លាតសន្ធឹងលើផ្ទៃដីទំហំ៤,៦ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ តំបន់៤.៦នៅក្បែរប្រាសាទព្រះវិហារ គឺជាតំបន់ក្តៅ ដែលថៃតែងតែចិញ្ចឹមចង់បានមកគ្រប់គ្រងអស់ជាច្រើនទសវត្ស។

នៅក្នុងជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ទ័ពកម្ពុជាតែងតែឈរជើងខ្លាំងក្លា នៅតំបន់ចម្រៀកដីទំហំ ៤,៦គ.មការ៉េ ព្រោះតំបន់នេះ ជាស្នូលនៃការឈ្លានពានរបស់ទ័ពថៃ។

បើតាមប្រវត្តិសាស្រ្ត និងផ្អែកទៅតាមឯកសារអន្តរជាតិ សុទ្ធតែបញ្ជាក់ថា តំបន់៤.៦ ស្ថិតនៅជាដែនអធិបតេយ្យភាពរបស់កម្ពុជា។

តំបន់នេះ ត្រូវបានថៃ អះអាងរបស់ខ្លួន ទាំងដែលមិនមានឯកសារបញ្ជាក់ ដោយមានត្រឹមតែផែនទី ដែលថៃគូសជាឯកតោភាគីប៉ុណ្ណោះ។

ថៃ ចាត់ទុកតំបន់៤.៦ ស្ថិតក្នុងទឹកដីរបស់ខ្លួន អំឡុងឆ្នាំ២០០០ បន្ទាប់ពីតុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិ កំណត់ឱ្យថៃត្រូវតែដកយោធាទាំងអស់របស់ខ្លួន ចេញពីតំបន់មានជម្លោះនៅត្រង់ប្រាសាទព្រះវិហាររបស់កម្ពុជា កាលថ្ងៃទី១៥ ខែមិថុនា ឆ្នាំ១៩៦២។

ចាប់តាំងពីពេលនោះមក ថៃ តែព្យាយាមឈ្លានពានកម្ពុជាជាច្រើនលើកច្រើនសារ ដោយពួកគេមិនទទួលស្គាល់សេចក្តីសម្រេចរបស់តុលាការ៕

ថ្មីៗនេះ សារព័ត៌មានថៃជាច្រើនបានធ្វើការផ្សព្វផ្សាយពីការបាត់បង់ជីវិតរបស់ ឧត្តមសេនីយ៍ឯក ស្រី ឌឹក មេទ័ពកំពូលនៅជួរមុខខេត្តព្រះវិហារ។

ជុំវិញករណីនេះ គណៈកម្មាធិការជាតិសម្របសម្រួលព័ត៌មាននិងសាធារណមតិ បានធ្វើការច្រានចោល ដោយបានបញ្ជាក់ថា៖”ការបង្ហោះរបស់បណ្ដាញផ្សព្វផ្សាយថៃ គឺជាព័ត៌មានក្លែងក្លាយ! ដូចនេះសូមប្រជាពលរដ្ឋកុំយល់ច្រឡំ សូមឈប់ផ្សព្វផ្សាយនិងកុំចែករំលែកព័ត៌មាននេះ”។

បើតាម សារព័ត៌មានជាតិជាច្រើន បានបង្ហោះរូបភាព ឧត្តមសេនីយ៍ឯក ស្រី ឌឹក នៅរស់រានមានជីវិត ក្រោយពីប្រុយទ្ធជាមួយទ័ពឈ្លានពានថៃអស់រយៈពេល៥យប់៦ថ្ងៃ។

ឧត្តមសេនីយ៍ឯក ស្រី ឌឹក ជាមេបញ្ជាការកងពលធំអន្តរាគមន៍លេខ៣ ប្រចាំទិសទី១ ប្រាសាទព្រះវិហារ ជាមេទ័ពនៅលេីសមរភូមិជួរមុខ ការពារភ្នំទ្រព្យ មុំបី តាថាវ និង ភ្នំខ្មោច។

មេទ័ពរូបនេះ ធ្លាប់តតាំង និងបណ្តេញទ័ពឈ្លានពានសៀម២ដងរួចមកហើយ កាលពីឆ្នាំ២០០៨ និង២០១៣ ដែលកាលនោះថៃចញ្ចឹមចង់វាយយកប្រាសាទព្រះវិហារ៕

ឧត្តរមានជ័យ៖ ទាហានខ្មែរចំនួន២នាក់ក្នុងចំណោមអ្នកផ្សេងៗទៀតដែលត្រូវបានថៃចាប់ខ្លួន ត្រូវបានបញ្ជូនមកដល់ព្រំដែនច្រកអូរស្មាច់ ក្នុងទឹកដីកម្ពុជាវិញហើយនៅម៉ោង ១០:៥៦នាទីព្រឹក។ ចំណែកអ្នកនៅសេសសល់ជាង១០នាក់ទៀត ខាងកម្ពុជាកំពុងដំណើរការនីតិវិធីចរចាជាមួយថៃជាបន្តទៀត។

