ប្រទេសជប៉ុន៖ ក្រុមអ្នកស្រាវជ្រាវមកពីវិទ្យាស្ថានជប៉ុនមួយបានប្រកាសពីភាពជោគជ័យរបស់ខ្លួនក្នុងការបង្កើតក្រាហ្វិកកុំព្យូទ័រ ដែលបានបង្ហាញរូបរាង តាមរយៈ 3D របស់ស្ត្រីសម័យបុរាណដែលផ្អែកលើ DNA ពីគ្រោងឆ្អឹងអាយុ ១៦០០ ឆ្នាំ។

កាលពីពេលថ្មីៗកន្លងទៅនេះ ក្រុមអ្នកស្រាវជ្រាវវិទ្យាសាស្ត្រមកពីវិទ្យាស្ថានស្រាវជ្រាវចំនួនប្រាំពីររូប និងគណៈកម្មការអប់រំទីក្រុង Yonezawa នៃប្រទេសជប៉ុន បានរួមគ្នាផ្សព្វផ្សាយរូបភាព និងវីដេអូឃ្លីប ដែលបង្ហាញពីការបង្កើតរូបភាពរបស់ស្ត្រីម្នាក់បុរាណម្នាក់ ដែលត្រូវបានដាក់ឈ្មោះថា “Himiko of Okitama” ។

ការបង្ហាញនូវរូបភាពដ៏រស់រវើកនេះ ត្រូវបានគេប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាក្លែងធ្វើក្រាហ្វិកកុំព្យូទ័រ 3D និងបច្ចេកវិទ្យាបង្កើត DNA  ដើម្បីស្វែងយល់ពីរូបរាងរបស់ម្ចាស់គ្រោងឆ្អឹងដែលគេរំពឹងថាជាស្ត្រីដែលបានកើតក្នុងត្រកូលអភិជនប្រហែល ១,៦០០ ឆ្នាំមុន នឹងត្រូវបានគេជីកកកាយរកឃើញក្នុងឆ្នាំ១៩៨២ នៅក្នុងទីបញ្ចុះសព Totsukayama ដែលជាផ្នូរមួយក្នុងចំណោមផ្នូរប្រហែល ២០០ នៅជើងភ្នំ Totsuyama  ក្នុងស្រុក Asakawa ទីក្រុង Yonezawa។

ក្រៅពីគ្រោងឆ្អឹងក្នុងមឈូសរបស់ ហ៊ី មីកូ ក៏ត្រូវបានគេរកឃើញបានកប់ជាមួយនឹងសិតសក់វែង និងកាំបិតតូចមួយផងដែរ។

ជាមួយគ្នានោះ រូបភាពដែលបានបង្ហាញចេញមក គឺសុទ្ធតែផ្អែកលើពីរូបរាងដែលនៅសេសសល់នៃគ្រោងឆ្អឹងរបស់ ហ៊ី មី កូ  និងផ្អែកលើព័ត៌មានដែលទទួលបានពីការវិភាគ DNA លើគោលការណ៍កោសល្យវិច្ច័យនៃការបង្កើតឡើងវិញនូវផ្ទៃមុខ និងរូបរាង។

ដោយគេបានកំណត់ពីលក្ខណៈ ត្របកភ្នែកខាងលើ ច្រមុះរាងសំប៉ែតបន្តិច សក់ខ្មៅត្រង់  ស្បែកពណ៌សណ្ដែកបាយ។

យ៉ាងណាមិញយោងតាមការសិក្សារបស់អ្នកស្រាវជ្រាវបានតំណត់បន្ថែមថា ហ៊ី មី កូ  ត្រូវបានគេប៉ាន់ស្មានថាមានកម្ពស់ចន្លោះពី ១៤៣ សង់ទីម៉ែត្រ ទៅ ១៤៥ សង់ទីម៉ែត្រ ហើយត្រូវបានគេសន្មត់ថាបានស្លាប់នៅពេលដែលនាងមានអាយុប្រហែល ៤០ ឆ្នាំ នៅសម័យ Yayoi ដើម គ.ស ឆ្នាំ១,៤០០៕ ប្រភព៖ Dailynew

