ថៃ ៖ ថៃបានជម្លៀសពលរដ្ឋខ្លួន និងពលរដ្ឋមីយ៉ាន់ម៉ាសរុបចំនួន ១៥,០០០នាក់ចេញពីតំបន់ព្រំដែនភាគខាងត្បូង បន្ទាប់ពីមានការទង្គិចគ្នារវាងយោធាមីយ៉ាន់ម៉ា ជាមួយកងកម្លាំងប្រឆាំងរដ្ឋាភិបាលបានកើតឡើង ដោយយន្តហោះមីយ៉ាន់ម៉ាបានទម្លាក់គ្រាប់បែ.កលើផ្ទះ និងប្រាសាទនានាក្នុងទីក្រុង Muang Phakhong បានបណ្តាលឲ្យភូមិ និងផ្ទះសម្បែងជាច្រើនខូចខាតយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ។

យោងតាមសារព័ត៌មានថៃ Amrin News បានឲ្យដឹងថានៅថ្ងៃទី ២៥ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ២០២៥ មេដឹកនាំជាន់ខ្ពស់នៃកងទ័ព Karenni (KA) បានរាយការណ៍ពីស្ថានភាពប្រយុទ្ធនៅតំបន់ Pae Khong Fai Khun ស្រុក Si Saeng រដ្ឋ Shan ជាប់ព្រំដែនរដ្ឋ Karenni និងរដ្ឋ Kayah ។ នៅថ្ងៃទី២៤ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៥ វេលាម៉ោង៥ល្ងាច កងវរសេនាតូចជាច្រើននៃទាហានភូមាបានពង្រឹងកម្លាំងរបស់ខ្លួន រួមជាមួយនឹងអ្នកស្ម័គ្រចិត្ត PNO សរុបប្រមាណជាង១០០០នាក់ ដើម្បីលុកលុយតំបន់ខាងលើ ដែលមានកងកម្លាំងមកពីកងកម្លាំងការពារជាតិការ៉ែន (Karen) ចូលរួមជាមួយក្រុម PNO ដឹកនាំដោយលោកវរសេនីយ៍ទោ Tu Reng ដែលផ្លាស់ទៅតំបន់នោះ។

របាយការណ៍ខាងលើនេះបានបង្ហាញថា ក្នុងអំឡុងពេលនៃការប្រយុទ្ធគ្នា កងទ័ពអាកាសមីយ៉ាន់ម៉ាបានបញ្ជូនយន្តហោះចម្បាំងទៅទម្លាក់គ្រាប់បែ.កពីលើផ្ទះប្រជាជន និងប្រាសាទនានា ដែលបណ្តាលឱ្យមានការបំផ្លិចបំផ្លាញភូមិដ្ឋានរបស់ជនស៊ីវិលយ៉ាងដំណម។ ការប៉ះទង្គិចគ្នានេះបានកើតឡើងនៅភូមិមួយនៅត្រើយខាងកើតនៃទន្លេ Phae Khong ឬ Fai Khun ជាប់ជាមួយព្រំប្រទល់ប្រទេសថៃភាគខាងត្បូង។

ជាមួយគ្នានេះ បើតាមប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយរបស់ថៃ គេនៅមិនទាន់អាចកំណត់ចំនួនអ្នកស្លា.ប់ និងរងរបួសក្បែរព្រំដែនដោយសារការប៉ះទង្គិចខាងលើបាននៅឡើយទេ។ ប៉ុន្តែភ្លាមៗក្រោយការទម្លាក់គ្រាប់បែ.កនោះ មានទិន្នន័យមួយបានបង្ហាញថា ពលរដ្ឋថៃ និង មីយ៉ានម៉ាសរុបប្រមាណ ១៥,០០០នាក់ត្រូវបានជម្លៀសទៅកាន់ទីសុវត្ថិភាព នៅក្នុងទឹកដីថៃ៕

