ប្រទេសថៃ ៖ តាមការផ្សព្វផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានថៃ The Better News កាលពីថ្ងៃទី១៦ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៥ ឱ្យដឹងថា ប្រធានទីប្រឹក្សាគោលនយោបាយរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោក ផាន់សាក់ វិញ្ញារ៉ាត់ បានស្នើរដ្ឋាភិបាលរបស់ខ្លួនបញ្ចប់ជម្លោះព្រំដែនជាមួយកម្ពុជា និងងាកមកប្រកួតប្រជែងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច ដោយលោកស្នើឱ្យប្រកាន់យកសន្តិភាព ពីព្រោះសន្តិភាពជាដំណោះស្រាយដ៏មានប្រសិទ្ធភាពបំផុតដើម្បីរក្សាជីវិតពលរដ្ឋ និងកងទ័ព សន្សំសំចៃការចំណាយថវិកាលើការទិញអាវុ.ធ និងកាត់បន្ថយការខាតបង់ ។

ប្រធានទីប្រឹក្សាគោលនយោបាយនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោក ផាន់សាក់ វិញ្ញារ៉ាត់ បានស្នើទៅរដ្ឋាភិបាលរបស់ខ្លួនបែបនេះ ក្រោយពីលោកបានជជែកជាមួយក្រុមពិភាក្សា ស្តីពី «អនាគតទំនាក់ទំនងរវាងកម្ពុជា-ថៃ» ស្របពេលមានស្ថានការណ៍តានតឹងនៅតាមព្រំដែនរវាងប្រទេសទាំងពីរ ។ លោកថា ៖ «សន្តិភាព គឺជាដំណោះស្រាយដ៏ល្អបំផុតដើម្បីរក្សាជីវិតពលរដ្ឋ និងកងទ័ព ព្រមទាំងកាត់បន្ថយការចំណាយថវិកាជាតិ» ។

លោកនិយាយថា សន្តិភាពជាវិធីស្ងប់ស្ងាត់បំផុត, អាចកាត់បន្ថយការខូចខាតតាំងពីដើមទី និងពុំចាំបាច់ចំណាយប្រាក់យ៉ាងច្រើនទិញអាវុធសម្លាប់មនុស្ស និងបំផ្លាញទ្រព្យសម្បត្តិទៅវិញទៅមក ។ បើកម្ពុជា និងថៃងាកមករកសន្តិភាព វាជាដំណោះស្រាយបញ្ហាសំខាន់ផ្នែកសន្តិសុខ និងជម្លោះព្រំដែន ពីព្រោះសន្តិភាពជាជោគជ័យ និងផលប្រយោជន៍របស់ប្រទេសទាំងពីរ ។ លោកបានលើកឡើងពីជម្លោះព្រំដែននៅអឺរ៉ុបខាងលិច ក៏បានជ្រើសរើសវិធីរួមរស់ជាមួយគ្នា ខណៈប្រទេសខ្លះនៅអឺរ៉ុបពុំទាន់មានភាពច្បាស់លាស់រឿងបន្ទាត់ព្រំដែន ។

ហេតុនេះ សន្តិភាពរវាងកម្ពុជា-ថៃ គឺពុំត្រឹមតែជួយសន្សំសំចៃថវិកាជាតិប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែសន្តិភាពនឹងជួយរក្សាជីវិតពលរដ្ឋ និងកងទ័ព ដែលជាធនធានមនុស្សរបស់ប្រទេសនីមួយៗ ។ ក្រៅពីនេះ លោកបានស្នើឱ្យមានការប្រកួតប្រជែងសេដ្ឋកិច្ចរវាងប្រទេសជិតខាង ដោយផ្លាស់ប្តូរពីការប្រើប្រាស់អាវុធទៅជាការអភិវឌ្ឍតំបន់រួមគ្នា, លើកកម្ពស់ពាណិជ្ជកម្ម, អភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ច និងកែលម្អគុណភាពជីវិតពលរដ្ឋ ។

រដ្ឋាភិបាលថៃគួរតែគាំទ្រកងទ័ពឱ្យសម្រេចការងារមានប្រសិទ្ធភាព និងធ្វើឱ្យប្រទេសជិតខាងមើលឃើញថា ការបង្កើតសន្តិភាពរួមគ្នាជាមួយថៃ ក៏មានសារៈប្រយោជន៍ខ្លាំងបំផុតសម្រាប់ប្រទេសខ្លួន ។ ទាំងនេះឆ្លុះបញ្ចាំងពីគោលជំហររបស់ថៃទៅលើសន្តិភាពយូរអង្វែងពុំមែនកើតឡើងដោយសារសង្គ្រាមធ្វើឱ្យភាគីម្ខាងទៀតចុះចាញ់នោះទេ ប៉ុន្តែសន្តិភាពកើតឡើងដោយសារគ្មានភាគីណាមួយកាន់អាវុធប្រយុទ្ធគ្នា សន្តិភាពបានពីភាគីទាំងពីរត្រឡប់មករួមរស់ជាមួយគ្នាវិញ ដោយពុំចាំបាច់មានអ្នកលះបង់ជីវិត ដែលនេះជាការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមរួមគ្នា ។

