ប្រទេសថៃ ៖ រដ្ឋាភិបាល និងកងទ័ពថៃនៅតែប្រកាន់គោលជំហរឱ្យកម្ពុជាគោរពតាមលក្ខខណ្ឌ៤ចំណុចរបស់ខ្លួន ក្នុងនោះមានការជម្លៀសពលរដ្ឋខ្មែរចេញពីតំបន់ព្រំដែនខេត្តស្រះកែវ (ទល់មុខភូមិជោគជ័យ និងភូមិព្រៃចាន់) ទើបថៃចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពជាមួយកម្ពុជានៅម៉ាឡេស៊ី ដោយមានប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Donald Trump និងប្រធានអាស៊ានជាសាក្សី ។ ទន្ទឹមនេះ ថៃនឹងទាមទារឱ្យកម្ពុជាជម្លៀសពលរដ្ឋចេញពីតំបន់ព្រំដែនខេត្តស្រះកែវ និងការសាងសង់របងព្រំដែន ក្នុងកិច្ចប្រជុំ JBC ដែលនឹងប្រព្រឹត្តនាពេលឆាប់ៗ ។

ក្នុងអំឡុងកិច្ចប្រជុំ JBC ដែលនឹងប្រព្រឹត្តចាប់ពីថ្ងៃទី២១ ដល់ថ្ងៃទី២២ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ នៅខេត្តចាន់បុរី ប្រទេសថៃ ភាគីថៃបានត្រៀមជូនដំណឹងមកកម្ពុជាឱ្យជ្រាបរឿងថៃសាងសង់របងព្រំដែន និងដាក់លក្ខខណ្ឌឱ្យជម្លៀសពលរដ្ឋខ្មែរចេញពីតំបន់ភូមិណងចាន់ និងភូមិណងយ៉ាកែវ ខេត្តស្រះកែវ (ទល់មុខភូមិជោគជ័យ និងភូមិព្រៃចាន់) ប៉ុន្តែមិនពិភាក្សាពីការបោះបង្គោលព្រំដែនទេ ។ នេះបើតាមការលើកឡើងរបស់អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសថៃកាលពីថ្ងៃទី១៩ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ ។

លោក និកានឌេត ផ្លាំងគូន អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសថៃបាននិយាយពីកិច្ចប្រជុំ JBC ចាប់ពីថ្ងៃទី២១ ដល់ថ្ងៃទី២២ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ នៅខេត្តចាន់បុរី ថា កិច្ចប្រជុំ JBC លើកនេះមានសារៈសំខាន់ ថៃនឹងពិភាក្សាជាមួយកម្ពុជាផ្តោតតែលើប្រធានបទសំខាន់ប៉ុណ្ណោះ ។ ប្រធានបទត្រូវពិភាក្សា គឺការជម្លៀសពលរដ្ឋខ្មែរចេញពីភូមិណងចាន់ និងភូមិណងញ៉ាកែវ ខេត្តស្រះកែវ ដែលថៃអះអាងជាទឹកដីរបស់ខ្លួន និងជូនដំណឹងកម្ពុជាពីការសាងសង់របងព្រំដែន ។

កិច្ចប្រជុំ JBC លើកនេះមានភាពបន្ទាន់ ពីព្រោះនឹងមានកិច្ចប្រជុំ GBC ថ្នាក់រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិប្រទេសទាំងពីររួមគ្នាចុះហត្ថលេខាក្នុងកិច្ចប្រជុំ ដើម្បីទទួលស្គាល់លក្ខខណ្ឌ៤ចំណុច រួមមាន ៖ ១-ការដកអាវុធធុនធ្ងន់ចេញពីព្រំដែន ២-ការដោះមីន ៣-ការបង្ក្រាបឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន និង៤-ការគ្រប់គ្រងតំបន់ព្រំដែន ។ ក្នុងកិច្ចប្រជុំ JBC ថៃនឹងជជែក២ប្រធានបទដើម្បីឈានទៅរកកិច្ចប្រជុំ GBC បើមិនដូច្នោះទេ នឹងរាំងស្ទះ ហើយបញ្ហានឹងត្រឡប់មកកិច្ចប្រជុំ JBC វិញ ។

