មិនរង់ចាំយូរក្រោយដណ្ដើមបានយកទៅកាន់ក្នុងដៃ ប្រទេសថៃបានរៀបចំគម្រោងជាច្រើនរួចស្រេច ដោយក្នុងនោះពួកគេបានអនុម័តកញ្ចប់ថវិកា ២០ លានបាត (ប្រហែល ៦១ ម៉ឺនដុល្លារ) ដើម្បីបែងចែកទៅលើការជួសជុលប្រាសាទតាក្របី និងអភិវឌ្ឍន៍តំបន់នោះឲ្យក្លាយជាតំបន់ទេសចរណ៍ប្រវត្តិសាស្រ្ត ព្រមទាំងបង្កើនកម្លាំងយោធាដើម្បីការពារបរិវេណប្រាសាទ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់កាសែត ថៃប៉ុស្តិ៍។

យោងតាមលោក ផានុមបុត្រ ច័ន្ទថារោជ អគ្គនាយកនៃនាយកដ្ឋានវិចិត្រសិល្បៈថៃ នៅថ្ងៃទី ២៦ ខែមេសា ឆ្នាំ ២០២៦ បាននិយាយថា បន្ទាប់ពីរៀបចំពិធីសាសនាដើម្បីគោរពបូជាដល់បារមីអ្នកថែរក្សាប្រាសាទតាក្របី ក្រសួងវប្បធម៌ និងក្រសួងការពារជាតិថៃ បានសម្រេចអនុម័តថវិកាចំនួន ២០ លានបាត ដែលត្រូវបានប្រគល់ភារកិច្ចឱ្យនាយកដ្ឋានវិចិត្រសិល្បៈជាអ្នកបែងចែក និងចាប់ផ្តើមការងារជួសជុលប្រាសាទដើម្បីឲ្យវិលមកសភាពដើមវិញទាំងស្រុងក្នុងរយៈពេល ២ ឆ្នាំ។

តាមផែនការខាងលើនេះ អ្នកជំនាញរបស់ថៃនឹងធ្វើការរុះរើថ្មទាំងអស់របស់ប្រាសាទ ហើយទើបធ្វើការប្រមូលផ្គុំឡើងវិញឲ្យចេញជារូបរាងតាមរចនាសម្ព័ន្ធដើម។ លោក ផានុមបុត្រ បានបង្ហាញក្ដីរំពឹងចំពោះដំណើរការជួសជុលនេះថា ពួកគេមានទំនុកចិត្ត 100% ថានាយកដ្ឋានវិចិត្រសិល្បៈនឹងអាចជួសជុលទីតាំងនេះ ហើយអ្វីៗនឹងវិលទៅរកភាពរុងរឿងដូចដើមវិញ។ ហើយក្នុងអំឡុងពេលនៃការជួសជុលនេះ បុគ្គលិកយោធាជាច្រើននឹងត្រូវដាក់ពង្រាយដើម្បីជួយ និងធានាសុវត្ថិភាពរបស់ក្រុមជួសជុលរហូតដល់ដំណើរបញ្ចប់។

បើទោះបីជាបានដឹងយ៉ាងច្បាស់ថាប្រាសាទនេះគឺកម្មសិទ្ធិរបស់កម្ពុជា ប៉ុន្តែមន្រ្តីរួមទាំងប្រជាជនថៃនៅតែអះអាងដោយមិនអៀនខ្មាសថា ប្រាសាទតាក្របីគឺជាវិមាននៃដួងព្រលឹងស្នេហាជាតិរបស់ប្រជាជនថៃ ដែលមានតម្លៃខាងវិញ្ញាណដ៏ធំធេង។ ហើយយោធាបានលះបង់ជីវិតរបស់ពួកគេដើម្បីការពារវា ដូច្នេះយើងត្រៀមខ្លួនរួចជាស្រេចដើម្បីប្រមូលផ្តុំធនធានពេញលេញរបស់យើងសម្រាប់ការជួសជុល»។