អត្ថបទដោយ៖ យិត ម៉ានិល

រដ្ឋធានីមូស្គូ៖ សង្គ្រាមលុកលុយទៅលើប្រទេសអ៊ុយក្រែន ក្រោមបញ្ជារបស់ប្រធានាធិបតី លោក វ៉្លាឌីមៀ ពូទីន (Vladimir Putin) អស់រយៈពេលជាង២៨០ថ្ងៃកន្លងមកនេះ បានធ្វើឲ្យរុស្ស៊ី បាត់បង់ទាហានរាប់ម៉ឺននាក់ ហើយឥឡូវនេះ រដ្ឋាភិបាលក្រុងមូស្គូ បានចេញបម្រាម ហាមឃាត់ដល់ការជជែកពិភាក្សា ជាសាធារណៈ ជុំវិញសកម្មភាពយោធា។

សារព័ត៌មាន The Moscow Times បានចេញផ្សាយ កាលពីព្រឹក ថ្ងៃសុក្រ ទី២ ខែធ្នូ ថា អាជ្ញាធររុស្ស៊ី បានហាមឃាត់ដល់ការជជែកពិភាក្សា ជាសាធារណៈ លើប្រធានបទនានា ពាក់ព័ន្ធនឹងកងទ័ព មានជាអាទិ៍ ដូចជា យុទ្ធសាស្រ្ដយោធា សីលធម៌របស់កងទ័ព និង ការចល័តទាហាន…ជាដើម។ ដោយឡែក ក្រុមសកម្មជន បានចាត់ទុកសកម្មភាពបែបនេះ នឹងរារាំងដល់សាធារណជនយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាព អំពីការសិក្សា លើព័ត៌មានសំខាន់ៗ ជុំវិញបញ្ហាកងទ័ព។

បទបញ្ជារបស់ទីភ្នាក់ងារសន្ដិសុខសហព័ន្ធន៍រុស្ស៊ី ហៅកាត់ FSB មានចំនួន៦០ចំណុច បានចូលជាធរមាន កាលពីថ្ងៃទី១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២២ ដោយរាយបញ្ជីព័ត៌មាន ដែលមិនបានកំណត់ព្រំដែន ដោយចាត់ទុកជាកិច្ចការសម្ងាត់របស់ជាតិ។ ប៉ុន្ដែបញ្ហានេះ អាចនឹងត្រូវប្រើប្រាស់ដោយរដ្ឋ អង្គការ និង ប្រជាជនបរទេស សម្រាប់ការប្រឆាំងនឹងសន្ដិសុខរបស់រុស្ស៊ី។

នៅក្នុងចំណោមប្រធានបទជាច្រើន ត្រូវហាមឃាត់ការពិភាក្សា គឺរចនាសម្ព័ន្ធ និង ចំនួនកម្លាំងទាហានរុស្ស៊ី។ រីឯប្រធានបទគ្មានដែនកំណត់ផ្សេងទៀត រួមមាន គ្រឿងសព្វាវុធ ការដាក់ពង្រាយកងទ័ព និង ការហ្វឹកហ្វឺន ក៏ដូចជា សីលធម៌របស់កងទ័ព និង ឧក្រិដ្ឋកម្ម ត្រូវប្រព្រឹត្តឡើង ដោយសមាជិក នៃកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ។

ប្រធានបទជាច្រើនទៀត ពាក់ព័ន្ធនឹងការចល័តទ័ព និង ការការពារជនស៊ីវិល ក៏ត្រូវបានរារាំង អំពីការជជែកពិភាក្សា ដោយចំហផងដែរ ដូចជា ការវាយតម្លៃ និង ការព្យាករណ៍ អំពីស្ថានភាពយោធា និង យុទ្ធសាស្ត្ររបស់រុស្ស៊ី… ជាដើម។

ទីភ្នាក់ងារ FSB របស់រុស្ស៊ី កាលពីឆ្នាំមុន បានរាយបញ្ជីឆ្លុះបញ្ចាំង អំពីការហាមឃាត់ លើការចែករំលែកព័ត៌មាន គ្មានដែនកំណត់ នៅក្នុងឧស្សាហកម្មការពារជាតិ និង អវកាសរបស់រុស្ស៊ី។ ប៉ុន្ដែកាលពីខែមុននេះ ទីភ្នាក់ងារសន្ដិសុខសហព័ន្ធន៍ បានកែសម្រួល សម្រាប់ការរាប់បញ្ចូលព័ត៌មាន អំពីការដឹកជញ្ជូនបុគ្គលិកយោធា និង សំណង់យោធា ដែលកំពុងបន្តផងដែរ។