ចំណែកការបោះបង្គោលព្រំដែននឹងត្រូវពិភាក្សាបន្ថែមទៀតក្រោយបញ្ចប់កិច្ចប្រជុំ GBC ស្របតាមការលើកឡើងរបស់រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសថៃ លោក សីហស័ក្តិ ពួងកេតកែវ ថា ពេលនេះ ត្រូវមើលពីការតាំងចិត្តច្បាស់លាស់របស់កម្ពុជាសិន ។ បើកម្ពុជាអនុវត្តតាមការលើកឡើងក្នុងកិច្ចប្រជុំនៅប្រទេសម៉ាឡេស៊ី គឺកិច្ចប្រជុំនឹងដំណើរការទៅធម្មតា ព្រមទាំអពិនិត្យការងារដែលថៃត្រូវអនុវត្តបន្ត ។

គួរបញ្ជាក់ថា ថៃមានមហិច្ឆតាឈ្លានពានទឹកដីកម្ពុជា ដោយកំណត់លក្ខខណ្ឌឱ្យរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបណ្តេញពលរដ្ឋចេញពីតំបន់ភូមិជោគជ័យ និងភូមិព្រៃចាន់ ដែលកងទ័ពថៃព័ទ្ធបន្លាលួសយកដីភូមិ ដីលំនៅឋាន និងដីចម្ការរបស់ពលរដ្ឋខ្មែរ ប៉ុន្តែរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាមិនបានឯកភាពលើកិច្ចព្រមព្រៀងណាមួយ ដោយរាប់ទាំងកិច្ចព្រមព្រៀងបទឈប់បាញ់ (ថ្ងៃទី២៨ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥) និងកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាព (ដែលគ្រោងចុះហត្ថលេខានាពេលខាងមុខ) ដែលនឹងធ្វើឱ្យបាត់បង់ដែនអធិបតេយ្យភាព និងបូរណភាពទឹកដីស្របច្បាប់របស់កម្ពុជាទេ ៕

រាជធានីភ្នំពេញ៖ លទ្ធផលនៃកិច្ចប្រជុំនាថ្ងៃទី១៧ តុលា នៅប្រទេសម៉ាឡេស៊ី ភាគីថៃបានឯកភាពដោះលែងទាហានកម្ពុជាទាំង១៨រូបដែលខ្លួនបានចាប់ធ្វើជាចំណាប់ខ្មាំង ក្រោមកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពមួយដែលកម្ពុជានិងថៃ នឹងចុះហត្ថាលេខានៅចុងខែតុលា ក្នុងកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ានដោយមានម៉ាឡេសុីនិងសហរដ្ឋអាមេរិក ចូលរួមធ្វើជាសាក្សី។

យោងតាមការបញ្ជាក់របស់រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសកម្ពុជា ឯកឧត្តម ប្រាក់ សុខុន នៅថ្ងៃទី១៨ ខែតុលា បានឲ្យដឹងថា ក្រៅអំពីការស្ដារទំនុកចិត្តរវាងគ្នាទៅវិញទៅមក ឆ្ពោះទៅប្រក្រតីភាពក្នុងនាមជាអ្នកជិតខាងជាមួយគ្នាឡើងវិញ ភាគីថៃក៏បានយល់ព្រមដោះលែងនូវទាហានកម្ពុជាចំនួន ១៨នាក់ឲ្យវិលមករកមាតុភូមិវិញ តាមរយ:កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពដែលត្រូវបានគេរំពឹងថា នឹងទទួលបានការចុះហត្ថាលេខាដោយនាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជា និងថៃ។

ឯកឧត្តម ប្រាក់ សុខុន បានគូសបញ្ជាក់ថា ការចុះហត្ថលេខានេះ នឹងត្រូវធ្វើឡើងនៅអំឡុងពេលនៃកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ាន នៅពេលដែលមេដឹកនាំអាស៊ាន លោកអាន់វ៉ា អុីប្រាហុីម លោកដូណាល់ត្រាំ និង មេដឹកនាំជាច្រើនប្រទេសទៀត ចូលរួមនៅថ្ងៃទី២៦ ទៅ២៨ ខែតុលា ខាងមុខ។

សូមជម្រាបផងដែរថា អស់រយៈពេល ៨១ថ្ងៃ មកហើយ ដែលទាហានកម្ពុជាចំនួន ១៨រូប ត្រូវបានយោធាថៃព័ទ្ធចាប់ដល់លេណដ្ឋាន យកទៅឃុំឃាំងធ្វើជាចំណាត់ខ្មាំងដោយខុសច្បាប់នៅព្រឹកថ្ងៃទី២៩ ខែកក្កដា បន្ទាប់ពីបទឈប់បា.ញ់បានចូលជាធរមាននៅយប់ថ្ងៃទី២៨ ខែកក្កដា វេលាម៉ោង ១២.០០ ។

