស្ងប់ស្ងាត់បន្តទៀត ។

គួរបញ្ជាក់ថា សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា បញ្ជាក់ថា កូនសោស្ថិតនៅលើថៃ បញ្ហាព្រំដែនកម្ពុជារក្សាគោលជំហរដដែល មិនផ្លាស់ប្តូរទេ ។ គោលការណ៍នៃការបើកព្រំដែនឡើងវិញ ថៃត្រូវតែអនុវត្តតាម៣លក្ខខណ្ឌ ដូចជា ៖

១-ប្រកាសបើកមុនជាឯកតោភាគី ហើយប្រកាសថា នឹងគ្មានការបិទជាឯកតោភាគីទៀតទេ
២-ការបើកច្រកព្រំដែន គឺត្រូវបើកព្រមគ្នា ហើយបើកគ្រប់ច្រកទាំងអស់ និង
៣-ត្រូវបើកឱ្យដូចមុនថ្ងៃទី៧ មិថុនា ។ បើថៃធ្វើបាន នោះកម្ពុជានឹងបើកព្រំដែនឡើងវិញដូចគ្នា យ៉ាងយូរត្រឹម៥ម៉ោងក្រោយ ៕

រាជធានីភ្នំពេញ៖ ក្រសួងការពារជាតិ នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា បានចោ.ទជាសំណួរទៅកាន់ភាគីថៃជុំវិញករណីដើរល្បាតនិងជាន់ចំគ្រាប់មីនរបស់ទាហានថៃថា «តើថ្នាក់ដឹកនាំយោធាថៃមានចេតនាអ្វីឱ្យពិតប្រាកដ?» ដែលសុខចិត្តបញ្ជូនទាហានរបស់ខ្លួនឱ្យដើរល្បាតខុសតម្រាយផ្លូវ បើទោះបីជាដឹងមុនហើយថា ពួកគេអាចប្រឈមនឹងគ្រោះថ្នាក់ដោយសារមីនដែលសល់ពីសម័យសង្គ្រាម ក្នុងដែនអធិបតេយ្យកម្ពុជាបែបនេះ?

ក្រសួងការពារជាតិកម្ពុជា នាថ្ងៃទី២០ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ បានប្រកាសច្រានចោលការចោទប្រកាន់របស់ភាគីថៃមកលើកម្ពុជា ពាក់ព័ន្ធនឹងការរងរបួសរបស់ទាហានថៃដោយសារការដើរល្បាតលើតម្រាយផ្លូវថ្មីផ្ទុះគ្រាប់មីន។ ក្នុងនោះក្រសួងបានបញ្ជាក់ថា កម្ពុជាតែងដាស់តឿនភាគីថៃអនុវត្តឱ្យបានម៉ឺងម៉ាត់ នូវការឯកភាពគ្នាលើតម្រាយផ្លូវសម្រាប់ការដើរល្បាត ដោយសារតែតំបន់ទាំងនេះនៅមានគ្រាប់មីនមិនទាន់ផ្ទុះជាច្រើនដែលសល់ពីសម័យសង្រ្គាម។

ជាមួយឧប្បត្តិហេតុខាងលើ ក្រសួងក៏បានចោ.ទជាសំណួរផងដែរថា “តើថ្នាក់ដឹកនាំយោធាថៃមានចេតនាអ្វីឱ្យពិតប្រាកដ ដែលសុខចិត្តបញ្ជូនទាហានរបស់ខ្លួនឱ្យដើរល្បាតខុសតម្រាយផ្លូវ បើទោះបីជាដឹងមុនហើយថា ពួកគេអាចប្រឈមនឹងគ្រោះថ្នាក់ដោយសារមីនដែលជាសំណល់ពីសង្គ្រាម ហើយដែលកម្ពុជាតែងតែបានដាស់តឿនជារឿយៗ ឬមួយនេះជាការប៉ុនប៉ងដើម្បីបង្កឱ្យមានភាពតានតឹង ដែលអាចរុញច្រានស្ថានការណ៍ឱ្យប្រឈមមុខដាក់គ្នា?