ចំណែកពលរដ្ឋកម្ពុជាចង់បានសន្តិភាព ពុំត្រូវការសង្គ្រាមទេ និងស្នើឱ្យពិភពលោកមើលឃើញពីទង្វើឈ្លានពានរបស់ថៃ ។ កម្ពុជាអំពាវនាវឱ្យភាគីថៃគោរពនូវលក្ខខណ្ឌកិច្ចព្រមព្រៀងបទឈប់បាញ់ ព្រមទាំងស្មារតី និងការឯកភាពគ្នាក្នុងកិច្ចប្រជុំវិសាមញ្ញគណៈកម្មាធិការព្រំដែនទូទៅ (GBC) ដែលថា ភាគីទាំងពីរបានព្រមព្រៀងរក្សាកម្លាំងយោធារបស់ខ្លួននៅក្នុងទីតាំងបច្ចុប្បន្ន ដោយមិនអនុញ្ញាតឱ្យផ្លាស់ទីហួសពីទីតាំងដែលខ្លួនបានឈរជើងក្នុងពេលកិច្ចព្រមព្រៀងបទឈប់បាញ់បានចូលជាធរមាន នាម៉ោង១២អធ្រាត្រ កាលពីថ្ងៃទី២៨ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ ឡើយ ។ ភាគីទាំងពីរមិនត្រូវចល័តកងទ័ពរបស់ខ្លួន រាប់បញ្ចូលទាំងការដើរល្បាតទៅលើទីតាំងរបស់ភាគីម្ខាងទៀតឡើយ ។

យោងតាមក្រសួងការពារជាតិកម្ពុជា គិតត្រឹមថ្ងៃទី១៨ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៥ គឺរយៈពេល២០ថ្ងៃហើយដែលកងកម្លាំងកម្ពុជាត្រូវបានទាហានថៃចាប់ខ្លួនដោយខុសច្បាប់ មិនទាន់ដោះលែង ។ ទាហានថៃបានចាប់ខ្លួនកងកម្លាំងកម្ពុជាដោយខុសច្បាប់ ក្រោយបទឈប់បាញ់ចូលជាធរមានភ្លាមៗកាលពីព្រឹកថ្ងៃទី២៩ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ ៕

ប្រទេសថៃ ៖ ក្រោយពីចោទប្រកាន់លោក Michel Alfaro ជាបុគ្គលដែលកម្ពុជាជួលឱ្យផ្សាយព័ត៌មានមិនពិតពីថៃ អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលថៃ លោក ជិរ៉ាយុ ហួងសាប់ បានប្រកាសហៅលោក Alfaro ឱ្យមកផ្សាយពីថៃម្តង ។ ប៉ុន្តែការប្រកាសនេះមិនបាន១ថ្ងៃផង បន្ទាប់ពីលោក Alfaro យល់ព្រមទៅថៃតាមសំណើ បែរជាអ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលថៃរូបនេះមិនឱ្យលោក Alfaro ទៅជាន់ដីថៃទៅវិញ ហើយថា នឹងហៅសារព័ត៌មានលំដាប់ពិភពលោកផ្សេងៗទៅមើលកន្លែងខូចខាតនៅខេត្តសុរិន្ទ ។

កាលពីថ្ងៃទី១៧ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៥ សារព័ត៌មានថៃ Khaosod រាយការណ៍ថា អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលថៃ លោក ជិរ៉ាយុ ហួងសាប់ នឹងពុំហៅលោក Michel Alfaro មកផ្សាយពីថៃ និងពុំចាំបាច់មកជាន់ទឹកដីថៃទេ ព្រមទាំងចោទប្រកាន់លោក Michel Alfaro ជាបុគ្គលដែលកម្ពុជាជួលឱ្យផ្សាយព័ត៌មានមិនពិតពីថៃ ។ រដ្ឋាភិបាលថៃនឹងហៅសារព័ត៌មានលំដាប់ពិភពលោកផ្សេងៗទៅមើលកន្លែងខូចខាតនៅខេត្តសុរិន្ទ ។

អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលថៃ និងជាគណៈកម្មការមជ្ឈមណ្ឌលគ្រប់គ្រងស្ថានការណ៍ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ លោក ជិរ៉ាយុ ហួងសាប់ បាននិយាយនៅថ្ងៃទី១៧ ខែសីហា ថា រដ្ឋាភិបាលថៃនឹងហៅសារព័ត៌មានលំដាប់ពិភពលោកផ្សេងៗទៅមើលកន្លែងរបស់កងកម្លាំងស៊ុណារី ខេត្តសុរិន្ទ នៅសប្តាហ៍ទី៣ ខែសីហា ហើយកងទ័ពថៃនឹងនាំសារព័ត៌មានពិភពលោកទៅមើលកន្លែងខូចខាតដោយសារអាវុធកម្ពុជា ដូចជា ៖ មន្ទីរពេទ្យ សាលារៀន និងតំបន់ស៊ីវិល ។ រួចហើយ កងទ័ពថៃនឹងនាំសារព័ត៌មានពិភពលោកទៅមើលកន្លែងផ្ទុះមីន និងការបោសសម្អាតមីនដោយក្រុម TMAC ដែលថៃចោទប្រកាន់ថា កងទ័ពកម្ពុជាបង្កប់មីនថ្មីលើទឹកដីខ្លួន ។

លោក ជីរ៉ាយុ និយាយបំភ្លៃការពិតថា កម្ពុជាបានរៀបចំឆាកល្ខោនឱ្យលោក Michel Alfaro ជនជាតិអាមេរិក ដែលហៅខ្លួនឯងជាអ្នកសារព័ត៌មានរបស់សេតវិមានសហរដ្ឋអាមេរិក មកពីផ្សាយព័ត៌មានផ្ទាល់ពីតំបន់រងគ្រោះនៅកម្ពុជា និងចោទប្រកាន់ថៃប្រើប្រាស់អំពើហិង្សា ។ ថ្មីៗនេះ លោកបានអញ្ជើញលោក Michel Alfaro អ្នកសារព័ត៌មានអាមេរិកមកផ្សាយពីថៃម្តងដើម្បីឱ្យឃើញកន្លែងរងគ្រោះ ។

លោក ជីរ៉ាយុ ចោទប្រកាន់ថា លោក Alfaro ផ្សាយព័ត៌មានផ្ទាល់ពីតំបន់រងគ្រោះនៅកម្ពុជា គឺជាការកុហកលាពណ៌ថៃទៅកាន់ពិភពលោក និងរាយការណ៍ទៅប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Donald Trump ។ ហេតុនេះ ទើបលោក ជីរ៉ាយុ ចង់ហៅអ្នកសារព័ត៌មានអាមេរិករូបនេះមកផ្សាយពីថៃ និងនាំលោកទៅមើលសាលារៀន មន្ទីរពេទ្យដែលថៃចោទកងទ័ពកម្ពុជាធ្វើឱ្យខូចខាត ។

អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលថៃចោទប្រកាន់ទៀតថា លោក Alfaro គ្រាន់តែជាអ្នកសារព័ត៌មានអាមេរិកដែលកម្ពុជាជួលមកផ្សាយប៉ុណ្ណោះ ហើយលោកថា លោក Alfaro ពុំមែនជាអ្នកសារព័ត៌មានរបស់សេតវិមានសហរដ្ឋអាមេរិកទេ ទើបថៃពុំហៅលោក Alfaro មកជាន់ទឹកដីថៃ ។

គួរបញ្ជាក់ថា លោក Michel Alfaro ជាអ្នកសារព័ត៌មានរបស់សេតវិមានសហរដ្ឋអាមេរិក បានអញ្ជើញទៅដល់ទីតាំងជាក់ស្តែងនៅព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ ដើម្បីឈ្វេងយល់ពីការពិតជាក់ស្តែងផ្សព្វផ្សាយទៅកាន់ពិភពលោក ។ លោកបានផ្សាយបន្តផ្ទាល់ពីតំបន់រងគ្រោះនៅកម្ពុជាទាំងភ្លៀងថា ពលរដ្ឋកម្ពុជាត្រូវការសន្តិភាព ក្មេងត្រូវការជម្រក និងការសិក្សា ហើយលោកនឹងបង្ហាញរូបភាព រួមទាំងវីដេអូការពិតពីអ្វីដែលកើតមានប្រាប់ទៅប្រធានាធិបតីអាមេរិក ។

លោក Alfaro និយាយថា ថៃជ្រើសរើសសង្គ្រាម ហើយលោកចង់បញ្ជាក់ទៅមិត្តភក្តិទាំងអស់មកឈ្វេងយល់ការពិត និងត្រូវធ្វើអ្វីម្យ៉ាង ជាពិសេស ប្រឆាំងនឹងអំពើអាក្រក់របស់ថៃ ។ លំនៅឋានរបស់ពលរដ្ឋកម្ពុជាត្រូវបានថៃរំលោភយក ហើយលោកនឹងស្នើឱ្យលោក Elon Musk បើកប្រព័ន្ធ Settle lite ដើម្បីមើលការពិត ពីព្រោះថៃជាអ្នកបង្កើតបញ្ហាទាំងអស់ និងបំពានកម្ពុជា ៕

