ប្រទេសថៃ៖ គិតត្រឹមខែសីហា ឆ្នាំ2025 ពាណិជ្ជកម្មតាមព្រំដែនរបស់ប្រទេសថៃជាមួយប្រទេសជិតខាងបានធ្លាក់យ៉ាងគំហុក ដោយធ្លាក់ចុះ 23.6% មកនៅត្រឹម 63.9 ពាន់លានបាត (1,97 ពាន់លានដុល្លារ) ខណៈពាណិជ្ជកម្មជាមួយកម្ពុជាបានធ្លាក់ចុះស្ទើ 100% ។ នេះបើតាមរបាយការណ៍របស់នាយកដ្ឋានពាណិជ្ជកម្មបរទេស (DFT) ។

យោងតាមទិន្នន័យខាងលើនេះបានបង្ហាញថា ការនាំចេញតាមរយៈព្រំដែនរបស់ថៃបានធ្លាក់ចុះ 30.1% មកនៅត្រឹម 33.95 ពាន់លានបាត ខណៈការនាំចូលធ្លាក់ចុះ 14.5% មកនៅ 29.98 ពាន់លានបាត ដោយបន្សល់ទុកអតិរេកត្រឹមតែ 3.96 ពាន់លានបាត។

DFT បានគូសបញ្ជាក់ថា ក្នុងចំណោមដៃគូពាណិជ្ជកម្មតាមព្រំដែនដែលសំខាន់ៗរបស់ថៃ ម៉ាឡេស៊ីបានកត់ត្រាចំនួន 26.96 ពាន់លានបាត (ធ្លាក់ចុះ 5.7%) ខណៈឡាវ ចុះមកត្រឹម 23.13 ពាន់លានបាត (ធ្លាក់ចុះ 0.1%) និងមីយ៉ាន់ម៉ា 13.82 ពាន់លានបាត (ធ្លាក់ចុះ 20.8%) ។ ចំណែកតួលេខរបស់ប្រទេសកម្ពុជា នៅសល់ត្រឹមតែ 10 លានបាតប៉ុណ្ណោះ ដែលការធ្លាក់ចុះ គឺស្មើនឹង 99.9% បើធៀបនឹងឆ្នាំមុន។

អាជ្ញាធរថៃបានកត់សម្គាល់ថា ការនាំចេញសំខាន់ៗតាមច្រកព្រំដែនក្នុងខែសីហា រួមមានប្រេងម៉ាស៊ូត គ្រឿងបន្លាស់កុំព្យូទ័រ និងផលិតផលប្រេងចម្រាញ់ ដែលបញ្ជាក់ពីតម្រូវការពីទីផ្សារជិតខាងថានៅតែមាន បើទោះបីជាសកម្មភាពព្រំដែនមានការថយចុះយ៉ាងខ្លាំងក៏ដោយ។

ស្របពេលជាមួយគ្នានេះ ថៃមិនបានបញ្ជាក់អំពីមូលហេតុដែលធ្វើឱ្យពាណិជ្ជកម្មតាមព្រំដែនជាមួយប្រទេសជិតខាងធ្លាក់ចុះនោះទេ ប៉ុន្តែគេមើលឃើញថា ការធ្លាក់ចុះពាណិជ្ជកម្មជាមួយកម្ពុជា អាចជាលទ្ធផលកើតឡើងក្រោយថៃបានបិទដំណើរការចេញចូលជាឯកតោភាគីជុំវិញភាពតានតឹងព្រំដែន ដែលទាក់ទាញចំណាត់ការតបតដូចគ្នាពីកម្ពុជា។

ដោយឡែកចំពោះធ្លាក់ចុះនៃទំហំពាណិជ្ជកម្មរវាងថៃជាមួយមីយ៉ាន់ម៉ាវិញ ត្រូវបានគេសម្លឹងឃើញថា វាបានកើតឡើងក្រោយពេលយោធាមីយ៉ាន់ម៉ាធ្វើការបិទច្រកព្រំដែនសំខាន់បំផុតរវាងប្រទេសខ្លួនជាមួយប្រទេសថៃ ត្រង់ចំណុចស្ពានមិត្តភាពថៃ-មីយ៉ាន់ម៉ា Mae sot-Myawaddy ទី២ ដែលធ្វើឲ្យឡានទំនិញថៃរាប់រយគ្រឿងជាប់កកស្ទះត្រៀបត្រាពេញផ្លូវកាលពីថ្មីៗនេះ៕

