ទ្រី សក្កដា ដែលជាសិល្បករនិងអ្នកនិពន្ធមួយរូបបានបង្ហាញការហួសចិត្តយ៉ាងខ្លាំងទៅកាន់លោកជំទាវម្នាក់ដែលដេកឱបភ្លើងឈ្លក់វង្វេងនឹងអំណាចបុណ្យសក្តិបែរជាមកដាក់ពាក្យបណ្តឹងលោកទាំងដែលខ្លួនចុះជួយជនភៀសសឹកមកជាច្រើនថ្ងៃ។

កាលពីល្ងាចថ្ងៃទី២៨ ខែធ្នូ ទ្រី សក្កដា ហៅ អាណា សក្កដា បានបង្ហោះសំណេរមួយថា «លោកព្រះ តួនាទី និងឋាន:ខ្ពង់ខ្ពស់ បែរជាមកដាក់ពាក្យបណ្តឹងមករករឿងក្មេងតូចម្នាក់នេះ ស្របពេលដែលគ្នាចុះជួយបងប្អូនជនភៀសសឹក ឆ្លងកាត់គ្រាប់បែកសឹងគ្រប់កន្លែង តែលោកជំទាវកំពុងដេកនៅក្នុងភូមិគ្រឹះ ដេកបើកម៉ាស៊ីនត្រជាក់ ចាំបន្តិចណាលោកជំទាវ ចាំខ្ញុំពន្យល់លោកជំទាវ និងបងប្អូនខ្មែរឱ្យយល់ មិនបាច់ចេញលិខិតមេធាវីកោះអញ្ជើញអីទេ ខ្ញុំគ្មានពេលទៅជួបទេ ព្រោះខ្ញុំអត់ចូលចិត្តចំណាយពេលវេលាអត់ប្រយោជន៍ទេ»។

ទ្រី សក្កដា បន្តទៀតថា «បើចង់ជួបខ្ញុំ មកហាងខ្ញុំមក ហើយជួបតែ៥នាទីបានហើយ ខ្ញុំរវល់រៀបស្បៀងទៅខេត្តទៀត ក្បាលអានេះអត់ដែលខ្លាចរឿងគុកច្រវ៉ាក់ទេ អធ្យាស្រ័យ តែបុណ្យបាបមានណា ! ចាំជួបគ្នានៅតុលាការណា សូមបញ្ជាក់ណា ខ្ញុំកូនអ្នកព្រះវិហារ ឪខ្ញុំជាទាហានពលី គេហៅថាពូជអ្នកប្រយុទ្ធ ការពារផលប្រយោជន៍ជាតិ អត់ដែលធ្វើរឿងអត់ប្រយោន៍ជាន់ជាតិសាសន៍ខ្លួនឯងទេ»។ បន្ទាប់ពីចេញសំណេររួចសិល្បកររូបនេះបានចេញវីដេអូមួយដោយភ្ជាប់មកជាមួយនឹងចំណងជើងថា «ផ្ញើជូនលោកជំទាវប៉ិនជាន់ក្បាលអ្នកទន់ខ្សោយ ខ្លាំងតែជាមួយខ្មែរគ្នាឯង ប៉ិនអាខាងលាបពណ៌គេ ឈ្លក់វង្វេងនឹងអំណាចបុណ្យសក្តិ លែងស្គាល់គុណធម៌ ទេវតាហេតុអីបានោ្យមនុស្សធុនហ្នឹងក្លាយជាអ្នកមាន? តែបុណ្យបាបមានពិត ! បងប្អូនខ្មែរជួយខមមិនពិចារណាប្រដៅគាត់ផង»។