ប្រទេសថៃ ៖ កងទ័ពថៃបានបាក់ទឹកចិត្តជាបន្តបន្ទាប់ក្រោយពីត្រូវបានមេទ័ពបញ្ជូនមកតំបន់ព្រំដែនដើម្បីឈ្លានពានកម្ពុជា ខណៈថ្មីៗនេះ កងទ័ពថៃម្នាក់ឈរជើងនៅព្រំដែនតានតឹងផ្លូវចិត្តខ្លាំងពេករត់ចោលជួរ និងបា.ញ់រះចំនួន១២គ្រាប់ទៅលើពលរដ្ឋនៅស្រុកកាបឈើង ខេត្តសុរិន្ទ បណ្តាលឱ្យរងរបួសធ្ងន់ម្នាក់ និងស្រាលម្នាក់ រួចហើយរត់គេច និងធ្វើអត្ត.ឃាតខ្លួនឯង ។ លើសពីនេះ កងទ័ពថៃមួយចំនួនទៀតវង្វេងស្មារតីមានវិបត្តិផ្លូវចិត្ត និងបង្ហោះសារបែបនេះពេលដឹងថាត្រូវបានបញ្ជូនមកដណ្តើមទឹកដីកម្ពុជា ។

តាមការផ្សព្វផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានថៃ នៅថ្ងៃទី១៨ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៥ ឱ្យដឹងថា កងទ័ពថៃនៅព្រំដែនម្នាក់បានបង្ហោះសារក្នុង TikTok ភ្ជាប់ជាមួយរូបភាពដ៏សោកសៅថា «តើពេលណាទើបមានសន្តិភាព ខ្ញុំនឿយហត់ហើយ» ដែលធ្វើឱ្យពលរដ្ឋថៃផ្តល់កម្លាំងចិត្តយ៉ាងច្រើនដល់កងទ័ពនៅព្រំដែនរូបនេះ ។

វាបានក្លាយជារូបភាពល្បីល្បាញយ៉ាងខ្លាំងនៅពេលកងទ័ពថៃដែលមានឈ្មោះក្នុង TikTok ថា «@kittiphon» សរសេរថា «តើពេលណាទើបមានសន្តិភាព ខ្ញុំនឿយហត់ហើយ» ព្រមទាំងបង្ហោះរូបភាពមានទឹកមុខសោកសៅ និងនឿយហត់ ដោយសារត្រូវមេទ័ពបញ្ជូនមកឈ្លានពានទឹកដីកម្ពុជា ។

កងទ័ពថៃរូបនេះក៏បានអរគុណដល់អ្នកផ្តល់កម្លាំងចិត្តទាំងអស់ ហើយប្រាប់នឹងបំពេញតួនាទីបន្តទៀត បើទោះជាខ្លួនពុំពេញចិត្តនឹងភារកិច្ចនេះក្តី ។ នេះមិនមែនជាករណីតែមួយទេដែលកងទ័ពថៃបបង្ហាញការបាក់ទឹកចិត្តបែបនេះ នៅមានកងទ័ពថៃផ្សេងទៀតក៏បាក់ទឹកចិត្តដូចគ្នាដែរ ដោយសារខ្លួនត្រូវបានបញ្ជូនឱ្យមកឈ្លានពានទឹកដីប្រទេសជិតខាង ពីព្រោះការលោភលន់របស់ថៃ ។

កងទ័ពម្នាក់ទៀតបានបង្ហោះសារក្នុង TikTok ថា អស់កម្លាំងចិត្ត បាត់បង់អ្វីៗគ្រប់យ៉ាងនៅពេលដឹងថា ខ្លួនប្រយុទ្ធជាមួយប្រទេសជិតខាងព្រោះរក្សាទឹកដីតាមផែនទីដែលថៃលួចធ្វើឡើងដោយខ្លួនឯងដើម្បីដណ្តើមយកទឹកដីកម្ពុជា ។ កងទ័ពរូបនេះមានអារម្មណ៍ថា ខ្លួនកំពុងតែប្រព្រឹត្តអំពើបាបយ៉ាងខ្លាំង ។

គួរបញ្ជាក់ថា កាលពីថ្ងៃទី១៥ ខែសីហា កងទ័ពថៃម្នាក់ឈរជើងនៅព្រំដែនតានតឹងផ្លូវចិត្តខ្លាំងពេករត់ចោលជួរ និងបា.ញ់រះចំនួន១២គ្រាប់ទៅលើពលរដ្ឋនៅស្រុកកាបឈើង ខេត្តសុរិន្ទ បណ្តាលឱ្យរងរបួសធ្ងន់ម្នាក់ និងស្រាលម្នាក់ រួចហើយរត់គេច និងធ្វើអត្តឃាតបាញ់សម្លាប់ខ្លួនឯង ។ សាច់ញាតិប្រាប់ថា កងទ័ពរូបនេះតានតឹងផ្លូវចិត្តខ្លាំងពេកនឹងការបញ្ជូនឱ្យទៅឈរជើងនៅព្រំដែន និងធ្លាប់ប្រយុទ្ធនៅបរិវេណប្រាសាទតាក្របី កន្លងមក ជនល្មើសបានទូរស័ព្ទប្រាប់សាច់ញាតិចង់ត្រឡប់មកផ្ទះវិញ ៕