លោក ឡយ អូស្ទីន (Lloyd Austin) រដ្ឋមន្រ្ដីក្រសួងការពារជាតិសហរដ្ឋអាមេរិក កាលពីខែមុន បានអះអាង ថា ទាហានរុស្ស៊ី ប្រហែល១០ម៉ឺននាក់ បានបាត់បង់ជីវិត និង រងរបួស នៅក្នុងសង្គ្រាមអ៊ុយក្រែន។ ចំណែកកងទ័ពការពារទឹកដីរបស់ក្រុងកៀវ បានរងគ្រោះថ្នាក់ ប្រហាក់ប្រហែលគ្នានេះដែរ៕

កាលពីពេលថ្មីៗនេះអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រ បានរកឃើញវីរុសថ្មីៗចំនួន១៣ មានអាយុកាលជាង ៤៨,៥០០ឆ្នាំ នៅក្រោមបឹងទឹកកកដែលគេហៅថា Permafrost ។

វីរុសនេះបានរស់ឡើងវិញ និង កំណត់លក្ខណៈនៃមេរោគថ្មីចំនួន១៣ ដែលគេហៅថា «Zombie Viruses»។  អ្នកវិទ្យាសាស្រ្តអឺរ៉ុបមកពីប្រទេសរុស្ស៊ី អាល្លឺម៉ង់ និង បារាំង បានសង្កេតឃើញថា វីរុសនេះនៅតែអាចឆ្លង ទោះបីជាវាកប់ជាប់ក្រោមស្រទាប់ដីកកអស់រយៈពេលរាប់ពាន់ក៏ដោយ។

ថ្វីបើវាជាមេរោគ Zombie ក៏មិនមែនមានន័យថា មេរោគនេះបង្កើតឱ្យមនុស្សក្លាយជា ខ្មោច Zombie នោះទេ គឺអាចបង្កឱ្យមនុស្សមានជំងឺផ្លូវដង្ហើមតែប៉ុណ្ណោះ ប្រសិនបើវាបានឆ្លងរាតត្បាតពិតមែន។

បច្ចុប្បន្ននេះអ្នកវិទ្យាសាស្រ្តកំពុងតែស្ដែងការព្រួយបារម្ភជាខ្លាំងពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហានេះ ដោយសង្កត់ធ្ងន់ថា ប្រសិនបើផែនដីក្ដៅខ្លាំងផ្ទាំងទឹកកកអាចនឹងរលាយ ហើយមេរោគនេះអាចនឹងលេចចេញហើយឆ្លងរាតត្បាតដល់មនុស្ស សត្វ ក្នុងសកលលោកទាំងមូល៕

ប្រភព៖ Economic Times

បរទេស៖ ប្រទេសចិនកំពុងតែកាន់ទុក្ខជាមួយនឹងការទទួលមរណៈភាពនៃអតីតប្រធានាធិបតីលោក ជាំង ហ្សេមីន(Jiang Zemin) ដែលលោកជាស្នូលនៃរបបដឹកនាំរួមមជ្ឈិមជំនាន់ទីបីរបស់បក្សកុម្មុយនិស្តចិន ក៏ដូចជាអ្នកដឹកនាំចលនាបដិវត្តន៍ និងជាអ្នកបង្កើតសង្គមនិយមចិនផងដែរ។

ថ្ងៃនេះសូមបង្ហាញពីជីវប្រវត្តិរបស់លោក ជាំង ហ្សេមីន ជាមួយនឹងការដឹកនាំប្រទេសយ៉ាងមានសក្ដានុពល ក៏ដូចជាមានឥទ្ធិពលមួយរបស់ប្រទេសចិន៖