ជុំវិញការប្រកាសរបស់ថៃក្នុងជួសជុល និងកែច្នៃទីតាំងបុរាណដ្ឋានដែលស្ថិតក្នុងដែនអធិបតេយ្យកម្ពុជាដូចខាងលើនេះ រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានបង្ហាញប្រតិកម្មយ៉ាងខ្លាំងក្លា ដោយបានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍ជាផ្លូវការជាច្រើនលើក ដើម្បីប្រឆាំងនឹងសកម្មភាពរបស់ថៃនៅប្រាសាទតាក្របី។

កម្ពុជាចាត់ទុកសកម្មភាពជួសជុល និងការសាងសង់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធរបស់ថៃថាជា “ការរំលោភបំពានយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរលើអធិបតេយ្យភាព និងបូរណភាពទឹកដី” និងជាការប៉ុនប៉ងបង្កើតឱ្យមាន “តថភាពជាក់ស្តែងនៅលើដី” (fait accompli) ដើម្បីគ្រប់គ្រងតំបន់នោះដោយខុសច្បាប់។ ជាមួយគ្នានេះដែរ ក្រសួងវប្បធម៌កម្ពុជាបានប្រកាសយ៉ាងច្បាស់ថា មិនទទួលស្គាល់រាល់ការជួសជុល ឬការកែប្រែណាមួយដែលធ្វើឡើងដោយភាគីថៃឡើយ។ កម្ពុជាសង្កត់ធ្ងន់ថា ប្រាសាទនេះគឺជាសម្បត្តិបេតិកភណ្ឌរបស់ខ្មែរ ដែលស្ថិតក្រោមដែនសមត្ថកិច្ចរបស់កម្ពុជាទាំងស្រុង ផ្អែកលើផែនទីឆ្នាំ១៩០៤-១៩០៧៕

ធ្លាប់តែផ្សព្វផ្សាយលាបពណ៌ទម្លាក់កំហុសមកលើកម្ពុជាជាប្រទេសឆបោ.កអនឡាញ ប៉ុន្តែភ្លេចមើលពីប្រទេសថៃខ្លួនឯង គឺជាទីតាំងឆបោកអនឡាញដ៏ធំបំផុតក្នុងតំបន់ និងក្នុងពិភពលោក! ក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចមកកាន់ប្រទេសថៃកាលពីថ្ងៃទី២៤ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៦ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសចិន លោក Wang Yi បានប្រាប់ឱ្យរដ្ឋាភិបាលថៃបង្ក្រា.បការឆបោ.កអនឡាញដែលកំពុងតែកើនឡើងខ្លាំងនៅប្រទេសថៃ ហើយលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី Anutin Charnvirakil សន្យាបង្ក្រា.បបទល្មើសអនឡាញឱ្យបានតាមសំណើរបស់ចិន ។

ប្រទេសថៃ គឺជាទីតាំងឆបោកអនឡាញដ៏ធំបំផុតក្នុងពិភពលោក និងមានបទល្មើសអនឡាញកើតឡើងមិនឈប់ឈរ ដូចជា ៖ ការជួញដូរមនុស្ស និងបោកបញ្ឆេតជនបរទេសមកធ្វើការឆបោកនៅប្រទេសថៃ ហើយជនជាតិចិនក៏ចាញ់បោក​ និងត្រូវគេជួញដូរមកប្រទេសថៃដែរ ដូចករណីតារាសម្តែងចិន ។ ទោះជារដ្ឋាភិបាលថៃអាណត្តិមុនៗបានបង្ក្រាបបទល្មើសជាបន្តបន្ទាប់ ប៉ុន្តែនៅតែបង្ក្រាបមិនអស់ រហូតដល់ជនល្មើសលួចឆ្លងដែនមកកាន់ប្រទេសជិតខាង ក្នុងនោះកម្ពុជា គឺជាប្រទេសរងគ្រោះដោយសារលំហូរជនល្មើសឆបោកអនឡាញឆ្លងដែនពីប្រទេសថៃ ។