មិនត្រឹមតែមិនព្រមរើបន្លាលួសដែលខ្លួនបានដាក់រាយព័ទ្ធបិទផ្លូវ បិទផ្ទះប្រជាជនកម្ពុជា រំលោ.ភអធិបតេយ្យកម្ពុជាប៉ុណ្ណោះទេ ពេលនេះថៃថែមទាំងហ៊ានអះអាងថា «ច្រកណងចាន់» ដែលជាទឹកដីកម្ពុជា រួមទាំងមានផ្ទះរបស់ប្រជាជនកម្ពុជាផងនោះ ថាជាជំរុំស្នាក់អាស្រ័យដែលថៃធ្លាប់ផ្ដល់ឲ្យជនភៀសខ្លួនកាលពីរបបខ្មែរក្រហម ដែលស្ថិតក្នុងដែនអធិបតេយ្យថៃ ពុំមែនជាទឹកដីរបស់កម្ពុជានោះទេ។ នេះបើយោងតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌ Khaosod នារសៀលថ្ងៃទី18 ខែសីហា ឆ្នាំ2025។

លោក Winthai Suvaree អ្នកនាំពាក្យកងទ័ពថៃ បានឆ្លើយតបនឹងបណ្តឹងរបស់ពលរដ្ឋកម្ពុជា ទាក់ទងនឹងការព័ទ្ធរបងលួសរបស់ទាហានថៃ នៅច្រកណងចាន់ ស្រុកអូជ្រៅ ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ ថា៖ តំបន់ដែលពលរដ្ឋខ្មែរអះអាងថាជាទឹកដីរបស់ខ្លួននោះ ពិតជាស្ថិតនៅក្នុងទឹកដីថៃ ដែលកាលពីមុនថៃធ្លាប់ផ្ដល់ដីនៅតំបន់នោះឲ្យជនភៀសខ្លួនខ្មែរស្នាក់នៅបណ្ដោះអាសន្ន តែអស់រយៈពេលរាប់សិបឆ្នាំក្រោយមក ពលរដ្ឋខ្មេរនៅតំបន់នោះបានបដិសេធការរើរចេញ និងបន្តសាងសង់លំនៅដ្ឋានរស់នៅក្នុងតំបន់នោះ ហើយចាត់ទុកវាថាជាទឹកដីរបស់កម្ពុជា។

លោក Winthai បានគូសបញ្ជាក់ថា ការបដិសេធមិនចាកចេញរបស់ពួកគេ និងការពង្រីកសហគមន៍នោះ បានរំលោភលើ MOU43 ហើយថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាមិនបានអើពើនឹងការតវ៉ារបស់ថៃកន្លងមកទាល់តែសោះ។ អ្នកនាំពាក្យរូបនេះបន្តថា ទីតាំងនោះមានឈ្មោះថា បានណងចាន់ ស្ថិតក្នុងឃុំណនម៉ាក់មួន ស្រុកខក់ស៊ុង ខេត្តស្រះកែវ ជាប់ព្រំដែនចន្លោះបង្គោលព្រំដែនលេខ៤៦ និង៤៧។

លើសពីនេះ លោក Winthai Suvaree បានប្រកាសថ្កោលទោសកម្ពុជា ដោយចោ.ទប្រកាន់ថា កម្ពុជាប្រើប្រាស់ប្រជាជនដើម្បីរំលោ.ភលើអធិបតេយ្យភាពរបស់ថៃ និងស្វែងរកការអាណិតអាសូរពីសហគមន៍អន្តរជាតិ។

គួររំលឹកថា កាលពីថ្ងៃទី12 ខែសីហា ឆ្នាំ2025 ទាហានឈុតប៉ារ៉ាថៃបានលើកគ្នាជាច្រើននាក់មកហ៊ំព័ទ្ធទីតាំងខាងលើនេះ ដោយប្រើប្រាស់ដែកបន្លាលួស និងសំបកកង់ឡាន ដើម្បីបិទផ្លូវ បិតផ្ទះរបស់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជាជាច្រើនគ្រួសារ ខណៈសូម្បីតែពលរដ្ឋទាំងនោះស្នើសុំចូលដើម្បីប្រមូលយកសម្ភារៈ ក៏ទាហានថៃមិនព្រមអនុញ្ញាតដែរ។

