ប្រទេសឡាវ ៖ Forbes ជាទស្សនាវដ្តីជំនួញហិរញ្ញវត្ថុអាមេរិកបានចុះផ្សាយថា ឡាវជាប្រទេសមួយមានមន្តស្នេហ៍បំផុតក្នុងតំបន់អាស៊ាន បើទោះជាឡាវគ្មានឆ្នេរសមុទ្រ ប៉ុន្តែប្រទេសនេះមានភ្នំដ៏ស្រស់ស្អាត ផ្ទៃដីស្រែមានជីជាតិ និងមានទន្លេមេគង្គហូរកាត់ប្រទេស ។ លើសពីនេះ ទស្សនាវដ្តី Forbes បានសរសើរឡាវផងដែរថា ជាទីកន្លែងទេសចរណ៍វប្បធម៌គួរឱ្យទាក់ទាញ និងសម្បូរដោយបទពិសោធន៍ ប៉ុន្តែការអភិវឌ្ឍអាជីវកម្មរបស់ឡាវមិនសូវខ្លាំងក្លាទេ ។

ក្រៅពីនេះ ទស្សនាវដ្តី Forbes បានសរសេររៀបរាប់ពីទីក្រុងហ្លួងព្រះបាងថា បានចុះបញ្ជីជាបេតិកភណ្ឌពិភពលោកក្នុងអង្គការយូណេស្កូតាំងពីឆ្នាំ១៩៩៥ ដោយប្រទេសឡាវជាគ្រាប់ត្បូងនៅអាស៊ានដែលត្រូវគេមើលរំលង ហើយឡាវមានមរតកដ៏មានតម្លៃ មានប្រពៃណីយូរលង់ និងមានវប្បធម៌រាប់បាត្របាយដំណើប ។ ដូច្នេះ ចំណុចទាំងអស់នេះហើយធ្វើឱ្យឡាវមានមន្តស្នេហ៍គួរឱ្យទាក់ទាញ ។

សម្រាប់ភ្ញៀវទេសចរដែលចង់មានបទពិសោធន៍រាប់បាត្រនៅប្រទេសឡាវ ទស្សនាវដ្តី Forbes បានណែនាំពីលក្ខណៈពិសេសរបស់ Orange Robe Tours គឺជាស្ថាប័នមួយ ដែលបានជួលព្រះសង្ឃទើបសឹកមកធ្វើជាមគ្គុទ្ទេសទេសចរនាំភ្ញៀវដើរទស្សនានៅតាមទីកន្លែងនានា ។ ភ្ញៀវទេសចរអាចស្តាប់ការរៀបរាប់របស់មគ្គុទ្ទេសទេសចរពីតំបន់កម្សាន្តយ៉ាងស៊ីជម្រៅ និងយល់ដឹងពីការបួសរៀនធ្វើជាព្រះសង្ឃនៅក្នុងវត្តរហូតដល់សឹកវិញ ។

ទស្សនាវដ្តីនេះក៏បានសរសេរពីរាជធានីវៀងចន្ទន៍ និងទីក្រុងទេសចរណ៍ល្បីល្បាញនានាផងដែរ ក្នុងនោះបានណែនាំចំណីអាហាររបស់ឡាវ ព្រមទាំងសណ្ឋាគារសម្រាប់ភ្ញៀវទេសចរមានគ្នា២នាក់ និងកម្មវិធីនានាគួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍ ដែលធ្វើឱ្យភ្ញៀវទេសចរអាចចូលរួមយ៉ាងសប្បាយរីករាយ ។ លើសពីនេះ ប្រទេសឡាវមានខ្សែរថភ្លើងឡាវ-ចិន ដែលទើបផ្តល់សេវាកម្មកក់សំបុត្រតាមអនឡាញ និងជួយបង្កើនលក្ខណៈងាយស្រួលក្នុងការធ្វើដំណើរនៅឡាវទៀតផង ៕

ប្រភព ៖ AEC connect

ប្រទេសចិន ៖ កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែមេសា ប្រធានាធិបតីបារាំង លោក Emmanuel Macron បានជួបពិភាក្សាគ្នាជាមួយនាយករដ្ឋមន្ត្រីចិន លោក Li Qiang នៅទីក្រុងប៉េកាំង ប្រទេសចិន ។ គេចាត់ទុកថា វាជាការមកកាន់ប្រទេសចិនលើកទី២ របស់មេដឹកនាំបារាំង ព្រមទាំងគណៈប្រតិភូអាជីវកម្មចំនួន៥០នាក់ រួមទាំងប្រធានគណៈកម្មការអឺរ៉ុប (EC) លោកស្រី Ursula von der Leyen ។