សារព័ត៌មាននានារបស់ថៃព្យាយាមលាបពណ៌ដោយចោទប្រកាន់កម្ពុជាមានទីតាំងការឆបោកអនឡាញ ដើម្បីលាក់បាំងកំហុសកងទ័ពថៃកំពុងតែកាន់កាប់ទឹកដីកម្ពុជាដោយខុសច្បាប់ និងដើម្បីឱ្យពិភពលោក យល់ខុសមកលើកម្ពុជា ។ ការពិត ថៃទៅវិញទេជាសម្បុក និងសម្បូរឆបោកអនឡាញខ្លាំងជាងប្រទេសជិតខាងទៅទៀត ប៉ុន្តែសារព័ត៌មានថៃបែរជាមិនហ៊ានដាក់ឈ្មោះប្រទេសខ្លួនថា «Scam Thailand» ។

កាលពីថ្ងៃទី២៤ ខែមេសា នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោក Anutin បានទទួលស្វាគមន៍ដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសចិន លោក Wang Yi មកកាន់ប្រទេសថៃ បន្ទាប់ពីបញ្ចប់ទស្សនកិច្ចនៅកម្ពុជា ។ ក្នុងឱកាសនេះ លោក Anutin លើកឡើងពីគោលជំហររបស់ថៃចង់បង្កើនចំណងមិត្តភាពជាមួយចិនយូរអង្វែង និងសុំឱ្យចិនចាត់ទុកថៃដូចជាប្រទេសបងប្អូន ខណៈលោក Wang Yi ប្រាប់ឱ្យរដ្ឋាភិបាលថៃបង្ក្រាបការឆបោកអនឡាញ (OnlineScam) ដែលកំពុងតែកើនឡើងខ្លាំង ។

ភាគីថៃរំពឹងថា ដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសចិន នឹងជួយពង្រឹងទំនាក់ទំនងរវាងប្រទេសទាំងពីរឱ្យកាន់តែជិតស្និទ្ធ និងមានទំនុកចិត្ត ។ ក្រៅពីនេះ នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃបានអញ្ជើញនាយករដ្ឋមន្ត្រីចិន លោក Li Qiang មកបំពេញទស្សនកិច្ចនៅថៃនាពេលខាងមុខ ព្រមទាំងប្រាប់ទៅលោក Wang Yi អំពីស្ថានការណ៍ជម្លោះកម្ពុជា-ថៃ ថា ភាគីទាំងពីរសង្ឃឹមងាកមកកាន់ទំនាក់ទំនង និងសហការជាមួយគ្នាល្អប្រសើរក្នុងពេលដ៏ឆាប់ ។

គួរបញ្ជាក់ថា ថៃបានប្រឈមនឹងការកើនឡើងនៃបទល្មើសឆបោកអនឡាញក្នុងប្រទេសរបស់ខ្លួនជាច្រើនឆ្នាំមកហើយ សមត្ថកិច្ចថៃបានចាប់ខ្លួនជនបរទេសជាបន្តបន្ទាប់ដែលសម្ងំលាក់ខ្លួននៅប្រទេសថៃក្រោមរូបភាពវិនិយោគ ។ សារព័ត៌មានបរទេសជាច្រើនបានចុះផ្សាយពីបទល្មើសឆបោកអនឡាញនៅប្រទេសថៃកើនឡើងតាំងពីឆ្នាំ២០២៥ ដែលបណ្តាលឱ្យសេដ្ឋកិច្ចថៃខាតបង់ប្រាក់អស់រាប់ពាន់លានបាត សូម្បីតែអតីតនាយរដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោកស្រី Paetongtarn Shinawatra ក៏ធ្លាប់បង្ហើបដែរថា លោកស្រីផ្ទាល់ប៊ិះនឹងចាញ់បោកពួកឆបោកតាមអនឡាញដែលប្រើ AI បន្លំសំឡេងធ្វើជាមេដឹកនាំអាស៊ានម្នាក់ ព្យាយាមបញ្ចុះបញ្ចូលឱ្យលោកស្រី បញ្ចេញមូលនិធិជាអំណោយក្នុងនាមប្រទេសថៃ ៕