ចំពោះការអះអាងថា តំបន់ខាងលើនេះគឺជាទឹកដីរបស់ខ្លួនដោយសំអាងទៅលើផែនទីដែលគូសជាឯកតោភាគីរបស់ថៃ គឺជារឿងដែលមិនអាចទទួលយកបានជាដាច់ខាត។ ជាមួយគ្នានេះ កម្ពុជាធ្លាប់បានបញ្ជាក់ថា៖ ពាក់ព័ន្ធនឹងបង្គោលព្រំដែនបច្ចុប្បន្ន គឺបង្គោលខាងថៃត្រូវបានផ្លាស់ទីចូលទៅក្នុងទឹកដីកម្ពុជា ដូច្នេះដំណោះស្រាយរយៈពេលវែង ភាគីទាំងពីរត្រូវតែឈានដល់ការបោះបង្គោលព្រំដែនសារជាថ្មី ដែលរួមមានគណៈកម្មាធិការព្រំដែនរួម (JBC) ជាដើម ដើម្បីបញ្ឈប់ការទន្រ្ទានចូលទឹកកម្ពុជាម្ដងហើយម្ដងទៀត ពីសំណាក់យោធាថៃ៕

កាលពីថ្ងៃទី១៥ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៥ លោក ពូទីន និងលោក ដូណាល់ ត្រាំ បានជួបពិភាក្សាគ្នា ដើម្បីបញ្ចប់ជម្លោះរវាងរុស្ស៊ី និងអ៊ុយក្រែន។

នៅក្នុងជំនួបមេដឹកនាំទាំងពីរនេះ ធ្វើឡើងនៅទឹកដីអាឡាស់ស្កា ដែលជាអតីតដែនដីមួយរបស់រុស្ស៊ី។

ការដែល ជ្រើសយកអាឡាស់ស្កា ព្រោះលោកពូទីន ត្រូវបានហាមឃាត់មិនឱ្យចូលទៅក្នុងប្រទេសចំនួន១២៥ ដោយសារដីកាចាប់ខ្លួនរបស់តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ (ICC)។

លោក ពូទីន ត្រូវបានតុលាការចោទប្រកាន់ពីបទឧក្រិដ្ឋកម្មសង្គ្រាម ក្រោយពីបើកការឈ្លានពានទៅលើប្រទេសអ៊ុយក្រែន ក្នុងឆ្នាំ២០២២។

គួរបញ្ជាក់ថា រដ្ឋអាឡាស់ស្កា ត្រូវបានរុស្សុីលក់ឱ្យអាមេរិកនៅឆ្នាំ១៨៦៧ ក្នុងតម្លៃ៧.២លានដុល្លារ។

ប្រទេសថៃ ៖ នៅថ្ងៃទី១៨ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៥ សារព័ត៌មានថៃរាយការណ៍ថា ក្រុមរួបរួមជាតិការពារអធិបតេយ្យបានណាត់គ្នាធ្វើបាតុកម្មនៅមុខរដ្ឋសភា នាថ្ងៃទី២១ ខែសីហា ដើម្បីលុបចោលកិច្ចព្រមព្រៀងជាមួយកម្ពុជា ចំនួន២ច្បាប់ គឺកិច្ចព្រមព្រៀងឆ្នាំ២០០០ និងឆ្នាំ២០០១ ។ ក្រៅពីនេះ ក្រុមបាតុករនឹងដាក់សំណើទៅតុលាការតុលាការធម្មនុញ្ញសុំឱ្យផ្សាយបន្តផ្ទាល់ពីសវនាការកាត់ក្តីកំណត់ជោគវាសនាលោកស្រី ផេថងថាន ស៊ីណាវ៉ាត់ នៅថ្ងៃទី២១ និងថ្ងៃទី២៩ ខែសីហា ។

នាវេលាម៉ោង១០ព្រឹក ថ្ងៃទី១៨ ខែសីហា នៅសណ្ឋាគាររតនៈកូស៊ីន ក្រុមរួបរួមជាតិការពារអធិបតេយ្យ ដឹកនាំដោយលោក ចតុផន ព្រំផាន់, លោក ផិជិត ឆ័យមង្គល, លោក និតិថន ឡាំលឿ, លោក ស៊ុមឆាយ ស្វែងកាន ព្រមទាំងសមាជិក បានរួមគ្នាធ្វើសន្និសីទសារព័ត៌មានប្រកាសពីការធ្វើបាតុកម្មនៅថ្ងៃទី២១ ខែសីហា នៅមុខរដ្ឋសភា ដើម្បីបង្ហាញគោលជំហរពីប្រធានបទសំខាន់ៗ ជាពិសេស ការលុបចោលកិច្ចព្រមព្រៀងឆ្នាំ២០០០ និងឆ្នាំ២០០១ ដែលពួកគេអះអាងថា កិច្ចព្រមនេះធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ថៃ ។