ជាមួយនឹងការចុះហត្ថាលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពមួយនេះ ប្រមុខការទូតកម្ពុជាសង្ឃឹមយ៉ាងមុតមាំថាវា នឹងក្លាយទៅជាឯកសារដែលផ្តល់នូវភាពរឹងមាំដែលនាំប្រទេសទាំងពីរ ឲ្យឆ្ពោះទៅរកការរស់នៅក្នុងសន្តិភាព ក្នុងនាមជាអ្នកជិតខាងជាមួយគ្នា ជាពិសេសការស្តារទំនុកចិត្តរវាងគ្នាទៅវិញទៅមក។ ម្យ៉ាងទៀត ឯកសារនៃកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ ក៏មានរៀបរាប់អំពីកិច្ចការសំខាន់មួយចំនួនទៀត ដែលនឹងពង្រឹងទំនុកចិត្ត និងស្តារប្រក្រតីភាពឡើងវិញទំនាក់ទំនងការទូតរវាងប្រទេសទាំងពីរ ដែលត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា-ថៃ ទម្លាក់ឱ្យមកនៅទាបបំផុត ត្រឹមលេខាទី២ កាលពីថ្ងៃទី២៣ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ កន្លងទៅ៕

ហាណូយ៖ យោងតាមសារព័ត៌មាន VnExpess ចុះផ្សាយកាលពីថ្ងៃទី១៦ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ បានឲ្យដឹងថា អាជ្ញាធរវៀតណាមបានបំបែកបណ្តាញផលិតប្រេងចម្អិនអាហារក្លែងធំមួយ ដែលមានការចូលរួមពីក្រុមហ៊ុន GF Vietnam Food Co., Ltd. ស្ថិតនៅខេត្ត Hung Yen បន្ទាប់ពីការស៊ើបអង្កេតឃើញថា ក្រុមហ៊ុននេះបានផលិត និងចែកចាយប្រេងចម្អិនអាហារក្លែងជាច្រើនម៉ាក ទៅតាមខេត្តនិងទីក្រុងជាច្រើនទូទាំងប្រទេស។

តាមការពិនិត្យវាស់តាមវិទ្យាសាស្ត្រ ប្រេងដែលផលិតដោយក្រុមហ៊ុននេះត្រូវបានរកឃើញថា មិនមានគុណភាពសុវត្ថិភាពសម្រាប់ការបរិភោគឡើយ ហើយជាប្រេងក្លែងបន្លំ។ ផលិតផលក្លែងក្លាយទាំងនេះត្រូវបានលក់ក្នុងឈ្មោះម៉ាកផ្សេងៗ រួមមាន Chica, Tamin Gold, Goldmax, Tot, និង Megafood។

ក្រោយពីការបង្រ្កាបករណីនេះ អាជ្ញាធរផ្នែកសុវត្ថិភាពអាហារវៀតណាមបានចេញសេចក្តីព្រមាន ដល់ប្រជាពលរដ្ឋឲ្យប្រុងប្រយ័ត្ន កុំទិញ ឬប្រើប្រាស់ប្រេងចម្អិនអាហារនៅក្រោមម៉ាកផលិតផលទាំងនេះឲ្យសោះ។ បន្ថែមពីនេះ ពលរដ្ឋត្រូវបានអំពាវនាវឲ្យរាយការណ៍ទៅអាជ្ញាធរមូលដ្ឋានភ្លាមៗ ប្រសិនបើរកឃើញផលិតផលដែលសង្ស័យនៅលើទីផ្សារ។

ក្រៅពីនេះ អាជ្ញាធរនៅតាមតំបន់នានា ត្រូវបានបញ្ជាឲ្យបន្តការត្រួតពិនិត្យយ៉ាងតឹងរឹង ដើម្បីស្វែងរក និងដកប្រេងក្លែងក្លែងដែលនៅសល់ទាំងអស់នោះចេញពីទីផ្សារ ដើម្បីធានាឲ្យមានសុវត្ថិភាពអាហារដល់ប្រជាពលរដ្ឋ។