បើនិយាយពីប្រទេសក្នុងតំបន់អាស៊ានដែលមានគ្រោះធម្មជាតិកើតឡើងមិនឈប់ឈរ មិនថាសីតុណ្ហភាពកើនឡើងខ្ពស់ គ្រោះរាំងស្ងួត ទឹកជំនន់ ភ្លៀងខ្លាំង ខ្យល់ព្យុះ ខ្យល់កន្ត្រាក់ និងរន្ទះបា.ញ់ គឺគ្មានប្រទេសណាក្រៅពីថៃទេ ។ ថ្មីៗនេះ ថៃត្រូវបានចាត់ចំណាត់ថ្នាក់ជាប្រទេសប្រឈមនឹងហានិភ័យទឹកជំនន់ខ្លាំងក្លាបំផុតក្នុងលំដាប់ទី៤ លើពិភពលោក ប៉ុន្តែរដ្ឋាភិបាលថៃ និងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធគ្មានចំណាត់ដោះស្រាយបញ្ហានេះ រីឯ​វៀតណាម ​ជាប់លំដាប់ទី១, អេហ្ស៊ីប ទី២ និងបង់ក្លាដែស ទី៣ ។

គណៈកម្មការអឺរ៉ុបបានចាត់ចំណាត់ថ្នាក់ថៃជាប្រទេសប្រឈមហានិភ័យទឹកជំនន់ខ្លាំងបំផុតស្ថិតក្នុងលំដាប់ទី៤ លើពិភពលោក រីឯប្រទេសវៀតណាមជាប់លំដាប់ទី១ ដែលប្រឈមហានិភ័យទឹកជំនន់ខ្លាំងបំផុត ខណៈអេហ្ស៊ីប លំដាប់ទី២ និងបង់ក្លាដែស លំដាប់ទី៣ ។ ប្រទេសថៃងាយកើតទឹកជំនន់ធ្ងន់ធ្ងរ គឺបណ្តាលមកពីកត្តាជាច្រើន រួមមាន ៖ ការឡើងកំដៅផែនដី គ្រោះរាំងស្ងួត និងភ្លៀងធ្លាក់ខ្លាំងក្នុងរយៈពេលខ្លី ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ហ្វេសប៊ុកផេកបរិស្ថាន (Environman) នៅប្រទេសថៃ កាលពីថ្ងៃទី២៤ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៦ ។

ប្រទេសថៃងាយកើតគ្រោះទឹកជំនន់ជាងប្រទេសផ្សេងៗក្នុងតំបន់ ជាក់ស្តែង ខេត្តភាគខាងត្បូងកន្លងមកបានលិចលង់យ៉ាងខ្លាំងបណ្តាលឱ្យមនុស្សរងរបួស បាត់បង់ជីវិតរាប់ពាន់នាក់ និងខូចខាតទ្រព្យសម្បត្តិយ៉ាងច្រើន ។ អ្នកជំនាញបរិស្ថានសំណូមពរឱ្យរដ្ឋាភិបាលថៃកំណត់វិធានការដោះស្រាយគ្រោះធម្មជាតិ ជាពិសេស ដោះស្រាយគ្រោះទឹកជំនន់ជាបន្ទាន់ ប្រសិនបើមិនចង់ឱ្យស្ថានការណ៍កាន់តែអាក្រក់ជាងនេះ ។