ក្រុមរួបរួមជាតិការពារអធិបតេយ្យបានអំពាវនាវឱ្យអ្នកស្រឡាញ់ជាតិចូលរួមស្តាប់លទ្ធផលលុបចោលកិច្ចព្រមព្រៀងទាំង២ច្បាប់នៅមុខរដ្ឋសភា នៅថ្ងៃទី២១ ខែសីហា ព្រមទាំងដាក់សំណើទៅតុលាការធម្មនុញ្ញដើម្បីស្តាប់ការសម្រេចរឿងការបែកធ្លាយកិច្ចសន្ទនារបស់លោកស្រី ផេផថងថាន ដែលតុលាការនឹងសម្រេចនៅថ្ងៃទី២១ និងថ្ងៃទី២៩ ខែសីហា ។

លោក ផិជិត ឆ័យមង្គល អ្នកដឹកនាំក្រុមបាតុករនិយាយថា ការធ្វើបាតុកម្មលើកនេះមានគោលបំណងនិយាយពីប្រធានបទសំខាន់ៗ ដូចជា ៖ ជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ហើយក្រុមរួបរួមជាតិការពារអធិបតេយ្យចង់បង្ហាញពីចេតនាពាក់ព័ន្ធនឹងកិច្ចព្រមព្រៀងឆ្នាំ២០០០ និងឆ្នាំ២០០០១ ស្តីពីតំបន់ព្រំដែនគោក និងដែនសមុទ្រ ដោយសាររដ្ឋសភាតំណាងរាស្ត្របានពិចារណាពីកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ គឺប៉ះពាល់អធិបតេយ្យជាតិ ។

ក្រុមបាតុករនឹងតវ៉ាពីការចាត់វិធានការតាមផ្លូវច្បាប់លើលោក ថាក់ស៊ីន ស៊ីណាវ៉ាត់ត្រា អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃដែលបានធ្វើដំណើរត្រឡប់មកប្រទេសថៃ ប៉ុន្តែលោកពុំជាប់ពន្ធនាគារពិតប្រាកដ ។ ក្រៅពីនេះ យើងនឹងលើកឡើងពីការបែកធ្លាយកិច្ចសន្ទនារវាងលោកស្រី ផេថងថាន ជាមួយសម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ប្រធានព្រឹទ្ធសភាកម្ពុជា ដែលលោក ផិជិត ជឿថា អាចជាមូលហេតុនៃជម្លោះព្រំដែន ។

ចំណែកលោក ស៊ុមឆាយ ស្វែងកាន អតីតសមាជិកព្រឹទ្ធសភានិយាយថា ជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ កើតឡើងដោយសារការបែកធ្លាយកិច្ចសន្ទនានេះ ហើយទង្វើរបស់លោកស្រី ផេថងថាន គឺមានកំហុសធ្ងន់ធ្ងរជាងកំហុសរបស់អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីផ្សេងៗ ។ លោកក៏បាននិយាយពីកិច្ចព្រមព្រៀងឆ្នាំ២០០០ និងឆ្នាំ២០០១ ថា ធ្វើឱ្យមានជម្លោះពាក់ព័ន្ធនឹងផលប្រយោជន៍ថាមពលក្នុងឈូងសមុទ្រថៃ និងអាចប៉ះពាល់តំបន់របស់ថៃ ។

នៅថ្ងៃទី១៩ ខែសីហា លោកនឹងដាក់សំណើទៅតុលាការធម្មនុញ្ញដើម្បីសុំផ្សាយបន្តផ្ទាល់ពីសវនាការកាត់ក្តីកំណត់ជោគវាសនាលោកស្រី ផេថងថាន ស៊ីណាវ៉ាត់ នៅថ្ងៃទី២១ និងថ្ងៃទី២៩ ខែសីហា ដើម្បីឱ្យពលរដ្ឋជ្រាបទូទាំងប្រទេស ។ ក្រុមរួបរួមជាតិការពារអធិបតេយ្យសូមអំពាវនាវឱ្យពលរដ្ឋចូលរួមធ្វើបាតុកម្មនៅថ្ងៃទី២១ ខែសីហា ចាប់ពីម៉ោង១០ព្រឹក នៅមុខអគាររដ្ឋសភាដើម្បីទាមទារឱ្យលុបចោលកិច្ចព្រមព្រៀងឆ្នាំ២០០០ និងឆ្នាំ២០០១ និងរួមគ្នាការពារអធិបតេយ្យជាតិ ។