ក្នុងវីដេអូ ទ្រី សក្កដា បានបង្ហាញការហួសចិត្តផង អស់សំណើចផងទៅកាន់ជំទាវម្នាក់នោះដែលបានដាក់ពាក្យបណ្តឹងមកកាន់ខ្លួន។ ជុំវិញបញ្ហានេះលោកបានពន្យល់ថាមានថ្ងៃមួយលោកបានបង្ហោះសំណេររឿងចោរសៀម ដែលដាក់ថា១-០ ហើយអ្នកដែលកាន់ជើងខាងសៀមជាលេខ១ឱ្យវិនាសព្រាត់ប្រាស់ដែលពូកែធ្វើស៊ីបោកអ្នកអនឡាញ។ ក្រោយពីបញ្ចេញសំណេររបស់ខ្លួនក្នុងន័យប្រៀបធៀបទៅកាន់ចោរសៀម ទ្រី សក្កដា បានបង្ហាញថានៅពេលលោកបានមកដល់ភ្នំពេញលោកបានឆែកមើលនៅក្នុងប្រអប់សារឃើញលិខិតមេធាវីកោះហៅអញ្ជើញលោកពីលោកជំទាវម្នាក់ដែលមានខ្សែធំពីរឿង ១-០ ថាលោកឌឺ ដៀមដាមគាត់ហើយឱ្យទៅជួបមេធាវីគាត់ព្រោះវាធ្វើឱ្យប៉ះពាល់កិត្តិយសនិងបានបរិហាកេរ្តិ៍គាត់។

ទ្រី សក្កដា បានអះអាងថាខ្លួនលោកមិនបាននិយាយប៉ះពាល់ដល់ឈ្មោះលោកជំទាវនោះទេ ហើយអាចដាក់ពាក្យបណ្តឹងមកកាន់តុលាការបានលោកនឹងទៅស្រាយបំន្លឺពីព្រោះលោកស្អាតស្អំ ៕

ពលរដ្ឋមួយចំនួននៅតែយល់ច្រឡំថា ក្រោយជ័យជំនះលើរបបប្រល័យពូជសាសន៍ ប៉ុល ពត ក្នុងឆ្នាំ១៩៧៩ គឺជាការបញ្ចប់សង្គ្រាមទាំងស្រុងនៅកម្ពុជា តែការយល់ឃើញនោះមិនត្រូវត្រឹមនោះទេ។

ថ្ងៃទី២៩ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥នេះ គឺជាថ្ងៃគំរប់ខួប២៧ឆ្នាំ ដែលកម្ពុជាបានទទួលសន្តិភាពពេញលេញ បន្ទាប់ពីបញ្ចប់សង្គ្រាមទាំងស្រុងនៅឆ្នាំ១៩៩៨។

នៅក្នុងថ្ងៃទី ២៣ ខែតុលា ឆ្នាំ ១៩៩១ ភាគីទាំង ៤ ដែលរួមមាន៖ សម្តេចព្រះបាទ នរោត្តម សីហនុ និងសម្តេចក្រុមព្រះ នរោត្តម រណប្ញទ្ធិ, សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន, លោក សឺន សាន តំណាងឱ្យរណសិរ្សជាតិរំដោះប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ និងលោក ខៀវ សំផន បានឈានទៅចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពនៅទីក្រុងប៉ារីស ប្រទេសបារាំង ក្រោមវត្តមានសាក្សីមកពី ១៨ ប្រទេស រួមទាំងអគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ។

បើទោះបីមានកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពប៉ារីស ក៏ប៉ុន្តែសង្គ្រាមស៊ីវិលនៅកម្ពុជានៅបន្តដែលបង្កដោយភាគីកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ (ប៉ុល ពត)ដដែល។

សង្គ្រាមនេះ បានអូសបន្លាយរហូតដល់ឆ្នាំ១៩៩៨ ទើបកម្ពុជាអាចបញ្ចប់សង្គ្រាម និងទទួលបានសន្តិភាពពពេញលេញ ក្រោមគោលនយោបាយឈ្នះ ឈ្នះ៕

