រដ្ឋធានីវ៉ាស៊ីនតោន៖ គំនិតផ្ដួចផ្ដើមចរចាសន្ដិភាពរបស់ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក សម្រាប់ការបញ្ចប់សង្គ្រាម នៅក្នុងប្រទេសអ៊ុយក្រែន មិនបានប៉ុន្មានផង ក៏ត្រូវរលាយបាត់ទៅវិញ ក្រោយពេលមេដឹកនាំវិមានក្រឹមឡាំង បានប្រកាសភ្លាមៗ ទាមទារឲ្យក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន និង សម្ពន្ធមិត្ត ត្រូវតែទទួលស្គាល់ការកាត់យកទឹកដីរបស់អ៊ុយក្រែន ចំនួន៤តំបន់ ដោយកុ្រងមូស្គូ ជាទឹកដីរបស់រុស្ស៊ី ទើបអ្នកការទូតកំពូលរបស់បស្ចិមលោក ចោទប្រកាន់លោក វ៉្លាឌីមៀ ពូទីន មិនមានភាពស្មោះត្រង់។

សារព័ត៌មាន Swiss Info បានចេញផ្សាយ កាលពីថ្ងៃអាទិត្យ ទី៤ ខែធ្នូ ថា រុស្ស៊ី បានអះអាង ថា ការបដិសេធរបស់លោកខាងលិច នៅក្នុងការទទួលស្គាល់«ទឹកដីថ្មី» ដែលក្រុងមូស្គូ បានរឹបអូសពីប្រទេសអ៊ុយក្រែន ជាទឹកដីរបស់រុស្ស៊ី នឹងធ្វើឱ្យកិច្ចចរចាសន្តិភាព កាន់តែពិបាក។ ការលើកឡើងរបស់ក្រុងមូស្គូ បានកើតឡើង ក្រោយពេលប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក លោក ចូ បៃដិន (Joe Biden) បានបង្ហាញ អំពីការត្រៀមខ្លួន ជួបជាមួយសមភាគីរុស្ស៊ី លោក វ៉្លាឌីមៀ ពូទីន (Vladimir Putin)។

ដោយឡែក មន្រ្ដីការទូតកំពូលរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក បានបញ្ជាក់ កាលពីថ្ងៃសៅរ៍ ក្រោយជួបជាមួយនឹងប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែន និង ក្រុមមន្រ្ដីជាន់ខ្ពស់របស់ប្រទេសអឺរ៉ុបខាងកើតមួយនេះ នៅក្នុងរដ្ឋធានីកៀវ ថា ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី លោក វ៉្លាឌីមៀ ពូទីន (Vladimir Putin) មិនមានភាពស្មោះត្រង់ នៅក្នុងការចរចាសន្ដិភាពជាមួយនឹងប្រទេសអ៊ុយក្រែន នាពេលនេះឡើយ។

លោកស្រី វីកតូរៀ នូឡែនដ៍ (Victoria Nuland) អនុរដ្ឋមន្រ្ដីការបរទេសសហរដ្ឋអាមេរិក ទទួលបន្ទុកកិច្ចការនយោបាយ បានធ្វើដំណើរទៅបំពេញទស្សនកិច្ច នៅក្នុងប្រទេសអ៊ុយក្រែន ដើម្បីបង្ហាញ អំពីការគាំទ្រ នាពេលនេះ ខណៈរុស្ស៊ី កំពុងតែព្យាយាមកម្ទេចហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធថាមពលរបស់ប្រទេសអឺរ៉ុបខាងកើតមួយនេះ ដែលកំពុងតែហែកហួរ ដោយសារសង្គ្រាម។

