ប្រទេសអាហ្វហ្គានីស្ថាន ៖ គ្រោះរញ្ជួយដីបានវាយប្រ.ហារប្រទេសអាហ្វហ្គានីស្ថាន រហូតដល់៣លើកត្រឹមតែរយៈពេល៦ថ្ងៃ ដែលបណ្តាលឱ្យពលរដ្ឋអាហ្វហ្គានីស្ថានស្លា.ប់កើនឡើងរហូតដល់ជាង២,២០០នាក់ ខណៈការជួយសង្គ្រោះជនរងគ្រោះយឺតយ៉ាវ ដោយសារផ្លូវធ្វើដំណើរទៅកាន់ភូមិឆ្ងាយៗសម្បូរភ្នំ និងបាក់ដី ។ នេះបើតាមការផ្សព្វផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន BBC នៅថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥ ។

កាលពីយប់ថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា មានគ្រោះរញ្ជួយដីកម្រិត៥.៦រិចទ័រ នៅតំបន់ដាច់ស្រយាលភាគអាគ្នេយ៍ប្រទេសអាហ្វហ្គានីស្ថាន ដែលនេះជាគ្រោះរញ្ជួយដីលើកទី៣ ក្នុងរយៈពេលត្រឹមតែ៦ថ្ងៃ ខណៈគ្រោះរញ្ជួយដីខ្លាំងបំផុតបានកើតឡើងកាលពីថ្ងៃទី៣១ ខែសីហា ។ គ្រោះរញ្ជួយដីទាំង៣លើកបានបណ្តាលឱ្យពលរដ្ឋអាហ្វហ្គានីស្ថានស្លាប់រហូតដល់ជាង២,២០០នាក់ និងរងរបួសជាង៣,៦០០នាក់ ។

កម្លាំងរំញ័រកើតឡើងដោយសារគ្រោះរញ្ជួយដីធ្វើឱ្យពលរដ្ឋនៅខេត្តណានកាហា និងខេត្តគុណា ភ័យស្លន់ស្លោរត់គេចពីលំនៅឋានភ្លាមៗ ។ បើតាមសេចក្តីរាយការណ៍របស់មន្ទីរពេទ្យក្នុងតំបន់ឱ្យដឹងថា ពលរដ្ឋរងរបួសចំនួន១៧នាក់ ត្រូវបានបញ្ជូនមកកាន់មន្ទីរពេទ្យខេត្តគុណា ។

រដ្ឋាភិបាលតាលីបង់បញ្ជាក់ថា ប្រទេសអាហ្វហ្គានីស្ថានពោរពេញទៅដោយភ្នំ និងការបាក់ដី ទើបធ្វើឱ្យភ្នាក់ងារសង្គ្រោះពិបាកធ្វើដំណើរទៅភូមិឆ្ងាយៗ ហើយការជួយសង្គ្រោះភាគច្រើនត្រូវប្រើប្រាស់ឧទ្ធម្ភាគចក្រ ថែមទាំងមាន Aftershocks ជាច្រើនលើកក្រោយគ្រោះរញ្ជួយដី ។ កាលពីថ្ងៃទី២ ខែកញ្ញា នៅអាហ្វហ្គានីស្ថានមានគ្រោះរញ្ជួយដីកម្រិត៥.៥រិចទ័រ ដែលធ្វើឱ្យភ្នាក់ងារសង្គ្រោះផ្អាកការងារបណ្តោះអាសន្ន ។

បើតាមអ្នកនាំពាក្យរងរបស់រដ្ឋាភិបាលតាលីបង់ លោក Hamdullah Fitrat គឺភ្នាក់ងារសង្គ្រោះនៅតែបន្តស្វែងរក និងជួយសង្គ្រោះជនរងគ្រោះ ខណៈអាជ្ញាធរបានបញ្ជាឱ្យដំឡើងតង់សម្រាប់ពលរដ្ឋស្នាក់នៅក្នុងទីតាំងជាច្រើន ព្រមទាំងចែកចាយស្បៀងអាហារ និងផ្តល់ការថែទាំសុខភាពពលរដ្ឋ ។

ទោះជារដ្ឋាភិបាលតាលីបង់គ្មានការទទួលស្គាល់ជាផ្លូវការពីប្រទេសនានា លើកលែងតែរុស្ស៊ី ប៉ុន្តែរដ្ឋាភិបាលតាលីបង់បានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍សុំជំនួយពីអន្តរជាតិ ។ អង្គការសហប្រជាជាតិ (UN) ក៏បានផ្តល់ថវិកាសង្គ្រោះបន្ទាន់មកប្រទេសអាហ្វហ្គានីស្ថាន ខណៈអង់គ្លេសសន្យាផ្តល់ប្រាក់ជំនួយជាង១លាន៣សែនដុល្លារ ។