(ភ្នំពេញ)៖ រដ្ឋាភិបាល នៃសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន តាមរយៈឯកឧត្តម វ៉ាង វិនពីន ឯកអគ្គរដ្ឋទូតចិនប្រចាំនៅកម្ពុជា បាននាំយកជំនួយមនុស្សធម៌សង្គ្រោះបន្ទាន់ សរុបចំនួន ២០លានយ័ន (ប្រហែល ២.៨៤លានដុល្លារអាមេរិក) ដល់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ដើម្បីជួយដល់ជនភៀសសឹកជាង៦០ម៉ឺននាក់ នៅតាមតំបន់ព្រំដែន។

នារសៀលថ្ងៃទី២៨ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥នេះ លោក វ៉ាង វិនពីន ឯកអគ្គរដ្ឋទូតចិនប្រចាំនៅកម្ពុជា បានឲ្យដឹងថា ដើម្បីជួយជនភៀសសឹកដែលត្រូវបានបន្លាស់ទីដោយសារជម្លោះនៅតាមបណ្តោយព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ រដ្ឋាភិបាលចិនបានសម្រេចផ្តល់ជំនួយមនុស្សធម៌ជាបន្ទាន់ដល់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ក្នុងទឹកប្រាក់ចំនួន២០លានយ័នចិន។ សម្ភារៈជំនួយដំបូងដែលត្រូវបានដឹកមកដល់កម្ពុជា រួមមានតង់ ភួយ និង អាហារចាំបាច់មួយចំនួន។

ជាមួយនឹងសម្ភារៈជំនួយទាំងនេះ រដ្ឋាភិបាលចិនជឿជាក់ថា វានឹងដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការជួយប្រជាជនកម្ពុជាដែលរងផលប៉ះពាល់ដោយជម្លោះ លើកកំពស់ជីវភាពរស់នៅ និងដើរចេញពីការលំបាកនាពេលបច្ចុប្បន្ន។

បន្ថែមលើនោះ ឯកឧត្តម វ៉ាង វិនពីន ក៏បានលើកឡើងផងដែរថា ចាប់តាំងពីមានការផ្ទុះឡើងនៃជម្លោះព្រំដែនរវាងកម្ពុជានិងថៃមក ប្រទេសចិនគឺជាប្រទេសដំបូងគេដែលផ្តល់ជំនួយមនុស្សធម៌ដល់កម្ពុជា ហើយក៏ជា ប្រទេសដែលផ្តល់ជំនួយច្រើនជាងគេ ដែលបានបង្ហាញយ៉ាងពេញលេញនូវចំណងមិត្តភាពដ៏ជ្រាលជ្រៅរវាងចិននិងកម្ពុជា។

តាមការគូសបញ្ជាក់របស់លោក៖ សន្តិភាពគឺជាសេចក្តីប្រាថ្នារួមរបស់ប្រជាជនកម្ពុជានិងថៃ ហើយក៏ជាការស្វែងរកឥតឈប់ឈររបស់ប្រទេសចិនដែរ។ បច្ចុប្បន្ន លោក Wang Yi សមាជិកការិយាល័យនយោបាយនៃគណៈកម្មាធិការមជ្ឈិមបក្សកុម្មុយនីស្តចិននិងជារដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសចិន កំពុងជួបជាមួយរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសកម្ពុជានិងថៃ នៅខេត្តយូណានប្រទេសចិន ព្រមទាំងមានតំណាងយោធានៃប្រទេសទាំងបី ចូលរួមផងដែរ។

ជាមួយគ្នានេះ ប្រទេសចិនសូមបង្ហាញការស្វាគមន៍ចំពោះបទឈប់បាញ់ដែលប្រកាសដោយកម្ពុជានិងថៃ ហើយនឹងបន្តដើរតួនាទីយ៉ាងសកម្មនិងប្រកបដោយស្ថាបនាក្នុងការពង្រឹងបទឈប់បាញ់ ការកសាងទំនុកចិត្តគ្នាទៅវិញទៅមកឡើងវិញ និងបង្កើត សន្តិភាពយូរអង្វែងរវាងភាគីទាំងពីរ៕