សូមរំលឹកថា ក្នុងរយៈពេលពីរបីខែចុងក្រោយនេះ វៀតណាមបានប្រទះឃើញករណីបន្លំផលិតផលអាហារជាបន្តបន្ទាប់។ ដូចកាលពីខែមេសា កន្លងមក អាជ្ញាធរបានចាប់យកប្រេងចម្អិនអាហារក្លែងប្រមាណ ៧១,០០០ លីត្រ និងម្សៅជីណាក្លែងក្លាយជាង ៤០ តោន នៅខេត្ត Phu Tho ដែលបង្ហាញពីការប្រឈមដ៏ធំមួយនៃប្រទេសក្នុងការត្រួតពិនិត្យផលិតផលអាហារក្លែងក្លាយ។

ទោះជាយ៉ាងណា អាជ្ញាធរវៀតណាមនៅតែបន្តអំពាវនាវឲ្យប្រជាពលរដ្ឋខ្លួនប្រើប្រាស់ផលិតផលដែលមានប្រភពច្បាស់លាស់ មានស្លាកសញ្ញាផ្លូវការ និងបានចុះបញ្ជីជាមួយក្រសួងពាក់ព័ន្ធ ដើម្បីការពារសុខភាព និងសុវត្ថិភាពអាហារ៕

ថៃនៅតែខ្វែងគំនិតគ្នាលើការចាក់សម្លេងរំខានពលរដ្ឋខ្មែរនៅតាមព្រំដែន តំបន់ភូមិព្រៃចាន់និងភូមិជោគជ័យ ដោយមានមតិរបស់ក្រុមជ្រុលនិយមមួយចំនួនជំរុញឲ្យបន្តអំពើទុច្ចរិតនេះ ស្របពេលដែលមតិជាច្រើនផ្សេងទៀតជំទាស់ឲ្យបញ្ឈប់ ព្រោះខ្លាចថាថៃនឹងលង់ខ្លួនកាន់តែជ្រៅជាមួយនឹងសកម្មភាព រំលោ.ភបំពានច្បាប់សិទ្ធិមនុស្សអន្តរជាតិ។

បើតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានថៃមួយដែលមានឈ្មោះ Thai Enquirer បានទទួលស្គាល់ថា សកម្មភាពបើកសម្លេងលឺខ្លាំងៗពីសំណាក់ភាគីថៃនៅតាមព្រំដែនដែលកៀកនឹងកន្លែងពលរដ្ឋខ្មែរំពុងស្នាក់នៅបណ្ឌោះអាសន្ន ដើម្បីឲ្យពួកគេសម្រាកមិនបាននោះ គឺពិតជាខុសច្បាប់អន្តរជាតិខ្លាំងណាស់។ នៅក្នុងការចុះផ្សាយនោះ Thai Enquirer បានសរសេថា «កងទ័ពថៃនៅតែអនុញ្ញាតឱ្យមានការផ្សាយសំឡេងខ្លាំងៗទៅកាន់ជនសុីវិលកម្ពុជានៅបានណងចាន់ ក្បែរភូមិជោគជ័យ ដោយរំលោភបំពានច្បាប់មនុស្សធម៌អន្តរជាតិ ដែលជាគោលការណ៍ជាមូលដ្ឋានរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីការការពារជនស៊ីវិល និងកាតព្វកិច្ចរបស់ប្រទេសថៃក្រោមកតិកាសញ្ញាអន្តរជាតិស្តីពីសិទ្ធិពលរដ្ឋ និងសិទ្ធិនយោបាយ (ICCPR)»។

សារព័ត៌មាននេះបានគូសបញ្ជាក់ទៀតថា «ច្បាប់ទាំងនេះ គឺសម្រាប់ការពារជនស៊ីវិលពីការយាយី ការបំភិតបំភ័យ ការបង្កគ្រោះថ្នាក់ និងកាតព្វកិច្ចរដ្ឋក្នុងការធានាសិទ្ធិរបស់បុគ្គលទាំងអស់ដែលស្ថិតនៅក្រោមយុត្តាធិការរបស់ខ្លួន។»

សូមជម្រាបថា ការលើកឡើងរបស់សារព័ត៌មាននេះ ធ្វើឡើងក្រោយពេលដែល ក្រុមជនស៊ីវិលថៃមកពី ខេត្ត Ratchaburi, Kanchanaburi និង Nonthaburi រួមទាំងក្រុមរាជានិយមជ្រុលដែលដឹកនាំដោយ Guntouch Pongpaiboonwet បានប្រមូលផ្ដុំគ្នានៅបានណងចាន់ ជាមួយនឹងរថយន្តដែលបំពាក់សុទ្ធតែមេក្រូបំពងសម្លេងធំៗ ត្រៀមបើកប្រតិបត្តិការបើកសម្លេងតម្លង់ពលរដ្ឋខ្មែរសារជាថ្មី ក្រោយផ្អាកសកម្មភាពអសីលធម៌នេះបានទើបតែ ៣ថ្ងៃ។