ថៃ ៖ អតីតតារាសម្ដែងថៃ Bird Wanchana Sawasdee ដែលបច្ចុប្បន្នគឺជាប្រធានការិយាល័យលេខាធិការអចិន្ត្រៃយ៍នៃកងទ័ពភូមិន្ទថៃ បានថ្កោលទោ.សរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាថាបង្កបញ្ហាដល់ប្រជាពលរដ្ឋខ្លួនឯង។ ព្រមទាំងបញ្ជាក់ថា «ថៃគិតធម្មតាៗទេ តែមេដឹកនាំខ្មែរប្រតិកម្មខ្លាំងពេក»។ នេះបើយោងតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន Amrin News របស់ប្រទេសថៃ។

នៅថ្ងៃទី 25 ខែមិថុនា ឆ្នាំ 2025 ឧត្តមសេនីយ៍ឯក Wanchana Sawasdee បានបង្ហោះសារនៅបណ្ដាញសង្កមរបស់ខ្លួនថា ៖ ជូនចំពោះប្រជាជនកម្ពុជា សេចក្តីទុក្ខដែលកម្ពុជាកំពុងជួបប្រទះនាពេលនេះគឺដោយសារតែរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាខ្លួនឯង បានចាប់ផ្តើមវាទាំងអស់ តាំងពីបង្កើតស្ថានការណ៍ ដោយដុតព្រះពន្លាដែលជាទីសក្ការៈរបស់ថៃ និងទន្ទ្រានចូលទឹកដីថៃ។

លោកបន្តថា ៖ ថៃមិនដែលចាត់វិធានការណាមួយជាមុនទេ គ្រាន់តែគិតស្រាលពេក ហើយកម្ពុជាក៏ចាប់ផ្តើមសងសឹកជាមួយនឹងវិធានការដែលបង្កបញ្ហាដល់ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរខ្លួនឯង។ ដំបូងចោ.ទថៃថានឹងកាត់ផ្តាច់ចរន្តអគ្គិសនី ដូច្នេះកម្ពុជាក៏កាត់ផ្តាច់អគ្គិសនីឲ្យបានមុន ហើយត្រឡប់ទៅប្រើអគ្គិសនីដែលផលិតក្នុងប្រទេសវិញ។ ទាក់ទងនឹងរឿងអគ្គិសនីនេះ កម្ពុជាបានផ្អាកការប្រើប្រាស់អគ្គិសនីពីប្រទេសថៃ ប៉ុន្តែថៃនៅតែគោរពតាមកិច្ចព្រមព្រៀងផ្គត់ផ្គង់អគ្គិសនីរវាងគ្នានឹងគ្នាដូចធម្មតា មិនកាត់ផ្តាច់ចរន្តអគ្គិសនីដូចកម្ពុជាបានប្រកាសនោះទេ។

ជាមួយគ្នានេះ លោក Wanchana បានអះអាងថា ៖ ចំពោះសំណួរដែលថា តើថៃមានវិធានការកាត់ផ្តាច់ចរន្តអគ្គិសនីកម្ពុជាដែរឬអត់នោះ ចម្លើយគឺបាទ នឹងធ្វើមែន ដែលវាជាវិធានការរួមនឹងវិធានការផ្សេងទៀត ដែលនឹងត្រូវដាក់ចេញតាមស្ថានភាពជាក់ស្ដែង។ ប៉ុន្តែការអនុម័តកាត់ផ្តាច់ចរន្តអគ្គិសនីត្រូវតែមានការយល់ព្រមដោយសភាជាមុនសិន។

ក្រៅពីនេះ ថ្នាក់ដឹកនាំកម្ពុជាក៏ប្រតិកម្មខ្លាំងពេលថៃថាចង់កាត់អ៊ីនធឺណិត កម្ពុជាក៏ឈប់ប្រើអ៊ីនធឺណេតថៃដោយខ្លួនឯងតែម្ដង ថែមទាំងបិទមិនឲ្យមើលរឿងថៃ ឬមិនប្រើផលិតផលថៃជាដើម។ កម្ពុជាបានប្រាប់ពលរដ្ឋខ្លួន ឲ្យឈប់មកទទួលសេវាព្យាបាលនៅខាងថៃ (ប៉ុន្តែថៃនៅតែត្រៀមខ្លួនជួយ បើមានអាសន្ន ថៃអាចទទួលបានគ្រប់ពេល ដូចដែលបានកើតឡើងកន្លងមក)។ ចំណែករឿងទាក់ទងនឹងសិស្សសាលាឆ្លងកាត់ទៅរៀន ថៃតែងតែសប្បាយចិត្តក្នុងការផ្តល់ការអប់រំដល់ពួកគេជានិច្ច។