គួរជម្រាបថា ក្រសួងការពារជាតិនៅតែបន្តអំពាវនាវឱ្យភាគីថៃ បញ្ឈប់រាល់សកម្មភាពទាំងឡាយណា ដែលបំពានមកលើបូរណភាពទឹកដីរបស់កម្ពុជា និងជៀសវាងទង្វើដែលគំរាមកំហែងដល់ការរក្សាសន្តិភាពនៅតាមបណ្តោយព្រំដែន។

ក្នុងនាមជាប្រទេសមួយដែលរងគ្រោះដោយសារមីន កម្ពុជាបានដើរតួនាទីយ៉ាងសកម្មក្នុងការបំពេញកាតព្វកិច្ចរបស់ខ្លួន ក្នុងនាមជារដ្ឋភាគីនៃអនុសញ្ញាហាមប្រាមការប្រើប្រាស់មីនប្រឆាំងមនុស្ស (អនុសញ្ញាអូតាវ៉ា)។ កម្ពុជាត្រូវបានទទួលស្គាល់ និងវាយតម្លៃខ្ពស់ដោយសហគមន៍អន្តរជាតិ មិនត្រឹមតែចំពោះជោគជ័យក្នុងការបោសសម្អាត និងកម្ទេចចោលមីនប្រឆាំងមនុស្សគ្រប់ប្រភេទប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងបានចូលរួមចំណែកជាច្រើនដល់កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ ក្នុងការបោសសម្អាតមីននៅតាមបណ្តាប្រទេសដែលបាន និងកំពុងរងគ្រោះដោយសារសង្គ្រាមផងដែរ។

ឆ្លៀតក្នុងឱកាសនេះ ក្រសួងការពារជាតិ និងកងយោធពលខេមរភូមិន្ទ បញ្ជាក់ជាថ្មីការគាំទ្រទាំងស្រុងចំពោះជំហររបស់រាជរដ្ឋាភិបាល នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាព្រំដែនជាមួយថៃដោយសន្តិវិធី និងផ្អែកលើច្បាប់អន្តរជាតិ ក្នុងនោះរួមទាំងការយកប្រាសាទតាមាន់ធំ ប្រាសាទតាមាន់តូច ប្រាសាទតាក្របី និងតំបន់មុំបី ព្រមទាំងប្តេជ្ញាឥតងាករេដើម្បីការពារអធិបតេយ្យ និងបូរណភាពទឹកដីកម្ពុជា មិនឱ្យបាត់បង់សូម្បីតែមួយមីលីម៉ែត្រ ទោះក្នុងតម្លៃណាក៏ដោយ៕

ថៃ៖ នាថ្ងៃអាទិត្យ ទី២០ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ ក្រុមបាតុ.ករថៃជាច្រើនរយនាក់ បាននាំគ្នាធ្វើការតវ៉ានៅខាងមុខស្ថានទូតកម្ពុជាប្រចាំនៅក្នុងប្រទេសថៃ ដោយបានចោ.ទប្រកាន់និងថ្កោលទោ.សកម្ពុជា ថាបានបំពានដោយចេតនាមកលើអធិបតេយ្យភាពថៃ និងបំពាន MOU តាមរយៈការដាក់ពង្រាយគ្រាប់មីនតាមព្រំដែន។ នេះបើយោងតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន The Nation។

តាមប្រភពដដែលបានឲ្យដឹងថា ក្រុមបណ្តាញនិស្សិត និងពលរដ្ឋ រួមមាន គណៈកម្មាធិការកំណែទម្រង់ប្រជាធិបតេយ្យប្រជាជន និងបណ្តាញប្រជាជន ដឹកនាំដោយសកម្មជន Pichit Chaimongkol នៅថ្ងៃអាទិត្យ ទី២០ ខែកក្កដា បានដង្ហែក្បួនតវ៉ាពីស្ពាន Chamai Maruchet ទៅកាន់ស្ថានទូតកម្ពុជាក្នុងទីក្រុងបាងកក ដើម្បីតវ៉ារឿងគ្រាប់មីននៅព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ។