ក្នុងយុទ្ធនាការនេះ ពួកគេមានផែនការចាក់សម្លេងភ្លេងជាតិថៃ ចាក់បញ្ចាំងភាពយន្តឯកសារ ស្ថីពីប្រវត្តិសាស្ត្រនៃជំរុំជនភៀសខ្លួន “នងចាន់” ដែលគេស្គាល់ថាជំរុំលេខ ៥១១ និងចាក់សម្លេងរំខានផ្សេងៗចាប់ពីថ្ងៃរហូតដល់យប់។ ក្រុមជ្រុលនិយមទាំងនេះបានបញ្ជាក់ថា ពួកគេនឹងបើកសម្លេងលឺៗបែបនេះ ២៤ម៉ោងលើ ២៤ម៉ោង សម្រាប់ឲ្យអ្នកទន្ទ្រានដែនអធិបតេយ្យភាពថៃបានស្តាប់ពេញមួយថ្ងៃ។ សកម្មភាពនេះនឹងប្រព្រឹត្តទៅចាប់ពីថ្ងៃទី១៧ តុលា ដល់ថ្ងៃទី១៩ តុលា ។

យ៉ាងណាក៏ដោយ បើយោងតាមសេចក្តីរាយការណ៍មួយចំនួនបានបង្ហាញថា ឥឡូវនេះសម្លេងរំខានរបស់ថៃបានបង្កើនការព្រួយបារម្ភនៅក្រោមច្បាប់អន្តរជាតិទាក់ទងនឹងការការពារជនស៊ីវិលពីផលប៉ះពាល់ផ្លូវចិត្ត តាមរយៈការស្ដាប់សម្លេងខ្លាំងៗ និងការខកខានមិនបានសម្រាក។

ឆ្លើយតបនឹងសកម្មភាពនេះ គណៈកម្មាធិការសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជាបានដាក់សំណើរទៅកាន់ឧត្តមស្នងការអង្គការសហប្រជាតិទទួលបន្ទុកសិទ្ធិមនុស្ស (OHCHR) ឱ្យចុះសង្កេតការណ៍ឱ្យបានឆាប់ដោយផ្ទាល់ ពាក់ព័ន្ធនឹងការប្រើសំឡេងរំខានជាបន្តបន្ទាប់ក្នុងការធ្វើទុក្ខបុកម្នេញ ការបំភិតបំភ័យ និងការយាយីផ្លូវចិត្ត នៅតាមបណ្តោយព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ៕

ប្រទេសថៃ ៖ ក្រោយរងការជេរប្រ.មាថ រិះគ.ន់ និងគំរា.មសម្លា.ប់គ្រប់ពេលវេលាពីសំណាក់ក្រុមជ្រុលនិយមថៃ ដោយសារការបង្ហាញគោលជំហរឈរលើភាពត្រឹមត្រូវ និងបញ្ចេញមតិពីការបើកសំឡេងរំខានពលរដ្ឋខ្មែរនៅភូមិជោគជ័យ និងភូមិព្រៃចាន់ ដែលជាការរំលោ.ភសិទ្ធិមនុស្សយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ និងការប្រើប្រាស់យន្តហោះចម្បាំង F-16 ទម្លាក់គ្រា.ប់បែ.កមកលើទីតាំងកងទ័ព និងលំនៅឋានពលរដ្ឋខ្មែរ លោកស្រី អាំងខាណា នីឡៈផៃជីត សមាជិកព្រឹទ្ធសភាថៃបានសម្រេចចិត្តដាក់ពាក្យបណ្តឹងទៅសមត្ថកិច្ចនៅថ្ងៃទី១៨ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ ដើម្បីការពារសុវត្ថិភាពក្នុងឋានៈលោកស្រីជាអតីតមន្ត្រីសិទ្ធិមនុស្ស ។