តាមសារព័ត៌មានចុះផ្សាយថា លោក Emmanuel Macron និងលោកស្រី von der Leyen ក៏បានចូលជួបពិភាក្សាជាមួយប្រធានាធិបតីចិន លោក ស៊ី ជិនពីង ផងដែរនៅថ្ងៃដដែលនេះ ។ គេសង្ឃឹមថា ភាគីទាំងពីរនឹងពិភាក្សាគ្នាដើម្បីពង្រឹងទំនាក់ទំនងនៅថ្ងៃអនាគត និងការបញ្ចប់ជម្លោះរវាងប្រទេសរុស្ស៊ី និងអ៊ុយក្រែន ។

លោក Emmanuel Macron និងប្រធានគណៈកម្មការអឺរ៉ុប លោកស្រី von der Leyen បានថ្លែងមុនពេលធ្វើដំណើរទៅកាន់ប្រទេសចិនថា ចង់បញ្ចុះបញ្ចូលចិនឱ្យប្រើឥទ្ធិពលលើរុស្ស៊ី ដើម្បីបង្កើតសន្តិភាពនៅអ៊ុយក្រែន ហើយបញ្ចុះបញ្ចូលចិនមិនឱ្យគាំទ្ររុស្ស៊ីដោយផ្ទាល់ក្នុងបញ្ហាជម្លោះរវាងរុស្ស៊ី និងអ៊ុយក្រែន ។

មេដឹកនាំបារាំងបានធ្វើដំណើរទៅដល់ប្រទេសចិន កាលពីថ្ងៃ៥ ខែមេសា កន្លងមក និងបាននិយាយទៅកាន់ក្រុមអ្នកសារព័ត៌មានថា អឺរ៉ុបមិនត្រូវការកាត់ផ្តាច់ទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្ម និងការទូតជាមួយប្រទេសចិនទេ ខណៈចិនកំពុងមានជម្លោះជាច្រើនរឿងជាមួយក្រុមប្រទេសលោកខាងលិច រួមទាំងរឿងតៃវ៉ាន់ផងដែរ ។

ចំណែកនាយករដ្ឋមន្ត្រីចិន លោក Li Qiang ថ្លែងថា ការធ្វើដំណើរមកកាន់ប្រទេសចិនរបស់ប្រធានាធិបតីបារាំង លោក Emmanuel Macron បានបង្ហាញឱ្យឃើញពីទំនាក់ទំនងរវាងប្រទេសចិន និងបារាំង ។ លោកជឿជាក់ថា ការប្រជុំពិភាក្សាគ្នារវាងមេដឹកនាំបារាំង និងប្រធានាធិបតីចិន លោក ស៊ី ជិនពីង នឹងឈានដល់ការឯកភាពគ្នាជាច្រើនប្រធានបទ ហើយវាជាលទ្ធផលល្អសម្រាប់ទំនាក់ទំនងរបស់ចិន និងបារាំងនៅថ្ងៃអនាគត ៕ ប្រភព ៖ TNN World

រដ្ឋធានីណៃពិដោរ៖ អំពីរដ្ឋប្រហារយោធា នៅក្នុងប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា កាលពីថ្ងៃទី១ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២១ បានរុញច្រាន់ប្រទេសអាស៊ានមួយនេះ ធ្លាក់ចូលទៅក្នុងសង្គ្រាមស៊ីវិល ហើយការវាយប្រយុទ្ធគ្នា តែងតែកើតឡើង ជាហូរហែ រហូតធ្វើឲ្យមានជនភៀសខ្លួន រាប់ម៉ឺននាក់ ឆ្លងកាត់ព្រំដែន ចូលទៅកាន់ប្រទេសជិតខាង។

សារព័ត៌មានរបស់ភូមា The Irrawaddy បានចេញផ្សាយ កាលពីរសៀល ថ្ងៃសុក្រ ទី៧ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៣ ថា ក្រុមមន្រ្ដីថៃ បានបញ្ជាក់ កាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ថា មនុស្ស រាប់ពាន់នាក់បានរត់ភៀសខ្លួន ឆ្លងដែនចូលទៅក្នុងប្រទេសថៃ ដោយសារតែមានការប្រយុទ្ធគ្នាយ៉ាងខ្លាំងក្លា រវាងក្រុមឧទ្ទាមប្រដាប់អាវុធជនជាតិភាគតិច និង កងទ័ពរបបសឹកមីយ៉ាន់ម៉ា។