អតីតមេដឹកនាំ ជាំង ហ្សេមីន កើតនៅថ្ងៃទី ១៧ ខែសីហា ឆ្នាំ ១៩២៦ នៅ យ៉ាំង ហូវ (Yangzhou) ខេត្ត ជាំង ស៊ូ(Jiangsu) គាត់បានរៀបការនៅឆ្នាំ ១៩៤៩ ជាមួយអ្នកស្រី វ៉ាំង យីពីង (Wang Yeping) ដែលជាចៅស្រីរបស់ម្តាយចិញ្ចឹមរបស់គាត់ ហើយប្ដីប្រពន្ធមួយគូនេះមានកូន ប្រុសពីរនាក់ រួមគ្នា។

ងាកទៅកាន់ពីកុមារភាព ជាំង ហ្សេមីន គាត់ចាប់អារម្មណ៍លើសិល្បៈ  និង អក្សរសាស្ត្រ ហើយគាត់ជាមនុស្សដែលមានទម្លាប់រៀន និងស្វែងរកការយល់ដឹងបន្ថែម មានផ្នត់គំនិតបដិវត្តន៍ និងការផ្លាស់ប្តូររួមគ្នា។

ក្នុងអំឡុងពេលសិក្សានៅសាកលវិទ្យាល័យ លោកជាំង ហ្សេមីន បានចូលរួមក្នុងចលនាប្រឆាំងជប៉ុន ក្នុងនោះគាត់បានបង្កើតគំនិត និងទស្សនៈរហូតដល់គាត់ក្លាយជាបុគ្គលនិយម និងរបៀបរស់នៅដែលជឿជាក់លើការងារដើម្បីរំដោះជាតិ និងសុខុមាលភាពរបស់ប្រជាជន។

បន្ទាប់ពីបញ្ចប់ការសិក្សាពីសាកលវិទ្យាល័យ (Jiaotong) ក្នុងឆ្នាំ ១៩៤៧ លោក ជាំង ហ្សេមីន បានធ្វើការនៅរោងចក្រក្នុងស្រុកមួយ និងបានចូលរួមក្នុងកំណែទម្រង់ការងារទំនាក់ទំនងក្នុងចំណោមកម្មករ និងយុវជន។ បន្ទាប់ពិនោះលោកបានបន្តគ្រប់គ្រងរោងចក្រជាច្រើននៅទីក្រុងសៀងហៃ មុនពេលបន្តទៅធ្វើការនៅរោងចក្រស្តាលីន ផ្នែករថយន្តនៅទីក្រុងមូស្គូប្រទេសរុស្ស៊ីក្នុងឆ្នាំ១៩៥៥។

ពិតណាស់លោកជាំង ហ្សេមីន អាចនិយាយភាសាបរទេសជាច្រើន រួមទាំងភាសាអង់គ្លេស និងរុស្ស៊ី បានយ៉ាងស្ទាត់ជំនាញ ហើយក៏ជាមនុស្សពូកែលេងព្យាណូ និងចូលចិត្តច្រៀងជាខ្លាំង។

នៅឆ្នាំបន្ទាប់ គាត់បានត្រឡប់មកប្រទេសចិនវិញ និងកាន់តំណែងគ្រប់គ្រងរោងចក្រជាច្រើន ហើយ ក៏បានបម្រើការជានាយកវិទ្យាស្ថាន Wuhan Hepower Machinery ដែលក្រោយមកគាត់បានបម្រើការជាលេខាបក្ស និងរៀបចំសកម្មភាពទាក់ទងនឹងឧបករណ៍ផលិតថាមពលនុយក្លេអ៊ែរ។

លុះក្រោយមកបន្ទាប់ពីបដិវត្តន៍វប្បធម៌នៅឆ្នាំ ១៩៧០ និង ១៩៨៧ គាត់ត្រូវបានជ្រើសរើសជាសមាជិកនៃគណៈកម្មាធិការមជ្ឈិមបក្សកុម្មុយនិស្ត ព្រមទាំងធ្លាប់បានឡើងជាលេខាបក្ស និងជាអភិបាលក្រុងសៀងហៃផងដែរ។