នៅថ្ងៃទី១៨ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ សមាជិកព្រឹទ្ធសភា និងជាអតីតមន្ត្រីសិទ្ធិមនុស្ស លោកស្រី អាំងខាណា ព្រមទាំងលោក សុណៃ ផាសុខ ទីប្រឹក្សាអង្គការ Human Rights Watch ប្រចាំប្រទេសថៃ បានដាក់ពាក្យបណ្តឹងមកកាន់សមត្ថកិច្ចដើម្បីចាត់វិធានការតាមច្បាប់ទៅលើជនគំរាមកំហែងតាមអនឡាញចង់សម្លាប់លោកស្រី អាំងខាណា និងក្រុមគ្រួសារ ។

លោកស្រី អាំងខាណា និងលោក សុណៃ បានសម្រេចចិត្តដាក់ពាក្យបណ្តឹងក្រោយអ្នកទាំងពីរបញ្ចេញមតិឈរលើភាពត្រឹមត្រូវ និងបារម្ភពីការរំលោភច្បាប់អន្តរជាតិដោយសារបុគ្គល កាន់ ចមផ្លាំង Influencer បើកសំឡេងរំខានពលរដ្ឋខ្មែរនៅភូមិជោគជ័យ និងភូមិព្រៃចាន់ ។ ក្រៅពីនេះ ក៏អំពាវនាវឱ្យរដ្ឋាភិបាលថៃគោរព និងការពារមន្ត្រីសិទ្ធិមនុស្សដែលរងការជេរប្រមាថ គំរាមកំហែងគ្រប់បែបយ៉ាង ។

ខ្លឹមសារក្នុងពាក្យបណ្តឹង គឺលោកស្រី អាំងខាណា និងលោក សុណៃ សំណូមពរឱ្យមានការការពារសុវត្ថិភាពមន្ត្រីសិទ្ធិមនុស្ស និងក្រុមគ្រួសារពីការគំរាមកំហែងសម្លាប់ ។ អ្នកទាំងពីរបានអរគុណសមត្ថកិច្ចដែលបញ្ជូនកម្លាំងទៅការពារសុវត្ថិភាពតាំងពីថ្ងៃទី១៦ ខែតុលា ។ ការគំរាមកំហែងដល់អាយុជីវិតនេះធ្វើឱ្យអ្នកទាំងពីរបារម្ភពីសុវត្ថិភាពរបស់ខ្លួន និងក្រុមគ្រួសារយ៉ាងខ្លាំង ក៏ដូចជាបារម្ភពីមន្ត្រីសិទ្ធិមនុស្សផ្សេងទៀត ។ ការស្អប់ខ្ពើមអ្នកបញ្ចេញមតិការពិត ឬនិយាយមិនល្អពីប្រទេសថៃ នឹងធ្វើឱ្យក្រុមជ្រុលនិយមហ៊ានប្រព្រឹត្តអំពើឧក្រិដ្ឋកម្ម ។

លោកស្រី អាំងខាណា និងលោក សុណៃ មានគោលបំណងឱ្យប្រទេសថៃអនុវត្តច្បាប់ដោយស្មើភាព និងការពារការរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស ការពារការគំរាមកំហែង ឬចាត់វិធានការអ្នកដែលធ្វើឱ្យមហាជនស្អប់ខ្ពើមការបញ្ចេញមតិផ្ទុយពីគំនិតរបស់ក្រុមជ្រុលនិយម ។

គួរបញ្ជាក់ថា ថ្មីៗនេះ លោកស្រី អាំងខាណា សមាជិកព្រឹទ្ធសភាបានដាស់តឿនរដ្ឋាភិបាលថៃឱ្យគិតគូរចំពោះសកម្មភាពក្រុមជ្រុលនិយមឡើងវិញពីការបើកសំឡេងផ្សេងៗរំខានសុខភាពផ្លូវកាយ ផ្លូវចិត្តកុ.មារ ស្ត្រី ចាស់ជរា អ្នកជំងឺ និងជនពិការ នៅភូមិជោគជ័យ និងភូមិព្រៃចាន់ ។ លោកស្រីថា សកម្មភាពរបស់ក្រុមជ្រុលនិយមបានបំពានយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរលើបទឈប់បា.ញ់ និងបំពានគោលការណ៍ធម្មនុញ្ញនៃអង្គការសហប្រជាជាតិ តើរដ្ឋាភិបាលថៃនឹងដោះស្រាយបញ្ហានេះជាមួយកម្ពុជាលើឆាកអន្តរជាតិបែបណា បើអន្តរជាតិដឹងរឿងនេះ ។