ភ្នំពេញ៖ ស្ថានទូតអាម៉េរិកប្រកាសអំពីថវិកាជាជំនួយថ្មីចំនួន ៦៧៥០០០ ដុល្លារ ដើម្បីជួយគាំទ្រការងារបោសសម្អាតមីនដ៏មានសារៈខាន់របស់កម្ពុជា។ នេះបើយោងទំព័រហ្វេសប៊ុកស្ថានទូតសហរដ្ឋអាមេរិកផ្សព្វផ្សាយនៅព្រឹកថ្ងៃទី៣០ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥។

លោកស្រីភារធារី Bridgette Walker បានមានប្រសាសន៍ថា សហរដ្ឋអាមេរិកមានមោទនភាពជាម្ចាស់ជំនួយបោសសម្អាតមីនធំបំផុតនៅកម្ពុជា ដោយបានបរិច្ចាគថវិកា ២២០លានដុល្លារ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ១៩៩៣ មកម្ល៉េះ ក្នុងនោះ ១២លានដុល្លារ សម្រាប់ឆ្នាំនេះ ដើម្បីផ្តល់លទ្ធភាពជូនក្រុមគ្រួសារខ្មែរអាចរស់នៅបានដោយសុខសន្តិភាព និងវិបុលភាព។

លោកស្រី បានបញ្ជាក់ថា៖ “សូមអរគុណដល់ដៃគូរបស់យើង មានអង្គការជំនួយប្រជាពលរដ្ឋន័រវេស្សន៍ (Norwegian People’s Aid) និងមជ្ឈមណ្ឌលសកម្មភាពកំចាត់មីនកម្ពុជា (CMAC) ចំពោះការខិតខំប្រឹងប្រែងឥតសំចៃដើម្បីធ្វើឱ្យកម្ពុជាអស់គ្រាប់មីន ហើយក៏សូមអរគុណដល់វិទ្យាស្ថានបច្ចេកទេសកំចាត់មីន ដែលបានពន្យល់លម្អិតអំពីកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងមហាសាលក្នុងការរៀបចំក្រុមការងារដោះមីនជូនដល់សមាជិកសភាសហរដ្ឋអាមេរិក លោក Adam Smith លោក Michael Baumgartner លោកស្រី Chrissy Houlahan និងរូបខ្ញុំផ្ទាល់”។

ឆ្លៀតក្នុងឱកាសនេះ ឯកឧត្តម ហេង រតនា អគ្គនាយកសុីម៉ាក់ក៏បានសំដែងនូវអំណរគុណចំពោះប្រជាជននិងរដ្ឋាភិបាលសហរដ្ឋអាមេរិក តាមរយៈក្រសួងការបរទេសសហរដ្ឋអាមេរិក ក្នុងការបន្តគាំទ្រដល់ការបោសសម្អាតសំណល់យុទ្ធភណ្ឌសង្គ្រាមនៅកម្ពុជា! ។

ជាងនេះទៅទៀត ឯកឧត្តមមានក្ដីសង្ឃឹមយ៉ាងមុតមាំថា តាមរយៈដំណើរទស្សនកិច្ចនេះនិងការចុះហត្ថលេខាទទួលជំនួយ នៅថ្ងៃទី២៧ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥នេះ ក៏បានបង្ហាញពីការប្ដេជ្ញាចិត្តរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកក្នុងការបន្ដជំនួយវិស័យមីនបន្ដទៅមុខទៀត៕

រាជធានីភ្នំពេញ ៖ ភាពប្រឆាំងអំពើពុករលួយ (ACU) បានរកឃើញថា លោកអធិការរងនគរបាលស្រុកបវេលម្នាក់ មានជាប់ពាក់ព័ន្ធករណីអំពើពុករលួយ ដោយបានទទួលសំណូកជាង៧៧ម៉ឺនដុល្លារពីមេក្លោងថៃ ក្នុងការដោះលែងជនជាតិថៃ ដែលសមត្ថកិច្ចបានឃាត់ខ្លួនបានក្នុងប្រតិបត្តិការរដ្ឋបាលបង្ក្រាបក្រុមបោកប្រាស់ តាមអនឡាញ Online Scam ។