ក្រោយមកលោកជាំង ហ្សេមីន បានឡើងកាន់អំណាចជំនួសប្រធានាធិបតី Deng Xiaoping ក្នុងឆ្នាំ ១៩៨៩  ហើយការឡើងកាន់អំណាចរបស់លោក Jiang Zemin បានក្លាយជាក្តីសង្ឃឹមថាលោកនឹងជួយនាំមកនូវឯកភាព និងបន្ធូរបន្ថយភាពតានតឹងរវាងអ្នកជាតិនិយមជ្រុល និងគណបក្សដែលមានគំនិតសេរី នាសម័យនោះ។

ក្នុងនោះលោក ជាំង ហ្សេមីន ក៏ជាមេដឹកនាំនៃប្រទេសចិនក្នុងសម័យនៃអាណានិគមអង់គ្លេសព្រមប្រគល់ទីក្រុងហុងកុងមកឱ្យចិនដីគោកវិញក្នុងឆ្នាំ ១៩៩៧ផងដែរ មិនតែប៉ុណ្ណោះលោកបានដឹកនាំប្រទេសចិនចូលទៅក្នុងអង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោកក្នុងឆ្នាំ ២០០១ ដែលបានជួយធ្វើអន្តរកម្មសេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសចិន ព្រមទាំងបានធ្វើឱ្យចិនឈ្នះសិទ្ធិធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះកីឡាអូឡាំពិករដូវរងាឆ្នាំ ២០០៨។

លុះមកដល់ឆ្នាំ ២០០២ លោក ជាំង ហ្សេមីន  បានប្រគល់មុខតំណែងជាមេដឹកនាំគណបក្ស ទៅឱ្យលោក Hu Jintao ដែលបានកាន់តំណែងជាប្រធានាធិបតីនៅឆ្នាំបន្ទាប់ផងដែរ។

ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ ការប្រគល់មុខតំណែងជាមេដឹកនាំថ្មីនេះត្រូវបានប្រជាជននិយាយថាមានការខកចិត្ត រហូតលោកជាំង ហ្សេមីន បានព្យាយាមរក្សាឥទ្ធិពលដោយបន្តធ្វើជាប្រធានគណៈកម្មការយោធាមជ្ឈិម ដែលគ្រប់គ្រងកងទ័ពមានសមាជិក ២ លាននាក់ រហូតដល់ឆ្នាំ២០០៤គាត់ក៏បានបោះបង់តំណែងជាស្ថាពរ។

ប៉ុន្តែលោកនៅតែមានឥទ្ធិពលលើការផ្សព្វផ្សាយតាមរយៈបណ្តាញការពាររបស់គាត់ និងត្រូវបានគេចាត់ទុកថាទទួលបានជោគជ័យក្នុងការលើកក្រុមសម្ព័ន្ធមិត្តទៅគណៈកម្មាធិការអចិន្ត្រៃយ៍ដែលមានសមាជិកប្រាំពីររូប ដែលជារង្វង់អំណាចខាងក្នុងរបស់ប្រទេសចិន នៅពេលដែលលោក ហ្សិ ហ្សីន ពីង(Xi Jinping) ក្លាយជាមេដឹកនាំនៅក្នុងឆ្នាំ ២០១២។

ទោះជាយ៉ាងណាលោក ជាំង ហ្សេមីន ត្រូវបានប្រជាជនចិន និងពិភពលោកយល់ ឃើញថាបានដឹកនាំប្រទេសឱ្យឈានជើងទៅកាន់ឆាកពិភពលោក ហើយគាត់គឺជាឥស្សរជនដ៏សំខាន់មួយរូបនៃសម័យទំនើប និងត្រូវបានគេចងចាំទុកថាជាបុគ្គលដែលមានអំពើល្អចំពោះជាតិ។

យ៉ាងណាមិញ កាលពីថ្ងៃទី៣០ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២២ នេះ បក្សកុម្មុយនិស្តចិនបានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍ពីការទទួលមរណៈភាពអតីតប្រធានាធិបតីលោក ជាំង ហ្សេមីន  ក្នុងអាយុ៩៦ឆ្នាំ នៅវេលាម៉ោង ១២ និង ១២នាទីរសៀល ដែលបានធ្វើឱ្យប្រជាជនចិនទាំងអស់នាំគ្នាកាន់ទុក្ខចំពោះការបាត់បង់ឥស្សរជនដ៏អស្ចារ្យមួយនេះ៕ Thairath

អត្ថបទដោយ៖ យិត ម៉ានិល