គួរបញ្ជាក់ថា អាហ្វហ្គានីស្ថានបានកើតគ្រោះរញ្ជួយដីជាញឹកញាប់ ដូចជា ៖ កាលពីឆ្នាំ២០២៣ មានគ្រោះរញ្ជួយដីកម្រិត៦.៣រិចទ័រ នៅទីក្រុងហេរ៉ាត ដែលបណ្តាលឱ្យមនុស្សស្លាប់ជាង១,៤០០នាក់ ។ មុននេះ កាលពីឆ្នាំ២០២២ គ្រោះរញ្ជួយដីកម្រិត៥.៩រិចទ័រ បានកើតឡើងនៅភាគខាងកើតបណ្តាលឱ្យមនុស្សស្លាប់ជាង១,០០០នាក់ និងរងរបួសជាង៣,០០០នាក់ ៕

ស្រះកែវ៖ កងទ័ពថៃបានប្រកាសនៅថ្ងៃទី4 ខែកញ្ញាថា ខ្លួននឹងចាត់វិធានការផ្លូវច្បាប់ភ្លាមៗលើពលរដ្ឋខ្មែរដែលបាននាំគ្នាតវ៉ានៅ បានណងចាន់ ដោយចោ.ទប្រកាន់ថា សកម្មភាពដែលពលរដ្ឋ និងទាហានខ្មែរកំពុងធ្វើនៅតំបន់នោះ គឺជាការរំលោភលើកិច្ចព្រមព្រៀងឈប់បាញ់ និងបំពានអធិបតេយ្យភាពរបស់ថៃ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន The Nation។

ក្រោយបងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋនៅភូមិជោគជ័យ ឃុំអូរបីជាន់ ស្រុកអូរជ្រៅ ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ បានប្រមូលផ្ដុំកម្លាំងនាំគ្នាតវ៉ាបណ្ដេញទាហានឈ្លានពានថៃ ដែលបម្រុងរាយបន្លាលួសបន្ថែមលើទឺកដីខ្មែរ កងយោធពលភូមិន្ទថៃបានចេញសេចក្ដីថ្លែងការថា ខ្លួននឹងប្រើធម៌ក្ដៅតាមរយៈវិធានការផ្លូវច្បាប់ប្រសិនបើសកម្មភាពបែបនេះនៅតែបន្ត ព្រោះវាជាការបំពានលើកិច្ចព្រមព្រៀងឈប់បាញ់រវាងប្រជាជាតិទាំងពីរ។

• មន្ត្រីយោធាបាននិយាយថា ក្រុមបាតុករកម្ពុជាបានឆ្លងចូលទៅក្នុងទឹកដីដែលមានជម្លោះ និងជាតំបន់កំពុងចរចា ហើយបង្កឱ្យមានភាពតានតឹងជាមួយអាជ្ញាធរថៃ។ កងទ័ពថៃបានសង្កត់ធ្ងន់ថា ការតវ៉ានេះមិនត្រឹមតែជាការបង្កហេតុប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងរំលោភលើកិច្ចចរចារដែលបានឯកភាពគ្នាទ្វេភាគី ដែលមានបំណងទប់ស្កាត់ជម្លោះនៅតំបន់ព្រំដែនដ៏រសើបនេះ។

គួរជម្រាបថា សកម្មភាពតវ៉ារបស់ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរដែលបានកើតឡើងជាថ្មីម្ដងទៀត នៅថ្ងៃទី4 ខែកញ្ញា ឆ្នាំ2025 គឹបណ្ដាលមកពីការបន្តឈ្លា.នពានរបស់កងកម្លាំងថៃរំលោ.ភលើអធិបតេយ្យកម្ពុជាម្ដងហើយម្ដងទៀត ជាពិសេសគឺការលើកស្លាកសញ្ញាប្រកាសឱ្យពលរដ្ឋខ្មែរចំនួន 170 គ្រួសាររុះរើលំនៅដ្ឋានចេញពីដីរបស់ពួកគាត់ ដោយទាហានទាំងនោះអះអាងថាវាស្ថិតនៅក្នុងទឹកដីថៃ។

គិតមកត្រឹមព្រឹកថ្ងៃទី5 ខែកញ្ញា ទាហានថៃបានដកថយទីតាំងឈរជើងរបស់ខ្លួនទោក្រោយវិញហើយ និងពុំមានសេចក្ដីរាយការណ៍ដែលបង្ហាញពីបាតុភាពខុសប្រក្រតីណាមួយឡើយ។ ទោះជាយ៉ាងនេះក្ដី ពលរដ្ឋខ្មែរទាំងអស់ដែលរស់នៅ និងអាស្រ័យផលក្នុងតំបន់នោះ មិនបានបោះបង់ការទាមទារទឹកដី ស្រែចម្ការ ភូមិ និងផ្ទះរបស់ពួកគាត់ជាដាច់ខាត ហើយទន្ទឹមនឹងនោះ កងកម្លាំងកម្ពុជាក៏នៅតែបន្តតាមដានសកម្មភាពរបស់ទាហានឈ្លានពានថៃយ៉ាងយកចិត្តទុកដាក់ ព្រមទាំងចាំការពារបងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋជានិច្ច ក្នុងករណីមានការប៉ះទង្គិចណាមួយបានកើតឡើង៕