លោកស្រីបានសរសេរក្នុងបណ្តាញសង្គមពីការបណ្តោយឱ្យ Influencer ធ្វើសកម្មភាពដាក់សម្ពាធ ឬបន្លាចដោយការបើកសំឡេងខ្មោច សំឡេងយន្តហោះចម្បាំង ឆ្កែលូ ពេលកម្ពុជា-ថៃកំពុងមានជម្លោះ ដែលអាចជាបញ្ហាប្រឈមដល់រដ្ឋាភិបាលថៃ ជាពិសេស រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសថៃក្នុងការចរចារកដំណោះស្រាយរួមគ្នាជាមួយកម្ពុជា ។ ប៉ុន្តែការបញ្ចេញមតិនេះធ្វើឱ្យលោកស្រី និងក្រុមគ្រួសាររងការរិះគន់ និងគំរាមកំហែងអាយុជីវិតគ្រប់បែបយ៉ាង ៕

ប្រទេសថៃ ៖ ក្រោយពីកូរ៉េខាងត្បូងបំបែកសំបុកបណ្តាញឆបោ.កអនឡាញនៅកម្ពុជា សមាជិកព្រឹទ្ធសភាថៃបានប្រាប់ទៅរដ្ឋាភិបាលរបស់ខ្លួនមិនអាចនៅស្ងៀមស្ងាត់ ឬមិនអើពើទេ ពីព្រោះវាជាបញ្ហារបស់អាស៊ានទាំងមូល និងណែនាំឱ្យរដ្ឋាភិបាលថៃបង្កើតក្រុមស៊ើបអង្កេតពិសេសកម្រិតអាស៊ានដើម្បីទប់ស្កាត់ក្រុមឆបោ.កអនឡាញផ្លាស់ប្តូរទីតាំងទៅប្រទេសផ្សេងទៀតក្រោយរងការបង្ក្រាប ។ សមាជិកព្រឹទ្ធសភារូបនេះជឿជាក់រដ្ឋាភិបាលថៃអាចអនុវត្តបាន ប៉ុន្តែបើមិនប្រយុទ្ធប្រឆាំងឧក្រិ.ដ្ឋកម្មឆ្លងដែននឹងធ្វើឱ្យខូចមុខមាត់ប្រទេសថៃដែរ ។

នៅថ្ងៃទី១៨ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ សមាជិកព្រឹទ្ធសភាថៃ អ្នកស្រី ភិញ៉ាផាត់ សាន់សានីជីវិន បាននិយាយពីការដោះស្រាយបញ្ហាឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន ក្រោយពីរដ្ឋាភិបាលកូរ៉េខាងត្បូងបញ្ជូនភ្នាក់ងារពិសេសមកប្រទេសកម្ពុជាដើម្បីជួយសង្គ្រោះពលរដ្ឋកូរ៉េខាងត្បូងដែលត្រូវបញ្ឆោតឱ្យមកធ្វើការ ថាករណីនេះបង្ហាញច្បាស់ពីការឆបោកអនឡាញ មិនមែនជាបញ្ហារបស់ប្រទេសណាមួយនោះទេ ប៉ុន្តែវាគំរាមកំហែងព្រំដែនប៉ះពាល់សន្តិសុខ សេដ្ឋកិច្ច និងកេរ្តិ៍ឈ្មោះតំបន់អាស៊ានទាំងមូល ។

សមាជិកព្រឹទ្ធសភារូបនេះនិយាយថា បច្ចុប្បន្ន បណ្តាញឆបោកអនឡាញជាច្រើនបានប្រើប្រាស់តំបន់ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ និងថៃ-មីយ៉ាន់ម៉ា ធ្វើជាទីតាំងប្រព្រឹត្តបទល្មើស ដោយមានទាំងការបោកប្រាស់ឱ្យវិនិយោគតាមអនឡាញ និងបន្លំខ្លួនជាមន្ត្រីរាជការ ។ កុំគិតថា ការឆបោកអនឡាញមិនពាក់ព័ន្ធនឹងប្រទេសថៃ ពីព្រោះសកម្មភាពរបស់ជនល្មើសធ្វើឱ្យខូចខាតមុខមាត់ប្រទេសថៃដែរ រួមទាំងការអូសទាញជនជាតិថៃឱ្យទៅធ្វើការនៅទីតាំងឆបោក ។ ករណីជាច្រើន អ្នកក្លាយជាជនរងគ្រោះត្រូវបានបង្ខំឱ្យឆបោកអ្នកផ្សេងទៀត ពួកគេគ្មានសេរីភាព អ្នកខ្លះរត់គេចទាំងប្រថុយជីវិត ។