រីឯលោក ចតុផន ព្រំផាន់ ឱ្យដឹងថា កន្លងមក ក្រុមរួបរួមជាតិការពារអធិបតេយ្យបានធ្វើបាតុកម្មចំនួន២លើក ហើយនឹងណាត់គ្នាធ្វើបាតុកម្មដ៏ធំនាថ្ងៃអនាគត ។ រីឯការធ្វើបាតុកម្មនៅថ្ងៃទី២១ ខែសីហា ពុំមែនជាបាតុកម្មធំទេ វាជាបាតុកម្មពិសេសដើម្បីបង្ហាញឆន្ទៈនយោបាយរបស់ពលរដ្ឋត្រូវធ្វើដូចម្តេចនាថ្ងៃអនាគត ។ នៅថ្ងៃទី២១ នេះ នឹងមានការហៅអ្នកតំណាងគណបក្សនយោបាយមកទទួលសំណើពីក្រុមរួបរួមជាតិការពារអធិបតេយ្យផងដែរ ៕

ប្រទេសថៃ ៖ នៅថ្ងៃទី១៨ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៥ សារព័ត៌មានថៃ Daily News រាយការណ៍ថា មីយ៉ាន់ម៉ាបានបិទព្រំដែននៅត្រង់ស្ពានមិត្តភាពមីយ៉ាន់ម៉ា-ថៃទី២ នៅខេត្តមៀវឌី ឬទល់មុខភូមិវាំងតាខៀនតាយ ឃុំថាសាយលួត ស្រុកមេស៊ត ខេត្តតាក ប្រទេសថៃ ដោយពុំជូនដំណឹងមកថៃជាមុន ។ ការបិទព្រំដែននេះធ្វើឱ្យរថយន្តដឹកទំនិញថៃគ្រប់ប្រភេទពុំអាចឆ្លងដែនទៅមីយ៉ាន់ម៉ាបាន ហើយសូម្បីតែគយថៃនៅស្រុកមេស៊ត ក៏ពុំទទួលបានការជូនដំណឹងពីការបិទព្រំដែនដែរ ។

ការបិទព្រំដែននៅចំណុចនេះ គឺជាការបិទច្រកនាំចេញ-នាំចូលទំនិញដ៏សំខាន់របស់ប្រទេសថៃ ដែលឈ្មួញថៃបានដឹកជញ្ជូនតាមរថយន្តផ្សេងៗឆ្លងព្រំដែន ព្រមទាំងរថយន្តដែលធ្លាប់ដឹកទំនិញថៃទៅកាន់ខេត្តមៀវឌី ក៏រងផលប៉ះពាល់ដែរ ។

តាមសេចក្តីរាយការណ៍ពីកងទ័ពនៅខេត្តមៀវឌីឱ្យដឹងថា ការបិទព្រំដែននេះដោយសាររដ្ឋាភិបាលមីយ៉ាន់ម៉ាចង់ទទួលបានប្រាក់ចំណូលពីការនាំចេញទំនិញរបស់ខ្លួន ដោយសារកន្លងមក រដ្ឋាភិបាលមីយ៉ាន់ម៉ាគ្មានចំណូល ។ ចំណូលពីការធ្វើពាណិជ្ជកម្មតាមព្រំដែនភាគច្រើនបានទៅលើកងកម្លាំងជនជាតិភាគតិច និងកងកម្លាំងល្បាតព្រំដែន ទើបរដ្ឋាភិបាលមីយ៉ាន់ម៉ារឹតបន្តឹងទំនិញថៃដើម្បីកំណត់វិធានការថ្មីឱ្យប្រទេសខ្លួនមានចំណូល ។

ទោះយ៉ាងណា មន្ត្រីច្រកព្រំដែនមីយ៉ាន់ម៉ាបានបើកស្ពានមិត្តភាពមីយ៉ាន់ម៉ា-ថៃ ទី១ ដើម្បីឱ្យពលរដ្ឋមីយ៉ាន់ម៉ា និងថៃអាចឆ្លងដែនទៅមក ព្រមទាំងដឹកទំនិញមួយចំនួនសម្រាប់ប្រើប្រាស់ក្នុងតំបន់ ។

ការបិទព្រំដែននៅត្រង់ស្ពានមិត្តភាពមីយ៉ាន់ម៉ា-ថៃទី២ គឺមីយ៉ាន់ម៉ាពុំបានជូនដំណឹងឱ្យថៃដឹងមុនឡើយ ហើយសូម្បីតែគយថៃនៅស្រុកមេស៊ត ក៏ពុំទទួលបានការជូនដំណឹងពីការបិទព្រំដែនដែរ ។ បច្ចុប្បន្ន ប្រាក់ចំណូលពីការនាំចេញទំនិញថៃទមីយ៉ាន់ម៉ា គឺនៅសល់ត្រឹមតែជាង១ម៉ឺនបាតប៉ុណ្ណោះក្នុង១ត្រីមាស ខណៈកន្លងមក ប្រាក់ចំណូលស្មើរហូតដល់៥ម៉ឺនបាត ៕