សហរដ្ឋអាមេរិក ៖ កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥ ប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Donald Trump បានចុះហត្ថលេខាលើបទបញ្ជាប្រតិបត្តិកាត់បន្ថយពន្ធរថយន្ត និងទំនិញផ្សេងៗនាំចូលពីប្រទេសជប៉ុនមកស្មើត្រឹមតែ១៥% តាមការព្រមព្រៀងរបស់ប្រទេសទាំងពីរកាលពីខែកក្កដា ។ អត្រាពន្ធនេះនឹងចូលជាធរមានក្នុងរយៈពេល៧ថ្ងៃបន្ទាប់ពីអាមេរិកប្រកាសអត្រាពន្ធជាសាធារណៈ ហើយអាមេរិកសម្រេចទម្លាក់ពន្ធទំនិញខ្លះទៀតរបស់ជប៉ុន គិតចាប់ពីថ្ងៃទី៧ ខែសីហា ។

បទបញ្ជាចុងក្រោយរបស់លោក Trump មានន័យថា អាមេរិកនឹងកាត់បន្ថយអត្រាពន្ធរថយន្តជប៉ុន ចាប់ពីអត្រា២៧.៥% នាពេលបច្ចុប្បន្ន មកស្មើត្រឹមតែ១៥% ប៉ុណ្ណោះ ដោយចាប់ផ្តើមអនុវត្តនាចុងខែកញ្ញា ។ អាមេរិក និងជប៉ុន បានឈានដល់ការធ្វើកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មកាលពីខែកក្កដា គឺអាមេរិកយល់ព្រមកាត់បន្ថយពន្ធរថយន្ត និងទំនិញរបស់ជប៉ុន ប៉ុន្តែកន្លងមក ពុំទាន់មានការប្រកាសច្បាស់លាស់ពីពេលវេលាដែលអាមេរិកចាប់ផ្តើមអនុវត្តបន្ថយពន្ធពេលណា ដោយសារលោក Trump មិនទាន់ចុះហត្ថលេខាលើបទបញ្ជាប្រតិបត្តិ ។

កាលពីខែសីហា កន្លងមក អាមេរិកបានចាប់ផ្តើមប្រមូលពន្ធទំនិញនាំចូលពីប្រទេសនានាលើពិភពលោក ដែលធ្វើឱ្យប៉ះពាល់យ៉ាងខ្លាំងដល់ក្រុមហ៊ុនផលិតរថយន្តនៅប្រទេសជប៉ុន ។ ជាក់ស្តែង ក្រុមហ៊ុន Toyota បានខាតបង់ប្រាក់ចំណូលរហូតដល់ជិត១ម៉ឺនលានដុល្លារ ដោយសារអត្រាពន្ធរថយន្តដែលកំណត់ដោយប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Trump ។

ហេតុនេះ ប្រទេសជប៉ុនក៏បានពន្លឿនការទិញអង្ករពីអាមេរិកកើនឡើងរហូតដល់៧៥% រួមទាំងទិញផលិតផលកសិកម្មផ្សេងទៀតរបស់អាមេរិក ដូចជា ៖ ពោត សណ្តែកសៀង ជីកសិកម្ម និងផលិតផលផ្សេងៗ ស្មើទឹកប្រាក់សរុប៨ពាន់លានដុល្លារក្នុង១ឆ្នាំ ក្នុងគោលបំណងឱ្យអាមេរិកទម្លាក់ពន្ធរថយន្ត និងទំនិញជប៉ុន ។

រដ្ឋាភិបាលជប៉ុនបានព្រមព្រៀងវិនិយោគទឹកប្រាក់ចំនួន៥.៥សែនលានដុល្លារ ក្នុងគម្រោងដែលរៀបចំដោយរដ្ឋាភិបាលអាមេរិកផងដែរ ប៉ុន្តែរដ្ឋាភិបាលជប៉ុនពុំផ្តល់ទិន្នន័យលម្អិតពាក់នឹងនឹងការវិនិយោគនេះទេ ។ ជប៉ុនរំពឹងថា ការកំណត់ពន្ធរថយន្ត និងទំនិញជប៉ុន ស្មើ១៥% ដែលប្រទេសទាំងពីរបានព្រមព្រៀងកាលពីខែកក្កដា នឹងពុំអនុវត្តចំពោះទំនិញមួយចំនួនទៀតនាំចូលពីជប៉ុនដែលត្រូវបង់ពន្ធខ្ពស់ជាងនេះ រីឯទំនិញជប៉ុននាំចូលអាមេរិកកន្លងមក ធ្លាប់បង់ពន្ធក្រោម១៥% នឹងដំឡើងមកស្មើ១៥% ។