ប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា បានធ្លាក់ចូល ទៅក្នុងស្ថានភាពចលាចល ចាប់តាំងពីរដ្ឋាភិបាលស៊ីវិលរបស់លោកស្រី អ៊ោងសាន់ស៊ូជី (Aung San Suu Kyi ) ត្រូវបានពួកយោធា ធ្វើរដ្ឋប្រហារ រឹបអូសអំណាច កាលពីថ្ងៃទី១ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២១។ ដោយឡែក ការប្រយុទ្ធគ្នាដ៏ខ្លាំងក្លា បានកើតឡើង នៅជិតព្រំដែនជាមួយទីក្រុងមីយ៉ាវ៉ាតឌី (Myawaddy) នៅភាគខាងត្បូង រដ្ឋការ៉ែន (Karen) ដែលគេស្គាល់ថា ជាតំបន់កាយីន (Kayin) ជាប់ខេត្តតាក (Tak) របស់ប្រទេសថៃ។

ក្រុមមន្រ្ដីខេត្តតាក ប្រទេសថៃ បានបញ្ជាក់ នៅក្នុងសេចក្ដីថ្លែងការណ៍មួយ ថា មនុស្សចំនួន ៣ ៩៩៨នាក់ បានរត់ភៀសខ្លួន ចូលមកក្នុងទីស្នាក់បណ្តោះអាសន្នរបស់ប្រទេសថៃ នៅក្នុងតំបន់ ចំនួន១០។

ការវាយប្រយុទ្ធគ្នាយ៉ាងសាហាវនេះ បានផ្ទុះឡើង ក្រោយពីការវាយប្រហារទៅលើប៉ុស្តិ៍ការពារព្រំដែន បង្កឡើង ដោយក្រុមយុទ្ធជនរបស់កងទ័ពរំដោះជាតិការ៉ែន (Karen)។ ក្រុមប្រដាប់អាវុធជនជាតិភាគតិចមួយចំនួន រួមមាន KNLA បានប្រយុទ្ធជាមួយកងទ័ពរដ្ឋាភិបាលមីយ៉ាន់ម៉ា អស់រយៈពេលច្រើនទសវត្សរ៍កន្លងមកហើយ។ ប៉ុន្ដែចាប់តាំងពីមានរដ្ឋប្រហារនោះមក ក្រុមប្រដាប់អាវុធជនជាតិភាគតិចទាំងនោះ បានងាកមកចូលរួមជាមួយកម្លាំងរបស់ក្រុមប្រឆាំងនឹងរដ្ឋប្រហារ ដោយព្យាយាម បង្ខំឲ្យមេដឹកនាំ របបយោធាមីយ៉ាន់ម៉ា ចុះចេញពីអំណាច។

ភាពចលាចល នៅក្នុងប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា ក្រោយពេលពួកឧត្ដមសេនីយ៍យោធា បានដណ្តើមអំណាច ពីរដ្ឋាភិបាលជាប់ឆ្នោតរបស់លោកស្រី អោង សានស៊ូជី (Aung San Suu Kyi) កាលពីខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២១ បង្កឲ្យមានការតវ៉ា ទ្រង់ទ្រាយធំ និង ការបះបោរប្រដាប់អាវុធ។ ប៉ុន្ដែបើតាមសមាគមជំនួយការសម្រាប់អ្នកទោសនយោបាយ (AAPP) បានឲ្យដឹងថា របបយោធាមីយ៉ាន់ម៉ា បានប្រើប្រាស់កម្លាំងដ៏សាហាវ ប្រឆាំងនឹងគូប្រជែងរបស់ខ្លួន ដោយបានសម្លាប់មនុស្ស ប្រហែល ៣ ២១១នាក់ និង ចាប់មនុស្ស ចំនួន ១៧ ០០០នាក់ ដាក់ពន្ធនាគារ។

កម្លាំងការពារប្រជាជន (PDF) បានបញ្ជាក់ថា នៅក្នុងការវាយប្រយុទ្ធគ្នា អស់រយៈពេល៤ថ្ងៃកន្លងមកនេះ ទាហានរបសសឹកមីយ៉ាន់ម៉ា យ៉ាងតិច ១១៤នាក់ ត្រូវបានសម្លាប់។ បច្ចុប្បន្ន កម្លាំងការពារប្រជាជន និង អង្គការប្រដាប់អាវុធជនជាតិភាគតិចនានា (EAOs) បានកំណត់គោលដៅវាយប្រហារ ប្រឆាំងនឹងរបបសឹក នៅទូទាំងប្រទេស៕