គិតមកទល់ម៉ោង១១ព្រឹកថ្ងៃទី១ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៥នេះ ទាហានកម្ពុជាចំនួន២រូប ត្រូវបានភាគីថៃប្រគល់ត្រឡប់មកវិញហើយ នៅច្រកទ្វារព្រំដែនអន្ដរជាតិអូរស្មាច់ ខេត្តឧត្តរមានជ័យ ដោយឡែកនៅសេសសល់គឺកំពុងតែបន្ដនីតិវិធី។

បើតាមការបញ្ចាក់ អ្នកទាំង២ដែលបានត្រឡប់មកវិញ គឺលោកអនុសេនីយ៍ត្រី អាង អឿង ភេទប្រុស អាយុ៣៧ឆ្នាំ ចំណែកម្នាក់ទៀត លោកពលបាលឯក ម៉ម វុទ្ធី ភេទប្រុស អាយុ៥៣ឆ្នាំ។ ចំពោះស្ថានភាពពួកគាត់នៅពេលត្រឡប់មកវិញ គឺម្នាក់រងរបួសធ្ងន់ធ្ងរមិនអាចដើរបាន ខណៈម្នាក់ទៀតបាត់បង់ស្មារតី សូម្បីស្បែកជើងក៏មិនមានពាក់ផង។ ហេតុនេះ ក្រោយមកដល់ដល់ទឹកដីកម្ពុជាភ្លាម ពួកគាត់ទាំង២ក៏ត្រូវបានដឹកតាមតាមរថយន្តសង្រ្គោះបន្ទាន់ ដើម្បីបញ្ជូនទៅព្យាបាលបន្តនៅមន្ទីរពេទ្យក្នុងខេត្តឧត្តរមានជ័យ។

ដោយឡែក កាលពីថ្ងៃទី៣១ ខែកក្កដា ម្សិលមិញ អ្នកនាំពាក្យកងទ័ពថៃបានបញ្ជាក់ថា ចំពោះទាហានខ្មែរចំនួន ១៨នាក់ដែលនៅសេសសល់ នឹងត្រូវពន្យារពេលការធ្វើមាតុភូមិនិវត្តន៍របស់ពួកគេ ព្រោះការសួរចម្លើយពួកគេកំពុងបន្តនិងមិនទាន់បញ្ចប់នៅឡើយ។ ដូច្នេះលុះត្រាការសួរចម្លើយ និងស៊ើបអង្កេតចប់សព្វគ្រប់អស់ទើបការធ្វើមាតុភូមិនិវត្តន៍របស់ពួកគេត្រូវបានរៀបចំជាមួយកម្ពុជា។ នេះបើតាមការបញ្ជារបស់បញ្ជាកាកងទ័ពភូមិភាគទី២ថៃ។

(ភ្នំពេញ)៖ កម្ពុជាប្រកាសទិញយន្តហោះ Boeing-737 ចំនួន ១០គ្រឿង ពីសហរដ្ឋអាមេរិក និងសម្រេចយកពន្ធ 0% លើទំនិញនានារបស់អាមេរិកដែលនាំចូលកម្ពុជា ស្របពេលដែលប្រធានាធិបតីអាមេរិក ដូណាល់ ត្រាំ ទម្លាក់ពន្ធនាំចេញកម្ពុជាពី49% មកត្រឹម19%។ នេះបើយោងតាមប្រសាសន៍របស់ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជា លោក ស៊ុន ចាន់ថុល។

ថ្លែងនៅក្នុងសន្និសីតសារព័ត៌មានមួយ ជុំវិញការបន្ធូបន្ថយពន្ធបដិការរបស់អាមេរិកមកលើកម្ពុជា នៅថ្ងៃទី1 ខែសីហា ឆ្នាំ2025 ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី ស៊ុន ចាន់ថុល បានលើកឡើងថា៖ ដោយមានការបន្ធូបន្ថយពន្ធពីអាមេរិកមកលើកម្ពុជា កម្ពុជាសម្រេចនឹងមិនយកពន្ធលើទំនិញនាំចូលពីអាមេរិកចូលកម្ពុជាឡើយ។ លោក ស៊ុន ចាន់ថុល បានបញ្ជាក់ថា៖ ពន្ធ0% ដែលយកពីអាមេរិកគឺសំដៅលើពន្ធបដិការ ចំណែកពន្ធពិសេសគឺនៅតែមានធម្មតា។