បើតាមរបាយការណ៍កិច្ចប្រជុំក្រុមប្រឹក្សាលើកទី២ អាណត្តិទី៤ របស់អង្គភាពប្រឆាំងអំពើពុករលួយ នៅថ្ងៃទី២៩ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥នេះ បានបង្ហាញថា ACU បានឃាត់ខ្លួន និងបញ្ជូនមន្ត្រីនគរបាល ២រូប—រួមទាំងលោក វន វាសនា អធិការរង នៃអធិការដ្ឋាននគរបាលស្រុកបវេល—ទៅសាលាដំបូងរាជធានីភ្នំពេញ កាលពីថ្ងៃទី២៦ ឧសភា ២០២៥ ពាក់ព័ន្ធករណីប៉ុនប៉ងសូកប៉ាន់ប្រាក់សរុបប្រហែល ៧៧៤,០០០ ដុល្លារ ដើម្បីដោះលែងជនជាតិថៃ ៤៣ នាក់ ដែលត្រូវបានសមត្ថកិច្ចចម្រុះឃាត់ខ្លួនពីករណីស្នាក់នៅ និងធ្វើការខុសច្បាប់ក្នុងក្រុងប៉ោយប៉ែត។ ក្រោយសួរនាំ តុលាការបានសម្រេចឃុំខ្លួនជនជាប់ចោទទាំងពីរដាក់ពន្ធនាគារព្រៃស ដើម្បីបន្តនីតិវិធី (២៦ ឧសភា ២០២៥)។

តាមការបញ្ជាក់ពីអ្នកនាំពាក្យ ACU លោក សយ ច័ន្ទវិចិត្ត ព្រឹត្តិការណ៍មានដូចតទៅ៖ ក្រោយសមត្ថកិច្ចឃាត់ជនជាតិថៃ ៤៣ នាក់ នៅថ្ងៃទី២ ឧសភា ២០២៥ ពួកជនសង្ស័យបានឃុបឃិតក្នុងកម្រិតប្រាក់សូកប៉ាន់ប្រមាណ ៧៧៤,០០០ ដុល្លារ ក្នុងរយៈពេលថ្ងៃទី៤–៦ ឧសភា ដើម្បីរត់ការដោះលែង ប៉ុន្តែផែនការនេះមិនបានជោគជ័យឡើយ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ បណ្ដុំភស្ដុតាងក៏បង្ហាញថា មានការយកប្រាក់ «កម្រៃរត់ការ» មួយផ្នែកទៅដាក់ធនាគារ និងប្រើប្រាស់ ដែលជាធាតុបង្កើតបទល្មើសលាងសម្អាតប្រាក់តាមច្បាប់។

ជនជាប់ចោទត្រូវបានដាក់បន្ទុកពីបទ «ប៉ុនប៉ងសូកប៉ាន់» និង «លាងសម្អាតប្រាក់» ខណៈករណីកំពុងបន្តនីតិវិធីស៊ើបអង្កេតតាមច្បាប់។ សម្រាប់ជនជាតិថៃ ៤៣ នាក់ ត្រូវបានចាត់នីតិវិធីបណ្តេញចេញពីព្រំដែនកម្ពុជា នៅថ្ងៃទី៨ ឧសភា ២០២៥។

ទង្វើជនជាប់ចោទខាងលើ គឺមានធាតុផ្សំ នៃបទល្មើសប៉ុនប៉ងសូកប៉ាន់ តាមប្បញ្ញត្តិមាត្រា៣២ នៃច្បាប់ស្តីពីការប្រឆាំងអំពើពុករលួយ មាត្រា២៧ និងមាត្រា៦០៥ នៃក្រមព្រហ្មទណ្ឌ)។ ដោយឡែក ឈ្មោះ វ៉ន វាសនា បានយកប្រាក់ដែលខ្លួនទទួលបានពីកម្រៃរត់ការ ទៅដាក់ធនាគារ និងប្រើប្រាស់ ដែលលោក អះអាងថា ជាធាតុផ្សំ នៃបទល្មើសលាងសម្អាតប្រាក់ តាមបទប្បញ្ញត្តិមាត្រា៣ និងមាត្រា៣៨ នៃច្បាប់ស្តីពីការប្រឆាំងការសម្អាតប្រាក់ និងហិរញ្ញប្បទានភេវរកម្ម ៕