គួរបញ្ជាក់ថា ការវិនិយោគរបស់ជប៉ុននៅអាមេរិក គឺក្នុងផ្នែកភាគហ៊ុន ការផ្តល់ប្រាក់កម្ចី និងការធានារ៉ាប់រងពីធនាគាររបស់រដ្ឋាភិបាលជប៉ុន ។ ការវិនិយោគលើផ្នែកទាំងនេះ គឺជាផ្នែកមួយដែលប្រទេសទាំងពីរបានព្រមព្រៀងគ្នាកាលពីខែកក្កដា ៕

បាងកក៖ ថៃកំពុងបារម្ភថាលោក ថាក់សុីន កំពុងព្យាយាមរត់គេចសារជាថ្មី ក្រោយអតីតនាយករដ្ឋមន្រ្តីថៃ ដែលកំពុងស្ថិតក្នុងការតាមដានរបស់តុលាការធម្មនុញ្ញរូបនេះ បានស្នើសុំធ្វើដំណើរចេញពីប្រទេសចំនួន 2ថ្ងៃ ដើម្បីទៅពិនិត្យសុខភាពនៅប្រទេសសឹង្ហបុរី ប៉ុន្តែបែរជាហួសទៅដល់ទីក្រុងឌូបៃ។ នេះបើយោងតាមសារព័ត៌មាន Khaosod។

នាថ្ងៃសុក្រទី5 ខែកញ្ញា ឆ្នាំ2025 សារព័ត៌មានខាងលើនេះបានរាយការណ៍ថា យន្តហោះឯកជនរបស់អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រី ថាក់ស៊ីន ស៊ីណាវ៉ាត្រ បានបង្វែរទិសពីដែនអាកាសភាគខាងត្បូងប្រទេសថៃ ឆ្ពោះទៅភាគខាងជើងកាត់តាមដែនអាកាសរបស់ម៉ាឡេស៊ី ហើយឥឡូវនេះកំពុងធ្វើដំណើរឆ្ពោះទៅកាន់ឌូបៃ ជាកន្លែងដែលគេដឹងថា គាត់មាននិវេសនដ្ឋាននៅទីនោះ។

គួរឲ្យដឹងថា លោកថាក់សុីន នៅមិនទាន់រួចផុតពីការកាត់ក្ដីរបស់តុលាការនៅឡើយទេ ដោយនៅថ្ងៃទី9 ខែកញ្ញា ខាងមុខគាត់ត្រូវបានកំណត់ឲ្យចូលសវនាការដើម្បីតុលាការបន្តវិនិច្ឆ័យក្ដី។ ប៉ុន្តែជាមួយនឹងការធ្វើដំណើរហួសទៅដល់ឌូបៃ ដែលផ្ទុយពីការស្នើសុំអនុញ្ញាតនេះគេមិនច្បាស់ទេថា លោក ថាក់ស៊ីននឹងត្រលប់ទៅប្រទេសថៃវិញ ដើម្បីប្រឈមមុខនឹងសាលក្រមរបស់តុលាការលើការឃុំខ្លួននៅមន្ទីរពេទ្យឬយ៉ាងណាឡើយ។

ក្រោយមានការចុះផ្សាយពីការធ្វើដំណើរហួសគោលដៅ និងចោ.ទប្រកាន់ថាកំពុងព្យាយាមរត់គេចដូចអ្វីដែលធ្លាប់ធ្វើកន្លងមក លោក ថាក់ស៊ីន តាមរយៈបណ្តាញសង្គម X បានចេញបកស្រាយថា នៅពេលលោកចាកចេញពីប្រទេសថៃ ដោយសារតែប៉ូលិសអន្តោប្រវេសន៍បានសាកសួរនាំអស់រយៈពេលជិត2ម៉ោង ធ្វើឱ្យយន្តហោះលោកមិនអាចចុះចតនៅចំណតសម្រាប់យន្តហោះឯកជនប្រទេសសិង្ហបុរី ដែលគេបិទម៉ោង10យប់។

អតីតនាយករដ្ឋមន្រ្តីថៃរូបនេះបញ្ជាក់ថា ក្រោយជួបបញ្ហាបែបនេះ លោកក៏សម្រេចចិត្តហោះទៅឌូបៃតែម្តង។ ហើយលោកបានបន្តអះអាងថា លោកនឹងវិលត្រឡប់មកថៃ ឱ្យបានមុនថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា ដើម្បីចូលសវនាការថ្ងៃទី៩ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥៕