ប្រទេសជប៉ុន ៖ តាមការផ្សព្វផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានបរទេសកាលពីថ្ងៃទី២២ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៥ ឱ្យដឹងថា អាជ្ញាធរជប៉ុនត្រៀមជម្លៀសពលរដ្ឋជាង៥សែន២ម៉ឺននាក់ចេញពីតំបន់គ្រោះថ្នា.ក់ដោយសារគ្រោះរញ្ជួយដីដ៏ខ្លាំងក្លានៅបាតសមុទ្ររយៈពេល១សប្តាហ៍មុន ប្រសិនបើរដ្ឋាភិបាលប្រកាសអាសន្នពីគ្រោះរញ្ជួយដីនៅរណ្តៅបាតសមុទ្រនេះដែលមានជម្រៅជាង៧០០គីឡូម៉ែត្រ ស្ថិតនៅភាគនិរតីប្រទេសជប៉ុន ។

បើមានគ្រោះរញ្ជួយដីកម្រិត៨រិចទ័រកើតឡើង ឬខ្លាំងក្លាជាងនេះនៅតំបន់កណ្តាលដែលបានព្យាករណ៍ទុក គឺរដ្ឋាភិបាលជប៉ុននឹងប្រកាសអាសន្នពីគ្រោះរញ្ជួយដីដ៏ខ្លាំងក្លា ខណៈអាជ្ញាធរនឹងជម្លៀសពលរដ្ឋនៅតំបន់គ្រោះថ្នាក់ទៅកន្លែងសុវត្ថិភាពរយៈពេល១សប្តាហ៍មុន ។ តំបន់ត្រូវជម្លៀសពលរដ្ឋចេញជាមុន រួមមាន ៖ តំបន់មានមនុស្សចាស់ តំបន់ជនពិការ តំបន់មានពលរដ្ឋត្រូវការថែទាំជាពិសេស និងតំបន់ដែលពលរដ្ឋសុំជម្លៀសចេញ ។

ភ្នាក់ងារឧតុនិយមជប៉ុននឹងប្រកាសអាសន្នពីគ្រោះរញ្ជួយដីដ៏ខ្លាំងក្លាចាប់ពីកម្រិត៨រិចទ័រឡើងទៅ ហើយភ្នាក់ងារឧតុនិយមបញ្ជាក់ថា ជប៉ុនអាចប្រឈមនឹងគ្រោះរញ្ជួយដីកើតឡើងម្តងទៀត ។ រដ្ឋាភិបាលជប៉ុនបានអំពាវនាវឱ្យអាជ្ញាធរហ្វឹកហាត់ជម្លៀសពលរដ្ឋជានិច្ចដើម្បីត្រៀមខ្លួនទប់ទល់គ្រោះរញ្ជួយដី និងរលកយក្សស៊ូណាមិដែលអាចកើតឡើង ។

Nankai Trough គឺជាបាតសមុទ្រមានជម្រៅរហូតដល់ជាង៧០០គីឡូម៉ែត្រ ដែលត្រូវបានចាត់ទុកជាតំបន់មួយក្នុងចំណោមតំបន់ប្រឈមនឹងគ្រោះរញ្ជួយដី និងរលកយក្សស៊ូណាមិខ្លាំងបំផុតនៅប្រទេសជប៉ុន ។ កាលពីមុន បរិវេណនេះធ្លាប់កើតគ្រោះរញ្ជួយដីខ្លាំងក្លាម្តងហើយម្តងទៀត ដូចជា ៖ គ្រោះរញ្ជួយដីនៅឆ្នាំ១៩៤៤ ស្មើ៨.១រិចទ័រ និងឆ្នាំ១៩៤៦ ស្មើ៨.៤រិចទ័រ ដែលហេតុការណ៍ទាំងពីរបណ្តាលឱ្យមនុស្សស្លាប់រាប់ពាន់នាក់ ។

បើតាមការសន្និដ្ឋានរបស់អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រ គឺឱកាសចាប់ពី៧០% ទៅ៨០% ដែលរណ្តៅ Nankai Trough នៅបាតសមុទ្រអាចកើតគ្រោះរញ្ជួយដីខ្លាំងក្លាម្តងទៀតក្នុងរយៈពេល៣០ឆ្នាំខាងមុខ ។ បើកើតគ្រោះរញ្ជួយដីចាប់ពីកម្រិត៨រិចទ័រនៅណ្តៅនេះ វានឹងបង្កជារលកយក្សស៊ូណាមិកម្ពស់ខ្ពស់ជាច្រើនម៉ែត្របោកបក់មកលើឆ្នេរខ្សាច់យ៉ាងរហ័ស ។ ដូច្នេះ គួរជម្លៀសពលរដ្ឋចេញពីតំបន់គ្រោះថ្នាក់ទៅកន្លែងសុវត្ថិភាព ជាពិសេស មនុស្សចាស់ និងជនពិការ ។

គ្រោះរញ្ជួយដីនៅរណ្តៅបាតសមុទ្រ Nankai Trough អាចកើតឡើងគ្រប់ពេលវេលា ហើយរដ្ឋាភិបាលជប៉ុនមើលឃើញថា ការជម្លៀសពលរដ្ឋជាមុន និងការហ្វឹកហាត់ជម្លៀសពលរដ្ឋជាប្រចាំ នឹងអាចការពារជីវិតពលរដ្ឋរហូតដល់ជាង១២០លាននាក់នៅទូទាំងប្រទេស ៕

អាជ្ញាធរខេត្តបន្ទាយមានជ័យ បានធ្វើការបង្រ្កាបចំណុចអូរព្រំដែនក្រោយផ្ទះរបស់ប្រជាជននៅស្រុកម៉ាឡៃ ដែលមានការនាំចូលទំនិញពីប្រទេសថៃចូលកម្ពុជាជាហូរហែរ ព្រមទាំងជាច្រកកាត់នាំពលករចូលប្រទេសថៃដោយខុសច្បាប់ថែមទៀតផង។ ក្នុងការបង្រ្កាបនេះ សមត្ថកិច្ចបានឃាត់ខ្លួនមនុស្សម្នាក់ដែលជាម្ចាស់ទីតាំង និងរថយន្តចំនួនមួយគ្រឿង នារសៀលថ្ងៃទី២២ សីហា ២០២៥។

យោងតាមរបាយការណ៍របស់សមត្ថកិច្ចបានឲ្យដឹងថា ក្រោមការដឹកនាំរបស់អភិបាលរងខេត្តបន្ទាយមានជ័យ លោក លី សុវណ្ណារិទ្ធ និងលោកស្វាយ ជា អភិបាលស្រុកម៉ាឡៃ បានចុះបង្រ្កាបករណីនាំចូលទំនិញពីប្រទេសថៃចូលមកកម្ពុជាកាត់តាមអូរព្រំដែនក្រោយផ្ទះពលរដ្ឋចំណុច ភូមិតាសេកជ្រុំ ឃុំម៉ាឡៃ ស្រុកម៉ាឡៃ ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ ហើយយកមកស្តុបទុកនៅនឹងផ្ទះរបស់ឈ្មោះឃុន អឿន ភេទប្រុស អាយុ៣៩ឆ្នាំ ស្ថិតនៅក្នុងតំបន់ខាងលើ។

ជាមួយនឹងការឃាត់បានជនពាក់ព័ន្ធ និងរថយន្តដឹកទំនិញឆ្លងដែនខុសច្បាប់នេះ សមត្ថកិច្ចពុំបានបញ្ជាក់លំអិតអំពីមុខទំនិញទេដោយត្រឹមបង្ហើបថា មានជាប្រភេទសាច់បង្កកដូចជាសាច់មាន់ ស្លាបមាន់ ប្រហិត ថ្នាំដុសធ្មេញ ប្រេងកូឡា ព្រមទាំងទំនិញចាប់ហួយជាច្រើនមុខទៀតសរុបទាំងអស់ចំនួនបីរថយន្តធំ។

បើតាមប្រភពនានាបានឱ្យដឹងថា ទំនិញទាំងអស់ខាងលើនេះ ត្រូវបានឈ្មួញនាំចូលជាប្រចាំតាំងពីថៃប្រកាសបិទច្រកព្រំដែន។ មិនត្រឹមតែមានទំនិញនាំចូលទេ ក៏មានការនាំចេញជាទំនិញបារី និងមនុស្សជាពលករខ្មែរថៃឆ្លងដែនចេញចូលស្ទើររាល់ថ្ងៃដោយមិនថា សមត្ថកិច្ចកម្ពុជា ឬ ថៃទេតែងបង្ក្រាបបានជាបន្តបន្ទាប់ចំពោះព្រំដែនស្រុកម៉ាឡៃនេះ។

ក្រោយការបង្ក្រាបសមត្ថកិច្ចបានឱ្យម្ចាស់ផ្ទះឈ្មោះឃុន អឿន ធ្វើកិច្ចសន្យាឈប់ជួយទីតាំងដាក់ទំនិញទៀតនិងនាំខ្លួនជាមួយរថយន្តអាសុីណាពណ៌សមួយគ្រឿង និង ទំនិញទាំងអស់យកទៅទីបញ្ជាការអាវុធហត្ថខេត្តបន្ទាយមានជ័យ។

គួរជម្រាបថា ចាប់តាំងពីមានការហាមឃា.ត់នាំចូលទំនិញមួយចំនួនរបស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា និងការធ្វើពហិការឈប់ទិញទំនិញថៃរបស់ពលរដ្ឋកម្ពុជាត្រឹមរយៈពេល១ខែ ពោលគឺចាប់ពីខែកក្កដាមក តម្លៃនៃការនាំចូលទំនិញថៃ មកកាន់ទីផ្សារកម្ពុជា មានត្រឹមតែប្រមាណ ១៦៦លានដុល្លារ បានដាំក្បាលចុះ ៤៤% ធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នាឆ្នាំមុន ហើយទំនោរធ្លាក់ចុះនេះ ត្រូវបានគេរំពឹងថា នឹងអាចបន្ដកាន់តែខ្លាំងថែមទៀតនាពេលខាងមុខ៕

ប្រទេសថៃ ៖ អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលថៃបានច្រានចោលព័ត៌មានថា រដ្ឋាភិបាលថៃកោះប្រជុំរដ្ឋសភាដើម្បីប្រកាសសង្គ្រាមជាមួយកម្ពុជា គឺរដ្ឋាភិបាលថៃគ្មានការកោះហៅរដ្ឋសភាប្រជុំប្រកាសសង្គ្រាមអ្វីឡើយ នេះជាព័ត៌មានក្លែងក្លាយមានចេតនាបង្កាច់បង្ខូចថៃ រដ្ឋាភិបាលថៃប្រកាន់ខ្ជាប់នូវការដោះស្រាយជម្លោះដោយសន្តិវិធី ។ នេះបើតាមការផ្សព្វផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន Thairath កាលពីថ្ងៃទី២២ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៥ ។

នៅថ្ងៃទី២២ ខែសីហា លោក ជិរ៉ាយុ ហួងសាប់ អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលថៃ និងជាគណៈកម្មការនៃមជ្ឈមណ្ឌលគ្រប់គ្រងស្ថានការណ៍ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ និយាយថា តាមការផ្សព្វផ្សាយវីដេអូក្នុងហ្វេសប៊ុកផេកនៅកម្ពុជា ដែលដកស្រង់ប្រភពព័ត៌មានពីប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយក្នុងស្រុកថា ប្រទេសថៃបានប្រជុំរដ្ឋសភាដើម្បីប្រកាសសង្គ្រាមជាមួយកម្ពុជា គឺរដ្ឋាភិបាលថៃសូមបញ្ជាក់ថា ពុំមែនជាការពិតទេ នេះជាការប៉ុនប៉ងដោយចេតនាដើម្បីបង្កើតព័ត៌មានក្លែងក្លាយ និងចង់ឱ្យពលរដ្ឋខ្មែរ ក៏ដូចជាអន្តរជាតិយល់ខុស ។

ប្រទេសថៃគ្មានការប្រជុំរដ្ឋសភាដើម្បីប្រកាសសង្គ្រាមជាមួយប្រទេសណា ឬជាមួយកម្ពុជា ហើយថៃគ្មានសកម្មភាពណាមួយឈានទៅរកសង្គ្រាមទេ ។ រដ្ឋសភាថៃប្រជុំតាមធម្មតា គឺសមាជិកព្រឹទ្ធសភាតែងតែប្រជុំនៅរៀងរាល់ថ្ងៃច័ន្ទ និងអង្គារ រីឯសភាតំណាងរាស្ត្រប្រជុំនៅថ្ងៃពុធ និងព្រហស្បតិ៍ រៀងរាល់សប្តាហ៍ ។ រីឯការលើកឡើងថា ថៃពុំត្រូវការសន្តិភាព ឬនឹងវាយប្រហារកម្ពុជានោះ គឺថៃចាត់ទុកជាការលាបពណ៌ និងអាចធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់ការធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវទំនាក់ទំនងរវាងប្រទេសទាំងពីរ ។

លោក ជិរ៉ាយុ បន្តថា ថៃប្រកាន់ខ្ជាប់នូវការដោះស្រាយបញ្ហាដោយសន្តិវិធីតាមរយៈយន្តការទ្វេភាគីគ្រប់ផ្នែក និងដោះស្រាយបញ្ហាព្រំដែនប្រកបដោយការស្ថាបនា ។ ថៃត្រៀមខ្លួនសហការចូលរួមគ្រប់កិច្ចប្រជុំទ្វេភាគី រួមទាំងជំរុញឱ្យមានការបោះសម្អាតមីននៅព្រំដែនជាបន្តបន្ទាប់ ហើយថៃសង្ឃឹមកម្ពុជានឹងចូលរួមពិភាក្សាដោយស្មោះត្រង់ផងដែរ ។ ថៃចាត់ទុកការផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មាននាពេលបច្ចុប្បន្ន គឺមានបំណងធ្វើឱ្យស្ថានការណ៍តានតឹងក្នុងការឆ្ពោះទៅរកសន្តិភាពរវាងកម្ពុជា-ថៃ និងក្នុងតំបន់ ។

រដ្ឋាភិបាលថៃបានសុំការសហការពីពលរដ្ឋកុំជឿព័ត៌មាន ឬចែកចាយព័ត៌មានក្លែងក្លាយ បើឃើញព័ត៌មានណាគួរឱ្យសង្ស័យ សូមត្រួតពិនិត្យជាមួយស្ថាប័នរដ្ឋាភិបាល ឬស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ មុននឹងចែកចាយបន្ត ពីព្រោះព័ត៌មានក្លែងក្លាយនឹងបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់ពលរដ្ឋ ។ ថៃប្រកាន់យកសន្តិវិធី និងសហការរក្សាសន្តិភាពក្នុងតំបន់ ស្ថាប័នរដ្ឋាភិបាលបានពិនិត្យព័ត៌មានជាបន្តបន្ទាប់ និងចាត់វិធានការតាមច្បាប់លើបុគ្គលជាច្រើនកន្លងមក ដែលមានចេតនាបង្កើតព័ត៌មានក្លែងក្លាយ និងចែកចាយបន្តជាច្រើន ។ នេះបើតាមការអះអាងរបស់លោក ជិរ៉ាយុ ៕

សុីសាកេត៖ ម្ចាស់ហាងទំនិញ 7/11 នៅខេត្តសុីសាកេត ដែលរងការទម្លាក់គ្រាប់បែ.ក កំពុងស្នើសុំជំនួយជាបន្ទាន់ពីរដ្ឋាភិបាលដើម្បីជួសជូលហាង និងបើកប្រាក់ខែឲ្យបុគ្គលិក ខណៈចាប់តាំងពីការប៉ះទង្គិចគ្នាជាមួយកម្ពុជារហូតមកទល់នឹងពេលនេះ វារយៈពេលជិត1ខែទៅហើយ ប៉ុន្តែគាត់ទទួលបានត្រឹមសន្យាខ្យល់។

យោងតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន Khaosod នាថ្ងៃទី២២ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៥ នេះបានឲ្យដឹងថា៖ លោកស្រី Kamolrat Phonsalert ម្ចាស់ហាង7/11 ស្ថិតក្នុងស្រុក Kantharalak ខេត្ត Sisaket ដែលទទួលរងការខូចខាតទាំងស្រុងដោយសារគ្រាប់បែ.ក BM-21 ដែលថៃចោ.ទថាជារបស់កម្ពុជា បានចេញមកទទូចសុំជំនួយជាបន្ទាន់ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាផ្សេងៗ ខណៈគាត់ត្រូវរុះរើហាងផង និងសងថ្លៃប្រាក់ខែឲ្យបុគ្គលិកប្រចាំថ្ងៃផង ប៉ុន្តែមិនទាន់ទទួលបានជំនួយអ្វីសោះ។

លោកស្រី Kamolrat បានបង្ហើបថា៖ ទោះជាហាងបិទក៏ដោយ ប៉ុន្តែគាត់នៅតែត្រូវបន្តបើកប្រាក់ឈ្នួលឲ្យបុគ្គលិក ប្រហែល 50,000 បាតក្នុងមួយថ្ងៃ (ប្រហែល 1,400$) សម្រាប់បុគ្គលិកគ្រប់ផ្នែក។ លោកស្រីបន្តថា៖ ប្រសិនបើសាងសង់ហាងឡើងវិញ គាត់នឹងត្រូវចំណាយពេលដល់ទៅ 4ខែ ហើយបន្ទុកហិរញ្ញវត្ថុនឹងកាន់តែធ្ងន់សម្រាប់គាត់។ ចំណែកការចរចាជាមួយក្រុមហ៊ុនធានារ៉ាប់រង គឺនៅតែមិនអាចរកដោះស្រាយបាន រីឯរដ្ឋាភិបាលក៏មិនទាន់ផ្តល់ការគាំទ្រច្បាស់លាស់ណាមួយនៅឡើយទេ។

លោកស្រីក៏បានបញ្ជាក់ផងដែរថា៖ របាយការណ៍របស់រដ្ឋាភិបាលដែលថានឹងផ្តល់សំណង២៥លានបាត (ប្រហែលជាង 76មុឺនដុល្លារ) គឺជារឿងមិនពិតទេ។ តួលេខនោះគ្រាន់តែជាការប៉ាន់ប្រមាណនៃការខូចខាតសរុប រួមទាំងទ្រព្យសម្បត្តិ និងប្រាក់ដែលបានបាត់បង់ក្នុងគ្រោះអគ្គិភ័យតែប៉ុណ្ណោះ។ តែតាមពិតទៅមិនទាន់មានជំនួយពីរដ្ឋាភិបាលនៅឡើយទេ។

ម្ចាស់រូបនេះបានជំរុញឱ្យរដ្ឋាភិបាលផ្តល់ចម្លើយច្បាស់លាស់សម្រាប់គាត់ និងផ្ដល់ការគាំទ្រដល់អ្នករស់នៅតាមព្រំដែន ដែលបន្តរស់នៅក្រោមស្ថានភាពតានតឹងផ្លូវចិត្ត និងការលំបាកផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុឲ្យបានដឹតដល់ផង។ ដោយលោកស្រីបានសង្កត់ធ្ងន់ថា ប្រជាជននៅតំបន់ទាំងនោះនៅតែមានការភ័យខ្លាច សូម្បីតែសម្លេងផ្គរលាន់ ចំណែកជីវភាពវិញកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ។

គួរបញ្ជាក់ថា ទាក់ទងនឹងការផ្ទុះនៅទីតាំងខាងលើនេះ រដ្ឋាភិបាលថៃបានចោ.ទប្រកាន់ថា វាគឺជាស្នាដៃរបស់កម្ពុជា ដែលប្រើប្រាស់អាវុ.ធ BM-21 បំផ្លោងមកគោលដៅជនសុីវិលថៃ ធ្វើឲ្យមនុស្សយ៉ាងហោចណាស់ 7នាក់បានបាត់បង់ជីវិត ច្រើននាក់ផ្សេងទៀតរងរបួស និងខូចខាតទ្រព្យសម្បត្តិយ៉ាងតំណម។

ទោះជាយ៉ាងណា មិនមានភស្តុងតាងណាមួយបញ្ជាក់បានថាវាជាស្នាដៃរបស់កម្ពុជានោះទេ តែផ្ទុយទៅវិញមានអ្នកវិភាគជាច្រើនបានរកឃើញភស្តុតាងមួយចំនួន ដែលសង្ស័យថាវាគឺជាការបំផ្ទុះដោយខ្លួនឯងពីសំណាក់យោធាថៃទៅលើជនសុីវិលខ្លួនឯង ប៉ុន្តែទម្លាក់កំហុសមកឲ្យកម្ពុជា។ លើសពីនេះ ដើម្បីទាក់ទាញទំនុកចិត្តរបស់ពលរដ្ឋ រដ្ឋាភិបាលថៃថែមទាំងបានសន្យាថានឹងផ្ដល់សំណងទាំងស្រុង ជូនដល់អ្នករងការខូចខាតទាំងអស់ផងដែរ។ ប៉ុន្តែមកដល់ពេលនេះ ពលរដ្ឋថៃជាច្រើនបានអះអាងថាពួកគឺមិនទាន់ទទួលបានជំនួយណាមួយឡើយ ខណៈចម្លើយដែលអាជ្ញាធរផ្ដល់មកនៅតែមានភាពមិនច្បាស់លាស់៕