ប្រទេសរុស្ស៊ី ៖ កាលពីដើមខែមេសានេះ ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី លោក វ៉្លាឌីមៀរ ពូទីន បានប្រជុំពិភាក្សាពីបញ្ហាសន្តិសុខជាមួយមេដឹកនាំប្រទេសបេឡារុស ហើយមេដឹកនាំរុស្ស៊ីចោទប្រកាន់អាមេរិកថា អាមេរិកគាំទ្រការតវ៉ាប្រឆាំងនៅប្រទេសអ៊ុយក្រែនកាលពីឆ្នាំ២០១៤ រហូតដល់ធ្វើឱ្យមានជម្លោះកើតឡើងនាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ ។

ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី លោក ពូទីន បានបើកវិមានប្រធានាធិបតី ដើម្បីទទួលស្វាគមន៍ការមកកាន់ប្រទេសរុស្ស៊ីរបស់ប្រធានាធិបតីបេឡារុស លោក Alexander Lukashenko តាមការអញ្ជើញរបស់លោក ពូទីន ។

កាលពីសប្តាហ៍មុន អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលរុស្ស៊ី លោក Dmitry Peskov បានថ្លែងថា មេដឹកនាំរុស្ស៊ី និងមេដឹកនាំបេឡារុសនឹងពិភាក្សាគ្នា ដោយស្នើឱ្យភាគីទាំងអស់ឈប់បាញ់គ្នានៅអ៊ុយក្រែន ក្រោយពីលោក ពូទីន ប្រកាសថា នឹងបញ្ជូនអាវុធនុយក្លេអ៊ែរទៅប្រចាំការនៅបេឡារុស កាលពីខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៣ ។

លោក ពូទីន បានថ្លែងទៅកាន់មេដឹកនាំបេឡារុសថា លោកសង្ឃឹមថា ប្រទេសទាំងពីរនឹងពិភាក្សាជាច្រើនប្រធានបទ ខណៈរុស្ស៊ី និងបេឡារុស នឹងត្រូវសហការធ្វើការរួមគ្នា មិនថាកិច្ចសហការនៅលើឆាកអន្តរជាតិ និងសន្តិសុខរបស់ប្រទេសទាំងពីរ ។ មុននេះ មេដឹកនាំរុស្ស៊ីបានថ្លែងក្នុងពិធីទទួលស្វាគមន៍មន្ត្រីទូតបរទេសថ្មី ដែលនឹងមកបំពេញភារកិច្ចនៅប្រទេសរុស្ស៊ី រួមទាំងលោកស្រី Lynn Tracy មន្ត្រីទូតអាមេរិកប្រចាំរុស្ស៊ីថា រុស្ស៊ីបើកចំហសម្រាប់ភាពជាដៃគូស្ថាបនាជាមួយប្រទេសទាំងអស់ដែលរាប់អានរុស្ស៊ី បើទោះជាស្ថានការណ៍ក្នុងពិភពលោកតឹងតែងក្តី ។

លើសពីនេះ មេដឹកនាំរុស្ស៊ី លោក ពូទីន បញ្ជាក់ថា សម្ព័ន្ធភាពរវាងប្រទេសរុស្ស៊ី និងអាមេរិកបានធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដោយផ្ទាល់ទៅលើស្ថេរភាព និងសន្តិសុខពិភពលោក ហើយស្ថិតក្នុងវិបត្តិដ៏ជ្រៅមួយ ។ លោក ពូទីន ក៏បានរិះគន់អាមេរិកផងដែរថា អាមេរិកគាំទ្រការប្រឆាំងតវ៉ាបណ្តេញអតីតប្រធានាធិបតីនៅប្រទេសអ៊ុយក្រែនកាលពីឆ្នាំ២០១៤ រហូតធ្វើឱ្យមានជម្លោះកើតឡើងនាពេលបច្ចុប្បន្ន ៕ ប្រភព ៖ TNN World