កម្ពុជាបានបង្ការ ទប់ស្កាត់ និងបង្ក្រាបបទល្មើសឆ្លងដែនគ្រប់ប្រភេទ ក្រោយពីរដ្ឋាភិបាលកូរ៉េខាងត្បូងប្រកាសហាមពលរដ្ឋខ្លួនធ្វើដំណើរទៅទីតាំងមួយចំនួននៅកម្ពុជា ដែលរដ្ឋាភិបាលកូរ៉េខាងត្បូងចាត់ទុកជាទីតាំងក្រុមឆបោកអនឡាញ និងមានជនបរទេសជាច្រើនត្រូវបានបញ្ចូនទៅធ្វើការនៅទីតាំងទាំងនេះ រួមទាំងជនជាតិកូរ៉េខាងត្បូងរាប់រយនាក់ក្លាយជាជនរងគ្រោះ ។

ប្រទេសថៃមិនអាចនៅស្ងៀមស្ងាត់ទេ ពីព្រោះបណ្តាញឆបោកអនឡាញជាច្រើនបានភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងមកថៃ ដែលពួកគេប្រព្រឹត្តសកម្មភាពជួញដូរមនុស្ស លាងលុយកខ្វក់ និងប្រើប្រាស់បណ្តាញទូរគមនាគមន៍នៅថៃ ។ នាងខ្ញុំសូមអំពាវនាវឱ្យរដ្ឋាភិបាលថៃរួមបញ្ចូលទិន្នន័យជាមួយប្រទេសផ្សេងៗ និងចាត់វិធានការបង្ក្រាបយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់ ហើយជឿជាក់លើរដ្ឋាភិបាលថៃអាចអនុវត្តបាន ។ នេះបើតាមការលើកឡើងរបស់សមាជិកព្រឹទ្ធសភា អ្នកស្រី ភិញ៉ាផាត់ ។

អ្នកស្រី ភិញ៉ាផាត់ បានស្នើឱ្យដ្ឋាភិបាលថៃបង្កើតមជ្ឈមណ្ឌលសម្របសម្រួលរួម ដោយមានថៃ កម្ពុជា មីយ៉ាន់ម៉ា និងចិន ដើម្បីផ្លាស់ប្តូរទិន្នន័យពាក់ព័ន្ធនឹងបណ្តាញឆបោកអនឡាញ និងទិន្នន័យជនរងគ្រោះ រួមទាំងត្រួតពិនិត្យជនជាតិថៃដែលធ្វើដំណើរទៅក្រៅប្រទេស ជាពិសេស ជនជាតិថៃទៅធ្វើការផ្នែកបច្ចេកវិទ្យា (IT) ទីផ្សារ និងផ្នែកសេវាកម្មអតិថិជន ។ ក្រៅពីនេះ គួរបង្កើតក្រុមស៊ើបអង្កេតពិសេសកម្រិតអាស៊ានដើម្បីទប់ស្កាត់ក្រុមឆបោកអនឡាញផ្លាស់ប្តូរទីតាំងទៅប្រទេសផ្សេងៗក្នុងតំបន់អាស៊ាន ។

គួរបញ្ជាក់ថា ឧក្រិដ្ឋជននៃអំពើឆបោកតាមអនឡាញមានខ្សែបណ្ដាញធ្វើសកម្មភាពទូលំទូលាយចេញពីគ្រប់ទីកន្លែង និងបណ្ដាលឱ្យមានជនរងគ្រោះស្ទើរគ្រប់ប្រទេស ដែលទាមទារជាចាំបាច់នូវកិច្ចសហប្រតិបត្តិការដោះស្រាយទ្វេភាគី ឬជាសកល ។ ការឆបោកអនឡាញមិនមែនកើតឡើងតែនៅកម្ពុជាមួយទេ គឺវាបានកើតឡើងនៅថៃ មីយ៉ាន់ម៉ា និងប្រទេសនានាក្នុងតំបន់អាស៊ាន ដែលជាបទល្មើសរួមរបស់មនុស្សជាតិ តម្រូវឱ្យប្រទេសនីមួយៗចាំបាច់សហការគ្នាប្រយុទ្ធប្រឆាំងបទល្មើស ៕