ផលប៉ះពាល់កើតឡើងដោយសារការឡើងកំដៅផែនដី គ្រោះរាំងស្ងួត និងភ្លៀងធ្លាក់យ៉ាងខ្លាំង បានជំរុញឱ្យថៃបាត់បង់ជីវិតពលរដ្ឋ ទ្រព្យសម្បត្តិ និងប៉ះពាល់សេដ្ឋកិច្ច ស្របពេលបច្ចុប្បន្ន សេដ្ឋកិច្ចថៃធ្លាក់ចុះទាបបំផុតក្នុងតំបន់អាស៊ាន ទំនិញឡើងថ្លៃគ្រប់មុខ ដោយសារវិបត្តិថាមពល ។ បើទោះជាថៃងាយប្រឈមនឹងគ្រោះទឹកជំនន់ខ្លាំងជាងគេក្តី ប៉ុន្តែរដ្ឋាភិបាលថៃបែរជាពុំសូវមានចំណាត់ការទប់ទល់ទឹកជំនន់ទៅវិញ ។

ការចំណាត់ថ្នាក់ផ្សេងទៀតរបស់ភ្នាក់ងារស្រាវជ្រាវ BloombergNEF (BNEF) ក្នុងឆ្នាំ២០២៥ ទៅលើប្រទេសចំនួន២៥ ដែលបានកំណត់វិធានការដោះស្រាយគ្រោះធម្មជាតិ បង្ហាញថា ប្រទេសថៃស្ថិតក្នុងលំដាប់ទី២៣ (នៅក្រោមគេ) ដែលកំណត់វិធានការតិចតួចក្នុងដោះស្រាយគ្រោះធម្មជាតិ ។ ភ្នាក់ងារស្រាវជ្រាវនេះផ្តល់ហេតុផលថា ថៃជាប្រទេសប្រឈមនឹងហានិភ័យទឹកជំនន់ខ្លាំងជាងគេលើពិភពលោក បែរជារដ្ឋាភិបាលគ្មានចំណាត់ការគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ដោះស្រាយគ្រោះធម្មជាតិ និងអនុវត្តចំណាត់ការមិនគ្រប់តំបន់ ។

ដោយឡែក អ្នកជំនាញបរិស្ថានថៃថា បច្ចុប្បន្ន ប្រទេសថៃកំពុងប្រឈមនឹងហានិភ័យខ្ពស់នៃគ្រោះមហន្តរាយធម្មជាតិដោយសារបម្រែបម្រួលអាកាសធាតុ រួមមាន ៖ ទឹកជំនន់ធ្ងន់ធ្ងរ រលកកំដៅ គ្រោះរាំងស្ងួត ទឹកសមុទ្រកើនឡើង និងខ្យល់ព្យុះខ្លាំងបោកបក់លើទីក្រុងបាងកក និងខេត្តជាប់មាត់សមុទ្រប្រឈមទឹកជំនន់មិនឈប់ឈរ ។ កសិករថៃជាង១២លាននាក់ នឹងរងផលប៉ះពាល់ដោយសារគ្រោះធម្នជាតិខូចខាតដំណាំ ប្រាក់ចំណូលធ្លាក់ចុះ ប្រសិនបើគ្មានវិធានការច្បាស់លាស់ក្នុងការដោះស្រាយគ្រោះធម្មជាតិ ខណៈផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប (GDP) នឹងធ្លាក់ចុះខ្លាំងនៅឆ្នាំ២០៥០ ។

អ្នកជំនាញបរិស្ថានសំណូមពរឱ្យរដ្ឋាភិបាលថៃកំណត់វិធានការដោះស្រាយគ្រោះធម្មជាតិជាបន្ទាន់ ពីព្រោះបើមិនពន្លឿនការកំណត់វិធានការចាប់ពីឥឡូវនេះទេ ប្រទេសថៃនឹងរងផលប៉ះពាល់ខ្លាំងបំផុតដោយសារគ្រោះធម្មជាតិមិនអាចដោះស្រាយបាន ៕