អ្វីដែលកាន់តែលើស គឺនៅពេលដែលកងទ័ពអាកាសថៃ បានធ្វើពិនិត្យក្នុងការត្រៀមលក្ខណៈសាកល្បងដ្រូននោះ មេដឹកនាំកម្ពុជាបានប្រកាសថានឹងផ្តល់រង្វាន់ដល់ទាហានកម្ពុជារូបណា ដែលអាចបា.ញ់ទម្លាក់ដ្រូនរបស់ថៃទៅវិញ។ រីឯរឿងថៃគិតចង់កាត់ប្រេងឥន្ធនៈ កម្ពុជាស្រាប់តែឈប់នាំចូលពីប្រទេសថៃឲ្យបានមុនដែរ និងថាទៅថ្ងៃខាងមុខនឹងប្រើប្រេងនាំចូលដោយក្រុមហ៊ុនផ្តាច់មុខនៅកម្ពុជាវិញ។

ចុងក្រោយនេះ នៅពេលដែលថៃកំណត់ពេលវេលាច្រកព្រំដែន កម្ពុជាក៏បានកំណត់ពេលវេលាឲ្យត្រួតស៊ីគ្នា បង្ករភាពររអាក់រអួលដល់ប្រជាពលរដ្ឋដែលធ្វើដំណើរតាមព្រំដែន។ ដោយគ្រាន់តែគិតស្រាលៗបែបនេះ ក៏អាចយល់បានថាមេដឹកនាំកម្ពុជាបានដើរហួសផ្លូវហើយជៀសមិនរួចពីការបង្កបញ្ហាដល់ប្រជាជនកម្ពុជានោះទេ៕

មេធាវីរបស់អ្នកស្រី Truong My Lan បាននិយាយកាលពីថ្ងៃទី ២៥ ខែមិថុនា ថា មហាសេដ្ឋីអចលនទ្រព្យវៀតណាមដែលត្រូវបានកាត់ទោសប្រហារជីវិតពីបទក្លែងបន្លំជាមួយនឹងការខូចខាតសរុបចំនួន ២៧ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក (៣៥ ពាន់លានដុល្លារសិង្ហបុរី) នឹងលែងប្រឈមមុខនឹងការប្រហារ.ជីវិតទៀតហើយ ខណៈដែលប្រទេសនេះបានលុបចោលការដាក់ទណ្ឌកម្មលើឧក្រិដ្ឋកម្មចំនួន ៨ រួមទាំងការកេងបន្លំទ្រព្យសម្បត្តិផងដែរ។

លោក Giang Hong Thanh មេធាវីរបស់ក្រុមហ៊ុនអភិវឌ្ឍន៍អចលនទ្រព្យ Truong My Lan បានប្រាប់សារព័ត៌មាន AFP ថា ទោសប្រ.ហារជីវិតរបស់នាងនឹងត្រូវប្តូរទៅជាការជាប់ពន្ធនាគារអស់មួយជីវិតវិញ។ លោកបាននិយាយថា “ខ្ញុំបានជូនដំណឹងដល់អ្នកស្រី Lan នៅព្រឹកនេះ(ថ្ងៃទី២៥ ខែ មិថុនា) នាងសប្បាយចិត្តខ្លាំងណាស់”។

យោងតាមប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយក្នុងស្រុកបានឱ្យដឹងថា ប្រទេសវៀតណាមកាលពីថ្ងៃទី ២៥ ខែមិថុនា បានលុបចោលទោសប្រហារជីវិតសម្រាប់ឧក្រិដ្ឋកម្មចំនួន ៨ រួមមានចារកម្ម អំពើពុករលួយ និងការប៉ុនប៉ងផ្តួលរំលំរដ្ឋាភិបាលផងដែ។