ប្រទេសចិន ៖ ចិនបានបញ្ជូននាវាផ្ទុកយន្តហោះរបស់ខ្លួនត្រៀមធ្វើសមយុទ្ធនៅក្បែរកោះតៃវ៉ាន់ ខណៈស្ថានការណ៍បច្ចុប្បន្នកាន់តែតានតឹង ក្រោយពីប្រធានាធិបតីតៃវ៉ាន់ លោកស្រី Tsai Ing-wen បានជួបជាមួយលោក Kevin McCarthy ប្រធានសភាតំណាងរាស្ត្រអាមេរិក កាលពីថ្ងៃទី៥ ខែមេសា ។ ការជួបគ្នារវាងមេដឹកនាំតៃវ៉ាន់ និងអាមេរិក បានធ្វើឱ្យប្រទេសចិនមិនពេញចិត្តយ៉ាងខ្លាំង ។

រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិតៃវ៉ាន់លើកឡើងថា នាវាផ្ទុកយន្តហោះ Shandong របស់ចិន ស្ថិតនៅឆ្ងាយពីឆ្នេរសមុទ្រតៃវ៉ាន់ប្រមាណ៣៧០គីឡូម៉ែត្រ ហើយនាវាផ្ទុកយន្តហោះ Shandong ជានាវាមួយគ្រឿងដែលធ្វើឡើងដំបូងគេនៅប្រទេសចិន ។ កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែមេសា នាវានេះបានធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់ច្រកសមុទ្រ Bashi ស្ថិតនៅភាគខាងត្បូងតៃវ៉ាន់ ហើយធ្វើដំណើរមកកាន់មហាសមុទ្រប៉ាស៊ីហ្វិក អមដោយនាវាជាច្រើនគ្រឿងទៀតរបស់កងទ័ពជើងទឹកចិន ។

សារព័ត៌មាន Global Times បញ្ជាក់ថា ការចល័តកងទ័ពជើងទឹករបស់ចិននេះឆ្លុះបញ្ចាំងឱ្យឃើញថា ចិនបានត្រៀមខ្លួនរួចជាស្រចសម្រាប់ធ្វើប្រតិបត្តិការនៅតាមសមុទ្រឆ្ងាយៗ ដើម្បីការពារអធិបតេយ្យភាពជាតិ និងបូរណភាពទឹកដីរបស់ខ្លួន ។ នាពេលថ្មីៗនេះ កងទ័ពចិនទទួលបានបទបញ្ជាឱ្យធ្វើសមយុទ្ធយ៉ាងខ្លាំងក្លាទាំងផ្លូវគោក ផ្លូវទឹក និងផ្លូវអាកាស ។

ការជួបពិភាក្សាគ្នាជាប្រវត្តិសាស្ត្ររវាងមេដឹកនាំតៃវ៉ាន់ និងមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់អាមេរិក លោក Kevin McCarthy បានបញ្ជាក់ថា លោកស្រី Tsai Ing-wen ជាមិត្តភក្តិម្នាក់ក្នុងចំណោមមិត្តភក្តិជិតស្និទ្ធរបស់អាមេរិក ។ ចំណែកលោកស្រី Tsai Ing-wen ក៏បានថ្លែងអំណរគុណអាមេរិកថា ៖ «ការគាំទ្រតៃវ៉ាន់មិនប្រែប្រួលរបស់អាមេរិក គឺបានជួយបង្កើតទំនុកចិត្តដល់ពលរដ្ឋតៃវ៉ាន់ ។ ពួកយើងមិនមែននៅតែឯង និងឯកោទេ ប៉ុន្តែពួកយើងនឹងកាន់តែរឹងមាំនៅពេលបានសហការគ្នាជាមួយអាមេរិក» ។

ចំណែកប្រទេសចិនវិញបានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍ថ្កោលទោសភ្លាមៗថា តៃវ៉ាន់គឺជាខ្សែបន្ទាត់ក្រហមដែលអាមេរិកគ្មានសិទ្ធិឆ្លងកាត់ ហើយចិនដាស់តឿនថា ខ្លួននឹងចាត់វិធានការយ៉ាងខ្លាំងក្លាវិញ ដើម្បីឆ្លើយតបនឹងការជួបគ្នារវាងលោកស្រី Tsai Ing-wen និងលោក Kevin McCarthy លើកនេះ ។ រីឯក្រសួងការពារជាតិតៃវ៉ាន់នឹងរង់ចាំតាមដានស្ថានការណ៍ខុសប្រក្រតីនៅច្រកសមុទ្រតៃវ៉ាន់ ៕ ប្រភព ៖ The standardth