ការតវ៉ាបានធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីមានសេចក្តីរាយការណ៍ថា ទាហានថៃចំនួនបីនាក់បានរងរបួសបន្ទាប់ពីបានដើរល្បាតជាន់គ្រាប់មីននៅតំបន់ Chong Bok នៃខេត្ត Ubon Ratchathani កាលពីថ្ងៃទី១៦ ខែកក្កដា។ ក្រុមបាតុករបានថ្លែងសុន្ទរកថា គ្រវីទង់ជាតិថៃ និងថ្កោលទោ.សចំពោះអ្វីដែលពួកគេហៅថា ជាការបំពានដោយចេតនារបស់កម្ពុជាលើអធិបតេយ្យភាពថៃ ព្រោះបើតាមការស៊ើបអង្កេតបានបញ្ជាក់ថា គ្រាប់មីននេះ គឺជាមីនដែលត្រូវបានគេដាក់ដាំថ្មីៗ។

ថ្លែងទៅកាន់អ្នកសារព័ត៌មាន លោក Pichit បានបញ្ជាក់ពីការទាមទារគោលរបស់ក្រុមអ្នកតវ៉ាថា៖ រដ្ឋាភិបាលថៃ ត្រូវប្រកាន់ជំហរម៉ឺងម៉ាត់ ដោយតវ៉ាជាផ្លូវការចំពោះការរំលោ.ភលើអធិបតេយ្យភាពរបស់កម្ពុជា និងត្រូវប្ដឹ.ងបញ្ហានេះទៅអង្គការសហប្រជាជាតិជាបន្ទាន់។ លោកបានរិះគន់រដ្ឋាភិបាលថា ខ្វះវិធីសាស្ត្រសកម្មក្នុងការដោះស្រាយ ជាមួយនឹងការអះអាងថា កម្លាំងកម្ពុជាបានរំលោ.ភលើទឹកដីថៃជាង ៧០០ ដងក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ។

លោកក៏បានសម្តែងការគាំទ្រចំពោះសំណើសាងសង់ជញ្ជាំងខណ្ឌនៅតាមព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ដោយលើកហេតុផលថា៖ វានឹងបញ្ជាក់ពីភាពច្បាស់លាស់របស់ថៃក្នុងការការពារទឹកដីរបស់ខ្លួន។ លោកបានបន្តថា៖ «ប្រសិនបើយើងដាក់ប៉ុស្តិ៍យាមមួយនៅទីនោះ កម្ពុជានឹងមិនហ៊ានបា.ញ់ទេ។ វាមិនមែនជាការបង្ករឿងទេ វាគឺជាការបង្ហាញពីការតាំងចិត្ត»។

មេដឹកនាំចលនាតវ៉ានេះក៏បានបង្ហើបឲ្យដឹងផងដែរថា៖ បន្ទាប់ពីការតវ៉ានៅទីក្រុងបាងកក ក្រុមលោកនឹងបញ្ជូនសម្ភារៈទៅកាន់តំបន់ភូមិភាគទី 2 ក្នុងខេត្ត Nakhon Ratchasima និងរៀបចំឆាកធំមួយនៅទីនោះ និងនៅ Surin ដើម្បីប្រមូលផ្តុំការគាំទ្រពីសាធារណៈជន។ យុទ្ធនាការខាងលើត្រូវបានក្រុមនេះឲ្យឈ្មោះថា “ការរួបរួមដើម្បីអធិបតេយ្យភាព” ដែលគ្រោងនឹងរៀបចំនៅទូទាំងតំបន់សំខាន់ៗទាំងបួននៃប្រទេសថៃ ជាមួយនឹងការប្រមូលផ្តុំនៅភាគខាងកើតដែលគ្រោងធ្វើនៅថ្ងៃទី 16 ខែសីហា ខាងមុខនេះ៕