អ្នកស្រី Lan ដែលមានអាយុ ៦៨ ឆ្នាំត្រូវបានកាត់ទោសក្នុងឆ្នាំ ២០២៤ ពីបទឆបោកប្រាក់ពីធនាគារ Saigon Commercial Bank (SCB) ដែលព្រះរាជអាជ្ញាបាននិយាយថានាងគ្រប់គ្រង និងកាត់ទោសប្រហារជីវិតពីបទឆបោកទឹកប្រាក់សរុបចំនួន ២៧ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក ដែលស្មើនឹង ៦ ភាគរយនៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុបរបស់ប្រទេស។

អ្នកស្រីក៏បានប្តឹងឧទ្ធរណ៍ផងដែរ ចំពោះសាលក្រមក្នុងការកាត់ទោសរយៈពេលមួយខែ ប៉ុន្តែនៅខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០២៤ តុលាការក្នុងទីក្រុងហូជីមិញបានកំណត់ថាគ្មានមូលដ្ឋានអ្វីដើម្បីកាត់បន្ថយទោសរបស់នាងឡើយ។

ប៉ុន្តែបន្ទាប់មក តុលាការបាននិយាយថា ទោសរបស់ Lan អាចនឹងត្រូវកាត់បន្ថយមកនៅត្រឹមការជាប់ពន្ធនាគារអស់មួយជីវិតវិញ ប្រសិនបើនាងព្រមប្រគល់ទ្រព្យសម្បត្តិដែលលួចបន្លំ ៣ ភាគ ៤ មកវិញ។

លោក Thanh បាននិយាយថា ប្រសិនបើលោកស្រី Lan ផ្តល់សំណងសម្រាប់ការខាតបង់ចំនួន ៣ ភាគ ៤ រួមជាមួយនឹងលក្ខខណ្ឌមួយចំនួនទៀត លោកស្រីនឹងត្រូវបានបន្តពិចារណាសម្រាប់ការកាត់បន្ថយការកាត់ទោសបន្ថែមទៀត។ លោកបានបន្ថែមថា “អ្នកស្រី Lan នៅតែសហការយ៉ាងសកម្មជាមួយភ្នាក់ងាររដ្ឋនៃប្រទេសវៀតណាម និងដៃគូរបស់នាង ដើម្បីស្វែងរកមធ្យោបាយដោះស្រាយជាមួយទ្រព្យសម្បត្តិ និងការរៀបចំរចនាសម្ព័ន្ធ SCB ដើម្បីឈានទៅដល់ដំណោះស្រាយចុងក្រោយចំពោះករណីនេះ”។ នេះបើតាមប្រភពសារព័ត៌មាន The straight times៕

តើនេះចាត់ទុកថាជាការរំលោ.ភសិទ្ធិមនុស្ស និងច្បាប់អន្តរជាតិដែរឬទេ? ដែលមន្ត្រីនៅច្រកព្រំដែនប្រទេសថៃហាមឃា.ត់ពលករខ្មែរជាង៤០០នាក់ មិនឲ្យត្រឡប់ចូលទឹកដីកំណើតវិញ។ ហេតុការណ៍នេះបានបង្ករឲ្យមានការតវ៉ា និងភាពចលាចលយ៉ាងខ្លាំង ដោយពលករខ្មែរចំនួន ២នាក់បានបាត់បង់ជីវិត និង១នាក់ត្រូវបានចាប់ខ្លួន។ ជាមួយគ្នានេះ ពួកគេបានបន្ទោសថា ផលវិបាកទាំងអស់នេះ គឺបណ្ដាលមកពីរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាទាំងស្រុង។

យោងតាមការចុះផ្សាយដោយសារព័ត៌មានថៃ Amarin News នៅថ្ងៃទី២៥ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៥ បានរាយការណ៍ថា នៅម៉ោង ៤-៥ល្ងាច មានប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរប្រហែល 300-400នាក់ រង់ចាំឆ្លងដែននៅច្រកខ្លងលឹក ទល់ច្រកប៉ោយប៉ែតខាងកម្ពុជា ប៉ុន្តែព្រំដែនប្រទេសទាំងពីរត្រូវបានបិទ មិនអាចឆ្លងកាត់បានទេ។