(ភ្នំពេញ)៖ នាព្រឹកថ្ងៃចន្ទ ទី២៩ ខែធ្នូនេះ សម្ដេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្រ្តីនៃព្រះរាជណាចក្រកម្ពុជា បានធ្វើការបញ្ជាក់ថា៖ ការជ្រើសរើសយកការអនុវត្តបទឈប់បា.ញ់នៅពេលនេះ មិនមែនមានន័យថា កម្ពុជា ចុះចាញ់ ឬ សុខចិត្តយកបូរណភាពទឹកដី ទៅដូរយកសន្តិភាពឡើយ ហើយរឹតតែមិនមែនមានន័យថា កម្ពុជាអស់សមត្ថភាព ឬ បោះបង់សិទ្ធិស្វ័យការពារខ្លួននោះដែរ ។

ផ្ទុយទៅវិញបើតាមប្រសាសន៍របស់សម្ដេច, ការសម្រេចចិត្តនេះ បង្ហាញថា កម្ពុជា បានសម្រេចប្រកាន់យកមាគ៌ាសន្តិភាព និង ការតម្កល់អាយុជីវិត និង សុខទុក្ខរបស់ប្រជាជន ជាអាទិភាពចម្បងបំផុត និង ខ្ពស់បំផុតមួយរបស់ខ្លួន បើទោះជាត្រូវប្រឈមមុខនឹងសម្ពាធ ឬ ការលំបាកយ៉ាងណាក៏ដោយ ។

ជាការពិត, «ការឈប់បាញ់ភ្លាម នៅនឹងកន្លែង» មានន័យថា កងកម្លាំងទាំងសងខាង ត្រូវអនុវត្តបទឈប់បាញ់នេះ ដោយរក្សាកម្លាំងនៅតាមទីតាំងឈរជើងរបស់ខ្លួន នៅម៉ោងនៃការចាប់ផ្តើមអនុវត្តបទឈប់បាញ់ ។ ក្នុងន័យនេះ, សម្ដេចធិបតីបានសង្កត់ធ្ងន់ថា ការរក្សាកងកម្លាំងឈរជើងនៅតាមទីតាំងជាក់ស្តែងនានា នៅម៉ោងនៃការចាប់ផ្តើមអនុវត្តបទឈប់បាញ់នេះ គឺត្រូវបានទទួលស្គាល់ជាផ្លូវការ ដោយភាគីទាំងសងខាងថា មិនមានការពាក់ព័ន្ធដល់ការកំណត់ខណ្ឌសីមាព្រំដែនរវាងប្រទេសទាំងពីរនោះឡើយ ដែលចំណុចនេះ ត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ទាមទារកំណត់ច្បាស់ នៅក្នុង «សេចក្តីប្រកាសរួមនៃកិច្ចប្រជុំពិសេសនៃគណៈកម្មាធិការព្រំដែនទូទៅ (GBC) រវាងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និង ព្រះរាជាណាចក្រថៃ ចុះថ្ងៃទី ២៧ ខែ ធ្នូ ឆ្នាំ ២០២៥» ។ ប្រការនេះបញ្ជាក់ច្បាស់ថា ខ្សែព្រំដែនអន្តរជាតិរវាងកម្ពុជា និង ថៃ នៅតែត្រូវបានកំណត់ដោយសន្ធិសញ្ញា និង អនុសញ្ញាដែលមានស្រាប់ ហើយកម្ពុជានៅតែរក្សាបានពេញលេញនូវសិទ្ធិក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាព្រំដែននេះជាមួយនឹងភាគីថៃ អនុលោមតាមច្បាប់អន្តរជាតិ, សន្ធិសញ្ញា, អនុសញ្ញា និង យន្តការទ្វេភាគី ទាំងឡាយ ដែលមានជាធរមាន ។