លោកស្រី អនុរដ្ឋមន្រ្ដី បានថ្លែងទៅកាន់ក្រុមអ្នកសារព័ត៌មាន ថា «ការទូត ជាជម្រើសសម្រាប់ដំណោះស្រាយដំបូងរបស់អ្នកគ្រប់គ្នា ប៉ុន្ដែអ្នកត្រូវតែមានដៃគូសន្ទនា ប្រកបដោយសុច្ឆន្ទៈពិតប្រាកដ។ បញ្ហានេះ បង្ហាញយ៉ាងច្បាស់ណាស់ហើយថា វាជាការវាយប្រហាប្រឆាំងនឹងថាមពល វាជាវោហារសាស្ត្រ កើតចេញពីវិមានក្រឹមឡាំង និង ជាអាកប្បកិរិយាទូទៅ ប៉ុន្ដែបញ្ហាដ៏សំខាន់ ត្រង់ថា ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី លោក វ៉្លាឌីមៀ ពូទីន មិនស្មោះត្រង់ ឬ ត្រៀមខ្លួន សម្រាប់ការចរចាសន្ដិភាព ដើម្បីបញ្ចប់សង្គ្រាម ឬយ៉ាងណា។

លោក ចូ បៃដិន (Joe Biden) ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក កាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ សប្ដាហ៍មុន បានបញ្ជាក់ ថា លោកបានត្រៀមខ្លួនរួចជាស្រេច សម្រាប់ការនិយាយទៅកាន់សមភាគីរុស្ស៊ី លោក ពូទីន ប្រសិនបើមេដឹកនាំវិមានក្រឹមឡាំងរូបនេះ មានការចាប់អារម្មណ៍ ចង់បញ្ចប់សង្គ្រាម។ ប៉ុន្ដែការផ្ដួចផ្ដើមគំនិតរបស់ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក បានរលាយទៅវិញភ្លាមៗ ខណៈវិមានក្រឹមឡាំង បានអះអាង ថា មហាអំណាចបស្ចិមលោក និង សម្ពន្ធមិត្ត ត្រូវតែទទួលស្គាល់ការប្រកាសរបស់ក្រុងមូស្គូ កាត់យកតំបន់ចំនួន៤របស់អ៊ុយក្រែន ជាទឹកដីរបស់រុស្ស៊ី រួមមាន ដូណែតស្ក៍ (Donetsk) លូហានស្ក៍ (Luhansk) ដែលតំបន់ទាំង២ ស្ថិតនៅភាគខាងកើតប្រទេស និង ហ្សាប៉ូរីហ្សា (Zaporizhzhia) និង ខឺរសុន (Kherson) ដែលតំបន់ទាំង២នេះ ស្ថិតនៅភាគខាងត្បូង ប្រទេសអ៊ុយក្រែន។

លោកស្រី អនុរដ្ឋមន្រ្ដី បាន បានសង្កត់ធ្ងន់ ថា ប្រតិកម្ម កើតចេញពីប្រទេសរុស្ស៊ី បានបង្ហាញអំពីរបៀប ដែលពួកគេ មានចេតនាអាក្រក់។

លោកស្រី ក៏បានជួបជាមួយនឹងលោក អានឌ្រីយ យើម៉ាក (Andriy Yermak) ប្រធានការិយាល័យរបស់ប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែន ដោយគាត់បានថ្លែងអំណរគុណ ដល់ជំនួយ មានតម្លៃរាប់ពាន់លានដុល្លារ ពីសហរដ្ឋអាមេរិក តាមអ្វីដែលក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន បានប្ដេជ្ញាចិត្ត ចំពោះប្រទេសអ៊ុយក្រែន។

លោកប្រធានការិយាល័យប្រធានាធិបតី បានប្រាប់ដល់លោកស្រី អនុរដ្ឋមន្រ្ដីការបរទេសសហរដ្ឋអាមេរិក ថា «ជ័យជម្នះរបស់អ៊ុយក្រែន ដែលយើងបានដឹងយ៉ាងប្រាកដ ជាជ័យជម្នះរបស់យើងទាំងអស់គ្នា»៕