ប្រភពដដែលនេះបានអះអាងថា នៅពេលដែលមិនអាចឆ្លងចូលទៅទឹកដីរបស់ខ្លួនបាន ពលករខ្មែរទាំងនោះបាននាំគ្នាបង្ករភាពចលាចល និងព្យាយាមទម្លុះរនាំងប៉ុស្តិ៍ត្រួតពិនិត្យ ជាហេតុធ្វើឲ្យមន្ត្រីប៉ូលីសថៃដែលនៅទីនោះត្រូវធ្វើការអន្តរាគមន៍ភ្លាមៗ។ ក្នុងនោះមានមនុស្សស្លា.ប់២នាក់ គឺមនុស្សពេញវ័យ១នាក់ និងកុមារអាយុ២ឆ្នាំ១នាក់ រីឯមូលហេតុដែលបានស្លា.ប់ត្រូវបានគេបញ្ជាក់ថាដោយសារតែជំងឺ។ បន្ទាប់មកភាគីពាក់ព័ន្ធបានសម្របសម្រួលគ្នាទាំងសងខាង ដើម្បីស្នើសុំយកសាកសពមកក្រុងប៉ោយប៉ែតវិញជាករណីពិសេស។

ភាគីថៃបានបញ្ជាក់ថា នៅពេលដែលស្ថិតក្នុងស្ថានភាពជាប់គាំង ពលរដ្ឋខ្មែរទាំងនោះបាននាំគ្នាបញ្ចេញព័ត៌មានថា មន្ត្រីថៃមិនអនុញ្ញាតឲ្យពួកគេឆ្លងដែន ទាំងដែលជាក់ស្ដែង ថៃបានព្យាយាមសម្របសម្រួលជាមួយកម្ពុជារួចហើយ ប៉ុន្តែខាងកម្ពុជាទេជាអ្នកបដិសេធមិនអនុញ្ញាតឲ្យពលរដ្ឋខ្លួនឆ្លងកាត់។ ហើយបន្ទាប់មក ពលករខ្មែរទាំងនោះបានចាប់ផ្ដើម ជេ.រប្រមា.ថអ្នកយកព័ត៌មាន និងមន្ត្រីជំនាញ ហើយស្រែកគំរា.មនៅមុខទ្វារប៉ុស្តិ៍។

ពួកគេនិយាយថា ពលរដ្ឋខ្មែរមួយជាច្រើនបានព្យាយាមទម្លុះរនាំងមកខាងកម្ពុជា ដោយទាមទាថានឹងមកពិភាក្សាជាមួយមន្ត្រីកម្ពុជាដោយខ្លួនឯង ចាំមើលថាតើមន្ត្រីកម្ពុជាអនុញ្ញាតឬអត់។ ប៉ុន្តែស្របពេលជាមួយគ្នានោះ យោធាថៃបានអន្តរាគមន៍ភ្លាមៗដើម្បីការពារកុំឲ្យស្ថានការណ៍កាន់តែតានតឹង។ មន្ត្រីថៃពន្យល់ថា «វាមិនមែនជាកំហុសរបស់ថៃឡើយ។ ព្រោះខាងកម្ពុជាទេដែលនៅមិនទាន់ទទួលយកការបើកច្រកព្រំដែន»។

មួយសន្ទុះក្រោយមក ពួកគេបានទទួលដំណឹងពីខាងសារព័ត៌មានថា កម្ពុជាយល់ព្រមបើកព្រំដែនក្នុងពេលតែមួយ ដើម្បីសម្របសម្រួលឲ្យប្រជាពលរដ្ឋចន្លោះពីម៉ោង ៧.០០ – ៨.៣០ យប់។ ហើយក្រោយមក ប្រជាជនកម្ពុជាអាចចាកចេញបានបន្តិចម្តងៗ ដែលនាំឲ្យស្ថានភាពបានវិលមករកភាពស្ងប់ស្ងាត់ឡើងវិញ៕