លក្ខខណ្ឌនៃការអនុវត្តបទឈប់បាញ់នេះ ក៏បានបើកផ្លូវឱ្យបងប្អូនភៀសសឹក ដែលមានលំនៅដ្ឋានតាមតំបន់ព្រំដែន អាចវិលត្រឡប់ទៅកាន់ផ្ទះសម្បែងរបស់ខ្លួនវិញ ដោយគ្មានឧបសគ្គ និង ប្រកបដោយសុវត្ថិភាព និង សេចក្តីថ្លៃថ្នូរ ក្នុងតំបន់រៀងខ្លួន ផងដែរ ។ មួយវិញទៀត, តាមលក្ខខណ្ឌនៃសេចក្តីប្រកាសរួមនេះ, ក្រោយបទឈប់បាញ់ ត្រូវបានអនុវត្ត ដោយពេញលេញរយៈពេល ៧២ ម៉ោង, យោធិនកម្ពុជា ១៨ រូប ក៏នឹងត្រូវបានដោះលែងត្រលប់មកកម្ពុជាវិញផងដែរ ស្របតាមស្មារតីនៃសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួមទីក្រុង គូឡាឡាំពួ ដែលត្រូវបានចុះហត្ថលេខា នៅថ្ងៃទី ២៦ ខែ តុលា ឆ្នាំ ២០២៥ ។

លើសពីនេះ ទទួលយកបទឈប់បា.ញ់ដូចខាងលើ គឺជាការសម្រេចចិត្តដ៏សំខាន់មួយរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ក្នុងការកាត់បន្ថយការឈឺចាប់ និង ទុក្ខសោករបស់បងប្អូនជនរួមជាតិ ជាអតិបរមា ហើយក៏ដើម្បីបញ្ឈប់នូវការពលី និង ការរងរបួសរបស់បងប្អូនវីរកងទ័ព, វីរនគរបាល ក៏ដូចជាប្រជាពលរដ្ឋស្លូតត្រង់ ដែលមកទល់នឹងពេលនេះ មានប្រជាជនស៊ីវិល ៣២ នាក់ បានបាត់បង់ជីវិត និង ៩៣ នាក់ បានរងរបួស ។

ទុក្ខលំបាក និង ពលិកម្មសាច់ស្រស់ ឈាមស្រស់ របស់វីរជនរបស់យើងនៅសមរភូមិ គឺជាការដាស់តឿន មិនឱ្យយើងបំភ្លេចបានមួយវិនាទីណាឡើយថា «បែកបាក់ គឺស្លាប់, សាមគ្គីរឹងមាំ គឺរស់» ។ ដូច្នេះក្នុងនាមជាប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា និង ក្នុងនាមជាពលរដ្ឋខ្មែរមួយរូប, សម្ដេចធិបតីសង្ឃឹមថា បងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋយើង, គ្រប់មជ្ឈដ្ឋាន និង គ្រប់ទិសទី, នឹងបន្តផ្តល់ជំនឿដ៏មុតមាំលើរាជរដ្ឋាភិបាល និង រួបរួមសាមគ្គីគ្នាក្នុងស្មារតីជាតិខ្មែរតែមួយ ប្រើប្រាស់តម្លៃនៃសន្តិភាពនេះ ដើម្បីអភិវឌ្ឍខ្លួនឱ្យក្លាយជាពលរដ្ឋឆ្នើមរបស់កម្ពុជា និង ក្លាយជាកម្លាំងដ៏រឹងមាំមិនអាចបំបែកបំបាក់បាន ក្នុងកិច្ចការពារអធិបតេយ្យជាតិ និង បូរណភាពទឹកដី និង ក្នុងការអភិវឌ្ឍជាតិ និង មាតុភូមិកម្ពុជា ជាទីស្នេហាបំផុតនៃយើង ឱ្យកាន់តែមានការរីកចម្រើនខ្លាំងក្លាឡើងជាលំដាប់ និង ក្លាយជាប្រជាជាតិមួយ ប្រកបដោយមោទនភាព និង កិត្យានុភាពខ្ពស់ត្រដែត លើឆាកអន្តរជាតិ៕