លោកបានឲ្យដឹងបន្ថែមទៀតថា៖ ក្រៅពីការសម្រេចមិនយកពន្ធនេះ កម្ពុជា ក៏នឹងពិចារណាទិញយន្តហោះ Boeing-737 ចំនួន ១០គ្រឿង និងប្រភេទផ្សេង ១០គ្រឿងបន្ថែមទៀត ពីសហរដ្ឋអាមេរិកផងដែរ។

លោក ស៊ុន ចាន់ថុល បានគូសបញ្ជាក់ថា ជាមួយនឹងអត្រាពន្ធ 19% របស់កម្ពុជា វានឹងផ្ដល់ឱកាសឲ្យកម្ពុជាកាន់តែហក់ឡើងខ្ពស់ជាមួយនឹងទីផ្សារប្រកួតប្រជែងនៅក្នុងតំបន់ ព្រមទាំងអាចទាក់ទាញអ្នកវិនិយោគទុនបរទេសបានកាន់តែច្រើន។

ជាងនេះទៅទៀត លោក ស៊ុន ចាន់ថុន ក៏បានអំពាវនាវឲ្យពលករខ្មែរដែលកំពុងធ្វើការនៅក្រៅប្រទេសទាំងអស់ គួរពិចារណាងាកមកស្វែងរកការងារធ្វើ ឬរកសុីនៅក្នុងស្រុកវិញ ខណៈអត្រាពន្ធបដិកាថ្មីនេះ គឺជាកម្រិតល្អមួយជួយឱ្យកម្ពុជា ដែលនឹងជំរុញឱ្យការធ្វើពាណិជ្ជកម្ម និងសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជារីកលូតលាស់បានប្រសើរជាងមុន៕

(ភ្នំពេញ)៖ ក្រសួងការពារជាតិកម្ពុជាឯកភាពតាមសំណើរបស់ថៃ ក្នុងការផ្លាស់ប្ដូរទីតាំងនៃកិច្ចប្រជុំវិសាមញ្ញនៃគណៈកម្មាធិការព្រំដែនទូទៅ (GBC ) ពីប្រទេសកម្ពុជាទៅម៉ាឡេស៊ីវិញ ប៉ុន្តែលើសពីការប្រជុំទ្វេភាគី កម្ពុជាស្នើសុំឲ្យមានតំណាងប្រទេសម៉ាឡស៊ី អាមេរិក និងចិន ចូលរួមស្ដាប់នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំនេះជាមួយកម្ពុជា និង ថៃផងដែរ។

យោងតាមក្រសួងការជាតិកម្ពុជា នាល្ងាចថ្ងៃទី៣១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ បានឲ្យដឹងថា កម្ពុជាយល់ព្រមតាមសំណើររបស់ភាគីថៃ ដែលបានស្នើសុំឱ្យមានការផ្លាស់ប្ដូរទីតាំងរៀបចំកិច្ចប្រជុំគណៈកម្មាធិការព្រំដែនទូទៅ(GBC) ដែលតាមគ្រោងទុកគឺនឹងធ្វើនៅថ្ងៃទី៤ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៥នៅកម្ពុជា ទៅធ្វើនៅប្រទេសម៉ាឡេស៊ីវិញ។

បើតាមលិខិតចេញផ្សាយដោយកាសែតថៃ Khaosod English នាយឧត្តមសេនីយ៍ ណាត់ថាក់ផុង ណាកផានីច រដ្ឋមន្ត្រីស្តីទីក្រសួងការពារជាតិថៃបានស្នើសុំទៅរៀបចំនៅប្រទេសម៉ាឡេស៊ី ដោយហេតុថាស្ថានភាពក្នុងប្រទេសទាំងពីរកំពុងឡើងកម្ដៅ ដូច្នេះជារឿងល្អប្រសើរប្រសិនបើធ្វើឡើងនៅទីតាំងអព្យាក្រឹត្យមួយផ្សេងទៀត។ ក្រសួងការពារជាតិថៃថាបានទាក់ទងទៅខាងម៉ាឡេស៊ីរួចហើយ ហើយក៏ទទួលបានការអនុញ្ញាតពីម៉ាឡេស៊ីដែរ ដែលនឹងផ្ដល់ទីតាំងសម្រាប់រៀបចំកិច្ចប្រជុំនេះ។

ទន្ទឹមនឹងការយលស្របខាងលើនេះ ក្រសួងការពារជាតិកម្ពុជា បានស្នើឱ្យមានតំណាងមកពីប្រទេសម៉ាឡេស៊ី សហរដ្ឋអាម៉េរិក និងសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន ចូលរួមជាអ្នកសង្កេតការណ៍ក្នុងកិច្ចប្រជុំ GBC នេះជាមួយកម្ពុជានិងថៃដែរ ដោយហេតុថា ប្រទេសទាំងបីខាងលើជាតួអង្គសំខាន់ក្នុងការ សម្របសម្រួលឱ្យមានកិច្ចព្រមព្រៀងបទឈប់បា.ញ់រវាងកម្ពុជា-ថៃ កាលពីថ្ងៃទី២៨ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ នៅទីក្រុង ពូត្រារៃយ៉ា កន្លងទៅ។