អន្តរជាតិ៖ ក្នុង​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​នៅ​អូស្ត្រាលី នាយករដ្ឋមន្ត្រីហ្វាំងឡង់ លោកស្រី Sanna Marin បាននិយាយថា អឺរ៉ុបមិនរឹងមាំគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីក្រោកឈរឡើងចំពោះការលុកលុយរបស់រុស្ស៊ីលើអ៊ុយក្រែនដោយខ្លួនឯង ហើយត្រូវតែពឹងផ្អែកលើការគាំទ្ររបស់សហរដ្ឋអាម៉េរិក ដោយលោកស្រីបានសង្កត់ធ្ងន់ថា៖ «ការការពារ​របស់​អឺរ៉ុប​ត្រូវតែ​ពង្រឹងជាច់ខាត»។

លោកស្រី Marin បាននិយាយថា៖«ខ្ញុំនិយាយដោយស្មោះត្រង់។ អឺរ៉ុបមិនមានកម្លាំងគ្រប់គ្រាន់ទេនៅពេលនេះ។ យើងនឹងមានបញ្ហាដោយគ្មានសហរដ្ឋអាម៉េរិក»។ រហូតមកដល់ពេលនេះ សហរដ្ឋអាម៉េរិក គឺជាអ្នកផ្តល់ជំនួយយោធាដ៏ធំបំផុតដល់អ៊ុយក្រែន។ ចាប់តាំងពីការចាប់ផ្តើមនៃសង្រ្គាមនៅក្នុងខែកុម្ភៈ ទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន បានសន្យាផ្តល់ជំនួយចំនួន ១៨,៦ ពាន់លានដុល្លារដល់អ៊ុយក្រែន នេះបើតាមការស្រាវជ្រាវមួយកាលពីខែមុនដោយសភាចក្រភពអង់គ្លេស House of Commons បានបង្ហាញ។ វិទ្យាស្ថាន Kiel សម្រាប់សេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក បានឱ្យដឹងថា ម្ចាស់ជំនួយធំទីពីរសម្រាប់ទីក្រុងកៀវគឺសហភាពអឺរ៉ុប បន្ទាប់មកគឺចក្រភពអង់គ្លេស។ ប៉ុន្តែ​ការ​រួម​ចំណែក​របស់​ពួក​គេ​មាន​ចំនួន​តិច​ជាង​សហរដ្ឋ​អាម៉េរិក។

ខណៈ ​ស្តុក​យោធា​របស់​បណ្តា​ប្រទេស​នៅ​អឺរ៉ុប​កំពុង​ថមថយ នៅពេល​ពួកគេ​ផ្គត់ផ្គង់​អ៊ុយក្រែន លោកស្រី Marin បាន​និយាយ​ថា ​ចាំបាច់​ត្រូវ​ធ្វើ​បន្ថែម​ទៀត​ដើម្បី​ពង្រឹង​ការការពារ​អឺរ៉ុប។ ថ្លែងនៅវិទ្យាស្ថាន Lowy Institute ក្នុងទីក្រុងស៊ីដនី កាលពីថ្ងៃសុក្រ លោកស្រី Marin បានលើកឡើងថា សហរដ្ឋអាម៉េរិកបានផ្តល់សព្វាវុធជាច្រើន ជំនួយហិរញ្ញវត្ថុជាច្រើន ជំនួយមនុស្សធម៌ជាច្រើនដល់អ៊ុយក្រែន និងអឺរ៉ុបមិនទាន់មានកម្លាំងគ្រប់គ្រាន់នៅឡើយទេ។ លោកស្រីបានបន្ថែមថា អឺរ៉ុបត្រូវតែធ្វើឱ្យប្រាកដថា៖«ខ្លួនកំពុងកសាងសមត្ថភាពទាំងនោះ នៅពេលនិយាយអំពីការការពារអឺរ៉ុប ឧស្សាហកម្មការពារអឺរ៉ុប និងធ្វើឱ្យប្រាកដថា យើងអាចស៊ូទ្រាំក្នុងស្ថានភាពផ្សេងៗ»។

ក្នុង​ពេល​កាន់​តំណែង អតីតប្រធានាធិបតី​អាម៉េរិក លោក ដូណាល់ ត្រាំ (Donald Trump) បាន​រិះគន់​បណ្តា​ប្រទេស​អឺរ៉ុប ​ក្នុង​អង្គការណាតូថា​មិន​បាន​ចំណាយ​គ្រប់គ្រាន់​លើ​វិស័យ​ការពារជាតិ។ ក្នុងឆ្នាំ ២០២០ គេប៉ាន់ប្រមាណថាសហរដ្ឋអាម៉េរិកបានចំណាយរហូតដល់ជាង ៣,៧ ភាគរយនៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុបលើវិស័យការពារជាតិ ខណៈដែលជាមធ្យមសម្រាប់សមាជិកអឺរ៉ុបរបស់ណាតូ (និងកាណាដា) គឺចំណាយត្រឹម ១,៧៧ ភាគរយ។

ក្នុង​អំឡុង​ពេល​នៃ​ការ​ពិភាក្សា​របស់​លោកស្រី នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី Marin បាន​បន្ត​រិះគន់​ការ​ប៉ុនប៉ង​របស់​ប្រទេស​អឺរ៉ុប​មួយ​ចំនួន​ក្នុង​ការ​កសាង​ទំនាក់ទំនង​កាន់តែ​ជិតស្និទ្ធ​ជាមួយ​នឹង​រុស្ស៊ី​ក្នុង​រយៈពេល​ប៉ុន្មាន​ទសវត្សរ៍​ថ្មីៗ​នេះ។ លោកស្រីបាននិយាយថា អស់រយៈពេលជាយូរមកហើយ ដែលអឺរ៉ុបកំពុងបង្កើតយុទ្ធសាស្ត្រសម្រាប់រុស្ស៊ី ដើម្បីទិញថាមពលពីរុស្ស៊ី និងដើម្បីបិទទំនាក់ទំនងសេដ្ឋកិច្ចទាំងនោះ ហើយយើងគិតថា វានឹងការពារសង្រ្គាម។ ប៉ុន្តែ​លោកស្រី​បាន​និយាយ​ថា៖«​ផ្នត់​គំនិត​ត្រូវ​បាន​បង្ហាញ​ថា​ខុស​ទាំង​ស្រុង។ បណ្តាប្រទេសអ៊ឺរ៉ុបគួរតែបានស្តាប់រដ្ឋដូចជាប៉ូឡូញ និងបាល់ទិក។ លោកស្រីបានព្រមានថា រុស្ស៊ីមិនខ្វល់ពីទំនាក់ទំនងសេដ្ឋកិច្ចរបស់ពួកគេ ពួកគេមិនខ្វល់នឹងការដាក់ទណ្ឌកម្ម ពួកគេមិនខ្វល់ពីបញ្ហានោះទេ»។

ការ​ដាក់​ទណ្ឌកម្ម​យ៉ាង​ទូលំទូលាយ​ត្រូវ​បាន​សហភាព​អឺរ៉ុប និង​សហរដ្ឋ​អាម៉េរិក​ដាក់​ចេញ​ក្នុង​ចំណោម​ប្រទេស​ដទៃ​ទៀត ក្នុង​គោល​បំណង​កំណត់​ធនធាន​ដែល​រុស្ស៊ី​ត្រូវ​បន្ត​ធ្វើ​សង្រ្គាម។ បន្ថែមពីនោះ សហភាពអឺរ៉ុប និងប្រទេសជាសមាជិកណាតូជាច្រើនក៏បានសន្យាបង្កើនការចំណាយលើវិស័យការពារជាតិរបស់ពួកគេផងដែរ បន្ទាប់ពីសង្គ្រាមចាប់ផ្តើម ៕