(ភ្នំពេញ)៖ នៅថ្ងៃទី1 ខែសីហា ឆ្នាំ2025 សម្ដេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានឲ្យដឹងថា ប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Donald Trump បានសម្រេចបញ្ចុះអត្រាពន្ធលើទំនិញនាំចេញពីកម្ពុជាទៅកាន់អាមេរិក ពី49% មកនៅត្រឹម 19% ក្រោយផ្ដួចផ្ដើមឱ្យមានបទឈប់បា.ញ់រវាងកម្ពុជា-ថៃ។

សម្ដេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នៅលើទំព័រហ្វេសប៊ុកបានឲ្យដឹងថា សហរដ្ឋអាមេរិកបានសម្រេចបញ្ចុះពន្ធលើទំនិញនាំចេញពីកម្ពុជាទៅកាន់សហរដ្ឋអាមេរិកមកត្រឹម 19% (ពីអត្រាដំបូង 49% និងបានចុះត្រឹម 36% ជំហានទី1)។ នេះជាដំណឹងដ៏ល្អសម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋ និងសេដ្ឋកិច្ចរបស់កម្ពុជាដើម្បីបន្តអភិវឌ្ឍន៍ប្រទេសជាតិតទៅមុខ។

សម្ដេចបានមានប្រសាសន៍យ៉ាងដូច្នេះថា៖ «ចំពោះការស្នើសុំរបស់ខ្ញុំពាក់ព័ន្ធនឹងការយោគយល់អំពីអត្រាពពន្ធ ឯកឧត្តមប្រធានាធិបតីអាមេរិកបានប្រាប់ខ្ញុំ កាលពីថ្ងៃទី ២៨ កក្កដាថា នឹងពិនិត្យសម្រេចដោយឯកឧត្តមបានប្រាប់ខ្ញុំថានឹងធ្វើឲ្យកម្ពុជារីករាយសប្បាយចិត្ត (will make you happy)។ ថ្ងៃនេះគឺឯកឧត្តមបានសម្រេចបញ្ចុះអត្រាពន្ធលើទំនិញនាំចេញពីកម្ពុជាទៅកាន់សហរដ្ឋអាមេរិកមកនៅត្រឹម 19%»។

ឆ្លៀតក្នុងឱកាសនេះ សម្ដេចធិបតីបានសម្ដែងការកោតសរសើរចំពោះក្រុមការងារចរចាពន្ធបដិការជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិក ដែលដឹកនាំដោយឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ស៊ុន ចាន់ថុល និងបណ្ដាអ្នកពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ដែលបានខិតខំប្រឹងប្រែងក្នុងការចរចាពន្ធបដិការជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិក ដោយទទួលបាននូវលទ្ធផលល្អប្រសើរនៅពេលនេះ។

គួរឲ្យដឹងផងដែរថា គិតត្រឹមថ្ងៃទី1 ខែសីហា ឆ្នាំ2025 អត្រាពន្ធគយដែលអាមេរិកបានកែប្រែចុងក្រោយថ្មីបំផុតមកលើប្រទេសអាស៊ានទាំង10 រួមមាន៖ ប្រទេសសិង្ហបុរីស្ថិតនៅលំដាប់ទី1 ដែលមានអត្រាពន្ធទាបជាងគេក្នុងកម្រិត10%, លំដាប់ទី2 គឺកម្ពុជា ឥណ្ឌូណេស៊ី ម៉ាឡេស៊ី ថៃ និង ហ្វីលីពីន ដែលមានអត្រាពន្ធ 19%, លំដាប់ទី3 វៀតណាម មានអត្រាពន្ធ 20%, លំដាប់ទី4 ព្រុយណេ មានអត្រាពន្ធ 25% និងលំដាប់ទី5 ដែលខ្ពស់ជាងគេបង្អស់គឺ ប្រទេសឡាវ និង មីយ៉ាន់ម៉ា ក្នុងអត្រាពន្ធ 40%។

នេះគឺជាជោគជ័យមួយទៀតសម្រាប់កម្ពុជា ក្នុងចរចាពាណិជ្ជកម្មជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិកដើម្បីទទួលបានការបន្ធូបន្ថយអត្រាពន្ធ ពី49% មកនៅត្រឹម 19% ពោលគឺថយចុះសរុបចំនួន 30% ដែលកត្តានេះនឹងជម្រុញឲ្យមានការអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ចនៅក្នុងប្រទេសកាន់តែប្រសើរឡើង៕